৩. কুণ্ডলকেসীৰগ্গো
১. কুণ্ডলকেসাথেরীঅপদানং
১. ‘‘পদুমুত্তরো নাম জিনো, সব্বধম্মান পারগূ;
ইতো সতসহস্সম্হি, কপ্পে উপ্পজ্জি নাযকো.
২. ‘‘তদাহং হংসৰতিযং, জাতা সেট্ঠিকুলে অহুং;
নানারতনপজ্জোতে, মহাসুখসমপ্পিতা.
৩. ‘‘উপেত্ৰা তং মহাৰীরং, অস্সোসিং ধম্মদেসনং;
ততো জাতপ্পসাদাহং, উপেসিং সরণং জিনং.
৪. ‘‘তদা মহাকারুণিকো, পদুমুত্তরনামকো;
খিপ্পাভিঞ্ঞানমগ্গন্তি, ঠপেসি ভিক্খুনিং সুভং.
৫. ‘‘তং সুত্ৰা মুদিতা হুত্ৰা, দানং দত্ৰা মহেসিনো;
নিপচ্চ সিরসা পাদে, তং ঠানমভিপত্থযিং.
৬. ‘‘অনুমোদি মহাৰীরো, ‘ভদ্দে যং তেভিপত্থিতং;
সমিজ্ঝিস্সতি তং সব্বং, সুখিনী হোহি নিব্বুতা.
৭. ‘‘‘সতসহস্সিতো কপ্পে, ওক্কাককুলসম্ভৰো;
গোতমো নাম গোত্তেন, সত্থা লোকে ভৰিস্সতি.
৮. ‘‘‘তস্স ধম্মেসু দাযাদা, ওরসা ধম্মনিম্মিতা;
ভদ্দাকুণ্ডলকেসাতি, হেস্সতি সত্থু সাৰিকা’.
৯. ‘‘তেন কম্মেন সুকতেন, চেতনাপণিধীহি চ;
জহিত্ৰা মানুসং দেহং, তাৰতিংসমগচ্ছহং.
১০. ‘‘ততো চুতা যামমগং, ততোহং তুসিতং গতা;
ততো চ নিম্মানরতিং, ৰসৰত্তিপুরং ততো.
১১. ‘‘যত্থ যত্থূপপজ্জামি, তস্স কম্মস্স ৰাহসা;
তত্থ তত্থেৰ রাজূনং, মহেসিত্তমকারযিং.
১২. ‘‘ততো চুতা মনুস্সেসু, রাজূনং চক্কৰত্তিনং;
মণ্ডলীনঞ্চ রাজূনং, মহেসিত্তমকারযিং.
১৩. ‘‘সম্পত্তিং অনুভোত্ৰান, দেৰেসু মানুসেসু চ;
সব্বত্থ সুখিতা হুত্ৰা, নেককপ্পেসু সংসরিং.
১৪. ‘‘ইমম্হি ভদ্দকে কপ্পে, ব্রহ্মবন্ধু মহাযসো;
কস্সপো নাম গোত্তেন, উপ্পজ্জি ৰদতং ৰরো.
১৫. ‘‘উপট্ঠাকো মহেসিস্স, তদা আসি নরিস্সরো;
কাসিরাজা কিকী নাম, বারাণসিপুরুত্তমে.
১৬. ‘‘তস্স ধীতা চতুত্থাসিং, ভিক্খুদাযীতি ৰিস্সুতা;
ধম্মং সুত্ৰা জিনগ্গস্স, পব্বজ্জং সমরোচযিং.
১৭. ‘‘অনুজানি ন নো তাতো, অগারেৰ তদা মযং;
ৰীসৰস্সসহস্সানি, ৰিচরিম্হ অতন্দিতা.
১৮. ‘‘কোমারিব্রহ্মচরিযং, রাজকঞ্ঞা সুখেধিতা;
বুদ্ধোপট্ঠাননিরতা, মুদিতা সত্ত ধীতরো.
১৯. ‘‘সমণী সমণগুত্তা চ, ভিক্খুনী ভিক্খুদাযিকা;
ধম্মা চেৰ সুধম্মা চ, সত্তমী সঙ্ঘদাযিকা.
২০. ‘‘খেমা উপ্পলৰণ্ণা চ, পটাচারা অহং তদা;
কিসাগোতমী ধম্মদিন্না, ৰিসাখা হোতি সত্তমী.
২১. ‘‘তেহি কম্মেহি সুকতেহি, চেতনাপণিধীহি চ;
জহিত্ৰা মানুসং দেহং, তাৰতিংসমগচ্ছহং.
২২. ‘‘পচ্ছিমে চ ভৰে দানি, গিরিব্বজপুরুত্তমে;
জাতা সেট্ঠিকুলে ফীতে, যদাহং যোব্বনে ঠিতা.
২৩. ‘‘চোরং ৰধত্থং নীযন্তং, দিস্ৰা রত্তা তহিং অহং;
পিতা মে তং সহস্সেন, মোচযিত্ৰা ৰধা ততো.
২৪. ‘‘অদাসি তস্স মং তাতো, ৰিদিত্ৰান মনং মম;
তস্সাহমাসিং ৰিসট্ঠা, অতীৰ দযিতা হিতা.
২৫. ‘‘সো মে ভূসনলোভেন, বলিমজ্ঝাসযো [খলিতজ্ঝাসযো (সী.), বলিং পচ্চাহরং (স্যা.), মালপচ্ছাহতং (পী.)] দিসো;
চোরপ্পপাতং নেত্ৰান, পব্বতং চেতযী ৰধং.
২৬. ‘‘তদাহং পণমিত্ৰান, সত্তুকং সুকতঞ্জলী;
রক্খন্তী অত্তনো পাণং, ইদং ৰচনমব্রৰিং.
২৭. ‘‘‘ইদং সুৰণ্ণকেযূরং, মুত্তা ৰেল়ুরিযা বহূ;
সব্বং হরস্সু [ৰরস্সু (ক.)] ভদ্দন্তে, মঞ্চ দাসীতি সাৰয’.
২৮. ‘‘‘ওরোপযস্সু কল্যাণী, মা বাল়্হং পরিদেৰসি;
ন চাহং অভিজানামি, অহন্ত্ৰা ধনমাভতং’.
২৯. ‘‘‘যতো সরামি অত্তানং, যতো পত্তোস্মি ৰিঞ্ঞুতং;
ন চাহং অভিজানামি, অঞ্ঞং পিযতরং তযা’.
৩০. ‘‘‘এহি তং উপগূহিস্সং, কত্ৰান তং পদক্খিণং;
ন চ দানি পুনো অত্থি [তং ৰন্দামি পুন নত্থি (স্যা.)], মম তুয্হঞ্চ সঙ্গমো.
৩১. ‘‘‘ন হি সব্বেসু ঠানেসু, পুরিসো হোতি পণ্ডিতো;
ইত্থীপি পণ্ডিতা হোতি, তত্থ তত্থ ৰিচক্খণা.
৩২. ‘‘‘ন হি সব্বেসু ঠানেসু, পুরিসো হোতি পণ্ডিতো;
ইত্থীপি পণ্ডিতা হোতি, লহুং অত্থৰিচিন্তিকা.
৩৩. ‘‘‘লহুঞ্চ ৰত খিপ্পঞ্চ, নিকট্ঠে [নেকত্থে (সী. স্যা.)] সমচেতযিং;
মিগং উণ্ণা যথা এৰং [চিত্তপুণ্ণায তানেৰ (স্যা.), মিগং পুণ্ণায তেনেৰ (পী.)], তদাহং সত্তুকং ৰধিং.
৩৪. ‘‘‘যো চ উপ্পতিতং অত্থং, ন খিপ্পমনুবুজ্ঝতি;
সো হঞ্ঞতে মন্দমতি, চোরোৰ গিরিগব্ভরে.
৩৫. ‘‘‘যো চ উপ্পতিতং অত্থং, খিপ্পমেৰ নিবোধতি;
মুচ্চতে সত্তুসম্বাধা, তদাহং সত্তুকা যথা’.
৩৬. ‘‘তদাহং পাতযিত্ৰান, গিরিদুগ্গম্হি সত্তুকং;
সন্তিকং সেতৰত্থানং, উপেত্ৰা পব্বজিং অহং.
৩৭. ‘‘সণ্ডাসেন চ কেসে মে, লুঞ্চিত্ৰা সব্বসো তদা;
পব্বজিত্ৰান সমযং, আচিক্খিংসু নিরন্তরং.
৩৮. ‘‘ততো তং উগ্গহেত্ৰাহং, নিসীদিত্ৰান একিকা;
সমযং তং ৰিচিন্তেসিং, সুৰানো মানুসং করং.
৩৯. ‘‘ছিন্নং গয্হ সমীপে মে, পাতযিত্ৰা অপক্কমি;
দিস্ৰা নিমিত্তমলভিং, হত্থং তং পুল়ৰাকুলং.
৪০. ‘‘ততো উট্ঠায সংৰিগ্গা, অপুচ্ছিং সহধম্মিকে;
তে অৰোচুং ৰিজানন্তি, তং অত্থং সক্যভিক্খৰো.
৪১. ‘‘সাহং তমত্থং পুচ্ছিস্সং, উপেত্ৰা বুদ্ধসাৰকে;
তে মমাদায গচ্ছিংসু, বুদ্ধসেট্ঠস্স সন্তিকং.
৪২. ‘‘সো মে ধম্মমদেসেসি, খন্ধাযতনধাতুযো;
অসুভানিচ্চদুক্খাতি, অনত্তাতি চ নাযকো.
৪৩. ‘‘তস্স ধম্মং সুণিত্ৰাহং, ধম্মচক্খুং ৰিসোধযিং;
ততো ৰিঞ্ঞাতসদ্ধম্মা, পব্বজ্জং উপসম্পদং.
৪৪. ‘‘আযাচিতো তদা আহ, ‘এহি ভদ্দে’তি নাযকো;
তদাহং উপসম্পন্না, পরিত্তং তোযমদ্দসং.
৪৫. ‘‘পাদপক্খালনেনাহং, ঞত্ৰা সউদযব্বযং;
তথা সব্বেপি সঙ্খারে, ঈদিসং চিন্তযিং [সঙ্খারা, ইতি সংচিন্তযিং (সী. স্যা. পী.)] তদা.
৪৬. ‘‘ততো চিত্তং ৰিমুচ্চি মে, অনুপাদায সব্বসো;
খিপ্পাভিঞ্ঞানমগ্গং মে, তদা পঞ্ঞাপযী জিনো.
৪৭. ‘‘ইদ্ধীসু চ ৰসী হোমি, দিব্বায সোতধাতুযা;
পরচিত্তানি জানামি, সত্থুসাসনকারিকা.
৪৮. ‘‘পুব্বেনিৰাসং জানামি, দিব্বচক্খু ৰিসোধিতং;
খেপেত্ৰা আসৰে সব্বে, ৰিসুদ্ধাসিং সুনিম্মলা.
৪৯. ‘‘পরিচিণ্ণো মযা সত্থা, কতং বুদ্ধস্স সাসনং;
ওহিতো গরুকো ভারো, ভৰনেত্তি সমূহতা.
৫০. ‘‘যস্সত্থায পব্বজিতা, অগারস্মানগারিযং;
সো মে অত্থো অনুপ্পত্তো, সব্বসংযোজনক্খযো.
৫১. ‘‘অত্থধম্মনিরুত্তীসু, পটিভানে তথেৰ চ;
ঞাণং মে ৰিমলং সুদ্ধং, বুদ্ধসেট্ঠস্স সাসনে.
৫২. ‘‘কিলেসা ঝাপিতা ময্হং, ভৰা সব্বে সমূহতা;
নাগীৰ বন্ধনং ছেত্ৰা, ৰিহরামি অনাসৰা.
৫৩. ‘‘স্ৰাগতং ৰত মে আসি, মম বুদ্ধস্স সন্তিকে;
তিস্সো ৰিজ্জা অনুপ্পত্তা, কতং বুদ্ধস্স সাসনং.
৫৪. ‘‘পটিসম্ভিদা চতস্সো, ৰিমোক্খাপি চ অট্ঠিমে;
ছল়ভিঞ্ঞা সচ্ছিকতা, কতং বুদ্ধস্স সাসনং’’.
ইত্থং সুদং ভদ্দাকুণ্ডলকেসা ভিক্খুনী ইমা গাথাযো অভাসিত্থাতি.
কুণ্ডলকেসাথেরিযাপদানং পঠমং.
২. কিসাগোতমীথেরীঅপদানং
৫৫. ‘‘পদুমুত্তরো নাম জিনো, সব্বধম্মান পারগূ;
ইতো সতসহস্সম্হি, কপ্পে উপ্পজ্জি নাযকো.
৫৬. ‘‘তদাহং হংসৰতিযং, জাতা অঞ্ঞতরে কুলে;
উপেত্ৰা তং নরৰরং, সরণং সমুপাগমিং.
৫৭. ‘‘ধম্মঞ্চ তস্স অস্সোসিং, চতুসচ্চূপসঞ্হিতং;
মধুরং পরমস্সাদং, ৰট্টসন্তিসুখাৰহং [চিত্তসন্তি … (স্যা.)].
৫৮. ‘‘তদা চ ভিক্খুনিং ৰীরো, লূখচীৰরধারিনিং;
ঠপেন্তো এতদগ্গম্হি, ৰণ্ণযী পুরিসুত্তমো.
৫৯. ‘‘জনেত্ৰানপ্পকং পীতিং, সুত্ৰা ভিক্খুনিযা গুণে;
কারং কত্ৰান বুদ্ধস্স, যথাসত্তি যথাবলং.
৬০. ‘‘নিপচ্চ মুনিৰরং তং, তং ঠানমভিপত্থযিং;
তদানুমোদি সম্বুদ্ধো, ঠানলাভায নাযকো.
৬১. ‘‘‘সতসহস্সিতো কপ্পে, ওক্কাককুলসম্ভৰো;
গোতমো নাম গোত্তেন, সত্থা লোকে ভৰিস্সতি.
৬২. ‘‘‘তস্স ধম্মেসু দাযাদা, ওরসা ধম্মনিম্মিতা;
কিসাগোতমী [গোতমী নাম (সী. ক.)] নামেন, হেস্সতি সত্থু সাৰিকা’.
৬৩. ‘‘তং সুত্ৰা মুদিতা হুত্ৰা, যাৰজীৰং তদা জিনং;
মেত্তচিত্তা পরিচরিং, পচ্চযেহি ৰিনাযকং.
৬৪. ‘‘তেন কম্মেন সুকতেন, চেতনাপণিধীহি চ;
জহিত্ৰা মানুসং দেহং, তাৰতিংসমগচ্ছহং.
৬৫. ‘‘ইমম্হি ভদ্দকে কপ্পে, ব্রহ্মবন্ধু মহাযসো;
কস্সপো নাম গোত্তেন, উপ্পজ্জি ৰদতং ৰরো.
৬৬. ‘‘উপট্ঠাকো মহেসিস্স, তদা আসি নরিস্সরো;
কাসিরাজা কিকী নাম, বারাণসিপুরুত্তমে.
৬৭. ‘‘পঞ্চমী তস্স ধীতাসিং, ধম্মা নামেন ৰিস্সুতা;
ধম্মং সুত্ৰা জিনগ্গস্স, পব্বজ্জং সমরোচযিং.
৬৮. ‘‘অনুজানি ন নো তাতো, অগারেৰ তদা মযং;
ৰীসৰস্সসহস্সানি, ৰিচরিম্হ অতন্দিতা.
৬৯. ‘‘কোমারিব্রহ্মচরিযং, রাজকঞ্ঞা সুখেধিতা;
বুদ্ধোপট্ঠাননিরতা, মুদিতা সত্ত ধীতরো.
৭০. ‘‘সমণী সমণগুত্তা চ, ভিক্খুনী ভিক্খুদাযিকা;
ধম্মা চেৰ সুধম্মা চ, সত্তমী সঙ্ঘদাযিকা.
৭১. ‘‘খেমা উপ্পলৰণ্ণা চ, পটাচারা চ কুণ্ডলা;
অহঞ্চ ধম্মদিন্না চ, ৰিসাখা হোতি সত্তমী.
৭২. ‘‘তেহি কম্মেহি সুকতেহি, চেতনাপণিধীহি চ;
জহিত্ৰা মানুসং দেহং, তাৰতিংসমগচ্ছহং.
৭৩. ‘‘পচ্ছিমে চ ভৰে দানি, জাতা সেট্ঠিকুলে অহং;