৯. সুসিমসুত্তৰণ্ণনা
১১০. নৰমে তুয্হম্পি নো, আনন্দ, সারিপুত্তো রুচ্চতীতি সত্থা থেরস্স ৰণ্ণং কথেতুকামো, ৰণ্ণো চ নামেস ৰিসভাগপুগ্গলস্স সন্তিকে কথেতুং ন ৰট্টতি. তস্স সন্তিকে কথিতো হি মত্থকং ন পাপুণাতি. সো হি ‘‘অসুকো নাম ভিক্খু সীলৰা’’তি ৰুত্তে. ‘‘কিং তস্স সীলং? গোরূপসীলো সো. কিং তযা অঞ্ঞো সীলৰা ন দিট্ঠপুব্বো’’তি ৰা? ‘‘পঞ্ঞৰা’’তি ৰুত্তে, ‘‘কিং পঞ্ঞো সো? কিং তযা অঞ্ঞো পঞ্ঞৰা ন দিট্ঠপুব্বো’’তি? ৰা, আদীনি ৰত্ৰা ৰণ্ণকথায অন্তরাযং করোতি. আনন্দত্থেরো পন সারিপুত্তত্থেরস্স সভাগো, পণীতানি লভিত্ৰা থেরস্স দেতি, অত্তনো উপট্ঠাকদারকে পব্বাজেত্ৰা থেরস্স সন্তিকে উপজ্ঝং গণ্হাপেতি, উপসম্পাদেতি. সারিপুত্তত্থেরোপি আনন্দত্থেরস্স তথেৰ করোতি. কিং কারণা? অঞ্ঞমঞ্ঞস্স গুণেসু পসীদিত্ৰা. আনন্দত্থেরো হি – ‘‘অম্হাকং জেট্ঠভাতিকো একং অসঙ্খ্যেয্যং সতসহস্সঞ্চ কপ্পে পারমিযো পূরেত্ৰা সোল়সৰিধং পঞ্ঞং পটিৰিজ্ঝিত্ৰা ধম্মসেনাপতিট্ঠানে ঠিতো’’তি থেরস্স গুণেসু পসীদিত্ৰাৰ থেরং মমাযতি. সারিপুত্তত্থেরোপি – ‘‘সম্মাসম্বুদ্ধস্স মযা কত্তব্বং মুখোদকদানাদিকিচ্চং সব্বং আনন্দো করোতি. আনন্দং নিস্সায অহং ইচ্ছিতিচ্ছিতং সমাপত্তিং সমাপজ্জিতুং লভামী’’তি আযস্মতো আনন্দস্স গুণেসু পসীদিত্ৰাৰ তং মমাযতি. তস্মা ভগৰা সারিপুত্তত্থেরস্স ৰণ্ণং কথেতুকামো আনন্দত্থেরস্স সন্তিকে কথেতুং আরদ্ধো.
তত্থ তুয্হম্পীতি সম্পিণ্ডনত্থো পি-কারো. ইদং ৰুত্তং হোতি – ‘‘আনন্দ, সারিপুত্তস্স আচারো গোচরো ৰিহারো অভিক্কমো পটিক্কমো আলোকিতৰিলোকিতং সমিঞ্জিতপসারণং ময্হং রুচ্চতি, অসীতিমহাথেরানং রুচ্চতি, সদেৰকস্স লোকস্স রুচ্চতি. তুয্হম্পি রুচ্চতী’’তি?
ততো থেরো সাটকন্তরে লদ্ধোকাসো বলৰমল্লো ৰিয তুট্ঠমানসো হুত্ৰা – ‘‘সত্থা ময্হং পিযসহাযস্স ৰণ্ণং কথাপেতুকামো. লভিস্সামি নো অজ্জ, দীপধজভূতং মহাজম্বুং ৰিধুনন্তো ৰিয ৰলাহকন্তরতো চন্দং নীহরিত্ৰা দস্সেন্তো ৰিয সারিপুত্তত্থেরস্স ৰণ্ণং কথেতু’’ন্তি চিন্তেত্ৰা পঠমতরং তাৰ চতূহি পদেহি পুগ্গলপলাপে হরন্তো কস্স হি নাম, ভন্তে, অবালস্সাতিআদিমাহ. বালো হি বালতায, দুট্ঠো দোসতায, মূল়্হো মোহেন, ৰিপল্লত্থচিত্তো উম্মত্তকো চিত্তৰিপল্লাসেন ৰণ্ণং ‘‘ৰণ্ণো’’তি ৰা অৰণ্ণং ‘‘অৰণ্ণে’’তি ৰা, ‘‘অযং বুদ্ধো, অযং সাৰকো’’তি ৰা ন জানাতি. অবালাদযো পন জানন্তি, তস্মা অবালস্সাতিআদিমাহ. ন রুচ্চেয্যাতি বালাদীনংযেৰ হি সো ন রুচ্চেয্য, ন অঞ্ঞস্স কস্সচি ন রুচ্চেয্য.
এৰং পুগ্গলপলাপে হরিত্ৰা ইদানি সোল়সহি পদেহি যথাভূতং ৰণ্ণং কথেন্তো পণ্ডিতো, ভন্তেতিআদিমাহ. তত্থ পণ্ডিতোতি পণ্ডিচ্চেন সমন্নাগতো, চতূসু কোসল্লেসু ঠিতস্সেতং নামং. ৰুত্তঞ্হেতং – ‘‘যতো খো, আনন্দ, ভিক্খু ধাতুকুসলো চ হোতি আযতনকুসলো চ পটিচ্চসমুপ্পাদকুসলো চ ঠানাট্ঠানকুসলো চ, এত্তাৰতা খো, আনন্দ, ‘পণ্ডিতো ভিক্খূ’তি অলং ৰচনাযা’’তি (ম. নি. ৩.১২৪). মহাপঞ্ঞোতিআদীসু মহাপঞ্ঞাদীহি সমন্নাগতোতি অত্থো. তত্রিদং মহাপঞ্ঞাদীনং নানত্তং (পটি. ম. ৩.৪) – কতমা মহাপঞ্ঞা? মহন্তে সীলক্খন্ধে পরিগ্গণ্হাতীতি মহাপঞ্ঞা, মহন্তে সমাধিক্খন্ধে, পঞ্ঞাক্খন্ধে, ৰিমুত্তিক্খন্ধে, ৰিমুত্তিঞাণদস্সনক্খন্ধে পরিগ্গণ্হাতীতি মহাপঞ্ঞা. মহন্তানি ঠানাট্ঠানানি, মহাৰিহারসমাপত্তিযো, মহন্তানি অরিযসচ্চানি, মহন্তে সতিপট্ঠানে, সম্মপ্পধানে, ইদ্ধিপাদে, মহন্তানি ইন্দ্রিযানি, বলানি, বোজ্ঝঙ্গানি, মহন্তে অরিযমগ্গে, মহন্তানি সামঞ্ঞফলানি, মহাঅভিঞ্ঞাযো, মহন্তং পরমত্থং নিব্বানং পরিগ্গণ্হাতীতি মহাপঞ্ঞা.
সা পন থেরস্স দেৰোরোহনং কত্ৰা সঙ্কস্সনগরদ্ৰারে ঠিতেন সত্থারা পুথুজ্জনপঞ্চকে পঞ্হে পুচ্ছিতে তং ৰিস্সজ্জেন্তস্স পাকটা জাতা.
কতমা পুথুপঞ্ঞা? পুথু নানাখন্ধেসু, (ঞাণং পৰত্ততীতি পুথুপঞ্ঞা.) পুথু নানাধাতূসু, পুথু নানাআযতনেসু, পুথু নানাপটিচ্চসমুপ্পাদেসু, পুথু নানাসুঞ্ঞতমনুপলব্ভেসু, পুথু নানাঅত্থেসু, ধম্মেসু নিরুত্তীসু পটিভানেসু, পুথু নানাসীলক্খন্ধেসু, পুথু নানাসমাধি-পঞ্ঞাৰিমুত্তি-ৰিমুত্তিঞাণদস্সনক্খন্ধেসু, পুথু নানাঠানাট্ঠানেসু, পুথু নানাৰিহারসমাপত্তীসু, পুথু নানাঅরিযসচ্চেসু, পুথু নানাসতিপট্ঠানেসু, সম্মপ্পধানেসু, ইদ্ধিপাদেসু, ইন্দ্রিযেসু, বলেসু, বোজ্ঝঙ্গেসু, পুথু নানাঅরিযমগ্গেসু, সামঞ্ঞফলেসু, অভিঞ্ঞাসু, পুথু নানাজনসাধারণে ধম্মে সমতিক্কম্ম পরমত্থে নিব্বানে ঞাণং পৰত্ততীতি পুথুপঞ্ঞা.
কতমা হাসপঞ্ঞা? ইধেকচ্চো হাসবহুলো ৰেদবহুলো তুট্ঠিবহুলো পামোজ্জবহুলো সীলং পরিপূরেতি, ইন্দ্রিযসংৰরং পরিপূরেতি, ভোজনে মত্তঞ্ঞুতং, জাগরিযানুযোগং, সীলক্খন্ধং, সমাধিক্খন্ধং, পঞ্ঞাক্খন্ধং, ৰিমুত্তিক্খন্ধং, ৰিমুত্তিঞাণদস্সনক্খন্ধং পরিপূরেতীতি, হাসপঞ্ঞা. হাসবহুলো পামোজ্জবহুলো ঠানাট্ঠানং পটিৰিজ্ঝতীতি হাসপঞ্ঞা. হাসবহুলো ৰিহারসমাপত্তিযো পরিপূরেতীতি হাসপঞ্ঞা. হাসবহুলো অরিযসচ্চানি পটিৰিজ্ঝতি. সতিপট্ঠানে, সম্মপ্পধানে, ইদ্ধিপাদে, ইন্দ্রিযানি, বলানি, বোজ্ঝঙ্গানি, অরিযমগ্গং ভাৰেতীতি হাসপঞ্ঞা. হাসবহুলো সামঞ্ঞফলানি সচ্ছিকরোতি, অভিঞ্ঞাযো পটিৰিজ্ঝতীতি হাসপঞ্ঞা, হাসবহুলো ৰেদতুট্ঠিপামোজ্জবহুলো পরমত্থং নিব্বানং সচ্ছিকরোতীতি হাসপঞ্ঞা.
থেরো চ সরদো নাম তাপসো হুত্ৰা অনোমদস্সিস্স ভগৰতো পাদমূলে অগ্গসাৰকপত্থনং পট্ঠপেসি. তংকালতো পট্ঠায হাসবহুলো সীলপরিপূরণাদীনি অকাসীতি হাসপঞ্ঞো.
কতমা জৰনপঞ্ঞা? যংকিঞ্চি রূপং অতীতানাগতপচ্চুপ্পন্নং…পে… যং দূরে সন্তিকে ৰা, সব্বং রূপং অনিচ্চতো খিপ্পং জৰতীতি জৰনপঞ্ঞা. দুক্খতো খিপ্পং, অনত্ততো খিপ্পং জৰতীতি জৰনপঞ্ঞা. যা কাচি ৰেদনা…পে… যা কাচি সঞ্ঞা… যে কেচি সঙ্খারা… যংকিঞ্চি ৰিঞ্ঞাণং অতীতানাগতপচ্চুপ্পন্নং…পে… সব্বং ৰিঞ্ঞাণং অনিচ্চতো, দুক্খতো, অনত্ততো খিপ্পং জৰতীতি জৰনপঞ্ঞা. চক্খু…পে… জরামরণং অতীতানাগতপচ্চুপ্পন্নং অনিচ্চতো, দুক্খতো, অনত্ততো খিপ্পং জৰতীতি জৰনপঞ্ঞা. রূপং অতীতানাগতপচ্চুপ্পন্নং অনিচ্চং খযট্ঠেন, দুক্খং ভযট্ঠেন, অনত্তা অসারকট্ঠেনাতি তুলযিত্ৰা তীরযিত্ৰা ৰিভাৰযিত্ৰা ৰিভূতং কত্ৰা রূপনিরোধে নিব্বানে খিপ্পং জৰতীতি জৰনপঞ্ঞা. ৰেদনা… সঞ্ঞা… সঙ্খারা… ৰিঞ্ঞাণং… চক্খু…পে… জরামরণং অতীতানাগতপচ্চুপ্পন্নং অনিচ্চং খযট্ঠেন…পে… ৰিভূতং কত্ৰা জরামরণনিরোধে নিব্বানে খিপ্পং জৰতীতি জৰনপঞ্ঞা. রূপং অতীতানাগতপচ্চুপ্পন্নং…পে… ৰিঞ্ঞাণং. চক্খু…পে… জরামরণং অনিচ্চং সঙ্খতং পটিচ্চসমুপ্পন্নং খযধম্মং ৰযধম্মং ৰিরাগধম্মং নিরোধধম্মন্তি তুলযিত্ৰা তীরযিত্ৰা ৰিভাৰযিত্ৰা ৰিভূতং কত্ৰা জরামরণনিরোধে নিব্বানে খিপ্পং জৰতীতি জৰনপঞ্ঞা.
কতমা তিক্খপঞ্ঞা? খিপ্পং কিলেসে ছিন্দতীতি তিক্খপঞ্ঞা. উপ্পন্নং কামৰিতক্কং নাধিৰাসেতি, উপ্পন্নং ব্যাপাদৰিতক্কং… উপ্পন্নং ৰিহিংসাৰিতক্কং… উপ্পন্নুপ্পন্নে পাপকে অকুসলে ধম্মে… উপ্পন্নং রাগং… দোসং… মোহং… কোধং… উপনাহং… মক্খং… পল়াসং… ইস্সং… মচ্ছরিযং… মাযং… সাঠেয্যং… থম্ভং… সারম্ভং… মানং… অতিমানং… মদং… পমাদং… সব্বে কিলেসে… সব্বে দুচ্চরিতে… সব্বে অভিসঙ্খারে… সব্বে ভৰগামিকম্মে নাধিৰাসেতি পজহতি ৰিনোদেতি, ব্যন্তীকরোতি, অনভাৰং গমেতীতি তিক্খপঞ্ঞা. একস্মিং আসনে চত্তারো চ অরিযমগ্গা, চত্তারি চ সামঞ্ঞফলানি, চতস্সো চ পটিসম্ভিদাযো, ছ চ অভিঞ্ঞাযো অধিগতা হোন্তি সচ্ছিকতা ফস্সিতা পঞ্ঞাযাতি তিক্খপঞ্ঞা.
থেরো চ ভাগিনেয্যস্স দীঘনখপরিব্বাজকস্স ৰেদনাপরিগ্গহসুত্তে দেসিযমানে ঠিতকোৰ সব্বকিলেসে ছিন্দিত্ৰা সাৰকপারমিঞাণং পটিৰিদ্ধকালতো পট্ঠায তিক্খপঞ্ঞো নাম জাতো. তেনাহ – ‘‘তিক্খপঞ্ঞো, ভন্তে, আযস্মা সারিপুত্তো’’তি.
কতমা নিব্বেধিকপঞ্ঞা? ইধেকচ্চো সব্বসঙ্খারেসু উব্বেগবহুলো হোতি উত্তাসবহুলো উক্কণ্ঠনবহুলো অরতিবহুলো অনভিরতিবহুলো বহিমুখো ন রমতি সব্বসঙ্খারেসু, অনিব্বিদ্ধপুব্বং অপ্পদালিতপুব্বং লোভক্খন্ধং নিব্বিজ্ঝতি পদালেতীতি নিব্বেধিকপঞ্ঞা. অনিব্বিদ্ধপুব্বং অপ্পদালিতপুব্বং দোসক্খন্ধং… মোহক্খন্ধং… কোধং… উপনাহং…পে… সব্বে ভৰগামিকম্মে নিব্বিজ্ঝতি পদালেতীতি নিব্বেধিকপঞ্ঞা.
অপ্পিচ্ছোতি সন্তগুণনিগুহনতা, পচ্চযপটিগ্গহণে চ মত্তঞ্ঞুতা, এতং অপ্পিচ্ছলক্খণন্তি ইমিনা লক্খণেন সমন্নাগতো. সন্তুট্ঠোতি চতূসু পচ্চযেসু যথালাভসন্তোসো যথাবলসন্তোসো যথাসারুপ্পসন্তোসোতি, ইমেহি তীহি সন্তোসেহি সমন্নাগতো. পৰিৰিত্তোতি কাযৰিৰেকো চ ৰিৰেকট্ঠকাযানং নেক্খম্মাভিরতানং, চিত্তৰিৰেকো চ পরিসুদ্ধচিত্তানং পরমৰোদানপ্পত্তানং, উপধিৰিৰেকো চ নিরুপধীনং পুগ্গলানং ৰিসঙ্খারগতানন্তি, ইমেসং তিণ্ণং ৰিৰেকানং লাভী. অসংসট্ঠোতি দস্সনসংসগ্গো সৰনসংসগ্গো সমুল্লপনসংসগ্গো পরিভোগসংসগ্গো কাযসংসগ্গোতি, ইমেহি পঞ্চহি সংসগ্গেহি ৰিরহিতো. অযঞ্চ পঞ্চৰিধো সংসগ্গো রাজূহি রাজমহামত্তেহি তিত্থিযেহি তিত্থিযসাৰকেহি উপাসকেহি উপসিকাহি ভিক্খূহি ভিক্খুনীহীতি অট্ঠহি পুগ্গলেহি সদ্ধিং জাযতি, সো সব্বোপি থেরস্স নত্থীতি অসংসট্ঠো.
আরদ্ধৰীরিযোতি পগ্গহিতৰীরিযো পরিপুণ্ণৰীরিযো. তত্থ আরদ্ধৰীরিযো ভিক্খু গমনে উপ্পন্নকিলেসস্স ঠানং পাপুণিতুং ন দেতি, ঠানে উপ্পন্নস্স নিসজ্জং, নিসজ্জায উপ্পন্নস্স সেয্যং পাপুণিতুং ন দেতি, তস্মিং তস্মিং ইরিযাপথে উপ্পন্নং তত্থ তত্থেৰ নিগ্গণ্হাতি. থেরো পন চতুচত্তালীস ৰস্সানি মঞ্চে পিট্ঠিং ন পসারেতি. তং সন্ধায ‘‘আরদ্ধৰীরিযো’’তি আহ. ৰত্তাতি ওধুননৰত্তা. ভিক্খূনং অজ্ঝাচারং দিস্ৰা ‘‘অজ্জ কথেস্সামি, স্ৰে কথেস্সামী’’তি কথাৰৰত্থানং ন করোতি, তস্মিং তস্মিং যেৰ ঠানে ওৰদতি অনুসাসতীতি অত্থো.
ৰচনক্খমোতি ৰচনং খমতি. একো হি পরস্স ওৰাদং দেতি, সযং পন অঞ্ঞেন ওৰদিযমানো কুজ্ঝতি. থেরো পন পরস্সপি ওৰাদং দেতি, সযং ওৰদিযমানোপি সিরসা সম্পটিচ্ছতি. একদিৰসং কির সারিপুত্তত্থেরং সত্তৰস্সিকো সামণেরো – ‘‘ভন্তে, সারিপুত্ত, তুম্হাকং নিৰাসনকণ্ণো ওলম্বতী’’তি আহ. থেরো কিঞ্চি অৰত্ৰাৰ একমন্তং গন্ত্ৰা পরিমণ্ডলং নিৰাসেত্ৰা আগম্ম ‘‘এত্তকং ৰট্টতি আচরিযা’’তি অঞ্জলিং পগ্গয্হ অট্ঠাসি.
‘‘তদহু পব্বজিতো সন্তো, জাতিযা সত্তৰস্সিকো;
সোপি মং অনুসাসেয্য, সম্পটিচ্ছামি মত্থকে’’তি. (মি. প. ৬.৪.৮) –
আহ.
চোদকোতি ৰত্থুস্মিং ওতিণ্ণে ৰা অনোতিণ্ণে ৰা ৰীতিক্কমং দিস্ৰা – ‘‘আৰুসো, ভিক্খুনা নাম এৰং নিৰাসেতব্বং, এৰং পারুপিতব্বং, এৰং গন্তব্বং, এৰং ঠাতব্বং, এৰং নিসীদিতব্বং, এৰং খাদিতব্বং, এৰং ভুঞ্জিতব্ব’’ন্তি তন্তিৰসেন অনুসিট্ঠিং দেতি.
পাপগরহীতি পাপপুগ্গলে ন পস্সে, ন তেসং ৰচনং সুণে, তেহি সদ্ধিং একচক্কৰাল়েপি ন ৰসেয্যং.
‘‘মা মে কদাচি পাপিচ্ছো, কুসীতো হীনৰীরিযো;
অপ্পস্সুতো অনাদরো, সমেতো অহু কত্থচী’’তি. –
এৰং পাপপুগ্গলেপি গরহতি, ‘‘সমণেন নাম রাগৰসিকেন দোসমোহৰসিকেন ন হোতব্বং, উপ্পন্নো রাগো দোসো মোহো পহাতব্বো’’তি এৰং পাপধম্মেপি গরহতীতি দ্ৰীহি কারণেহি ‘‘পাপগরহী, ভন্তে, আযস্মা সারিপুত্তো’’তি ৰদতি.
এৰং আযস্মতা আনন্দেন সোল়সহি পদেহি থেরস্স যথাভূতৰণ্ণপ্পকাসনে কতে – ‘‘কিং আনন্দো অত্তনো পিযসহাযস্স ৰণ্ণং কথেতুং ন লভতি, কথেতু কিং পন তেন কথিতং তথেৰ হোতি, কিং সো সব্বঞ্ঞূ’’তি? কোচি পাপপুগ্গলো ৰত্তুং মা লভতূতি সত্থা তং ৰণ্ণভণনং অকুপ্পং সব্বঞ্ঞুভাসিতং করোন্তো জিনমুদ্দিকায লঞ্ছন্তো এৰমেতন্তিআদিমাহ.
এৰং তথাগতেন চ আনন্দত্থেরেন চ মহাথেরস্স ৰণ্ণে কথিযমানে ভুমট্ঠকা দেৰতা উট্ঠহিত্ৰা এতেহেৰ সোল়সহি পদেহি ৰণ্ণং কথযিংসু. ততো আকাসট্ঠকদেৰতা সীতৰলাহকা উণ্হৰলাহকা চাতুমহারাজিকাতি যাৰ অকনিট্ঠব্রহ্মলোকা দেৰতা উট্ঠহিত্ৰা এতেহেৰ সোল়সহি পদেহি ৰণ্ণং কথযিংসু. এতেনুপাযেন একচক্কৰাল়ং আদিং কত্ৰা দসসু চক্কৰাল়সহস্সেসু দেৰতা উট্ঠহিত্ৰা কথযিংসু. অথাযস্মতো সারিপুত্তস্স সদ্ধিৰিহারিকো সুসীমো দেৰপুত্তো চিন্তেসি – ‘‘ইমা দেৰতা অত্তনো অত্তনো নক্খত্তকীল়ং পহায তত্থ তত্থ গন্ত্ৰা ময্হং উপজ্ঝাযস্সেৰ ৰণ্ণং কথেন্তি, গচ্ছামি তথাগতস্স সন্তিকং, গন্ত্ৰা এতদেৰ ৰণ্ণভণনং দেৰতাভাসিতং করোমী’’তি, সো তথা অকাসি. তং দস্সেতুং অথ খো সুসীমোতিআদি ৰুত্তং.
উচ্চাৰচাতি অঞ্ঞেসু ঠানেসু পণীতং উচ্চং ৰুচ্চতি, হীনং অৰচং. ইধ পন উচ্চাৰচাতি নানাৰিধা ৰণ্ণনিভা. তস্সা কির দেৰপরিসায নীলট্ঠানং অতিনীলং, পীতকট্ঠানং অতিপীতকং, লোহিতট্ঠানং অতিলোহিতং, ওদাতট্ঠানং অচ্চোদাতন্তি, চতুব্বিধা ৰণ্ণনিভা পাতুভৰি. তেনেৰ সেয্যথাপি নামাতি চতস্সো উপমা আগতা. তত্থ সুভোতি সুন্দরো. জাতিমাতি জাতিসম্পন্নো. সুপরিকম্মকতোতি ধোৰনাদিপরিকম্মেন সুট্ঠু পরিকম্মকতো. পণ্ডুকম্বলে নিক্খিত্তোতি রত্তকম্বলে ঠপিতো. এৰমেৰন্তি রত্তকম্বলে নিক্খিত্তমণি ৰিয সব্বা একপ্পহারেনেৰ ৰিরোচিতুং আরদ্ধা. নিক্খন্তি অতিরেকপঞ্চসুৰণ্ণেন কতপিল়ন্ধনং. তঞ্হি ঘট্টনমজ্জনক্খমং হোতি. জম্বোনদন্তি মহাজম্বুসাখায পৰত্তনদিযং নিব্বত্তং, মহাজম্বুফলরসে ৰা পথৰিযং পৰিট্ঠে সুৰণ্ণঙ্কুরা উট্ঠহন্তি, তেন সুৰণ্ণেন কতপিল়ন্ধনন্তিপি অত্থো. দক্খকম্মারপুত্তউক্কামুখসুকুসলসম্পহট্ঠন্তি সুকুসলেন কম্মারপুত্তেন উক্কামুখে পচিত্ৰা সম্পহট্ঠং. ধাতুৰিভঙ্গে (ম. নি. ৩.৩৫৭ আদযো) অকতভণ্ডং গহিতং, ইধ পন কতভণ্ডং.
ৰিদ্ধেতি দূরীভূতে. দেৰেতি আকাসে. নভং অব্ভুস্সক্কমানোতি আকাসং অভিলঙ্ঘন্তো. ইমিনা তরুণসূরিযভাৰো দস্সিতো. সোরতোতি সোরচ্চেন সমন্নাগতো. দন্তোতি নিব্বিসেৰনো. সত্থুৰণ্ণাভতোতি সত্থারা আভতৰণ্ণো. সত্থা হি অট্ঠপরিসমজ্ঝে নিসীদিত্ৰা ‘‘সেৰথ, ভিক্খৰে, সারিপুত্তমোগ্গল্লানে’’তিআদিনা (ম. নি. ৩.৩৭১) নযেন থেরস্স ৰণ্ণং আহরীতি থেরো আভতৰণ্ণো নাম হোতি. কালং কঙ্খতীতি পরিনিব্বানকালং পত্থেতি. খীণাসৰো হি নেৰ মরণং অভিনন্দতি, ন জীৰিতং পত্থেতি, দিৰসসঙ্খেপং ৰেতনং গহেত্ৰা ঠিতপুরিসো ৰিয কালং পন পত্থেতি, ওলোকেন্তো তিট্ঠতীতি অত্থো. তেনেৰাহ –
‘‘নাভিনন্দামি মরণং, নাভিনন্দামি জীৰিতং;
কালঞ্চ পটিকঙ্খামি, নিব্বিসং ভতকো যথা’’তি. (থেরগা. ১০০১-১০০২); নৰমং;