১. লসুণৰগ্গো

১. লসুণসিক্খাপদৰণ্ণনা

পাচিত্তিযেসু লসুণৰগ্গস্স তাৰ পঠমে লসুণন্তি মগধরট্ঠে জাতং আমকং ভণ্ডিকলসুণমেৰ, ন একদ্ৰিতিমিঞ্জকং. তঞ্হি ‘‘খাদিস্সামী’’তি পটিগ্গণ্হন্তিযা দুক্কটং, অজ্ঝোহারে অজ্ঝোহারে পাচিত্তিযং.

সাৰত্থিযং থুল্লনন্দং আরব্ভ লসুণং হরাপনৰত্থুস্মিং পঞ্ঞত্তং, তিকপাচিত্তিযং, অলসুণে দ্ৰিকদুক্কটং. তস্মিং পন অলসুণসঞ্ঞায, পলণ্ডুকে, ভঞ্জনকে, হরিতকে, চাপলসুণে, সূপসম্পাকে, মংসসম্পাকে, তেলসম্পাকে, সাল়ৰে, উত্তরিভঙ্গে, উম্মত্তিকাদীনঞ্চ অনাপত্তি. আমকলসুণঞ্চেৰ, অজ্ঝোহরণঞ্চাতি ইমানেত্থ দ্ৰে অঙ্গানি. সমুট্ঠানাদীনি এল়কলোমসদিসানীতি.

লসুণসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

২. সম্বাধলোমসিক্খাপদৰণ্ণনা

দুতিযে সম্বাধেতি পটিচ্ছন্নোকাসে, উপকচ্ছকেসু চ মুত্তকরণে চাতি অত্থো. সংহরাপেয্যাতি এত্থ খুরসণ্ডাসকত্তরিআদীসু যেন কেনচি সংহরাপেন্তিযা পযোগগণনায পাচিত্তিযং, ন লোমগণনায.

সাৰত্থিযং ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো আরব্ভ সম্বাধে লোমং সংহরাপনৰত্থুস্মিং পঞ্ঞত্তং, অত্তনো অত্থায অঞ্ঞং আণাপেন্তিযা সাণত্তিকং, আপত্তিভেদোনত্থি. আবাধপচ্চযা, উম্মত্তিকাদীনঞ্চ অনাপত্তি. আবাধাভাৰো, সম্বাধে লোমসংহরণন্তি ইমানেত্থ দ্ৰে অঙ্গানি. সমুট্ঠানাদীনি ভিক্খুনিযা সদ্ধিং একদ্ধানমগ্গগমনসিক্খাপদসদিসানীতি.

সম্বাধলোমসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৩. তলঘাতকসিক্খাপদৰণ্ণনা

ততিযে তলঘাতকেতি অন্তমসো উপ্পলকেসরেনাপি মুত্তকরণস্স তলঘাতনে মুত্তকরণম্হি পহারদানে পাচিত্তিযন্তি অত্থো.

সাৰত্থিযং দ্ৰে ভিক্খুনিযো আরব্ভ তলঘাতকরণৰত্থুস্মিং পঞ্ঞত্তং, পুরিমনযেনেৰ সাণত্তিকং, আপত্তিভেদো নত্থি. ইতো পরং পন যত্থ নত্থি, তত্থ অৰত্ৰাৰ গমিস্সাম. আবাধপচ্চযা গণ্ডং ৰা ৰণং ৰা পহরন্তিযা, উম্মত্তিকাদীনঞ্চ অনাপত্তি. আবাধাভাৰো, মুত্তকরণে পহারদানং, ফস্সসাদিযনন্তি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি. সমুট্ঠানাদীনি পঠমপারাজিকসদিসানীতি.

তলঘাতকসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৪. জতুমট্ঠকসিক্খাপদৰণ্ণনা

চতুত্থে জতুমট্ঠকেতি জতুনা কতে মট্ঠদণ্ডকে. ৰত্থুৰসেনেতং ৰুত্তং, কামরাগেন পন উপ্পলকেসরম্পি পৰেসেন্তিযা আপত্তি.

সাৰত্থিযং অঞ্ঞতরং ভিক্খুনিং আরব্ভ জতুমট্ঠকসাদিযনৰত্থুস্মিং পঞ্ঞত্তং, সেসং ততিযসদিসমেৰাতি.

জতুমট্ঠকসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৫. উদকসুদ্ধিকসিক্খাপদৰণ্ণনা

পঞ্চমে উদকসুদ্ধিকন্তি মুত্তকরণস্স ধোৰনং. আদিযমানাযাতি করোন্তিযা. দ্ৰঙ্গুলপব্বপরমং আদাতব্বন্তি দ্ৰীসু অঙ্গুলীসু একেকং কত্ৰা দ্ৰঙ্গুলপব্বপরমং আদাতব্বং. তং অতিক্কামেন্তিযাতি সচে ধোৰনকালে রাগৰসেন ৰিত্থারতো ততিযায অঙ্গুলিযা অগ্গপব্বং, গম্ভীরতো একিস্সাৰ অঙ্গুলিযা ততিযপব্বং পৰেসেতি পাচিত্তিযং.

সক্কেসু অঞ্ঞতরং ভিক্খুনিং আরব্ভ অতিগম্ভীরং উদকসুদ্ধিকং আদিযনৰত্থুস্মিং পঞ্ঞত্তং, তিকপাচিত্তিযং, ঊনকদ্ৰঙ্গুলপব্বে দ্ৰিকদুক্কটং. তস্মিং পন ঊনকসঞ্ঞায, দ্ৰঙ্গুলপব্বপরমং আদিযন্তিযা, আবাধপচ্চযা অতিরেকম্পি, উম্মত্তিকাদীনঞ্চ অনাপত্তি, সেসং ততিযসদিসমেৰাতি.

উদকসুদ্ধিকসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৬. উপতিট্ঠনসিক্খাপদৰণ্ণনা

ছট্ঠে ভুঞ্জন্তস্সাতি পঞ্চন্নং ভোজনানং অঞ্ঞতরং ভুঞ্জতো. পানীযেনাতি সুদ্ধেন ৰা উদকেন, তক্কাদীসু ৰা অঞ্ঞতরেন. ৰিধূপনেনাতি যায কাযচি বীজনিযা. উপতিট্ঠেয্যাতি যা এতেসু দ্ৰীসু অঞ্ঞতরং গহেত্ৰা হত্থপাসে তিট্ঠতি, তস্সা পাচিত্তিযং.

সাৰত্থিযং অঞ্ঞতরং ভিক্খুনিং আরব্ভ ভুঞ্জন্তস্স এৰং তিট্ঠনৰত্থুস্মিং পঞ্ঞত্তং, তিকপাচিত্তিযং, হত্থপাসং ৰিজহিত্ৰা খাদনীযং খাদন্তস্স উপতিট্ঠন্তিযা দুক্কটং, অনুপসম্পন্নে তিকদুক্কটং. ‘‘ইমং পিৰথ, ইমিনা বীজথা’’তি এৰং দেন্তিযা ৰা, দাপেন্তিযা ৰা, অনুপসম্পন্নং ৰা উপতিট্ঠাপনত্থং আণাপেন্তিযা, উম্মত্তিকাদীনঞ্চ অনাপত্তি. ভুঞ্জন্তস্স ভিক্খুনো হত্থপাসে ঠানং, পানীযস্স ৰা ৰিধূপনস্স ৰা গহণন্তি ইমানেত্থ দ্ৰে অঙ্গানি. সমুট্ঠানাদীনি এল়কলোমসদিসানীতি.

উপতিট্ঠনসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৭. আমকধঞ্ঞসিক্খাপদৰণ্ণনা

সত্তমে ৰিঞ্ঞত্ৰাতি অন্তমসো মাতরম্পি যাচিত্ৰা. ভুঞ্জেয্যাতি অজ্ঝোহরেয্য. এত্থ চ ৰিঞ্ঞত্তি চেৰ ভোজনঞ্চ পমাণং, তস্মা সযং ৰিঞ্ঞত্ৰা অঞ্ঞায ভজ্জনাদীনি কারাপেত্ৰা ৰা, অঞ্ঞায ৰিঞ্ঞাপেত্ৰা সযং ভজ্জনাদীনি কত্ৰা ৰা পটিগ্গহণতো পট্ঠায যাৰ দন্তেহি সংখাদনং, তাৰ পুব্বপ্পযোগেসু দুক্কটানি, অজ্ঝোহারে অজ্ঝোহারে পাচিত্তিযং.

সাৰত্থিযং সম্বহুলা ভিক্খুনিযো আরব্ভ আমকধঞ্ঞং ৰিঞ্ঞাপনৰত্থুস্মিং পঞ্ঞত্তং, সযং ৰা অঞ্ঞায ৰা অৰিঞ্ঞত্তিযা লদ্ধং ভজ্জনাদীনি কত্ৰা ৰা কারেত্ৰা ৰা ভুঞ্জন্তিযা দুক্কটং, অঞ্ঞায ৰিঞ্ঞত্তিযা লদ্ধং পন সযং ভজ্জনাদীনি কত্ৰাপি কারেত্ৰাপি ভুঞ্জন্তিযা দুক্কটমেৰ. আবাধে সতি সেদকম্মাদীনং অত্থায ৰিঞ্ঞাপেন্তিযা, অৰিঞ্ঞত্তিযা লব্ভমানং নৰকম্মত্থায সম্পটিচ্ছন্তিযা, ঞাতকপ্পৰারিতট্ঠানে মুগ্গমাসাদিঅপরণ্ণং ৰিঞ্ঞাপেন্তিযা, উম্মত্তিকাদীনঞ্চ অনাপত্তি. সত্তন্নং ধঞ্ঞানং অঞ্ঞতরস্স ৰিঞ্ঞাপনং ৰা ৰিঞ্ঞাপাপনং ৰা, পটিলাভো, ভজ্জনাদীনি কত্ৰা ৰা কারেত্ৰা ৰা অজ্ঝোহরণন্তি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি. সমুট্ঠানাদীনি অদ্ধানমগ্গসিক্খাপদসদিসানীতি.

আমকধঞ্ঞসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৮. পঠমউচ্চারছড্ডনসিক্খাপদৰণ্ণনা

অট্ঠমে সঙ্কারন্তি কচৰরং. ৰিঘাসন্তি যংকিঞ্চি পরিভুত্তাৰসেসং উচ্ছিট্ঠোদকম্পি দন্তকট্ঠম্পি, অট্ঠিকচলকেসু পন ৰত্তব্বমেৰ নত্থি. তিরোকুট্টে ৰা তিরোপাকারে ৰাতি যস্সকস্সচি কুট্টস্স ৰা পাকারস্স ৰা পরতো. ছড্ডেয্য ৰা ছড্ডাপেয্য ৰাতি সব্বানিপেতানি একতো ছড্ডেন্তিযা একপ্পযোগে একাপত্তি, সকিং আণত্তিযা বহুকেপি ছড্ডিতে একাৰ.

সাৰত্থিযং অঞ্ঞতরং ভিক্খুনিং আরব্ভ উচ্চারং তিরোকুট্টে ছড্ডনৰত্থুস্মিং পঞ্ঞত্তং, সাণত্তিকং, ভিক্খুস্স দুক্কটং, ওলোকেত্ৰা ৰা অৰলঞ্জে ৰা ছড্ডেন্তিযা, উম্মত্তিকাদীনঞ্চ অনাপত্তি. উচ্চারাদিভাৰো, অনোলোকনং, ৰলঞ্জনট্ঠানং, তিরোকুট্টতিরোপাকারতা, ছড্ডনং ৰা ছড্ডাপনং ৰাতি ইমানেত্থ পঞ্চ অঙ্গানি. সমুট্ঠানাদীনি সঞ্চরিত্তসদিসানি, ইদং পন কিরিযাকিরিযন্তি.

পঠমউচ্চারছড্ডনসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৯. দুতিযউচ্চারছড্ডনসিক্খাপদৰণ্ণনা

নৰমে হরিতেতি খেত্তে ৰা নাল়িকেরাদিআরামে ৰা যত্থকত্থচি রোপিমহরিতট্ঠানে. তানি ৰত্থূনি ছড্ডেন্তিযা ৰা ছড্ডাপেন্তিযা ৰা পুরিমনযেনেৰ আপত্তি, তাদিসে ঠানে নিসীদিত্ৰা অন্তমসো উদকং পিৰিত্ৰা মত্থকচ্ছিন্নং নাল়িকেরম্পি ছড্ডেন্তিযা আপত্তিযেৰ.

সাৰত্থিযং সম্বহুলা ভিক্খুনিযো আরব্ভ উচ্চারাদীনি হরিতে ছড্ডনৰত্থুস্মিং পঞ্ঞত্তং, সাণত্তিকং, তিকপাচিত্তিযং, ভিক্খুনো দুক্কটং, ভিক্খুনিযাপি নিক্খিত্তবীজে খেত্তে যাৰ অঙ্কুরো ন উট্ঠহতি, তাৰ দুক্কটং, অহরিতে দ্ৰিকদুক্কটং. তস্মিং পন অহরিতসঞ্ঞায ছড্ডিতখেত্তে ৰা, সামিকে অপলোকেত্ৰা ৰা ছড্ডেন্তিযা, উম্মত্তিকাদীনঞ্চ অনাপত্তি. সেসং অট্ঠমসদিসমেৰাতি.

দুতিযউচ্চারছড্ডনসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

১০. নচ্চগীতসিক্খাপদৰণ্ণনা

দসমে নচ্চন্তি অন্তমসো মোরনচ্চম্পি. গীতন্তি অন্তমসো ধম্মভাণকগীতম্পি. ৰাদিতন্তি অন্তমসো উদকভেরিৰাদিতম্পি. দস্সনাযাতি এতেসু যংকিঞ্চি দস্সনায গচ্ছন্তিযা পদে পদে দুক্কটং, যত্থ ঠিতা পস্সতি ৰা সুণাতি ৰা, একপ্পযোগে একাপত্তি, তং তং দিসং ওলোকেন্তিযা পযোগে পযোগে আপত্তি.

রাজগহে ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো আরব্ভ নচ্চাদীনি দস্সনায গমনৰত্থুস্মিং পঞ্ঞত্তং, সযং তানি ৰত্থূনি করোন্তিযা, অঞ্ঞং ৰা আণাপেন্তিযা, ‘‘চেতিযস্স উপহারং দেথা’’তি ঈদিসেন পরিযাযেন ৰা ভণন্তিযা, ‘‘চেতিযস্স উপহারং করোমা’’তি ৰা ৰুত্তে ‘‘সাধূ’’তি সম্পটিচ্ছন্তিযা চ পাচিত্তিযমেৰাতি সব্বঅট্ঠকথাসু (পাচি. অট্ঠ. ৮৩৫-৮৩৭) ৰুত্তং, ভিক্খুনো সব্বত্থ দুক্কটং. ‘‘তুম্হাকং চেতিযস্স উপট্ঠানং করোমা’’তি ৰুত্তে পন ‘‘উপট্ঠানকরণং নাম সুন্দর’’ন্তি ঈদিসং পরিযাযং ভণন্তিযা, আরামে ঠত্ৰা পস্সন্তিযা ৰা সুণন্তিযা ৰা, তথা অত্তনো ঠিতোকাসং আগন্ত্ৰা পযোজিতং পটিপথং গচ্ছন্তিযা সম্মুখীভূতং সলাকভত্তাদিকে সতি করণীযে গন্ত্ৰা, আপদাসু ৰা সমজ্জট্ঠানং পৰিসিত্ৰাপি পস্সন্তিযা ৰা সুণন্তিযা ৰা, উম্মত্তিকাদীনঞ্চ অনাপত্তি. নচ্চাদীনং অঞ্ঞতরতা, অঞ্ঞত্র অনুঞ্ঞাতকারণা গমনং, দস্সনং ৰা সৰনং ৰাতি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি. সমুট্ঠানাদীনি এল়কলোমসদিসানি, ইদং পন লোকৰজ্জং, অকুসলচিত্তং, তিৰেদনন্তি.

নচ্চগীতসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

লসুণৰগ্গো পঠমো.