১. পঠমৰগ্গো

১. লোভসুত্তং

১. ৰুত্তঞ্হেতং ভগৰতা, ৰুত্তমরহতাতি মে সুতং –

‘‘একধম্মং, ভিক্খৰে, পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতায. কতমং একধম্মং? লোভং, ভিক্খৰে, একধম্মং পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতাযা’’তি. এতমত্থং ভগৰা অৰোচ. তত্থেতং ইতি ৰুচ্চতি –

‘‘যেন লোভেন লুদ্ধাসে, সত্তা গচ্ছন্তি দুগ্গতিং;

তং লোভং সম্মদঞ্ঞায, পজহন্তি ৰিপস্সিনো;

পহায ন পুনাযন্তি, ইমং লোকং কুদাচন’’ন্তি.

অযম্পি অত্থো ৰুত্তো ভগৰতা, ইতি মে সুতন্তি. পঠমং.

২. দোসসুত্তং

২. ৰুত্তঞ্হেতং ভগৰতা, ৰুত্তমরহতাতি মে সুতং –

‘‘একধম্মং, ভিক্খৰে, পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতায. কতমং একধম্মং? দোসং, ভিক্খৰে, একধম্মং পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতাযা’’তি. এতমত্থং ভগৰা অৰোচ. তত্থেতং ইতি ৰুচ্চতি –

‘‘যেন দোসেন দুট্ঠাসে, সত্তা গচ্ছন্তি দুগ্গতিং;

তং দোসং সম্মদঞ্ঞায, পজহন্তি ৰিপস্সিনো;

পহায ন পুনাযন্তি, ইমং লোকং কুদাচন’’ন্তি.

অযম্পি অত্থো ৰুত্তো ভগৰতা, ইতি মে সুতন্তি. দুতিযং.

৩. মোহসুত্তং

৩. ৰুত্তঞ্হেতং ভগৰতা, ৰুত্তমরহতাতি মে সুতং –

‘‘একধম্মং, ভিক্খৰে, পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতায. কতমং একধম্মং? মোহং, ভিক্খৰে, একধম্মং পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতাযা’’তি. এতমত্থং ভগৰা অৰোচ. তত্থেতং ইতি ৰুচ্চতি –

‘‘যেন মোহেন মূল়্হাসে, সত্তা গচ্ছন্তি দুগ্গতিং;

তং মোহং সম্মদঞ্ঞায, পজহন্তি ৰিপস্সিনো;

পহায ন পুনাযন্তি, ইমং লোকং কুদাচন’’ন্তি.

অযম্পি অত্থো ৰুত্তো ভগৰতা, ইতি মে সুতন্তি. ততিযং.

৪. কোধসুত্তং

৪. ৰুত্তঞ্হেতং ভগৰতা, ৰুত্তমরহতাতি মে সুতং –

‘‘একধম্মং, ভিক্খৰে, পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতায. কতমং একধম্মং? কোধং, ভিক্খৰে, একধম্মং পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতাযা’’তি. এতমত্থং ভগৰা অৰোচ. তত্থেতং ইতি ৰুচ্চতি –

‘‘যেন কোধেন কুদ্ধাসে, সত্তা গচ্ছন্তি দুগ্গতিং;

তং কোধং সম্মদঞ্ঞায, পজহন্তি ৰিপস্সিনো;

পহায ন পুনাযন্তি, ইমং লোকং কুদাচন’’ন্তি.

অযম্পি অত্থো ৰুত্তো ভগৰতা, ইতি মে সুতন্তি. চতুত্থং.

৫. মক্খসুত্তং

৫. ৰুত্তঞ্হেতং ভগৰতা, ৰুত্তমরহতাতি মে সুতং –

‘‘একধম্মং, ভিক্খৰে, পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতায. কতমং একধম্মং? মক্খং, ভিক্খৰে, একধম্মং পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতাযা’’তি. এতমত্থং ভগৰা অৰোচ. তত্থেতং ইতি ৰুচ্চতি –

‘‘যেন মক্খেন মক্খাসে [মক্খিতাসে (স্যা.)], সত্তা গচ্ছন্তি দুগ্গতিং;

তং মক্খং সম্মদঞ্ঞায, পজহন্তি ৰিপস্সিনো;

পহায ন পুনাযন্তি, ইমং লোকং কুদাচন’’ন্তি.

অযম্পি অত্থো ৰুত্তো ভগৰতা, ইতি মে সুতন্তি. পঞ্চমং.

৬. মানসুত্তং

৬. ৰুত্তঞ্হেতং ভগৰতা, ৰুত্তমরহতাতি মে সুতং –

‘‘একধম্মং, ভিক্খৰে, পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতায. কতমং একধম্মং? মানং, ভিক্খৰে, একধম্মং পজহথ; অহং ৰো পাটিভোগো অনাগামিতাযা’’তি. এতমত্থং ভগৰা অৰোচ. তত্থেতং ইতি ৰুচ্চতি –

‘‘যেন মানেন মত্তাসে, সত্তা গচ্ছন্তি দুগ্গতিং;

তং মানং সম্মদঞ্ঞায, পজহন্তি ৰিপস্সিনো;

পহায ন পুনাযন্তি, ইমং লোকং কুদাচন’’ন্তি.

অযম্পি অত্থো ৰুত্তো ভগৰতা, ইতি মে সুতন্তি. ছট্ঠং.

৭. সব্বপরিঞ্ঞাসুত্তং

৭. ৰুত্তঞ্হেতং ভগৰতা, ৰুত্তমরহতাতি মে সুতং –

‘‘সব্বং, ভিক্খৰে, অনভিজানং অপরিজানং তত্থ চিত্তং অৰিরাজযং অপ্পজহং অভব্বো দুক্খক্খযায. সব্বঞ্চ খো, ভিক্খৰে, অভিজানং পরিজানং তত্থ চিত্তং ৰিরাজযং পজহং ভব্বো দুক্খক্খযাযা’’তি. এতমত্থং ভগৰা অৰোচ. তত্থেতং ইতি ৰুচ্চতি –

‘‘যো সব্বং সব্বতো ঞত্ৰা, সব্বত্থেসু ন রজ্জতি;

স ৰে সব্বপরিঞ্ঞা [সব্বং পরিঞ্ঞা (স্যা. পী.)] সো, সব্বদুক্খমুপচ্চগা’’তি [সব্বং দুক্খং উপচ্চগাতি (স্যা.), সব্বদুক্খং উপচ্চগাতি (পী. অট্ঠ.)].

অযম্পি অত্থো ৰুত্তো ভগৰতা, ইতি মে সুতন্তি. সত্তমং.

৮. মানপরিঞ্ঞাসুত্তং

৮. ৰুত্তঞ্হেতং ভগৰতা, ৰুত্তমরহতাতি মে সুতং –

‘‘মানং, ভিক্খৰে, অনভিজানং অপরিজানং তত্থ চিত্তং অৰিরাজযং অপ্পজহং অভব্বো দুক্খক্খযায. মানঞ্চ খো, ভিক্খৰে, অভিজানং পরিজানং তত্থ চিত্তং ৰিরাজযং পজহং ভব্বো দুক্খক্খযাযা’’তি. এতমত্থং ভগৰা অৰোচ. তত্থেতং ইতি ৰুচ্চতি –

‘‘মানুপেতা অযং পজা, মানগন্থা ভৰে রতা;

মানং অপরিজানন্তা, আগন্তারো পুনব্ভৰং.

‘‘যে চ মানং পহন্ত্ৰান, ৰিমুত্তা মানসঙ্খযে;

তে মানগন্থাভিভুনো, সব্বদুক্খমুপচ্চগু’’ন্তি [সব্বদুক্খং উপচ্চগুন্তি (পী.), সব্বং দুক্খং উপচ্চগুন্তি (অট্ঠকথা)].

অযম্পি অত্থো ৰুত্তো ভগৰতা, ইতি মে সুতন্তি. অট্ঠমং.

৯. লোভপরিঞ্ঞাসুত্তং

৯. ৰুত্তঞ্হেতং ভগৰতা, ৰুত্তমরহতাতি মে সুতং –

‘‘লোভং, ভিক্খৰে, অনভিজানং অপরিজানং তত্থ চিত্তং অৰিরাজযং অপ্পজহং অভব্বো দুক্খক্খযায. লোভঞ্চ খো, ভিক্খৰে, অভিজানং পরিজানং তত্থ চিত্তং ৰিরাজযং পজহং ভব্বো দুক্খক্খযাযা’’তি. এতমত্থং ভগৰা অৰোচ. তত্থেতং ইতি ৰুচ্চতি –

‘‘যেন লোভেন লুদ্ধাসে, সত্তা গচ্ছন্তি দুগ্গতিং;

তং লোভং সম্মদঞ্ঞায, পজহন্তি ৰিপস্সিনো;

পহায ন পুনাযন্তি, ইমং লোকং কুদাচন’’ন্তি.

অযম্পি অত্থো ৰুত্তো ভগৰতা, ইতি মে সুতন্তি. নৰমং.

১০. দোসপরিঞ্ঞাসুত্তং

১০. ৰুত্তঞ্হেতং ভগৰতা, ৰুত্তমরহতাতি মে সুতং –

‘‘দোসং, ভিক্খৰে, অনভিজানং অপরিজানং তত্থ চিত্তং অৰিরাজযং অপ্পজহং অভব্বো দুক্খক্খযায. দোসঞ্চ খো, ভিক্খৰে, অভিজানং পরিজানং তত্থ চিত্তং ৰিরাজযং পজহং ভব্বো দুক্খক্খযাযা’’তি. এতমত্থং ভগৰা অৰোচ. তত্থেতং ইতি ৰুচ্চতি –

‘‘যেন দোসেন দুট্ঠাসে, সত্তা গচ্ছন্তি দুগ্গতিং;

তং দোসং সম্মদঞ্ঞায, পজহন্তি ৰিপস্সিনো;

পহায ন পুনাযন্তি, ইমং লোকং কুদাচন’’ন্তি.

অযম্পি অত্থো ৰুত্তো ভগৰতা, ইতি মে সুতন্তি. দসমং.

পঠমো ৰগ্গো নিট্ঠিতো.

তস্সুদ্দানং –

রাগদোসা অথ মোহো, কোধমক্খা মানং সব্বং;

মানতো রাগদোসা পুন দ্ৰে, পকাসিতা ৰগ্গমাহু পঠমন্তি.