৭. চূল়তণ্হাসঙ্খযসুত্তৰণ্ণনা

৩৯০. এৰং মে সুতন্তি চূল়তণ্হাসঙ্খযসুত্তং. তত্থ পুব্বারামে মিগারমাতুপাসাদেতি পুব্বারামসঙ্খাতে ৰিহারে মিগারমাতুযা পাসাদে. তত্রাযং অনুপুব্বীকথাঅতীতে সতসহস্সকপ্পমত্থকে একা উপাসিকা পদুমুত্তরং ভগৰন্তং নিমন্তেত্ৰা বুদ্ধপ্পমুখস্স ভিক্খুসঙ্ঘস্স সতসহস্সং দানং দত্ৰা ভগৰতো পাদমূলে নিপজ্জিত্ৰা, ‘‘অনাগতে তুম্হাদিসস্স বুদ্ধস্স অগ্গুপট্ঠাযিকা হোমী’’তি পত্থনমকাসি. সা কপ্পসতসহস্সং দেৰেসু চেৰ মনুস্সেসু চ সংসরিত্ৰা অম্হাকং ভগৰতো কালে ভদ্দিযনগরে মেণ্ডকসেট্ঠিপুত্তস্স ধনঞ্জযস্স সেট্ঠিনো গহে সুমনদেৰিযা কুচ্ছিম্হি পটিসন্ধিং গণ্হি. জাতকালে চস্সা ৰিসাখাতি নামং অকংসু. সা যদা ভগৰা ভদ্দিযনগরং অগমাসি, তদা পঞ্চহি দারিকাসতেহি সদ্ধিং ভগৰতো পচ্চুগ্গমনং কত্ৰা পঠমদস্সনম্হিযেৰ সোতাপন্না অহোসি. অপরভাগে সাৰত্থিযং মিগারসেট্ঠিপুত্তস্স পুণ্ণৰড্ঢনকুমারস্স গেহং গতা, তত্থ নং মিগারসেট্ঠি মাতিট্ঠানে ঠপেসি, তস্মা মিগারমাতাতি ৰুচ্চতি.

পতিকুলং গচ্ছন্তিযা চস্সা পিতা মহালতাপিল়ন্ধনং নাম কারাপেসি. তস্মিং পিল়ন্ধনে চতস্সো ৰজিরনাল়িযো উপযোগং অগমংসু, মুত্তানং একাদস নাল়িযো, পৰাল়ানং দ্ৰাৰীসতি নাল়িযো, মণীনং তেত্তিংস নাল়িযো, ইতি এতেহি চ অঞ্ঞেহি চ সত্তৰণ্ণেহি রতনেহি নিট্ঠানং অগমাসি. তং সীসে পটিমুক্কং যাৰ পাদপিট্ঠিযা ভস্সতি, পঞ্চন্নং হত্থীনং বলং ধারযমানাৰ নং ইত্থী ধারেতুং সক্কোতি. সা অপরভাগে দসবলস্স অগ্গুপট্ঠাযিকা হুত্ৰা তং পসাধনং ৰিস্সজ্জেত্ৰা নৰহি কোটীহি ভগৰতো ৰিহারং কারযমানা করীসমত্তে ভূমিভাগে পাসাদং কারেসি. তস্স উপরিভূমিযং পঞ্চ গব্ভসতানি হোন্তি, হেট্ঠাভূমিযং পঞ্চাতি গব্ভসহস্সপ্পটিমণ্ডিতো অহোসি. সা ‘‘সুদ্ধপাসাদোৰ ন সোভতী’’তি তং পরিৰারেত্ৰা পঞ্চ দ্ৰিকূটগেহসতানি, পঞ্চ চূল়পাসাদসতানি, পঞ্চ দীঘসালসতানি চ কারাপেসি. ৰিহারমহো চতূহি মাসেহি নিট্ঠানং অগমাসি.

মাতুগামত্তভাৰে ঠিতায ৰিসাখায ৰিয অঞ্ঞিস্সা বুদ্ধসাসনে ধনপরিচ্চাগো নাম নত্থি, পুরিসত্তভাৰে ঠিতস্স চ অনাথপিণ্ডিকস্স ৰিয অঞ্ঞস্স বুদ্ধসাসনে ধনপরিচ্চাগো নাম নত্থি. সো হি চতুপঞ্ঞাসকোটিযো ৰিস্সজ্জেত্ৰা সাৰত্থিযা দক্খিণভাগে অনুরাধপুরস্স মহাৰিহারসদিসে ঠানে জেতৰনমহাৰিহারং নাম কারেসি. ৰিসাখা, সাৰত্থিযা পাচীনভাগে উত্তমদেৰীৰিহারসদিসে ঠানে পুব্বারামং নাম কারেসি. ভগৰা ইমেসং দ্ৰিন্নং কুলানং অনুকম্পায সাৰত্থিং নিস্সায ৰিহরন্তো ইমেসু দ্ৰীসু ৰিহারেসু নিবদ্ধৰাসং ৰসি. একং অন্তোৰস্সং জেতৰনে ৰসতি, একং পুব্বারামে, এতস্মিং পন সমযে ভগৰা পুব্বারামে ৰিহরতি. তেন ৰুত্তং – ‘‘পুব্বারামে মিগারমাতুপাসাদে’’তি.

কিত্তাৰতা নু খো, ভন্তেতি কিত্তকেন নু খো, ভন্তে. সংখিত্তেন তণ্হাসঙ্খযৰিমুত্তো হোতীতি তণ্হাসঙ্খযে নিব্বানে তং আরম্মণং কত্ৰা ৰিমুত্তচিত্ততায তণ্হাসঙ্খযৰিমুত্তো নাম সংখিত্তেন কিত্তাৰতা হোতি? যায পটিপত্তিযা তণ্হাসঙ্খযৰিমুত্তো হোতি, তং মে খীণাসৰস্স ভিক্খুনো পুব্বভাগপ্পটিপদং সংখিত্তেন দেসেথাতি পুচ্ছতি. অচ্চন্তনিট্ঠোতি খযৰযসঙ্খাতং অন্তং অতীতাতি অচ্চন্তা. অচ্চন্তা নিট্ঠা অস্সাতি অচ্চন্তনিট্ঠো, একন্তনিট্ঠো সততনিট্ঠোতি অত্থো. অচ্চন্তং যোগক্খেমীতি অচ্চন্তযোগক্খেমী, নিচ্চযোগক্খেমীতি অত্থো. অচ্চন্তং ব্রহ্মচারীতি অচ্চন্তব্রহ্মচারী, নিচ্চব্রহ্মচারীতি অত্থো. অচ্চন্তং পরিযোসানমস্সাতি পুরিমনযেনেৰ অচ্চন্তপরিযোসানো. সেট্ঠো দেৰমনুস্সানন্তি দেৰানঞ্চ মনুস্সানঞ্চ সেট্ঠো উত্তমো. এৰরূপো ভিক্খু কিত্তাৰতা হোতি, খিপ্পমেতস্স সঙ্খেপেনেৰ পটিপত্তিং কথেথাতি ভগৰন্তং যাচতি. কস্মা পনেস এৰং ৰেগাযতীতি? কীল়ং অনুভৰিতুকামতায.

অযং কির উয্যানকীল়ং আণাপেত্ৰা চতূহি মহারাজূহি চতূসু দিসাসু আরক্খং গাহাপেত্ৰা দ্ৰীসু দেৰলোকেসু দেৰসঙ্ঘেন পরিৰুতো অড্ঢতিযাহি নাটককোটীহি সদ্ধিং এরাৰণং আরুয্হ উয্যানদ্ৰারে ঠিতো ইমং পঞ্হং সল্লক্খেসি – ‘‘কিত্তকেন নু খো তণ্হাসঙ্খযৰিমুত্তস্স খীণাসৰস্স সঙ্খেপতো আগমনিযপুব্বভাগপটিপদা হোতী’’তি. অথস্স এতদহোসি – ‘‘অযং পঞ্হো অতিৰিয সস্সিরিকো, সচাহং ইমং পঞ্হং অনুগ্গণ্হিত্ৰাৰ উয্যানং পৰিসিস্সামি, ছদ্ৰারিকেহি আরম্মণেহি নিম্মথিতো ন পুন ইমং পঞ্হং সল্লক্খেস্সামি, তিট্ঠতু তাৰ উয্যানকীল়া, সত্থু সন্তিকং গন্ত্ৰা ইমং পঞ্হং পুচ্ছিত্ৰা উগ্গহিতপঞ্হো উয্যানে কীল়িস্সামী’’তি হত্থিক্খন্ধে অন্তরহিতো ভগৰতো সন্তিকে পাতুরহোসি. তেপি চত্তারো মহারাজানো আরক্খং গহেত্ৰা ঠিতট্ঠানেযেৰ ঠিতা, পরিচারিকদেৰসঙ্ঘাপি নাটকানিপি এরাৰণোপি নাগরাজা তত্থেৰ উয্যানদ্ৰারে অট্ঠাসি, এৰমেস কীল়ং অনুভৰিতুকামতায ৰেগাযন্তো এৰমাহ.

সব্বে ধম্মা নালং অভিনিৰেসাযাতি এত্থ সব্বে ধম্মা নাম পঞ্চক্খন্ধা দ্ৰাদসাযতনানি অট্ঠারস ধাতুযো. তে সব্বেপি তণ্হাদিট্ঠিৰসেন অভিনিৰেসায নালং ন পরিযত্তা ন সমত্থা ন যুত্তা, কস্মা? গহিতাকারেন অতিট্ঠনতো. তে হি নিচ্চাতি গহিতাপি অনিচ্চাৰ সম্পজ্জন্তি, সুখাতি গহিতাপি দুক্খাৰ সম্পজ্জন্তি, অত্তাতি গহিতাপি অনত্তাৰ সম্পজ্জন্তি, তস্মা নালং অভিনিৰেসায. অভিজানাতীতি অনিচ্চং দুক্খং অনত্তাতি ঞাতপরিঞ্ঞায অভিজানাতি. পরিজানাতীতি তথেৰ তীরণপরিঞ্ঞায পরিজানাতি. যংকিঞ্চি ৰেদনন্তি অন্তমসো পঞ্চৰিঞ্ঞাণসম্পযুত্তম্পি যংকিঞ্চি অপ্পমত্তকম্পি ৰেদনং অনুভৰতি. ইমিনা ভগৰা সক্কস্স দেৰানমিন্দস্স ৰেদনাৰসেন নিব্বত্তেত্ৰা অরূপপরিগ্গহং দস্সেতি. সচে পন ৰেদনাকম্মট্ঠানং হেট্ঠা ন কথিতং ভৰেয্য, ইমস্মিং ঠানে কথেতব্বং সিযা. হেট্ঠা পন কথিতং, তস্মা সতিপট্ঠানে ৰুত্তনযেনেৰ ৰেদিতব্বং. অনিচ্চানুপস্সীতি এত্থ অনিচ্চং ৰেদিতব্বং, অনিচ্চানুপস্সনা ৰেদিতব্বা, অনিচ্চানুপস্সী ৰেদিতব্বো. তত্থ অনিচ্চন্তি পঞ্চক্খন্ধা, তে হি উপ্পাদৰযট্ঠেন অনিচ্চা. অনিচ্চানুপস্সনাতি পঞ্চক্খন্ধানং খযতো ৰযতো দস্সনঞাণং. অনিচ্চানুপস্সীতি তেন ঞাণেন সমন্নাগতো পুগ্গলো. তস্মা ‘‘অনিচ্চানুপস্সী ৰিহরতী’’তি অনিচ্চতো অনুপস্সন্তো ৰিহরতীতি অযমেত্থ অত্থো.

ৰিরাগানুপস্সীতি এত্থ দ্ৰে ৰিরাগা খযৰিরাগো চ অচ্চন্তৰিরাগো চ. তত্থ সঙ্খারানং খযৰযতো অনুপস্সনাপি, অচ্চন্তৰিরাগং নিব্বানং ৰিরাগতো দস্সনমগ্গঞাণম্পি ৰিরাগানুপস্সনা. তদুভযসমাঙ্গীপুগ্গলো ৰিরাগানুপস্সী নাম, তং সন্ধায ৰুত্তং ‘‘ৰিরাগানুপস্সী’’তি, ৰিরাগতো অনুপস্সন্তোতি অত্থো. নিরোধানুপস্সিম্হিপি এসেৰ নযো, নিরোধোপি হি খযনিরোধো চ অচ্চন্তনিরোধো চাতি দুৰিধোযেৰ. পটিনিস্সগ্গানুপস্সীতি এত্থ পটিনিস্সগ্গো ৰুচ্চতি ৰোস্সগ্গো, সো চ পরিচ্চাগৰোস্সগ্গো পক্খন্দনৰোস্সগ্গোতি দুৰিধো হোতি. তত্থ পরিচ্চাগৰোস্সগ্গোতি ৰিপস্সনা, সা হি তদঙ্গৰসেন কিলেসে চ খন্ধে চ ৰোস্সজ্জতি. পক্খন্দনৰোস্সগ্গোতি মগ্গো, সো হি নিব্বানং আরম্মণং আরম্মণতো পক্খন্দতি. দ্ৰীহিপি ৰা কারণেহি ৰোস্সগ্গোযেৰ, সমুচ্ছেদৰসেন খন্ধানং কিলেসানঞ্চ ৰোস্সজ্জনতো, নিব্বানঞ্চ পক্খন্দনতো. তস্মা কিলেসে চ খন্ধে চ পরিচ্চজতীতি পরিচ্চাগৰোস্সগ্গো, নিরোধে নিব্বানধাতুযা চিত্তং পক্খন্দতীতি পক্খন্দনৰোস্সগ্গোতি উভযম্পেতং মগ্গে সমেতি. তদুভযসমঙ্গীপুগ্গলো ইমায পটিনিস্সগ্গানুপস্সনায সমন্নাগতত্তা পটিনিস্সগ্গানুপস্সী নাম হোতি. তং সন্ধায ৰুত্তং ‘‘পটিনিস্সগ্গানুপস্সী’’তি. ন কিঞ্চি লোকে উপাদিযতীতি কিঞ্চি একম্পি সঙ্খারগতং তণ্হাৰসেন ন উপাদিযতি ন গণ্হাতি ন পরামসতি. অনুপাদিযং ন পরিতস্সতীতি অগ্গণ্হন্তো তণ্হাপরিতস্সনায ন পরিতস্সতি. পচ্চত্তঞ্ঞেৰ পরিনিব্বাযতীতি সযমেৰ কিলেসপরিনিব্বানেন পরিনিব্বাযতি. খীণা জাতীতিআদিনা পনস্স পচ্চৰেক্খণাৰ দস্সিতা. ইতি ভগৰা সক্কস্স দেৰানমিন্দস্স সংখিত্তেন খীণাসৰস্স পুব্বভাগপ্পটিপদং পুচ্ছিতো সল্লহুকং কত্ৰা সংখিত্তেনেৰ খিপ্পং কথেসি.

৩৯১. অৰিদূরে নিসিন্নো হোতীতি অনন্তরে কূটাগারে নিসিন্নো হোতি. অভিসমেচ্চাতি ঞাণেন অভিসমাগন্ত্ৰা, জানিত্ৰাতি অত্থো. ইদং ৰুত্তং হোতি – কিং নু খো এস জানিত্ৰা অনুমোদি, উদাহু অজানিত্ৰা ৰাতি. কস্মা পনস্স এৰমহোসীতি? থেরো কির ন ভগৰতো পঞ্হৰিস্সজ্জনসদ্দং অস্সোসি, সক্কস্স পন দেৰরঞ্ঞো, ‘‘এৰমেতং ভগৰা এৰমেতং সুগতা’’তি অনুমোদনসদ্দং অস্সোসি. সক্কো কির দেৰরাজা মহতা সদ্দেন অনুমোদি. অথ কস্মা ন ভগৰতো সদ্দং অস্সোসীতি? যথাপরিসৰিঞ্ঞাপকত্তা. বুদ্ধানঞ্হি ধম্মং কথেন্তানং একাবদ্ধায চক্কৰাল়পরিযন্তাযপি পরিসায সদ্দো সুয্যতি, পরিযন্তং পন মুঞ্চিত্ৰা অঙ্গুলিমত্তম্পি বহিদ্ধা ন নিচ্ছরতি. কস্মা? এৰরূপা মধুরকথা মা নিরত্থকা অগমাসীতি. তদা ভগৰা মিগারমাতুপাসাদে সত্তরতনমযে কূটাগারে সিরিগব্ভম্হি নিসিন্নো হোতি, তস্স দক্খিণপস্সে সারিপুত্তত্থেরস্স ৰসনকূটাগারং, ৰামপস্সে মহামোগ্গল্লানস্স, অন্তরে ছিদ্দৰিৰরোকাসো নত্থি, তস্মা থেরো ন ভগৰতো সদ্দং অস্সোসি, সক্কস্সেৰ অস্সোসীতি.

পঞ্চহি তূরিযসতেহীতি পঞ্চঙ্গিকানং তূরিযানং পঞ্চহি সতেহি. পঞ্চঙ্গিকং তূরিযং নাম আততং ৰিততং আততৰিততং সুসিরং ঘনন্তি ইমেহি পঞ্চহি অঙ্গেহি সমন্নাগতং. তত্থ আততং নাম চম্মপরিযোনদ্ধেসু ভেরিআদীসু একতলতূরিযং. ৰিততং নাম উভযতলং. আততৰিততং নাম তন্তিবদ্ধপণৰাদি. সুসিরং ৰংসাদি. ঘনং সম্মাদি. সমপ্পিতোতি উপগতো. সমঙ্গীভূতোতি তস্সেৰ ৰেৰচনং. পরিচারেতীতি তং সম্পত্তিং অনুভৰন্তো ততো ততো ইন্দ্রিযানি চারেতি. ইদং ৰুত্তং হোতি – পরিৰারেত্ৰা ৰজ্জমানেহি পঞ্চহি তূরিযসতেহি সমন্নাগতো হুত্ৰা দিব্বসম্পত্তিং অনুভৰতী. পটিপণামেত্ৰাতি অপনেত্ৰা, নিস্সদ্দানি কারাপেত্ৰাতি অত্থো. যথেৰ হি ইদানি সদ্ধা রাজানো গরুভাৰনিযং ভিক্খুং দিস্ৰা – ‘‘অসুকো নাম অয্যো আগচ্ছতি, মা, তাতা, গাযথ, মা ৰাদেথ, মা নচ্চথা’’তি নাটকানি পটিৰিনেন্তি, সক্কোপি থেরং দিস্ৰা এৰমকাসি. চিরস্সং খো, মারিস মোগ্গল্লান, ইমং পরিযাযমকাসীতি এৰরূপং লোকে পকতিযা পিযসমুদাহারৰচনং হোতি, লোকিযা হি চিরস্সং আগতম্পি অনাগতপুব্বম্পি মনাপজাতিযং আগতং দিস্ৰা, – ‘‘কুতো ভৰং আগতো, চিরস্সং ভৰং আগতো, কথং তে ইধাগমনমগ্গো ঞাতো মগ্গমূল়্হোসী’’তিআদীনি ৰদন্তি. অযং পন আগতপুব্বত্তাযেৰ এৰমাহ. থেরো হি কালেন কালং দেৰচারিকং গচ্ছতিযেৰ. তত্থ পরিযাযমকাসীতি ৰারমকাসি. যদিদং ইধাগমনাযাতি যো অযং ইধাগমনায ৰারো, তং, ভন্তে, চিরস্সমকাসীতি ৰুত্তং হোতি. ইদমাসনং পঞ্ঞত্তন্তি যোজনিকং মণিপল্লঙ্কং পঞ্ঞপাপেত্ৰা এৰমাহ.

৩৯২. বহুকিচ্চা বহুকরণীযাতি এত্থ যেসং বহূনি কিচ্চানি, তে বহুকিচ্চা. বহুকরণীযাতি তস্সেৰ ৰেৰচনং. অপ্পেৰ সকেন করণীযেনাতি সকরণীযমেৰ অপ্পং মন্দং, ন বহু, দেৰানং করণীযং পন বহু, পথৰিতো পট্ঠায হি কপ্পরুক্খমাতুগামাদীনং অত্থায অট্টা সক্কস্স সন্তিকে ছিজ্জন্তি, তস্মা নিযমেন্তো আহ – অপিচ দেৰানংযেৰ তাৰতিংসানং করণীযেনাতি. দেৰানঞ্হি ধীতা চ পুত্তা চ অঙ্কে নিব্বত্তন্তি, পাদপরিচারিকা ইত্থিযো সযনে নিব্বত্তন্তি, তাসং মণ্ডনপসাধনকারিকা দেৰধীতা সযনং পরিৰারেত্ৰা নিব্বত্তন্তি, ৰেয্যাৰচ্চকরা অন্তোৰিমানে নিব্বত্তন্তি, এতেসং অত্থায অট্টকরণং নত্থি. যে পন সীমন্তরে নিব্বত্তন্তি, তে ‘‘মম সন্তকা তৰ সন্তকা’’তি নিচ্ছেতুং অসক্কোন্তা অট্টং করোন্তি, সক্কং দেৰরাজানং পুচ্ছন্তি, সো যস্স ৰিমানং আসন্নতরং, তস্স সন্তকোতি ৰদতি. সচে দ্ৰেপি সমট্ঠানে হোন্তি, যস্স ৰিমানং ওলোকেন্তো ঠিতো, তস্স সন্তকোতি ৰদতি. সচে একম্পি ন ওলোকেতি, তং উভিন্নং কলহুপচ্ছেদনত্থং অত্তনো সন্তকং করোতি. তং সন্ধায, ‘‘দেৰানংযেৰ তাৰতিংসানং করণীযেনা’’তি আহ. অপিচস্স এৰরূপং কীল়াকিচ্চম্পি করণীযমেৰ.

যং নো খিপ্পমেৰ অন্তরধাযতীতি যং অম্হাকং সীঘমেৰ অন্ধকারে রূপগতং ৰিয ন দিস্সতি. ইমিনা – ‘‘অহং, ভন্তে, তং পঞ্হৰিস্সজ্জনং ন সল্লক্খেমী’’তি দীপেতি. থেরো – ‘‘কস্মা নু খো অযং যক্খো অসল্লক্খণভাৰং দীপেতি, পস্সেন পরিহরতী’’তি আৰজ্জন্তো – ‘‘দেৰা নাম মহামূল়্হা হোন্তি. ছদ্ৰারিকেহি আরম্মণেহি নিম্মথীযমানা অত্তনো ভুত্তাভুত্তভাৰম্পি পীতাপীতভাৰম্পি ন জানন্তি, ইধ কতমেত্থ পমুস্সন্তী’’তি অঞ্ঞাসি. কেচি পনাহু – ‘‘থেরো এতস্স গরু ভাৰনিযো, তস্মা ‘ইদানেৰ লোকে অগ্গপুগ্গলস্স সন্তিকে পঞ্হং উগ্গহেত্ৰা আগতো, ইদানেৰ নাটকানং অন্তরং পৰিট্ঠোতি এৰং মং থেরো তজ্জেয্যা’তি ভযেন এৰমাহা’’তি. এতং পন কোহঞ্ঞং নাম হোতি, ন অরিযসাৰকস্স এৰরূপং কোহঞ্ঞং নাম হোতি, তস্মা মূল়্হভাৰেনেৰ ন সল্লক্খেসীতি ৰেদিতব্বং. উপরি কস্মা সল্লক্খেসীতি? থেরো তস্স সোমনস্সসংৰেগং জনযিত্ৰা তমং নীহরি, তস্মা সল্লক্খেসীতি.

ইদানি সক্কো পুব্বে অত্তনো এৰং ভূতকারণং থেরস্স আরোচেতুং ভূতপুব্বন্তিআদিমাহ. তত্থ সমুপব্যূল়্হোতি সন্নিপতিতো রাসিভূতো. অসুরা পরাজিনিংসূতি অসুরা পরাজযং পাপুণিংসু. কদা পনেতে পরাজিতাতি? সক্কস্স নিব্বত্তকালে. সক্কো কির অনন্তরে অত্তভাৰে মগধরট্ঠে মচলগামে মঘো নাম মাণৰো অহোসি, পণ্ডিতো ব্যত্তো, বোধিসত্তচরিযা ৰিযস্স চরিযা অহোসি. সো তেত্তিংস পুরিসে গহেত্ৰা কল্যাণমকাসি. একদিৰসং অত্তনোৰ পঞ্ঞায উপপরিক্খিত্ৰা গামমজ্ঝে মহাজনস্স সন্নিপতিতট্ঠানে কচৰরং উভযতো অপব্বহিত্ৰা তং ঠানং অতিরমণীযমকাসি, পুন তত্থেৰ মণ্ডপং কারেসি, পুন গচ্ছন্তে কালে সালং কারেসি. গামতো চ নিক্খমিত্ৰা গাৰুতম্পি অড্ঢযোজনম্পি তিগাৰুতম্পি যোজনম্পি ৰিচরিত্ৰা তেহি সহাযেহি সদ্ধিং ৰিসমং সমং অকাসি. তে সব্বেপি একচ্ছন্দা তত্থ তত্থ সেতুযুত্তট্ঠানেসু সেতুং, মণ্ডপসালাপোক্খরণীমালাগচ্ছরোপনাদীনং যুত্তট্ঠানেসু মণ্ডপাদীনি করোন্তা বহুং পুঞ্ঞমকংসু. মঘো সত্ত ৰতপদানি পূরেত্ৰা কাযস্স ভেদা সদ্ধিং সহাযেহি তাৰতিংসভৰনে নিব্বত্তি.

তস্মিং কালে অসুরগণা তাৰতিংসদেৰলোকে পটিৰসন্তি. সব্বে তে দেৰানং সমানাযুকা সমানৰণ্ণা চ হোন্তি, তে সক্কং সপরিসং দিস্ৰা অধুনা নিব্বত্তা নৰকদেৰপুত্তা আগতাতি মহাপানং সজ্জযিংসু. সক্কো দেৰপুত্তানং সঞ্ঞং অদাসি – ‘‘অম্হেহি কুসলং করোন্তেহি ন পরেহি সদ্ধিং সাধারণং কতং, তুম্হে গণ্ডপানং মা পিৰিত্থ পীতমত্তমেৰ করোথা’’তি. তে তথা অকংসু. বালঅসুরা গণ্ডপানং পিৰিত্ৰা মত্তা নিদ্দং ওক্কমিংসু. সক্কো দেৰানং সঞ্ঞং দত্ৰা তে পাদেসু গাহাপেত্ৰা সিনেরুপাদে খিপাপেসি, সিনেরুস্স হেট্ঠিমতলে অসুরভৰনং নাম অত্থি, তাৰতিংসদেৰলোকপ্পমাণমেৰ. তত্থ অসুরা ৰসন্তি. তেসম্পি চিত্তপাটলি নাম রুক্খো অত্থি. তে তস্স পুপ্ফনকালে জানন্তি – ‘‘নাযং তাৰতিংসা, সক্কেন ৰঞ্চিতা ময’’ন্তি. তে গণ্হথ নন্তি ৰত্ৰা সিনেরুং পরিহরমানা দেৰে ৰুট্ঠে ৰম্মিকপাদতো ৰম্মিকমক্খিকা ৰিয অভিরুহিংসু. তত্থ কালেন দেৰা জিনন্তি, কালেন অসুরা. যদা দেৰানং জযো হোতি, অসুরে যাৰ সমুদ্দপিট্ঠা অনুবন্ধন্তি. যদা অসুরানং জযো হোতি, দেৰে যাৰ ৰেদিকপাদা অনুবন্ধন্তি. তস্মিং পন সঙ্গামে দেৰানং জযো অহোসি, দেৰা অসুরে যাৰ সমুদ্দপিট্ঠা অনুবন্ধিংসু. সক্কো অসুরে পলাপেত্ৰা পঞ্চসু ঠানেসু আরক্খং ঠপেসি. এৰং আরক্খং দত্ৰা ৰেদিকপাদে ৰজিরহত্থা ইন্দপটিমাযো ঠপেসি. অসুরা কালেন কালং উট্ঠহিত্ৰা তা পটিমাযো দিস্ৰা, ‘‘সক্কো অপ্পমত্তো তিট্ঠতী’’তি ততোৰ নিৰত্তন্তি. ততো পটিনিৰত্তিত্ৰাতি ৰিজিতট্ঠানতো নিৰত্তিত্ৰা. পরিচারিকাযোতি মালাগন্ধাদিকম্মকারিকাযো.

৩৯৩. ৰেস্সৰণো চ মহারাজাতি সো কির সক্কস্স ৰল্লভো, বলৰৰিস্সাসিকো, তস্মা সক্কেন সদ্ধিং অগমাসি. পুরক্খত্ৰাতি পুরতো কত্ৰা. পৰিসিংসূতি পৰিসিত্ৰা পন উপড্ঢপিহিতানি দ্ৰারানি কত্ৰা ওলোকযমানা অট্ঠংসু. ইদম্পি, মারিস মোগ্গল্লান, পস্স ৰেজযন্তস্স পাসাদস্স রামণেয্যকন্তি, মারিস মোগ্গল্লান, ইদম্পি ৰেজযন্তস্স পাসাদস্স রামণেয্যকং পস্স, সুৰণ্ণত্থম্ভে পস্স, রজতত্থম্ভে মণিত্থম্ভে পৰাল়ত্থম্ভে লোহিতঙ্গত্থম্ভে মসারগল্লত্থম্ভে মুত্তত্থম্ভে সত্তরতনত্থম্ভে, তেসংযেৰ সুৰণ্ণাদিমযে ঘটকে ৰাল়রূপকানি চ পস্সাতি এৰং থম্ভপন্তিযো আদিং কত্ৰা রামণেয্যকং দস্সেন্তো এৰমাহ. যথা তং পুব্বেকতপুঞ্ঞস্সাতি যথা পুব্বে কতপুঞ্ঞস্স উপভোগট্ঠানেন সোভিতব্বং, এৰমেৰং সোভতীতি অত্থো. অতিবাল়্হং খো অযং যক্খো পমত্তো ৰিহরতীতি অত্তনো পাসাদে নাটকপরিৰারেন সম্পত্তিযা ৰসেন অতিৰিয মত্তো.

ইদ্ধাভিসঙ্খারং অভিসঙ্খাসীতি ইদ্ধিমকাসি. আপোকসিণং সমাপজ্জিত্ৰা পাসাদপতিট্ঠিতোকাসং উদকং হোতূতি ইদ্ধিং অধিট্ঠায পাসাদকণ্ণিকে পাদঙ্গুট্ঠকেন পহরি. সো পাসাদো যথা নাম উদকপিট্ঠে ঠপিতপত্তং মুখৰট্টিযং অঙ্গুলিযা পহটং অপরাপরং কম্পতি চলতি ন সন্তিট্ঠতি. এৰমেৰং সংকম্পি সম্পকম্পি সম্পৰেধি, থম্ভপিট্ঠসঙ্ঘাটকণ্ণিকগোপানসিআদীনি করকরাতি সদ্দং মুঞ্চন্তানি পতিতুং ৰিয আরদ্ধানি. তেন ৰুত্তং – ‘‘সঙ্কম্পেসি সম্পকম্পেসি সম্পৰেধেসী’’তি. অচ্ছরিযব্ভুতচিত্তজাতাতি অহো অচ্ছরিযং, অহো অব্ভুতন্তি এৰং সঞ্জাতঅচ্ছরিযঅব্ভুতা চেৰ সঞ্জাততুট্ঠিনো চ অহেসুং উপ্পন্নবলৰসোমনস্সা. সংৰিগ্গন্তি উব্বিগ্গং. লোমহট্ঠজাতন্তি জাতলোমহংসং, কঞ্চনভিত্তিযং ঠপিতমণিনাগদন্তেহি ৰিয উদ্ধগ্গেহি লোমেহি আকিণ্ণসরীরন্তি অত্থো. লোমহংসো চ নামেস সোমনস্সেনপি হোতি দোমনস্সেনপি, ইধ পন সোমনস্সেন জাতো. থেরো হি সক্কস্স সোমনস্সৰেগেন সংৰেজেতুং তং পাটিহারিযমকাসি. তস্মা সোমনস্সৰেগেন সংৰিগ্গলোমহট্ঠং ৰিদিত্ৰাতি অত্থো.

৩৯৪. ইধাহং, মারিসাতি ইদানিস্স যস্মা থেরেন সোমনস্সসংৰেগং জনযিত্ৰা তমং ৰিনোদিতং, তস্মা সল্লক্খেত্ৰা এৰমাহ. এসো নু তে, মারিস, সো ভগৰা সত্থাতি, মারিস, ত্ৰং কুহিং গতোসীতি ৰুত্তে ময্হং সত্থু সন্তিকন্তি ৰদেসি, ইমস্মিং দেৰলোকে একপাদকেন ৰিয তিট্ঠসি, যং ত্ৰং এৰং ৰদেসি, এসো নু তে, মারিস, সো ভগৰা সত্থাতি পুচ্ছিংসু. সব্রহ্মচারী মে এসোতি এত্থ কিঞ্চাপি থেরো অনগারিযো অভিনীহারসম্পন্নো অগ্গসাৰকো, সক্কো অগারিযো, মগ্গব্রহ্মচরিযৰসেন পনেতে সব্রহ্মচারিনো হোন্তি, তস্মা এৰমাহ. অহো নূন তে সো ভগৰা সত্থাতি সব্রহ্মচারী তাৰ তে এৰংমহিদ্ধিকো, সো পন তে ভগৰা সত্থা অহো নূন মহিদ্ধিকোতি সত্থু ইদ্ধিপাটিহারিযদস্সনে জাতাভিলাপা হুত্ৰা এৰমাহংসু.

৩৯৫. ঞাতঞ্ঞতরস্সাতি পঞ্ঞাতঞ্ঞতরস্স, সক্কো হি পঞ্ঞাতানং অঞ্ঞতরো. সেসং সব্বত্থ পাকটমেৰ, দেসনং পন ভগৰা যথানুসন্ধিনাৰ নিট্ঠাপেসীতি.

পপঞ্চসূদনিযা মজ্ঝিমনিকাযট্ঠকথায

চূল়তণ্হাসঙ্খযসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.