১৭. তিংসনিপাতো
১. ফুস্সত্থেরগাথা
৯৪৯. পাসাদিকে বহূ দিস্ৰা, ভাৰিতত্তে সুসংৰুতে;
ইসি পণ্ডরসগোত্তো [পণ্ডরস্স গোত্তো (সী.)], অপুচ্ছি ফুস্সসৰ্হযং.
৯৫০. ‘‘কিংছন্দা কিমধিপ্পাযা, কিমাকপ্পা ভৰিস্সরে;
অনাগতম্হি কালম্হি, তং মে অক্খাহি পুচ্ছিতো’’.
৯৫১. ‘‘সুণোহি ৰচনং ময্হং, ইসিপণ্ডরসৰ্হয;
সক্কচ্চং উপধারেহি, আচিক্খিস্সাম্যনাগতং.
৯৫২. ‘‘কোধনা উপনাহী চ, মক্খী থম্ভী সঠা বহূ;
উস্সুকী নানাৰাদা চ, ভৰিস্সন্তি অনাগতে.
৯৫৩. ‘‘অঞ্ঞাতমানিনো ধম্মে, গম্ভীরে তীরগোচরা;
লহুকা অগরু ধম্মে, অঞ্ঞমঞ্ঞমগারৰা.
৯৫৪. ‘‘বহূ আদীনৰা লোকে, উপ্পজ্জিস্সন্ত্যনাগতে;
সুদেসিতং ইমং ধম্মং, কিলেসেস্সন্তি [কিলেসিস্সন্তি (সী.), কিলিসিস্সন্তি (স্যা. ক.)] দুম্মতী.
৯৫৫. ‘‘গুণহীনাপি সঙ্ঘম্হি, ৰোহরন্তা ৰিসারদা;
বলৰন্তো ভৰিস্সন্তি, মুখরা অস্সুতাৰিনো.
৯৫৬. ‘‘গুণৰন্তোপি সঙ্ঘম্হি, ৰোহরন্তা যথাত্থতো;
দুব্বলা তে ভৰিস্সন্তি, হিরীমনা অনত্থিকা.
৯৫৭. ‘‘রজতং জাতরূপঞ্চ, খেত্তং ৰত্থুমজেল়কং;
দাসিদাসঞ্চ দুম্মেধা, সাদিযিস্সন্ত্যনাগতে.
৯৫৮. ‘‘উজ্ঝানসঞ্ঞিনো বালা, সীলেসু অসমাহিতা;
উন্নল়া ৰিচরিস্সন্তি, কলহাভিরতা মগা.
৯৫৯. ‘‘উদ্ধতা চ ভৰিস্সন্তি, নীলচীৰরপারুতা;
কুহা থদ্ধা লপা সিঙ্গী, চরিস্সন্ত্যরিযা ৰিয.
৯৬০. ‘‘তেলসণ্ঠেহি কেসেহি, চপলা অঞ্জনক্খিকা;
রথিযায গমিস্সন্তি, দন্তৰণ্ণিকপারুতা.
৯৬১. ‘‘অজেগুচ্ছং ৰিমুত্তেহি, সুরত্তং অরহদ্ধজং;
জিগুচ্ছিস্সন্তি কাসাৰং, ওদাতেসু সমুচ্ছিতা [ওদাতে সুসমুচ্ছিতা (সী.)].
৯৬২. ‘‘লাভকামা ভৰিস্সন্তি, কুসীতা হীনৰীরিযা;
কিচ্ছন্তা ৰনপত্থানি, গামন্তেসু ৰসিস্সরে.
৯৬৩. ‘‘যে যে লাভং লভিস্সন্তি, মিচ্ছাজীৰরতা সদা;
তে তেৰ অনুসিক্খন্তা, ভজিস্সন্তি অসংযতা.
৯৬৪. ‘‘যে যে অলাভিনো লাভং, ন তে পুজ্জা ভৰিস্সরে;
সুপেসলেপি তে ধীরে, সেৰিস্সন্তি ন তে তদা.
৯৬৫. ‘‘মিলক্খুরজনং রত্তং [পিলক্খরজনং রত্তং (?)], গরহন্তা সকং ধজং;
তিত্থিযানং ধজং কেচি, ধারিস্সন্ত্যৰদাতকং.
৯৬৬. ‘‘অগারৰো চ কাসাৰে, তদা তেসং ভৰিস্সতি;
পটিসঙ্খা চ কাসাৰে, ভিক্খূনং ন ভৰিস্সতি.
৯৬৭. ‘‘অভিভূতস্স দুক্খেন, সল্লৰিদ্ধস্স রুপ্পতো;
পটিসঙ্খা মহাঘোরা, নাগস্সাসি অচিন্তিযা.
৯৬৮. ‘‘ছদ্দন্তো হি তদা দিস্ৰা, সুরত্তং অরহদ্ধজং;
তাৰদেৰ ভণী গাথা, গজো অত্থোপসংহিতা’’.
৯৬৯. [ধ. প. ৯; জা. ১.২.১৪১; ১.১৬.১২২] ‘‘অনিক্কসাৰো কাসাৰং, যো ৰত্থং পরিধস্সতি [পরিদহিস্সতি (সী. স্যা.)];
অপেতো দমসচ্চেন, ন সো কাসাৰমরহতি.
৯৭০. ‘‘যো চ ৰন্তকাসাৰস্স, সীলেসু সুসমাহিতো;
উপেতো দমসচ্চেন, স ৰে কাসাৰমরহতি.
৯৭১. ‘‘ৰিপন্নসীলো দুম্মেধো, পাকটো কামকারিযো;
ৰিব্ভন্তচিত্তো নিস্সুক্কো, ন সো কাসাৰমরহতি.
৯৭২. ‘‘যো চ সীলেন সম্পন্নো, ৰীতরাগো সমাহিতো;
ওদাতমনসঙ্কপ্পো, স ৰে কাসাৰমরহতি.
৯৭৩. ‘‘উদ্ধতো উন্নল়ো বালো, সীলং যস্স ন ৰিজ্জতি;
ওদাতকং অরহতি, কাসাৰং কিং করিস্সতি.
৯৭৪. ‘‘ভিক্খূ চ ভিক্খুনিযো চ, দুট্ঠচিত্তা অনাদরা;
তাদীনং মেত্তচিত্তানং, নিগ্গণ্হিস্সন্ত্যনাগতে.
৯৭৫. ‘‘সিক্খাপেন্তাপি থেরেহি, বালা চীৰরধারণং;
ন সুণিস্সন্তি দুম্মেধা, পাকটা কামকারিযা.
৯৭৬. ‘‘তে তথা সিক্খিতা বালা, অঞ্ঞমঞ্ঞং অগারৰা;
নাদিযিস্সন্তুপজ্ঝাযে, খল়ুঙ্কো ৰিয সারথিং.
৯৭৭. ‘‘এৰং অনাগতদ্ধানং, পটিপত্তি ভৰিস্সতি;
ভিক্খূনং ভিক্খুনীনঞ্চ, পত্তে কালম্হি পচ্ছিমে.
৯৭৮. ‘‘পুরা আগচ্ছতে এতং, অনাগতং মহব্ভযং;
সুব্বচা হোথ সখিলা, অঞ্ঞমঞ্ঞং সগারৰা.
৯৭৯. ‘‘মেত্তচিত্তা কারুণিকা, হোথ সীলেসু সংৰুতা;
আরদ্ধৰীরিযা পহিতত্তা, নিচ্চং দল়্হপরক্কমা.
৯৮০. ‘‘পমাদং ভযতো দিস্ৰা, অপ্পমাদঞ্চ খেমতো;
ভাৰেথট্ঠঙ্গিকং মগ্গং, ফুসন্তা অমতং পদ’’ন্তি.
… ফুস্সো থেরো….
২. সারিপুত্তত্থেরগাথা
৯৮১. ‘‘যথাচারী যথাসতো সতীমা, যতসঙ্কপ্পজ্ঝাযি অপ্পমত্তো;
অজ্ঝত্তরতো সমাহিতত্তো, একো সন্তুসিতো তমাহু ভিক্খুং.
৯৮২. ‘‘অল্লং সুক্খং ৰা ভুঞ্জন্তো, ন বাল়্হং সুহিতো সিযা;
ঊনূদরো মিতাহারো, সতো ভিক্খু পরিব্বজে.
৯৮৩. ‘‘চত্তারো পঞ্চ আলোপে, অভুত্ৰা উদকং পিৰে;
অলং ফাসুৰিহারায, পহিতত্তস্স ভিক্খুনো.
৯৮৪. ‘‘কপ্পিযং তং চে ছাদেতি, চীৰরং ইদমত্থিকং [ইদমত্থিতং (সী.)];
অলং ফাসুৰিহারায, পহিতত্তস্স ভিক্খুনো.
৯৮৫. ‘‘পল্লঙ্কেন নিসিন্নস্স, জণ্ণুকে নাভিৰস্সতি;
অলং ফাসুৰিহারায, পহিতত্তস্স ভিক্খুনো.
৯৮৬. [সং. নি. ৪.২৫৩; ইতিৰু. ৫৩] ‘‘যো সুখং দুক্খতো অদ্দ, দুক্খমদ্দক্খি সল্লতো;
উভযন্তরেন [উভযমন্তরে (সী.)] নাহোসি, কেন লোকস্মি কিং সিযা.
৯৮৭. ‘‘মা মে কদাচি পাপিচ্ছো, কুসীতো হীনৰীরিযো;
অপ্পস্সুতো অনাদরো, কেন লোকস্মি কিং সিযা.
৯৮৮. ‘‘বহুস্সুতো চ মেধাৰী, সীলেসু সুসমাহিতো;
চেতোসমথমনুযুত্তো, অপি মুদ্ধনি তিট্ঠতু.
৯৮৯. ‘‘যো পপঞ্চমনুযুত্তো, পপঞ্চাভিরতো মগো;
ৰিরাধযী সো নিব্বানং, যোগক্খেমং অনুত্তরং.
৯৯০. ‘‘যো চ পপঞ্চং হিত্ৰান, নিপ্পপঞ্চপথে রতো;
আরাধযী সো নিব্বানং, যোগক্খেমং অনুত্তরং.
৯৯১. [ধ. প. ৯৮] ‘‘গামে ৰা যদি ৰারঞ্ঞে, নিন্নে ৰা যদি ৰা থলে;
যত্থ অরহন্তো ৰিহরন্তি, তং ভূমিরামণেয্যকং.
৯৯২. ‘‘রমণীযানি অরঞ্ঞানি, যত্থ ন রমতী জনো;
ৰীতরাগা রমিস্সন্তি, ন তে কামগৰেসিনো.
৯৯৩. [ধ. প. ৭৬] ‘‘নিধীনংৰ পৰত্তারং, যং পস্সে ৰজ্জদস্সিনং;
নিগ্গয্হৰাদিং মেধাৰিং, তাদিসং পণ্ডিতং ভজে;
তাদিসং ভজমানস্স, সেয্যো হোতি ন পাপিযো.
৯৯৪. [ধ. প. ৭৭] ‘‘ওৰদেয্যানুসাসেয্য, অসব্ভা চ নিৰারযে;
সতঞ্হি সো পিযো হোতি, অসতং হোতি অপ্পিযো.
৯৯৫. ‘‘অঞ্ঞস্স ভগৰা বুদ্ধো, ধম্মং দেসেসি চক্খুমা;
ধম্মে দেসিযমানম্হি, সোতমোধেসিমত্থিকো;
তং মে অমোঘং সৰনং, ৰিমুত্তোম্হি অনাসৰো.
৯৯৬. ‘‘নেৰ পুব্বেনিৰাসায, নপি দিব্বস্স চক্খুনো;
চেতোপরিযায ইদ্ধিযা, চুতিযা উপপত্তিযা;
সোতধাতুৰিসুদ্ধিযা, পণিধী মে ন ৰিজ্জতি [কথা. ৩৭৮].
৯৯৭. ‘‘রুক্খমূলংৰ নিস্সায, মুণ্ডো সঙ্ঘাটিপারুতো;
পঞ্ঞায উত্তমো থেরো, উপতিস্সোৰ [উপতিস্সো চ (সী. ক.)] ঝাযতি.
৯৯৮. ‘‘অৰিতক্কং সমাপন্নো, সম্মাসম্বুদ্ধসাৰকো;
অরিযেন তুণ্হীভাৰেন, উপেতো হোতি তাৰদে.
৯৯৯. [উদা. ২৪] ‘‘যথাপি পব্বতো সেলো, অচলো সুপ্পতিট্ঠিতো;
এৰং মোহক্খযা ভিক্খু, পব্বতোৰ ন ৰেধতি.
১০০০. ‘‘অনঙ্গণস্স পোসস্স, নিচ্চং সুচিগৰেসিনো;
ৰালগ্গমত্তং পাপস্স, অব্ভমত্তংৰ খাযতি.
১০০১. ‘‘নাভিনন্দামি মরণং, নাভিনন্দামি জীৰিতং;
নিক্খিপিস্সং ইমং কাযং, সম্পজানো পতিস্সতো.
১০০২. ‘‘নাভিনন্দামি মরণং, নাভিনন্দামি জীৰিতং;
কালঞ্চ পটিকঙ্খামি, নিব্বিসং ভতকো যথা.
১০০৩. ‘‘উভযেন মিদং মরণমেৰ, নামরণং পচ্ছা ৰা পুরে ৰা;
পটিপজ্জথ মা ৰিনস্সথ, খণো ৰো মা উপচ্চগা.
১০০৪. ‘‘নগরং যথা পচ্চন্তং, গুত্তং সন্তরবাহিরং;
এৰং গোপেথ অত্তানং, খণো ৰো মা উপচ্চগা;
খণাতীতা হি সোচন্তি, নিরযম্হি সমপ্পিতা.
১০০৫. ‘‘উপসন্তো উপরতো, মন্তভাণী [মত্তভাণী (সী.)] অনুদ্ধতো;
ধুনাতি পাপকে ধম্মে, দুমপত্তংৰ মালুতো.
১০০৬. ‘‘উপসন্তো উপরতো, মন্তভাণী অনুদ্ধতো;
অপ্পাসি [অব্বহি (স্যা.), অভাসি (?)] পাপকে ধম্মে, দুমপত্তংৰ মালুতো.
১০০৭. ‘‘উপসন্তো অনাযাসো, ৰিপ্পসন্নো অনাৰিলো;
কল্যাণসীলো মেধাৰী, দুক্খস্সন্তকরো সিযা.
১০০৮. ‘‘ন ৰিস্সসে একতিযেসু এৰং, অগারিসু পব্বজিতেসু চাপি;
সাধূপি হুত্ৰা ন অসাধু হোন্তি, অসাধু হুত্ৰা পুন সাধু হোন্তি.
১০০৯. ‘‘কামচ্ছন্দো চ ব্যাপাদো, থিনমিদ্ধঞ্চ ভিক্খুনো;
উদ্ধচ্চং ৰিচিকিচ্ছা চ, পঞ্চেতে চিত্তকেলিসা.
১০১০. ‘‘যস্স সক্করিযমানস্স, অসক্কারেন চূভযং;
সমাধি ন ৰিকম্পতি, অপ্পমাদৰিহারিনো.
১০১১. ‘‘তং ঝাযিনং সাততিকং, সুখুমদিট্ঠিৰিপস্সকং;
উপাদানক্খযারামং, আহু সপ্পুরিসো ইতি.
১০১২. ‘‘মহাসমুদ্দো পথৰী, পব্বতো অনিলোপি চ;
উপমায ন যুজ্জন্তি, সত্থু ৰরৰিমুত্তিযা.
১০১৩. ‘‘চক্কানুৰত্তকো থেরো, মহাঞাণী সমাহিতো;
পথৰাপগ্গিসমানো, ন রজ্জতি ন দুস্সতি.
১০১৪. ‘‘পঞ্ঞাপারমিতং পত্তো, মহাবুদ্ধি মহামতি;
অজল়ো জল়সমানো, সদা চরতি নিব্বুতো.
১০১৫. ‘‘পরিচিণ্ণো মযা সত্থা…পে… ভৰনেত্তি সমূহতা.
১০১৬. ‘‘সম্পাদেথপ্পমাদেন, এসা মে অনুসাসনী;
হন্দাহং পরিনিব্বিস্সং, ৰিপ্পমুত্তোম্হি সব্বধী’’তি.
… সারিপুত্তো থেরো….
৩. আনন্দত্থেরগাথা
১০১৭. ‘‘পিসুণেন চ কোধনেন চ, মচ্ছরিনা চ ৰিভূতনন্দিনা;
সখিতং ন করেয্য পণ্ডিতো, পাপো কাপুরিসেন সঙ্গমো.
১০১৮. ‘‘সদ্ধেন চ পেসলেন চ, পঞ্ঞৰতা বহুস্সুতেন চ;
সখিতং করেয্য পণ্ডিতো, ভদ্দো সপ্পুরিসেন সঙ্গমো.
১০১৯. ‘‘পস্স চিত্তকতং বিম্বং…পে… যস্স নত্থি ধুৰং ঠিতি.