৮. মিগজালত্থেরগাথাৰণ্ণনা
সুদেসিতোতিআদিকা আযস্মতো মিগজালত্থেরস্স গাথা. কা উপ্পত্তি? অযম্পি পুরিমবুদ্ধেসু কতাধিকারো তত্থ তত্থ ভৰে পুঞ্ঞানি উপচিনন্তো ইমস্মিং বুদ্ধুপ্পাদে সাৰত্থিযং ৰিসাখায মহাউপাসিকায পুত্তো হুত্ৰা নিব্বত্তি, মিগজালোতিস্স নামং অহোসি. সো ৰিহারং গন্ত্ৰা অভিণ্হসো ধম্মস্সৰনেন পটিলদ্ধসদ্ধো পব্বজিত্ৰা ৰিপস্সনং ৰড্ঢেত্ৰা অরহত্তং পত্ৰা অঞ্ঞং ব্যাকরোন্তো –
৪১৭. ‘‘সুদেসিতো চক্খুমতা, বুদ্ধেনাদিচ্চবন্ধুনা;
সব্বসংযোজনাতীতো, সব্বৰট্টৰিনাসনো.
৪১৮. ‘‘নিয্যানিকো উত্তরণো, তণ্হামূলৰিসোসনো;
ৰিসমূলং আঘাতনং, ছেত্ৰা পাপেতি নিব্বুতিং.
৪১৯. ‘‘অঞ্ঞাণমূলভেদায, কম্মযন্তৰিঘাটনো;
ৰিঞ্ঞাণানং পরিগ্গহে, ঞাণৰজিরনিপাতনো.
৪২০.
‘‘ৰেদনানং ৰিঞ্ঞাপনো, উপাদানপ্পমোচনো;
ভৰং অঙ্গারকাসুংৰ, ঞাণেন অনুপস্সনো.
৪২১. ‘‘মহারসো সুগম্ভীরো, জরামচ্চুনিৰারণো;
অরিযো অট্ঠঙ্গিকো মগ্গো, দুক্খূপসমনো সিৰো.
৪২২. ‘‘কম্মং কম্মন্তি ঞত্ৰান, ৰিপাকঞ্চ ৰিপাকতো;
পটিচ্চুপ্পন্নধম্মানং, যথাৰালোকদস্সনো;
মহাখেমঙ্গমো সন্তো, পরিযোসানভদ্দকো’’তি. – ইমা গাথা অভাসি;
তত্থ সুদেসিতোতি সুট্ঠু দেসিতো, ৰেনেয্যজ্ঝাসযানুরূপং দিট্ঠধম্মিকসম্পরাযিকপরমত্থানং যাথাৰতো ৰিভাৰনৰসেন দেসিতোতি অত্থো. অথ ৰা সুদেসিতোতি সম্মা দেসিতো, পৰত্তিনিৰত্তীনং তদুভযহেতূনঞ্চ অৰিপরীততো পকাসনৰসেন ভাসিতো স্ৰাখ্যাতোতি অত্থো. চক্খুমতাতি মংসচক্খু, দিব্বচক্খু, পঞ্ঞাচক্খু, বুদ্ধচক্খু, সমন্তচক্খূতি ইমেহি পঞ্চহি চক্খূহি চক্খুমতা. বুদ্ধেনাতি সব্বঞ্ঞুবুদ্ধেন. আদিচ্চবন্ধুনাতি আদিচ্চগোত্তেন. দুৰিধো হি লোকে খত্তিযৰংসো – আদিচ্চৰংসো, সোমৰংসোতি. তত্থ আদিচ্চৰংসো, ওক্কাকরাজৰংসোতি জানিতব্বং. ততো সঞ্জাততায সাকিযা আদিচ্চগোত্তাতি ভগৰা ‘‘আদিচ্চবন্ধূ’’তি ৰুচ্চতি. অথ ৰা আদিচ্চস্স বন্ধূতিপি ভগৰা আদিচ্চবন্ধু, স্ৰাযমত্থো হেট্ঠা ৰুত্তোযেৰ. কামরাগসংযোজনাদীনং সব্বেসং সংযোজনানং সমতিক্কমনভাৰতো সব্বসংযোজনাতীতো ততো এৰ কিলেসকম্মৰিপাকৰট্টানং ৰিনাসনতো ৰিদ্ধংসনতো সব্বৰট্টৰিনাসনো, সংসারচারকতো নিয্যানতো নিয্যানিকো, সংসারমহোঘতো সমুত্তরণট্ঠেন উত্তরণো, কামতণ্হাদীনং সব্বতণ্হানং মূলং অৰিজ্জং অযোনিসো মনসিকারঞ্চ ৰিসোসেতি সুক্খাপেতীতি তণ্হামূলৰিসোসনো, তিণ্ণম্পি ৰেদানং সম্পটিৰেধস্স ৰিদ্ধংসনতো ৰিসস্স দুক্খস্স কারণত্তা ৰিসমূলং, সত্তানং ব্যসনুপ্পত্তিট্ঠানতায আঘাতনং কম্মং কিলেসং ৰা ছেত্ৰা সমুচ্ছিন্দিত্ৰা নিব্বুতিং নিব্বানং পাপেতি.
অঞ্ঞাণস্স মূলং অযোনিসো মনসিকারো আসৰা চ ‘‘আসৰসমুদযা অৰিজ্জাসমুদযো’’তি (ম. নি. ১.১০৩) হি ৰুত্তং, তস্স ভেদায ৰজিরূপমঞাণেন ভিন্দনত্থায. অথ ৰা ‘‘অৰিজ্জাপচ্চযা সঙ্খারা’’তিআদিৰচনতো (ৰিভ. ২২৫-২২৬; সং. নি. ২.১) অঞ্ঞাণং মূলং এতস্সাতি অঞ্ঞাণমূলং, ভৰচক্কং, তস্স মগ্গঞাণৰজিরেন পদালনত্থং দেসিতোতি সম্বন্ধো. কম্মযন্তৰিঘাটনোতি কম্মঘটিতস্স অত্তভাৰযন্তস্স ৰিদ্ধংসনো. ৰিঞ্ঞাণানং পরিগ্গহেতি কামভৰাদীসু যথাসককম্মুনা ৰিঞ্ঞাণগ্গহণে উপট্ঠিতেতি ৰচনসেসো. তত্থ তত্থ হি ভৰে পটিসন্ধিযা গহিতায তংতংভৰনিস্সিতৰিঞ্ঞাণানিপি গহিতানেৰ হোন্তি. ঞাণৰজিরনিপাতনোতি ঞাণৰজিরস্স নিপাতো, ঞাণৰজিরং নিপাতেত্ৰা তেসং পদালেতা. লোকুত্তরধম্মো হি উপ্পজ্জমানো সত্তমভৰাদীসু উপ্পজ্জনারহানি ৰিঞ্ঞাণানি ভিন্দত্তমেৰ উপ্পজ্জতীতি.
ৰেদনানং ৰিঞ্ঞাপনোতি সুখাদীনং তিস্সন্নং ৰেদনানং যথাক্কমং দুক্খসল্লানিচ্চৰসেন যাথাৰতো পৰেদকো. উপাদানপ্পমোচনোতি কামুপাদানাদীহি চতূহিপি উপাদানেহি চিত্তসন্তানস্স ৰিমোচকো. ভৰং অঙ্গারকাসুংৰ, ঞাণেন অনুপস্সনোতি কামভৰাদিনৰৰিধম্পি ভৰং একাদসহি অগ্গীহি আদিত্তভাৰতো সাধিকপোরিসং অঙ্গারকাসুং ৰিয মগ্গঞাণেন অনুপচ্চক্খতো দস্সেতা.
সন্তপণীতভাৰতো অতিত্তিকরট্ঠেন মহারসো পরিঞ্ঞাদিৰসেন ৰা মহাকিচ্চতায সামঞ্ঞফলৰসেন মহাসম্পত্তিতায চ মহারসো, অনুপচিতসম্ভারেহি দুরৰগাহতায অলব্ভনেয্যপতিট্ঠতায চ সুট্ঠু গম্ভীরো জরামচ্চুনিৰারণো, আযতিং ভৰাভিনিপ্ফত্তিযা নিৰত্তনেন জরায মচ্চুনো চ পটিসেধকো. ইদানি যথাৰুত্তগুণৰিসেসযুত্তং ধম্মং সরূপতো দস্সেন্তো ‘‘অরিযো অট্ঠঙ্গিকো’’তি ৰত্ৰা পুনপি তস্স কতিপযে গুণে ৰিভাৰেতুং ‘‘দুক্খূপসমনো সিৰো’’তিআদিমাহ. তস্সত্থো – পরিসুদ্ধট্ঠেন অরিযো, সম্মাদিট্ঠিআদিঅট্ঠধম্মসমোধানতায অট্ঠঙ্গিকো, নিব্বানগৰেসনট্ঠেন মগ্গো সকলৰট্টদুক্খৰূপসমনট্ঠেন দুক্খৰূপসমনো, খেমট্ঠেন সিৰো.
যথা ইতো বাহিরকসমযে অসম্মাসম্বুদ্ধপৰেদিতত্তা কম্মৰিপাকো ৰিপল্লাসো সিযাতি এৰং অৰিপল্লাসেত্ৰা পটিচ্চুপ্পন্নধম্মানং পটিচ্চসমুপ্পন্নেসু ধম্মেসু কম্মং কম্মন্তি ৰিপাকঞ্চ ৰিপাকতো ঞত্ৰান পুব্বভাগঞাণেন জাননহেতু সস্সতুচ্ছেদগ্গাহানং ৰিধমনেন যাথাৰতো আলোকদস্সনো তক্করস্স লোকুত্তরঞাণালোকস্স দস্সনো. কেনচি কঞ্চি কদাচিপি অনুপদ্দুতত্তা মহাখেমং নিব্বানং গচ্ছতি সত্তে গমেতি চাতি মহাখেমঙ্গমো, সব্বকিলেসদরথপরিল়াহৰূপসমনতো সন্তো, অকুপ্পায চেতোৰিমুত্তিযা অনুপাদিসেসায চ নিব্বানধাতুযা পাপনেন পরিযোসানভদ্দকো সুদেসিতো চক্খুমতাতি যোজনা.
এৰং থেরো নানানযেহি অরিযধম্মং পসংসন্তো তস্স ধম্মস্স অত্তনা অধিগতভাৰং অঞ্ঞাপদেসেন পকাসেসি.
মিগজালত্থেরগাথাৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.