৮. সঙ্ঘভেদসুত্তৰণ্ণনা
৪৮. অট্ঠমে আযস্মন্তং আনন্দং এতদৰোচাতি অভিমারে পযোজেত্ৰা নাল়াগিরিং ৰিস্সজ্জাপেত্ৰা সিলং পৰট্টেত্ৰা ভগৰতো অনত্থং কাতুং অসক্কোন্তো ‘‘সঙ্ঘং ভিন্দিত্ৰা চক্কভেদং করিস্সামী’’তি অধিপ্পাযেন এতং ‘‘অজ্জতগ্গে’’তিআদিৰচনং অৰোচ. অঞ্ঞত্রেৰ ভগৰতাতি ৰিনা এৰ ভগৰন্তং, সত্থারং অকত্ৰাতি অত্থো. অঞ্ঞত্র ভিক্খুসঙ্ঘাতি ৰিনা এৰ ভিক্খুসঙ্ঘং. উপোসথং করিস্সামি সঙ্ঘকম্মানি চাতি ভগৰতো ওৰাদকারকং ভিক্খুসঙ্ঘং ৰিসুং কত্ৰা মং অনুৰত্তন্তেহি ভিক্খূহি সদ্ধিং আৰেণিকং উপোসথং সঙ্ঘকম্মানি চ করিস্সামীতি অত্থো. দেৰদত্তো সঙ্ঘং ভিন্দিস্সতীতি ভেদকরানং সব্বেসং দেৰদত্তেন সজ্জিতত্তা একংসেনেৰ দেৰদত্তো অজ্জ সঙ্ঘং ভিন্দিস্সতি দ্ৰিধা করিস্সতি. ‘‘অধম্মং ধম্মো’’তিআদীসু হি অট্ঠারসসু ভেদকরৰত্থূসু যংকিঞ্চি একম্পি ৰত্থুং দীপেত্ৰা তেন তেন কারণেন ‘‘ইমং গণ্হথ, ইমং রোচেথা’’তি সঞ্ঞাপেত্ৰা সলাকং গাহেত্ৰা ৰিসুং সঙ্ঘকম্মে কতে সঙ্ঘো ভিন্নো হোতি. ৰুত্তঞ্হেতং –
‘‘পঞ্চহি, উপালি, আকারেহি সঙ্ঘো ভিজ্জতি কম্মেন উদ্দেসেন ৰোহরন্তো অনুস্সাৰনেন সলাকগ্গাহেনা’’তি (পরি. ৪৫৮).
তত্থ কম্মেনাতি অপলোকনকম্মাদীসু চতূসু কম্মেসু অঞ্ঞতরেন কম্মেন. উদ্দেসেনাতি পঞ্চসু পাতিমোক্খুদ্দেসেসু অঞ্ঞতরেন উদ্দেসেন. ৰোহরন্তোতি তাহি তাহি উপ্পত্তীহি ‘‘অধম্মং ধম্মো’’তিআদীনি (অ. নি. ১০.৩৭; চূল়ৰ. ৩৫২) অট্ঠারসভেদকরৰত্থূনি দীপেন্তো. অনুস্সাৰনেনাতি ‘‘ননু তুম্হে জানাথ ময্হং উচ্চাকুলা পব্বজিতভাৰং বহুস্সুতভাৰঞ্চ, মাদিসো নাম উদ্ধম্মং উব্বিনযং গাহেয্যাতি কিং তুম্হাকং চিত্তম্পি উপ্পাদেতুং যুত্তং, কিমহং অপাযতো ন ভাযামী’’তিআদিনা নযেন কণ্ণমূলে ৰচীভেদং কত্ৰা অনুস্সাৰনেন. সলাকগ্গাহেনাতি এৰং অনুস্সাৰেত্ৰা তেসং চিত্তং উপত্থম্ভেত্ৰা অনাৰত্তিধম্মে কত্ৰা ‘‘গণ্হথ ইমং সলাক’’ন্তি সলাকগ্গাহেন.
এত্থ চ কম্মমেৰ উদ্দেসো ৰা পমাণং, ৰোহারানুস্সাৰনসলাকগ্গাহা পন পুব্বভাগা. অট্ঠারসৰত্থুদীপনৰসেন হি ৰোহরন্তেন তত্থ রুচিজননত্থং অনুস্সাৰেত্ৰা সলাকায গাহিতাযপি অভিন্নোৰ হোতি সঙ্ঘো. যদা পনেৰং চত্তারো ৰা অতিরেকা ৰা সলাকং গাহেত্ৰা আৰেণিকং উদ্দেসং ৰা কম্মং ৰা করোন্তি, তদা সঙ্ঘো ভিন্নো নাম হোতি. দেৰদত্তো চ সব্বং সঙ্ঘভেদস্স পুব্বভাগং নিপ্ফাদেত্ৰা ‘‘একংসেনেৰ অজ্জ আৰেণিকং উপোসথং সঙ্ঘকম্মঞ্চ করিস্সামী’’তি চিন্তেত্ৰা ‘‘অজ্জতগ্গে’’তিআদিৰচনং অৰোচ. তেনাহ – ‘‘অজ্জ, ভন্তে, দেৰদত্তো সঙ্ঘং ভিন্দিস্সতী’’তি. যতো অৰোচুম্হা ‘‘ভেদকরানং সব্বেসং দেৰদত্তেন সজ্জিতত্তা’’তি.
এতমত্থং ৰিদিত্ৰাতি এতং অৰীচিমহানিরযুপ্পত্তিসংৰত্তনিযং কপ্পট্ঠিযং অতেকিচ্ছং দেৰদত্তেন নিব্বত্তিযমানং সঙ্ঘভেদকম্মং সব্বাকারতো ৰিদিত্ৰা. ইমং উদানন্তি কুসলাকুসলেসু যথাক্কমং সপ্পুরিসাসপ্পুরিসসভাগৰিসভাগপটিপত্তিৰসেন পন সুকুসলাতি ইদমত্থৰিভাৰনং ইমং উদানং উদানেসি.
তত্থ সুকরং সাধুনা সাধূতি অত্তনো পরেসঞ্চ হিতং সাধেতীতি সাধু, সম্মাপটিপন্নো. তেন সাধুনা সারিপুত্তাদিনা সাৰকেন পচ্চেকবুদ্ধেন সম্মাসম্বুদ্ধেন অঞ্ঞেন ৰা লোকিযসাধুনা সাধু সুন্দরং ভদ্দকং অত্তনো পরেসঞ্চ হিতসুখাৰহং সুকরং সুখেন কাতুং সক্কা. সাধু পাপেন দুক্করন্তি তদেৰ পন ৰুত্তলক্খণং সাধু পাপেন দেৰদত্তাদিনা পাপপুগ্গলেন দুক্করং কাতুং ন সক্কা, ন সো তং কাতুং সক্কোতীতি অত্থো. পাপং পাপেন সুকরন্তি পাপং অসুন্দরং অত্তনো পরেসঞ্চ অনত্থাৰহং পাপেন যথাৰুত্তপাপপুগ্গলেন সুকরং সুখেন কাতুং সক্কুণেয্য. পাপমরিযেহি দুক্করন্তি অরিযেহি পন বুদ্ধাদীহি তং তং পাপং দুক্করং দুরভিসম্ভৰং. সেতুঘাতোযেৰ হি তেসন্তি সত্থা দীপেতি.
অট্ঠমসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.