৪. চতুত্থো পরিচ্ছেদো
পকিণ্ণকৰিভাগো
২১১. ইতো পরং কিচ্চতো চ, দ্ৰারালম্বণৰত্থুতো;
ভূমিপুগ্গলতো ঠানা, জনকা চ যথারহং.
২১২. সঙ্গহো চ পৰত্তি চ, পটিসন্ধিপৰত্তিসু;
চিত্তুপ্পাদৰসেনেৰ, সংখিপিত্ৰান নিয্যতে.
২১৩. রূপারূপমহাপাকা, মুপেক্খাতীরণদ্ৰযং;
চুতিসন্ধিভৰঙ্গানি, চিত্তানেকূনৰীসতি.
২১৪. আৰজ্জনং তু যুগল়ং, দস্সনং সৰনং তথা;
ঘাযনং সাযনঞ্চেৰ, ফুসনং সম্পটিচ্ছনং.
২১৫. তীণি তীরণচিত্তানি, একং ৰোট্ঠব্বনং মতং;
পঞ্চদ্ৰারে মনোদ্ৰারে, তদাৰজ্জননামকং.
২১৬. পঞ্চপঞ্ঞাস জৰনকিচ্চানীতি ৰিনিদ্দিসে;
ক্রিযা চাৰজ্জনং হিত্ৰা, কুসলাকুসলপ্ফলং.
২১৭. তদালম্বণচিত্তানি, ভৰন্তেকাদসেৰ হি;
মহাৰিপাকচিত্তানি, অট্ঠ সন্তীরণত্তযং.
২১৮. পঞ্চকিচ্চন্তি ভাসন্তি, উপেক্খাতীরণদ্ৰযং;
চতুকিচ্চা মহাপাকা, তিককিচ্চা মহগ্গতা.
২১৯. দুকিচ্চমিতি ৰোট্ঠব্বং, সুখতীরণমীরিতং;
পঞ্চৰিঞ্ঞাণজৰনমনোধাতুত্তিকং পন.
২২০. এককিচ্চাতি ভাসন্তি, অট্ঠসট্ঠি ৰিভাৰিনো;
ইচ্চেৰং কিচ্চভেদেন, চিত্তুপ্পাদা ৰৰত্থিতা.
২২১. চক্খুসোতঘানজিৰ্হা-কাযধাতু যথাক্কমং;
পঞ্চদ্ৰারা ভৰঙ্গং তু, মনোদ্ৰারং পৰুচ্চতি.
২২২. ঘানাদযো তযো রূপে, পঞ্চ চক্খাদযো তথা;
অরূপে নত্থুভযত্থ, তদালম্বণমানসং.
২২৩. ছ দ্ৰারা ৰীথিচিত্তানি, সত্ত কামীসু রূপিসু;
দ্ৰারত্তযং ছ চিত্তানি, মনোদ্ৰারমরূপিসু.
২২৪. পটিসন্ধাদিভূতা হি, অৰসানে চুতিট্ঠিতা;
মজ্ঝে ভৰঙ্গং ছেত্ৰান, পচ্চেকং ৰীথি জাযতি.
২২৫. রূপাদারম্মণে চক্খু-পসাদাদিম্হি ঘট্টিতে;
আৰজ্জনাদযো হোন্তি, ভৰঙ্গদ্ৰিচলা পরং.
২২৬. পরিণামে ভৰঙ্গস্স, আলম্বে গহণারহে;
তথা ৰীথি মনোদ্ৰারে, যথাসম্ভৰতো ভৰে.
২২৭. আৰজ্জা পঞ্চৰিঞ্ঞাণং, সম্পটিচ্ছনতীরণং;
ৰোট্ঠব্বকামজৰনং, তদালম্বণমানসং.
২২৮. সত্তেৰং ৰীথিচিত্তানি, চিত্তুপ্পাদা চতুদ্দস;
চতুপঞ্ঞাস ৰিত্থারা, পঞ্চদ্ৰারে যথারহং.
২২৯. উপ্পাদট্ঠিতিভঙ্গানং, ৰসা চিত্তক্খণং তযং;
রূপানং ঠিতি একূন-পঞ্ঞাসঞ্চ দুকে দুকং.
২৩০. পরিত্তেতিপরিত্তে চ, মহন্তেতিমহন্তকে;
ৰোট্ঠব্বমোঘজৰনং, তদালম্বন্তি তং কমা.
২৩১. আৰজ্জনঞ্চ জৰনং, মনোদ্ৰারে তু গোচরে;
ৰিভূতে তু তদালম্বং, ৰিত্থারা সত্তসট্ঠি তে.
২৩২. কামে জৰনসত্তাল-ম্বণানং নিযমে সতি;
ৰিভূতেতিমহন্তে চ, তদালম্বণমীরিতং.
২৩৩. পঞ্চদ্ৰারে মনোধাতু, পচ্চেকম্হি যথাক্কমং;
পঞ্চৰিঞ্ঞাণযুগল়ং, পচ্চেকং তু পকাসিতং.
২৩৪. মনোদ্ৰারে তু জৰনং, মহগ্গতমনুত্তরং;
সুখতীরণৰোট্ঠব্বং, পরিত্তজৰনং ছসু.
২৩৫. মহাৰিপাকচিত্তানি, উপেক্খাতীরণদ্ৰযং;
ছসু দ্ৰারেসু জাযন্তি, ৰীথিমুত্তানি চেকদা.
২৩৬. সত্ততি ৰীথিচিত্তানি, ৰিপাকা তু মহগ্গতা;
নৰ ৰীথিৰিমুত্তা চ, দুৰিধাপি দসীরিতা.
২৩৭. ইচ্চেৰং দ্ৰারভেদেন, ৰিভাৰেত্ৰা ততো পরং;
ঞেয্যা গোচরভেদেন, চিত্তুপ্পাদা যথারহং.
২৩৮. রূপসদ্দগন্ধরসফোট্ঠব্বা পঞ্চ গোচরা;
সেসঞ্চ রূপপঞ্ঞত্তিনামঞ্চ ধম্মগোচরং.
২৩৯. পঞ্চদ্ৰারে ৰত্তমানং, পঞ্চালম্বং যথাক্কমং;
ছালম্বণং মনোদ্ৰারে, অতীতানাগতম্পি চ.
২৪০. পঞ্ঞত্তাতীতৰত্তন্তং, ছদ্ৰারগ্গহিতং পন;
ছল়ারম্মণসঙ্খাতং, যেভুয্যেন ভৰন্তরে.
২৪১. নিমিত্তগতিকম্মানং, কম্মমেৰাথ গোচরং;
পটিসন্ধিভৰঙ্গানং, চুতিযাৰ যথারহং.
২৪২. পঞ্চালম্বে মনোধাতু, পচ্চেকম্হি যথাক্কমং;
পঞ্চৰিঞ্ঞাণযুগল়ং, পচ্চেকং তু পকাসিতং.
২৪৩. কামপাকানি সেসানি, হসনঞ্চ পরিত্তকে;
ঞাণহীনানিপুঞ্ঞানি, জৰনানি অনিম্মলে.
২৪৪. তিহেতুকামপুঞ্ঞানি, পুঞ্ঞাভিঞ্ঞা চ লোকিযা;
সব্বালম্বে পৰত্তন্তি, অগ্গমগ্গফলং ৰিনা.
২৪৫. ক্রিযাভিঞ্ঞা চ ৰোট্ঠব্বং, ক্রিযা কামে তিহেতুকা;
সব্বালম্বে পৰত্তন্তি, নিব্বানে নিম্মলা সিযুং.
২৪৬. দুতিযঞ্চ চতুত্থঞ্চ, আরুপ্পেসু মহগ্গতে;
মহগ্গতঞ্ঞে ৰোহারে, অযমালম্বণে নযো.
২৪৭. চক্খুসোতঘানজিৰ্হা-কাযহদযৰত্থুনা;
কামলোকে ছৰত্থূনি, নিস্সিতা সত্ত ধাতুযো.
২৪৮. পঞ্চৰিঞ্ঞাণধাতূ চ, তাসং পুব্বাপরত্তযং;
মনোধাতু ততো সেসা, মনোৰিঞ্ঞাণধাতু চ.
২৪৯. চতস্সো ধাতুযো রূপে, তীণি ৰত্থূনি নিস্সিতা;
অরূপে তু অনিস্সায, ধাত্ৰেকাৰ পৰত্ততি.
২৫০. পঞ্চপ্পসাদে নিস্সায, পচ্চেকং তু যথাক্কমং;
পঞ্চৰিঞ্ঞাণযুগল়ং, ভৰতীতি পকাসিতং.
২৫১. কামপাকানি সেসানি, মগ্গাৰজ্জনমাদিতো;
হসনং পটিঘারূপা-ৰচরং ৰত্থুনিস্সিতং.
২৫২. দ্ৰেচত্তালীস নিস্সায, অনিস্সায চ জাযরে;
অনিস্সায ৰিপাকানি, আরুপ্পেতি সমীরিতং.
২৫৩. ইচ্চেৰং ৰত্থুভেদেন, চিত্তুপ্পাদা পকাসিতা;
ততো পরং ৰিভাৰেয্য, ভূমিভেদেন পণ্ডিতো.
২৫৪. নিরযে পেতলোকে চ, তিরচ্ছানাসুরে তথা;
পাপকম্মোপপজ্জন্তি, পাপপাকায সন্ধিযা.
২৫৫. ভূমিস্সিতেসু দেৰেসু, মনুস্সেসুপি হীনকা;
অহেতুকায জাযন্তি, পুঞ্ঞপাকায সন্ধিযা.
২৫৬. চাতুমহারাজিকা চ, তাৰতিংসা চ যামকা;
তুসিতা চেৰ নিম্মানরতিনো ৰসৰত্তিনো.
২৫৭. ইচ্চেৰং ছসু দেৰেসু, মনুস্সেসু চ জাযরে;
মহাৰিপাকসন্ধীহি, কামপুঞ্ঞকতা জনা.
২৫৮. ব্রহ্মানং পারিসজ্জা চ, তথা ব্রহ্মপুরোহিতা;
মহাব্রহ্মা চ জাযন্তি, পঠমজ্ঝানসন্ধিযা.
২৫৯. পরিত্তা অপ্পমাণাভা, জাযন্তাভস্সরা তথা;
দুতিযজ্ঝানপাকায, ততিযায চ সন্ধিযা.
২৬০. পরিত্তসুভপ্পমাণসুভা চ সুভকিণ্হকা;
চতুত্থায তু জাযন্তি, ততিযজ্ঝানভূমিকা.
২৬১. ৰেহপ্ফলা অসঞ্ঞী চ, সুদ্ধাৰাসাতি সত্তসু;
পঞ্চমায চ জাযন্তি, অসঞ্ঞীচিত্তৰজ্জিতা.
২৬২. অৰিহা চ অতপ্পা চ, সুদস্সা চ সুদস্সিনো;
অকনিট্ঠাতি পঞ্চেতে, সুদ্ধাৰাসা পকাসিতা.
২৬৩. আকাসানঞ্চাযতনপাকাদীহি যথাক্কমং;
আকাসানঞ্চাযতনভূমিকাদীসু জাযরে.
২৬৪. চুতিসন্ধিভৰঙ্গানং, ৰসা পাকা মহগ্গতা;
কামে সহেতুকা পাকা, তদালম্বণতোপি চ.
২৬৫. যথাৰুত্তনিযামেন, ভূমীস্ৰেকাৰ জাযরে;
চিত্তুপ্পাদেসু সব্বত্থ, ন ত্ৰেৰাসঞ্ঞিনো মতা.
২৬৬. ঘানজিৰ্হাকাযধাতু-নিস্সিতং মানসং তথা;
পটিঘদ্ৰযমিচ্চেৰমট্ঠ হোন্তেৰ কামিসু.
২৬৭. চক্খুসোতঞ্চ ৰিঞ্ঞাণং, মনোধাতু চ তীরণং;
কামরূপেসু জাযন্তি, যথাসম্ভৰতো দস.
২৬৮. ৰোট্ঠব্বকামপুঞ্ঞানি, ৰিপ্পযুত্তানি দিট্ঠিযা;
উদ্ধচ্চসহিতঞ্চেতি, সব্বত্থেতানি চুদ্দস.
২৬৯. কঙ্খিতং দিট্ঠিযুত্তানি, সুদ্ধাৰাসৰিৰজ্জিতে;
সিতঞ্চ রূপজৰন-মারুপ্পাপাযৰজ্জিতে.
২৭০. কামক্রিযা সহেতূ চ, উদ্ধং লোকুত্তরত্তযং;
চতুত্থারুপ্পজৰনং, সব্বত্থাপাযৰজ্জিতে.
২৭১. সেসমারুপ্পজৰনং, হিত্ৰাপাযং যথাক্কমং;
উদ্ধমারুপ্পভূমিঞ্চ, জাযতীতি ৰিভাৰযে.
২৭২. সোতাপত্তিফলাদীনি, চত্তারানুত্তরানি তু;
সুদ্ধাৰাসমপাযঞ্চ, হিত্ৰা সব্বত্থ জাযরে.
২৭৩. সুদ্ধাৰাসমপাযঞ্চ, হিত্ৰারূপঞ্চ সব্বথা;
পঠমানুত্তরো মগ্গো, সেসট্ঠানেসু জাযতি.
২৭৪. সত্ততিংস অপাযেসু, কামেসীতি পকাসিতা;
পঞ্চপঞ্ঞাস সুদ্ধেসু, রূপেস্ৰেকূনসত্ততি.
২৭৫. ছচত্তালীস আরুপ্পে, উপ্পজ্জন্তি যথারহং;
ইচ্চেৰং ভূমিভেদেন, চিত্তুপ্পাদা পকাসিতা.
২৭৬. তিহেতুসত্তে সব্বানি, দ্ৰিহেতুকাহেতুকে পন;
পরিত্তানি ৰিৰজ্জেত্ৰা, ঞাণপাকক্রিযাজৰে.
২৭৭. পুথুজ্জনানং সম্ভোন্তি, দিট্ঠিযুত্তঞ্চ কঙ্খিতং;
সোতাপন্নাদিতিণ্ণম্পি, ফলং হোতি যথাসকং.
২৭৮. ৰীতরাগস্স জৰনং, ক্রিযা চন্তিমনুত্তরং;
পুথুজ্জনাদিতিণ্ণম্পি, পটিঘং সমুদীরিতং.
২৭৯. জৰা পুথুজ্জনাদীনং, চতুন্নং সেস সাসৰা;
সাসৰাৰজ্জপাকানি, পঞ্চন্নমপি দীপযে.
২৮০. পুথুজ্জনেসু তেসট্ঠি, সোতাপন্নাদিকদ্ৰযে;
একূনসট্ঠি চিত্তানি, অনাগামিকপুগ্গলে.
২৮১. সত্তপঞ্ঞাস জাযন্তি, তেপঞ্ঞাস অনাসৰে;
মগ্গট্ঠেসু সকো মগ্গো, পুগ্গলেসু অযং নযো.
২৮২. তিহেতুকামচুতিযা, সব্বাপি পটিসন্ধিযো;
দ্ৰিহেতাহেতুচুতিযা, কামাৰচরসন্ধিযো.
২৮৩. রূপাৰচরচুতিযা, সহেতুপটিসন্ধিযো;
আরুপ্পারুপ্পচুতিযা, হেট্ঠিমারুপ্পৰজ্জিতা.
২৮৪. পটিসন্ধি তথা কামে, তিহেতুপটিসন্ধিযো;
ভৰন্তীতি চ মেধাৰী, চুতিসন্ধিনযং নযে.