৮. অট্ঠকনিপাতো

১. সীসূপচালাথেরীগাথাৰণ্ণনা

অট্ঠকনিপাতে ভিক্খুনী সীলসম্পন্নাতিআদিকা সীসূপচালায থেরিযা গাথা. ইমিস্সাপি ৰত্থু চালায থেরিযা ৰত্থুম্হি ৰুত্তনযমেৰ. অযম্পি হি আযস্মতো ধম্মসেনাপতিস্স পব্বজিতভাৰং সুত্ৰা সযম্পি উস্সাহজাতা পব্বজিত্ৰা কতপুব্বকিচ্চা ৰিপস্সনং পট্ঠপেত্ৰা, ঘটেন্তী ৰাযমন্তী নচিরস্সেৰ অরহত্তং পাপুণি. অরহত্তং পত্ৰা ফলসমাপত্তিসুখেন ৰিহরন্তী একদিৰসং অত্তনো পটিপত্তিং পচ্চৰেক্খিত্ৰা কতকিচ্চাতি সোমনস্সজাতা উদানৰসেন –

১৯৬. ‘‘ভিক্খুনী সীলসম্পন্না, ইন্দ্রিযেসু সুসংৰুতা;

অধিগচ্ছে পদং সন্তং, অসেচনকমোজৰ’’ন্তি. – গাথমাহ;

তত্থ সীলসম্পন্নাতি পরিসুদ্ধেন ভিক্খুনিসীলেন সমন্নাগতা পরিপুণ্ণা. ইন্দ্রিযেসু সুসংৰুতাতি মনচ্ছট্ঠেসু ইন্দ্রিযেসু সুট্ঠু সংৰুতা, রূপাদিআরম্মণে ইট্ঠে রাগং, অনিট্ঠে দোসং, অসমপেক্খনে মোহঞ্চ পহায সুট্ঠু পিহিতিন্দ্রিযা. অসেচনকমোজৰন্তি কেনচি অনাসিত্তকং ওজৰন্তং সভাৰমধুরং সব্বস্সাপি কিলেসরোগস্স ৰূপসমনোসধভূতং অরিযমগ্গং, নিব্বানমেৰ ৰা. অরিযমগ্গম্পি হি নিব্বানত্থিকেহি পটিপজ্জিতব্বতো কিলেসপরিল়াহাভাৰতো চ পদং সন্তন্তি ৰত্তুং ৰট্টতি.

১৯৭. ‘‘তাৰতিংসা চ যামা চ, তুসিতা চাপি দেৰতা;

নিম্মানরতিনো দেৰা, যে দেৰা ৰসৰত্তিনো;

তত্থ চিত্তং পণীধেহি, যত্থ তে ৰুসিতং পুরে’’তি. –

অযং গাথা কামসগ্গেসু নিকন্তিং উপ্পাদেহীতি তত্থ উয্যোজনৰসেন থেরিং সমাপত্তিযা চাৰেতুকামেন মারেন ৰুত্তা.

তত্থ সহপুঞ্ঞকারিনো তেত্তিংস জনা যত্থ উপপন্না, তং ঠানং তাৰতিংসন্তি. তত্থ নিব্বত্তা সব্বেপি দেৰপুত্তা তাৰতিংসা. কেচি পন ‘‘তাৰতিংসাতি তেসং দেৰানং নামমেৰা’’তি ৰদন্তি. দ্ৰীহি দেৰলোকেহি ৰিসিট্ঠং দিব্বং সুখং যাতা উপযাতা সম্পন্নাতি যামা. দিব্বায সম্পত্তিযা তুট্ঠা পহট্ঠাতি তুসিতা. পকতিপটিযত্তারম্মণতো অতিরেকেন রমিতুকামতাকালে যথারুচিতে ভোগে নিম্মিনিত্ৰা রমন্তীতি নিম্মানরতিনো. চিত্তরুচিং ঞত্ৰা পরেহি নিম্মিতেসু ভোগেসু ৰসং ৰত্তেন্তীতি ৰসৰত্তিনো. তত্থ চিত্তং পণীধেহীতি তস্মিং তাৰতিংসাদিকে দেৰনিকাযে তৰ চিত্তং ঠপেহি, উপপজ্জনায নিকন্তিং করোহি. চাতুমহারাজিকানং ভোগা ইতরেহি নিহীনাতি অধিপ্পাযেন তাৰতিংসাদযোৰ ৰুত্তা. যত্থ তে ৰুসিতং পুরেতি যেসু দেৰনিকাযেসু তযা পুব্বে ৰুত্থং. অযং কির পুব্বে দেৰেসু উপ্পজ্জন্তী, তাৰতিংসতো পট্ঠায পঞ্চকামসগ্গে সোধেত্ৰা পুন হেট্ঠতো ওতরন্তী, তুসিতেসু ঠত্ৰা ততো চৰিত্ৰা ইদানি মনুস্সেসু নিব্বত্তা.

তং সুত্ৰা থেরী – ‘‘তিট্ঠতু, মার, তযা ৰুত্তকামলোকো. অঞ্ঞোপি সব্বো লোকো রাগগ্গিআদীহি আদিত্তো সম্পজ্জলিতো. ন তত্থ ৰিঞ্ঞূনং চিত্তং রমতী’’তি কামতো চ লোকতো চ অত্তনো ৰিনিৰত্তিতমানসতং দস্সেত্ৰা মারং তজ্জেন্তী –

১৯৮. যামা চ‘‘তাৰতিংসা চ যামা চ, তুসিতা চাপি দেৰতা;

নিম্মানরতিনো দেৰা, যে দেৰা ৰসৰত্তিনো.

১৯৯. ‘‘কালং কালং ভৰা ভৰং, সক্কাযস্মিং পুরক্খতা;

অৰীতিৰত্তা সক্কাযং, জাতিমরণসারিনো.

২০০. ‘‘সব্বো আদীপিতো লোকো, সব্বো লোকো পদীপিতো;

সব্বো পজ্জলিতো লোকো, সব্বো লোকো পকম্পিতো.

২০১. ‘‘অকম্পিযং অতুলিযং, অপুথুজ্জনসেৰিতং;

বুদ্ধো ধম্মমদেসেসি, তত্থ মে নিরতো মনো.

২০২. ‘‘তস্সাহং ৰচনং সুত্ৰা, ৰিহরিং সাসনে রতা;

তিস্সো ৰিজ্জা অনুপ্পত্তা, কতং বুদ্ধস্স সাসনং.

২০৩. ‘‘সব্বত্থ ৰিহতা নন্দী, তমোক্খন্ধো পদালিতো;

এৰং জানাহি পাপিম, নিহতো ত্ৰমসি অন্তকা’’তি. –

ইমা গাথা অভাসি.

তত্থ কালং কালন্তি তং তং কালং. ভৰা ভৰন্তি ভৰতো ভৰং. সক্কাযস্মিন্তি খন্ধপঞ্চকে. পুরক্খতাতি পুরক্খারকারিনো. ইদং ৰুত্তং হোতি – মার, তযা ৰুত্তা তাৰতিংসাদযো দেৰা ভৰতো ভৰং উপগচ্ছন্তা অনিচ্চতাদিঅনেকাদীনৰাকুলে সক্কাযে পতিট্ঠিতা, তস্মা তস্মিং ভৰে উপ্পত্তিকালে, ৰেমজ্ঝকালে, পরিযোসানকালেতি তস্মিং তস্মিং কালে সক্কাযমেৰ পুরক্খত্ৰা ঠিতা. ততো এৰ অৰীতিৰত্তা সক্কাযং নিস্সরণাভিমুখা অহুত্ৰা সক্কাযতীরমেৰ অনুপরিধাৰন্তা জাতিমরণসারিনো রাগাদীহি অনুগতত্তা পুনপ্পুনং জাতিমরণমেৰ অনুস্সরন্তি, ততো ন ৰিমুচ্চন্তীতি.

সব্বো আদীপিতো লোকোতি, মার, ন কেৰলং তযা ৰুত্তকামলোকোযেৰ ধাতুত্তযসঞ্ঞিতো, সব্বোপি লোকো রাগগ্গিআদীহি একাদসহি আদিত্তো. তেহিযেৰ পুনপ্পুনং আদীপিততায পদীপিতো. নিরন্তরং একজালীভূততায পজ্জলিতো. তণ্হায সব্বকিলেসেহি চ ইতো চিতো চ কম্পিততায চলিততায পকম্পিতো.

এৰং আদিত্তে পজ্জলিতে পকম্পিতে চ লোকে কেনচিপি কম্পেতুং চালেতুং অসক্কুণেয্যতায অকম্পিযং, গুণতো ‘‘এত্তকো’’তি তুলেতুং অসক্কুণেয্যতায অত্তনা সদিসস্স অভাৰতো চ অতুলিযং. বুদ্ধাদীহি অরিযেহি এৰ গোচরভাৰনাভিগমতো সেৰিতত্তা অপুথুজ্জনসেৰিতং. বুদ্ধো ভগৰা মগ্গফলনিব্বানপ্পভেদং নৰৰিধং লোকুত্তরধম্মং মহাকরুণায সঞ্চোদিতমানসো অদেসেসি সদেৰকস্স লোকস্স কথেসি পৰেদেসি. তত্থ তস্মিং অরিযধম্মে ময্হং মনো নিরতো অভিরতো, ন ততো ৰিনিৰত্ততীতি অত্থো. সেসং হেট্ঠা ৰুত্তনযমেৰ.

সীসূপচালাথেরীগাথাৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

অট্ঠকনিপাতৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.