২. উদ্ধতসুত্তৰণ্ণনা

৩২. দুতিযে কুসিনারাযন্তি কুসিনারাযং নাম মল্লরাজূনং নগরে. উপৰত্তনে মল্লানং সালৰনেতি যথা হি অনুরাধপুরস্স থূপারামো, এৰং কুসিনারায উয্যানং দক্খিণপচ্ছিমদিসায হোতি. যথা থূপারামতো দক্খিণদ্ৰারেন নগরপৰিসনমগ্গো পাচীনমুখো গন্ত্ৰা উত্তরেন নিৰত্ততি, এৰং উয্যানতো সালপন্তি পাচীনমুখা গন্ত্ৰা উত্তরেন নিৰত্তা, তস্মা ‘‘উপৰত্তন’’ন্তি ৰুচ্চতি. তস্মিং উপৰত্তনে মল্লরাজূনং সালৰনে. অরঞ্ঞকুটিকাযন্তি সালপন্তিযা অৰিদূরে রুক্খগচ্ছসঞ্ছন্নট্ঠানে কতা কুটিকা, তং সন্ধায ৰুত্তং ‘‘অরঞ্ঞকুটিকাযং ৰিহরতী’’তি. তে পন ভিক্খূ পটিসঙ্খানৰিরহিতা ওস্সট্ঠৰীরিযা পমত্তৰিহারিনো, তেন ৰুত্তং ‘‘উদ্ধতা’’তিআদি.

তত্থ উদ্ধচ্চবহুলত্তা অৰূপসন্তচিত্ততায উদ্ধতা. তুচ্ছভাৰেন মানো নল়ো ৰিযাতি নল়ো, মানসঙ্খাতো উগ্গতো নল়ো এতেসন্তি উন্নল়া, উগ্গততুচ্ছমানাতি অত্থো. পত্তচীৰরমণ্ডনাদিচাপল্লেন সমন্নাগতত্তা বহুকতায ৰা চপলা. ফরুসৰাচতায মুখেন খরাতি মুখরা. তিরচ্ছানকথাবহুলতায ৰিকিণ্ণা ব্যাকুলা ৰাচা এতেসন্তি ৰিকিণ্ণৰাচা. মুট্ঠা নট্ঠা সতি এতেসন্তি মুট্ঠস্সতিনো, সতিৰিরহিতা পমাদৰিহারিনোতি অত্থো. সব্বেন সব্বং সম্পজঞ্ঞাভাৰতো অসম্পজানা. গদ্দূহনমত্তম্পি কালং চিত্তসমাধানস্স অভাৰতো ন সমাহিতাতি অসমাহিতা. লোলসভাৰত্তা ভন্তমিগসপ্পটিভাগতায ৰিব্ভন্তচিত্তা. মনচ্ছট্ঠানং ইন্দ্রিযানং অসংৰরণতো অসঞ্ঞতিন্দ্রিযতায পাকতিন্দ্রিযা.

এতমত্থং ৰিদিত্ৰাতি এতং তেসং ভিক্খূনং উদ্ধচ্চাদিৰসেন পমাদৰিহারং জানিত্ৰা. ইমং উদানন্তি ইমং পমাদৰিহারে অপ্পমাদৰিহারে চ যথাক্কমং আদীনৰানিসংসৰিভাৰনং উদানং উদানেসি.

তত্থ অরক্খিতেনাতি সতিআরক্খাভাৰেন অগুত্তেন. কাযেনাতি ছৰিঞ্ঞাণকাযেন চক্খুৰিঞ্ঞাণেন হি রূপং দিস্ৰা তত্থ নিমিত্তানুব্যঞ্জনগ্গহণৰসেন অভিজ্ঝাদিপৰত্তিতো ৰিঞ্ঞাণদ্ৰারস্স সতিযা অরক্খিতভাৰতো. সোতৰিঞ্ঞাণাদীসুপি এসেৰ নযো. এৰং ছৰিঞ্ঞাণকাযস্স অরক্খিতভাৰং সন্ধাযাহ ‘‘অরক্খিতেন কাযেনা’’তি. কেচি পন ‘‘কাযেনা’’তি অত্থং ৰদন্তি, তেসম্পি ৰুত্তনযেনেৰ অত্থযোজনায সতি যুজ্জেয্য. অপরে পন ‘‘অরক্খিতেন চিত্তেনা’’তি পঠন্তি, তেসম্পি ৰুত্তনযো এৰ অত্থো. মিচ্ছাদিট্ঠিহতেনাতি সস্সতাদিমিচ্ছাভিনিৰেসদূসিতেন. থিনমিদ্ধাভিভূতেনাতি চিত্তস্স অকল্যতালক্খণেন থিনেন কাযস্স অকল্যতালক্খণেন মিদ্ধেন চ অজ্ঝোত্থটেন, তেন কাযেন চিত্তেনাতি ৰা সম্বন্ধো. ৰসং মারস্স গচ্ছতীতি কিলেসমারাদিকস্স সব্বস্সপি মারস্স ৰসং যথাকামকরণীযতং উপগচ্ছতি, তেসং ৰিসযং নাতিক্কমতীতি অত্থো.

ইমায হি গাথায ভগৰা যে সতিআরক্খাভাৰেন সব্বসো অরক্খিতচিত্তা, যোনিসোমনসিকারস্স হেতুভূতায পঞ্ঞায অভাৰতো অযোনিসো উম্মুজ্জনেন নিচ্চন্তিআদিনা ৰিপরিযেসগাহিনো, ততো এৰ কুসলকিরিযায ৰীরিযারম্ভাভাৰতো কোসজ্জাভিভূতা সংসারৰট্টতো সীসং ন উক্খিপিস্সন্তীতি তেসং ভিক্খূনং পমাদৰিহারগরহামুখেন ৰট্টং দস্সেত্ৰা ইদানি ৰিৰট্টং দস্সেতুং, ‘‘তস্মা রক্খিতচিত্তস্সা’’তি দুতিযগাথমাহ.

তত্থ তস্মা রক্খিতচিত্তস্সাতি যস্মা অরক্খিতচিত্তো মারস্স যথাকামকরণীযো হুত্ৰা সংসারেযেৰ হোতি, তস্মা সতিসংৰরেন মনচ্ছট্ঠানং ইন্দ্রিযানং রক্খণেন পিদহনেন রক্খিতচিত্তো অস্স. চিত্তে হি রক্খিতে চক্খাদিইন্দ্রিযানি রক্খিতানেৰ হোন্তীতি. সম্মাসঙ্কপ্পগোচরোতি যস্মা মিচ্ছাসঙ্কপ্পগোচরো তথা তথা অযোনিসো ৰিতক্কেত্ৰা নানাৰিধানি মিচ্ছাদস্সনানি গণ্হন্তো মিচ্ছাদিট্ঠিহতেন চিত্তেন মারস্স যথাকামকরণীযো হোতি, তস্মা যোনিসোমনসিকারেন কম্মং করোন্তো নেক্খম্মসঙ্কপ্পাদিসম্মাসঙ্কপ্পগোচরো অস্স, ঝানাদিসম্পযুত্তং সম্মাসঙ্কপ্পমেৰ অত্তনো চিত্তস্স পৰত্তিট্ঠানং করেয্য. সম্মাদিট্ঠিপুরেক্খারোতি সম্মাসঙ্কপ্পগোচরতায ৰিধূতমিচ্ছাদস্সনো পুরেতরংযেৰ কম্মস্সকতালক্খণং, ততো যথাভূতঞাণলক্খণঞ্চ সম্মাদিট্ঠিং পুরতো কত্ৰা পুব্বে ৰুত্তনযেনেৰ সীলসমাধীসু যুত্তো পযুত্তো ৰিপস্সনং আরভিত্ৰা সঙ্খারে সম্মসন্তো ঞত্ৰান উদযব্বযং পঞ্চসু উপাদানক্খন্ধেসু সমপঞ্ঞাসায আকারেহি উপ্পাদনিরোধং ৰৰত্থপেত্ৰা উদযব্বযঞাণমধিগন্ত্ৰা ততো পরং ভঙ্গানুপস্সনাদিৰসেন ৰিপস্সনং উস্সুক্কাপেত্ৰা অনুক্কমেন অরিযমগ্গং গণ্হন্তো অগ্গমগ্গেন, থিনমিদ্ধাভিভূ ভিক্খু সব্বা দুগ্গতিযো জহেতি, এৰং সো হেট্ঠিমমগ্গৰজ্ঝানং কিলেসানং পঠমমেৰ পহীনত্তা দিট্ঠিৰিপ্পযুত্তলোভসহগতচিত্তুপ্পাদেসু উপ্পজ্জনকথিনমিদ্ধানং অধিগতেন অরহত্তমগ্গেন সমুচ্ছিন্দনতো তদেকট্ঠানং মানাদীনম্পি পহীনত্তা সব্বসো ভিন্নকিলেসো খীণাসৰো ভিক্খু তিৰিধদুক্খতাযোগেন দুগ্গতিসঙ্খাতা সব্বাপি গতিযো উচ্ছিন্নভৰমূলত্তা জহে, পজহেয্য. তাসং পরভাগে নিব্বানে পতিট্ঠেয্যাতি অত্থো.

দুতিযসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.