৭. অজকলাপকসুত্তৰণ্ণনা

৭. সত্তমে পাৰাযন্তি এৰংনামকে মল্লরাজূনং নগরে. অজকলাপকে চেতিযেতি অজকলাপকেন নাম যক্খেন পরিগ্গহিতত্তা ‘‘অজকলাপক’’ন্তি লদ্ধনামে মনুস্সানং চিত্তীকতট্ঠানে. সো কির যক্খো অজে কলাপে কত্ৰা বন্ধনেন অজকোট্ঠাসেন সদ্ধিং বলিং পটিচ্ছতি, ন অঞ্ঞথা, তস্মা ‘‘অজকলাপকো’’তি পঞ্ঞাযিত্থ. কেচি পনাহু – অজকে ৰিয সত্তে লাপেতীতি অজকলাপকোতি. তস্স কির সত্তা বলিং উপনেত্ৰা যদা অজসদ্দং কত্ৰা বলিং উপহরন্তি, তদা সো তুস্সতি, তস্মা ‘‘অজকলাপকো’’তি ৰুচ্চতীতি. সো পন যক্খো আনুভাৰসম্পন্নো কক্খল়ো ফরুসো তত্থ চ সন্নিহিতো, তস্মা তং ঠানং মনুস্সা চিত্তিং করোন্তি, কালেন কালং বলিং উপহরন্তি. তেন ৰুত্তং ‘‘অজকলাপকে চেতিযে’’তি. অজকলাপকস্স যক্খস্স ভৰনেতি তস্স যক্খস্স ৰিমানে.

তদা কির সত্থা তং যক্খং দমেতুকামো সাযন্হসমযে একো অদুতিযো পত্তচীৰরং আদায অজকলাপকস্স যক্খস্স ভৰনদ্ৰারং গন্ত্ৰা তস্স দোৰারিকং ভৰনপৰিসনত্থায যাচি. সো ‘‘কক্খল়ো, ভন্তে, অজকলাপকো যক্খো, সমণোতি ৰা ব্রাহ্মণোতি ৰা গারৰং ন করোতি, তস্মা তুম্হে এৰ জানাথ, ময্হং পন তস্স অনারোচনং ন যুত্ত’’ন্তি তাৰদেৰ যক্খসমাগমং গতস্স অজকলাপকস্স সন্তিকং ৰাতৰেগেন অগমাসি. সত্থা অন্তোভৰনং পৰিসিত্ৰা অজকলাপকস্স নিসীদনমণ্ডপে পঞ্ঞত্তাসনে নিসীদি. যক্খস্স ওরোধা সত্থারং উপসঙ্কমিত্ৰা ৰন্দিত্ৰা একমন্তং অট্ঠংসু. সত্থা তাসং কালযুত্তং ধম্মিং কথং কথেসি. তেন ৰুত্তং – ‘‘পাৰাযং ৰিহরতি অজকলাপকে চেতিযে অজকলাপকস্স যক্খস্স ভৰনে’’তি.

তস্মিং সমযে সাতাগিরহেমৰতা অজকলাপকস্স ভৰনমত্থকেন যক্খসমাগমং গচ্ছন্তা অত্তনো গমনে অসম্পজ্জমানে ‘‘কিং নু খো কারণ’’ন্তি আৰজ্জেন্তা সত্থারং অজকলাপকস্স ভৰনে নিসিন্নং দিস্ৰা তত্থ গন্ত্ৰা ভগৰন্তং ৰন্দিত্ৰা ‘‘মযং, ভন্তে, যক্খসমাগমং গমিস্সামা’’তি আপুচ্ছিত্ৰা পদক্খিণং কত্ৰা গতা যক্খসন্নিপাতে অজকলাপকং দিস্ৰা তুট্ঠিং পৰেদযিংসু ‘‘লাভা তে, আৰুসো, অজকলাপক, যস্স তে ভৰনে সদেৰকে লোকে অগ্গপুগ্গলো ভগৰা নিসিন্নো, উপসঙ্কমিত্ৰা ভগৰন্তং পযিরুপাসস্সু, ধম্মঞ্চ সুণাহী’’তি. সো তেসং কথং সুত্ৰা ‘‘ইমে তস্স মুণ্ডকস্স সমণকস্স মম ভৰনে নিসিন্নভাৰং কথেন্তী’’তি কোধাভিভূতো হুত্ৰা ‘‘অজ্জ ময্হং তেন সমণেন সদ্ধিং সঙ্গামো ভৰিস্সতী’’তি চিন্তেত্ৰা যক্খসন্নিপাততো উট্ঠহিত্ৰা দক্খিণং পাদং উক্খিপিত্ৰা সট্ঠিযোজনমত্তং পব্বতকূটং অক্কমি, তং ভিজ্জিত্ৰা দ্ৰিধা অহোসি. সেসং এত্থ যং ৰত্তব্বং, তং আল়ৰকসুত্তৰণ্ণনাযং (সং. নি. অট্ঠ. ১.১.২৪৬) আগতনযেনেৰ ৰেদিতব্বং.

অজকলাপকস্স সমাগমো হি আল়ৰকসমাগমসদিসোৰ ঠপেত্ৰা পঞ্হকরণং ৰিস্সজ্জনং ভৰনতো তিক্খত্তুং নিক্খমনং পৰেসনঞ্চ. অজকলাপকো হি আগচ্ছন্তোযেৰ ‘‘এতেহিযেৰ তং সমণং পলাপেস্সামী’’তি ৰাতমণ্ডলাদিকে নৰৰস্সে সমুট্ঠাপেত্ৰা তেহি ভগৰতো চলনমত্তম্পি কাতুং অসক্কোন্তো নানাৰিধপ্পহরণহত্থে অতিৰিয ভযানকরূপে ভূতগণে নিম্মিনিত্ৰা তেহি সদ্ধিং ভগৰন্তং উপসঙ্কমিত্ৰা অন্তন্তেনেৰ চরন্তো সব্বরত্তিং নানপ্পকারং ৰিপ্পকারং কত্ৰাপি ভগৰতো কিঞ্চি কেসগ্গমত্তম্পি নিসিন্নট্ঠানতো চলনং কাতুং নাসক্খি. কেৰলং পন ‘‘অযং সমণো মং অনাপুচ্ছা ময্হং ভৰনং পৰিসিত্ৰা নিসীদতী’’তি কোধৰসেন পজ্জলি. অথস্স ভগৰা চিত্তপ্পৰত্তিং ঞত্ৰা ‘‘সেয্যথাপি নাম চণ্ডস্স কুক্কুরস্স নাসায পিত্তং ভিন্দেয্য, এৰং সো ভিয্যোসোমত্তায চণ্ডতরো অস্স, এৰমেৰাযং যক্খো মযি ইধ নিসিন্নে চিত্তং পদূসেতি, যংনূনাহং বহি নিক্খমেয্য’’ন্তি সযমেৰ ভৰনতো নিক্খমিত্ৰা অব্ভোকাসে নিসীদি. তেন ৰুত্তং – ‘‘তেন খো পন সমযেন ভগৰা রত্তন্ধকারতিমিসাযং অব্ভোকাসে নিসিন্নো হোতী’’তি.

তত্থ রত্তন্ধকারতিমিসাযন্তি রত্তিযং অন্ধকরণতমসি, চক্খুৰিঞ্ঞাণুপ্পত্তিৰিরহিতে বহলন্ধকারেতি অত্থো. চতুরঙ্গসমন্নাগতো কির তদা অন্ধকারো পৰত্তীতি. দেৰোতি মেঘো একমেকং ফুসিতকং উদকবিন্দুং পাতেতি. অথ যক্খো ‘‘ইমিনা সদ্দেন তাসেত্ৰা ইমং সমণং পলাপেস্সামী’’তি ভগৰতো সমীপং গন্ত্ৰা ‘‘অক্কুলো’’তিআদিনা তং ভিংসনং অকাসি. তেন ৰুত্তং ‘‘অথ খো অজকলাপকো’’তিআদি. তত্থ ভযন্তি চিত্তুত্রাসং, ছম্ভিতত্তন্তি ঊরুত্থম্ভকসরীরস্স ছম্ভিতভাৰং. লোমহংসন্তি লোমানং পহট্ঠভাৰং, তীহিপি পদেহি ভযুপ্পত্তিমেৰ দস্সেতি. উপসঙ্কমীতি কস্মা পনাযং এৰমধিপ্পাযো উপসঙ্কমি, ননু পুব্বে অত্তনা কাতব্বং ৰিপ্পকারং অকাসীতি? সচ্চমকাসি, তং পনেস ‘‘অন্তোভৰনে খেমট্ঠানে থিরভূমিযং ঠিতস্স ন কিঞ্চি কাতুং অসক্খি, ইদানি বহি ঠিতং এৰং ভিংসাপেত্ৰা পলাপেতুং সক্কা’’তি মঞ্ঞমানো উপসঙ্কমি. অযঞ্হি যক্খো অত্তনো ভৰনং ‘‘থিরভূমী’’তি মঞ্ঞতি, ‘‘তত্থ ঠিতত্তা অযং সমণো ন ভাযতী’’তি চ.

তিক্খত্তুং ‘‘অক্কুলো পক্কুলো’’তি অক্কুলপক্কুলিকং অকাসীতি তযো ৰারে ‘‘অক্কুলো পক্কুলো’’তি ভিংসাপেতুকামতায এৰরূপং সদ্দং অকাসি. অনুকরণসদ্দো হি অযং. তদা হি সো যক্খো সিনেরুং উক্খিপন্তো ৰিয মহাপথৰিং পরিৰত্তেন্তো ৰিয চ মহতা উস্সাহেন অসনিসতসদ্দসঙ্ঘাটং ৰিয একস্মিং ঠানে পুঞ্জীকতং হুত্ৰা ৰিনিচ্ছরন্তং দিসাগজানং হত্থিগজ্জিতং, কেসরসীহানং সীহনিন্নাদং, যক্খানং হিংকারসদ্দং, ভূতানং অট্টহাসং, অসুরানং অপ্ফোটনঘোসং, ইন্দস্স দেৰরঞ্ঞো ৰজিরনিগ্ঘাতনিগ্ঘোসং, অত্তনো গম্ভীরতায ৰিপ্ফারিকতায ভযানকতায চ অৰসেসসদ্দং অৰহসন্তমিৰ অভিভৰন্তমিৰ চ কপ্পৰুট্ঠানমহাৰাতমণ্ডলিকায ৰিনিগ্ঘোসং পুথুজ্জনানং হদযং ফালেন্তং ৰিয মহন্তং পটিভযনিগ্ঘোসং অব্যত্তক্খরং তিক্খত্তুং অত্তনো যক্খগজ্জিতং গজ্জি ‘‘এতেন ইমং সমণং ভিংসাপেত্ৰা পলাপেস্সামী’’তি. যং যং নিচ্ছরতি, তেন তেন পব্বতা পপটিকং মুঞ্চিংসু, ৰনপ্পতিজেট্ঠকে উপাদায সব্বেসু রুক্খলতাগুম্বেসু পত্তফলপুপ্ফানি সীদযিংসু, তিযোজনসহস্সৰিত্থতোপি হিমৰন্তপব্বতরাজা সঙ্কম্পি সম্পকম্পি সম্পৰেধি, ভুম্মদেৰতা আদিং কত্ৰা যেভুয্যেন দেৰতানম্পি অহুদেৰ ভযং ছম্ভিতত্তং লোমহংসো, পগেৰ মনুস্সানং. অঞ্ঞেসঞ্চ অপদদ্ৰিপদচতুপ্পদানং মহাপথৰিযা উন্দ্রিযনকালো ৰিয মহতী ৰিভিংসনকা অহোসি, সকলস্মিং জম্বুদীপতলে মহন্তং কোলাহলং উদপাদি. ভগৰা পন তং সদ্দং ‘‘কিমী’’তি অমঞ্ঞমানো নিচ্চলো নিসীদি, ‘‘মা কস্সচি ইমিনা অন্তরাযো হোতূ’’তি অধিট্ঠাসি.

যস্মা পন সো সদ্দো ‘‘অক্কুল পক্কুল’’ ইতি ইমিনা আকারেন সত্তানং সোতপথং অগমাসি, তস্মা তস্স অনুকরণৰসেন ‘‘অক্কুলো পক্কুলো’’তি, যক্খস্স চ তস্সং নিগ্ঘোসনিচ্ছারণাযং অক্কুলপক্কুলকরণং অত্থীতি কত্ৰা ‘‘অক্কুলপক্কুলিকং অকাসী’’তি সঙ্গহং আরোপযিংসু. কেচি পন ‘‘আকুলব্যাকুল ইতি পদদ্ৰযস্স পরিযাযাভিধানৰসেন অক্কুলো বক্কুলোতি অযং সদ্দো ৰুত্তো’’তি ৰদন্তি যথা ‘‘একং একক’’ন্তি. যস্মা একৰারং জাতো পঠমুপ্পত্তিৰসেনেৰ নিব্বত্তত্তা আকুলোতি আদিঅত্থো আকারো, তস্স চ ককারাগমং কত্ৰা রস্সত্তং কতন্তি. দ্ৰে ৰারে পন জাতো বক্কুলো, কুলসদ্দো চেত্থ জাতিপরিযাযো কোলংকোলোতিআদীসু ৰিয. ৰুত্তঅধিপ্পাযানুৰিধাযী চ সদ্দপ্পযোগোতি পঠমেন পদেন জলাবুজসীহব্যগ্ঘাদযো, দুতিযেন অণ্ডজআসীৰিসকণ্হসপ্পাদযো ৰুচ্চন্তি, তস্মা সীহাদিকো ৰিয আসীৰিসাদিকো ৰিয চ ‘‘অহং তে জীৰিতহারকো’’তি ইমং অত্থং যক্খো পদদ্ৰযেন দস্সেতীতি অঞ্ঞে. অপরে পন ‘‘অক্খুলো ভক্খুলো’’তি পাল়িং ৰত্ৰা ‘‘অক্খেতুং খেপেতুং ৰিনাসেতুং উলতি পৰত্তেতীতি অক্খুলো, ভক্খিতুং খাদিতুং উলতীতি ভক্খুলো. কো পনেসো? যক্খরক্খসপিসাচসীহব্যগ্ঘাদীসু অঞ্ঞতরো যো কোচি মনুস্সানং অনত্থাৰহো’’তি তস্স অত্থং ৰদন্তি. ইধাপি পুব্বে ৰুত্তনযেনেৰ অধিপ্পাযযোজনা ৰেদিতব্বা.

এসো তে, সমণ, পিসাচোতি ‘‘অম্ভো, সমণ, তৰ পিসিতাসনো পিসাচো উপট্ঠিতো’’তি মহন্তং ভেরৰরূপং অভিনিম্মিনিত্ৰা ভগৰতো পুরতো ঠত্ৰা অত্তানং সন্ধায যক্খো ৰদতি.

এতমত্থং ৰিদিত্ৰাতি এতং তেন যক্খেন কাযৰাচাহি পৰত্তিযমানং ৰিপ্পকারং. তেন চ অত্তনো অনভিভৰনীযস্স হেতুভূতং লোকধম্মেসু নিরুপক্কিলেসতং সব্বাকারতো ৰিদিত্ৰা. তাযং ৰেলাযন্তি তস্সং ৰিপ্পকারকরণৰেলাযং. ইমং উদানন্তি তং ৰিপ্পকারং অগণেত্ৰা অস্স অগণনহেতুভূতং ধম্মানুভাৰদীপকং ইমং উদানং উদানেসি.

তত্থ যদা সকেসু ধম্মেসূতি যস্মিং কালে সকঅত্তভাৰসঙ্খাতেসু পঞ্চসু উপাদানক্খন্ধধম্মেসু. পারগূতি পরিঞ্ঞাভিসমযপারিপূরিৰসেন পারঙ্গতো, ততোযেৰ তেসং হেতুভূতে সমুদযে, তদপ্পৰত্তিলক্খণে নিরোধে, নিরোধগামিনিযা পটিপদায চ পহানসচ্ছিকিরিযাভাৰনাভিসমযপারিপূরিৰসেন পারগতো. হোতি ব্রাহ্মণোতি এৰং সব্বসো বাহিতপাপত্তা ব্রাহ্মণো নাম হোতি, সব্বসো সকঅত্তভাৰাৰবোধনেপি চতুসচ্চাভিসমযো হোতি. ৰুত্তঞ্চেতং – ‘‘ইমস্মিংযেৰ ব্যামমত্তে কল়েৰরে সসঞ্ঞিম্হি সমনকে লোকঞ্চ লোকসমুদযঞ্চ পঞ্ঞপেমী’’তিআদি (সং. নি. ১.১০৭; অ. নি. ৪.৪৫). অথ ৰা সকেসু ধম্মেসূতি অত্তনো ধম্মেসু, অত্তনো ধম্মা নাম অত্থকামস্স পুগ্গলস্স সীলাদিধম্মা. সীলসমাধিপঞ্ঞাৰিমুত্তিআদযো হি ৰোদানধম্মা একন্তহিতসুখসম্পাদনেন পুরিসস্স অত্তনো ধম্মা নাম, ন অনত্থাৰহা সংকিলেসধম্মা ৰিয অসকধম্মা. পারগূতি তেসং সীলাদীনং পারিপূরিযা পারং পরিযন্তং গতো.

তত্থ সীলং তাৰ লোকিযলোকুত্তরৰসেন দুৰিধং. তেসু লোকিযং পুব্বভাগসীলং. তং সঙ্খেপতো পাতিমোক্খসংৰরাদিৰসেন চতুব্বিধং, ৰিত্থারতো পন অনেকপ্পভেদং. লোকুত্তরং মগ্গফলৰসেন দুৰিধং, অত্থতো সম্মাৰাচাসম্মাকম্মন্তসম্মাআজীৰা. যথা চ সীলং, তথা সমাধিপঞ্ঞা চ লোকিযলোকুত্তরৰসেন দুৰিধা. তত্থ লোকিযসমাধি সহ উপচারেন অট্ঠ সমাপত্তিযো, লোকুত্তরসমাধি মগ্গপরিযাপন্নো. পঞ্ঞাপি লোকিযা সুতমযা, চিন্তামযা, ভাৰনামযা চ সাসৰা, লোকুত্তরা পন মগ্গসম্পযুত্তা ফলসম্পযুত্তা চ. ৰিমুত্তি নাম ফলৰিমুত্তি নিব্বানঞ্চ, তস্মা সা লোকুত্তরাৰ. ৰিমুত্তিঞাণদস্সনং লোকিযমেৰ, তং একূনৰীসতিৰিধং পচ্চৰেক্খণঞাণভাৰতো. এৰং এতেসং সীলাদিধম্মানং অত্তনো সন্তানে অরহত্তফলাধিগমেন অনৰসেসতো নিব্বত্তপারিপূরিযা পারং পরিযন্তং গতোতি সকেসু ধম্মেসু পারগূ.

অথ ৰা সোতাপত্তিফলাধিগমেন সীলস্মিং পারগূ. সো হি ‘‘সীলেসু পরিপূরকারী’’তি ৰুত্তো, সোতাপন্নগ্গহণেনেৰ চেত্থ সকদাগামীপি গহিতো হোতি. অনাগামিফলাধিগমেন সমাধিস্মিং পারগূ. সো হি ‘‘সমাধিস্মিং পরিপূরকারী’’তি ৰুত্তো. অরহত্তফলাধিগমেন ইতরেসু তীসু পারগূ. অরহা হি পঞ্ঞাৰেপুল্লপ্পত্তিযা অগ্গভূতায অকুপ্পায চেতোৰিমুত্তিযা অধিগতত্তা পচ্চৰেক্খণঞাণস্স চ পরিযোসানগমনতো পঞ্ঞাৰিমুত্তিৰিমুত্তিঞাণদস্সনেসু পারগূ নাম হোতি. এৰং সব্বথাপি চতূসু অরিযসচ্চেসু চতুমগ্গৰসেন পরিঞ্ঞাদিসোল়সৰিধায কিচ্চনিপ্ফত্তিযা যথাৰুত্তেসু তস্মিং তস্মিং কালে সকেসু ধম্মেসু পারগতো.

হোতি ব্রাহ্মণোতি তদা সো বাহিতপাপধম্মতায পরমত্থব্রাহ্মণো হোতি. অথ এতং পিসাচঞ্চ, পক্কুলঞ্চাতিৰত্ততীতি ততো যথাৰুত্তপারগমনতো অথ পচ্ছা, অজকলাপক, এতং তযা দস্সিতং পিসিতাসনত্থমাগতং পিসাচং ভযজননত্থং সমুট্ঠাপিতং অক্কুলপক্কুলিকঞ্চ অতিৰত্ততি, অতিক্কমতি, অভিভৰতি, তং ন ভাযতীতি অত্থো.

অযম্পি গাথা অরহত্তমেৰ উল্লপিত্ৰা কথিতা. অথ অজকলাপকো অত্তনা কতেন তথারূপেনপি পটিভযরূপেন ৰিভিংসনেন অকম্পনীযস্স ভগৰতো তং তাদিভাৰং দিস্ৰা ‘‘অহো অচ্ছরিযমনুস্সোৰতায’’ন্তি পসন্নমানসো পোথুজ্জনিকায সদ্ধায অত্তনি নিৰিট্ঠভাৰং ৰিভাৰেন্তো সত্থু সম্মুখা উপাসকত্তং পৰেদেসি.

সত্তমসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.