৩-৭. অঞ্ঞাসিকোণ্ডঞ্ঞত্থেরঅপদানৰণ্ণনা

পদুমুত্তরসম্বুদ্ধন্তিআদিকং আযস্মতো অঞ্ঞাসিকোণ্ডঞ্ঞত্থেরস্স অপদানং. অযং কির পুরিমবুদ্ধেসু কতাধিকারো তত্থ তত্থ ভৰে ৰিৰট্টূপনিস্সযানি পুঞ্ঞানি উপচিনন্তো পদুমুত্তরস্স ভগৰতো কালে হংসৰতীনগরে গহপতিমহাসালকুলে নিব্বত্তিত্ৰা ৰিঞ্ঞুতং পত্ৰা একদিৰসং সত্থু সন্তিকে ধম্মং সুণন্তো সত্থারং একং ভিক্খুং অত্তনো সাসনে পঠমং পটিৰিদ্ধধম্মরত্তঞ্ঞূনং অগ্গট্ঠানে ঠপেন্তং দিস্ৰা সযম্পি তং ঠানন্তরং পত্থেন্তো সতসহস্সভিক্খুপরিৰারস্স ভগৰতো সত্তাহং মহাদানং পৰত্তেত্ৰা পণিধানং অকাসি. সত্থাপিস্স অনন্তরাযতং দিস্ৰা ভাৰিনিং সম্পত্তিং ব্যাকাসি. সো যাৰজীৰং পুঞ্ঞানি করোন্তো সত্থরি পরিনিব্বুতে চেতিযে পতিট্ঠাপিযমানে অন্তোচেতিযে রতনঘরং কারাপেসি, চেতিযং পরিৰারেত্ৰা সহস্সরতনগ্ঘিকানি চ কারেসি.

সো এৰং পুঞ্ঞানি কত্ৰা ততো চৰিত্ৰা দেৰমনুস্সেসু সংসরন্তো ৰিপস্সিস্স ভগৰতো কালে মহাকালো নাম কুটুম্বিকো হুত্ৰা অট্ঠকরীসমত্তে খেত্তে সালিগব্ভং ফালেত্ৰা গহিতসালিতণ্ডুলেহি অসম্ভিন্নখীরপাযাসং সম্পাদেত্ৰা তত্থ মধুসপ্পিসক্করাদযো পক্খিপিত্ৰা বুদ্ধপ্পমুখস্স সঙ্ঘস্স অদাসি. সালিগব্ভং ফালেত্ৰা গহিতগহিতট্ঠানং পুন পূরতি. পুথুককালে পুথুকগ্গং নাম অদাসি. লাযনে লাযনগ্গং, ৰেণিকরণে ৰেণগ্গং, কলাপাদিকরণে কলাপগ্গং, খলগ্গং, ভণ্ডগ্গং, মিনগ্গং কোট্ঠগ্গন্তি এৰং একসস্সে নৰ ৰারে অগ্গদানং অদাসি, তম্পি সস্সং অতিরেকতরং সম্পন্নং অহোসি.

এৰং যাৰজীৰং পুঞ্ঞানি কত্ৰা ততো চুতো দেৰলোকে নিব্বত্তিত্ৰা দেৰেসু চ মনুস্সেসু চ সংসরন্তো অম্হাকং ভগৰতো উপ্পত্তিতো পুরেতরমেৰ কপিলৰত্থুনগরস্স অৰিদূরে দোণৰত্থুনামকে ব্রাহ্মণগামে ব্রাহ্মণমহাসালকুলে নিব্বত্তি. তস্স কোণ্ডঞ্ঞোতি গোত্ততো আগতং নামং অহোসি. সো ৰযপ্পত্তো তযো ৰেদে উগ্গহেত্ৰা লক্খণমন্তেসু চ পারং অগমাসি. তেন সমযেন অম্হাকং বোধিসত্তো তুসিতপুরতো চৰিত্ৰা কপিলৰত্থুপুরে সুদ্ধোদনমহারাজস্স গেহে নিব্বত্তি. তস্স নামগ্গহণদিৰসে অট্ঠুত্তরসতেসু ব্রাহ্মণেসু উপনীতেসু যে অট্ঠ ব্রাহ্মণা লক্খণপরিগ্গহণত্থং মহাতলং উপনীতা. সো তেসু সব্বনৰকো হুত্ৰা মহাপুরিসস্স লক্খণনিপ্ফত্তিং দিস্ৰা ‘‘একংসেন অযং বুদ্ধো ভৰিস্সতী’’তি নিট্ঠং গন্ত্ৰা মহাসত্তস্স অভিনিক্খমনং উদিক্খন্তো ৰিচরতি.

বোধিসত্তোপি খো মহতা পরিৰারেন ৰড্ঢমানো অনুক্কমেন ৰুদ্ধিপ্পত্তো ঞাণপরিপাকং গন্ত্ৰা একূনতিংসতিমে ৰস্সে মহাভিনিক্খমনং নিক্খমন্তো অনোমানদীতীরে পব্বজিত্ৰা অনুক্কমেন উরুৰেলং গন্ত্ৰা পধানং পদহি. তদা কোণ্ডঞ্ঞো মাণৰো মহাসত্তস্স পব্বজিতভাৰং সুত্ৰা লক্খণপরিগ্গাহকব্রাহ্মণানং পুত্তেহি ৰপ্পমাণৰাদীহি সদ্ধিং অত্তপঞ্চমো পব্বজিত্ৰা অনুক্কমেন বোধিসত্তস্স সন্তিকং উপসঙ্কমিত্ৰা ছব্বস্সানি তং উপট্ঠহন্তো তস্স ওল়ারিকাহারপরিভোগেন নিব্বিন্নো অপক্কমিত্ৰা ইসিপতনং অগমাসি. অথ খো বোধিসত্তো ওল়ারিকাহারপরিভোগেন লদ্ধকাযবলো ৰেসাখপুণ্ণমাযং বোধিরুক্খমূলে অপরাজিতপল্লঙ্কে নিসিন্নো তিণ্ণং মারানং মত্থকং মদ্দিত্ৰা অভিসম্বুদ্ধো হুত্ৰা সত্তসত্তাহং বোধিমণ্ডেযেৰ ৰীতিনামেত্ৰা পঞ্চৰগ্গিযানং ঞাণপরিপাকং ঞত্ৰা আসাল়্হীপুণ্ণমাযং ইসিপতনং গন্ত্ৰা তেসং ধম্মচক্কপৰত্তনসুত্তন্তং (মহাৰ. ১৩ আদযো; সং. নি. ৫.১০৮১) কথেসি. দেসনাপরিযোসানে কোণ্ডঞ্ঞত্থেরো অট্ঠারসহি ব্রহ্মকোটীহি সদ্ধিং সোতাপত্তিফলে পতিট্ঠাসি. অথ পঞ্চমিযং পক্খস্স অনত্তলক্খণসুত্তন্তদেসনায (মহাৰ. ২০ আদযো; সং. নি. ৩.৫৯) অরহত্তং সচ্ছাকাসি.

৫৯৬. এৰং সো অরহত্তং পত্ৰা ‘‘কিং কম্মং কত্ৰা অহং লোকুত্তরসুখং অধিগতোম্হী’’তি উপধারেন্তো অত্তনো পুব্বকম্মং পচ্চক্খতো ঞত্ৰা সোমনস্সৰসেন পুব্বচরিতাপদানং উদানৰসেন দস্সেন্তো পদুমুত্তরসম্বুদ্ধন্তিআদিমাহ. তস্সত্থো হেট্ঠা ৰুত্তোযেৰ. লোকজেট্ঠং ৰিনাযকন্তি সকলস্স সত্তলোকস্স জেট্ঠং পধানন্তি অত্থো. ৰিসেসেন ৰেনেয্যসত্তে সংসারসাগরস্স পরতীরং অমতমহানিব্বানং নেতি সম্পাপেতীতি ৰিনাযকো, তং ৰিনাযকং. বুদ্ধভূমিমনুপ্পত্তন্তি বুদ্ধস্স ভূমি পতিট্ঠানট্ঠানন্তি বুদ্ধভূমি, সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণং, তং অনুপ্পত্তো পটিৰিদ্ধোতি বুদ্ধভূমিমনুপ্পত্তো, তং বুদ্ধভূমিমনুপ্পত্তং, সব্বঞ্ঞুতপ্পত্তং বুদ্ধভূতন্তি অত্থো. পঠমং অদ্দসং অহন্তি পঠমং ৰেসাখপুণ্ণমিযা রত্তিযা পচ্চূসসমযে বুদ্ধভূতং পদুমুত্তরসম্বুদ্ধং অহং অদ্দক্খিন্তি অত্থো.

৫৯৭. যাৰতা বোধিযা মূলেতি যত্তকা বোধিরুক্খসমীপে যক্খা সমাগতা রাসিভূতা সম্বুদ্ধং বুদ্ধভূতং তং বুদ্ধং পঞ্জলীকতা দসঙ্গুলিসমোধানং অঞ্জলিপুটং সিরসি ঠপেত্ৰা ৰন্দন্তি নমস্সন্তীতি সম্বন্ধো.

৫৯৮. সব্বে দেৰা তুট্ঠমনাতি বুদ্ধভূতট্ঠানং আগতা তে সব্বে দেৰা তুট্ঠচিত্তা আকাসে সঞ্চরন্তীতি সম্বন্ধো. অন্ধকারতমোনুদোতি অতিৰিয অন্ধকারং মোহং নুদো খেপনো অযং বুদ্ধো অনুপ্পত্তোতি অত্থো.

৫৯৯. তেসং হাসপরেতানন্তি হাসেহি পীতিসোমনস্সেহি সমন্নাগতানং তেসং দেৰানং মহানাদো মহাঘোসো অৰত্তথ পৰত্ততি, সম্মাসম্বুদ্ধসাসনে কিলেসে সংকিলেসে ধম্মে ঝাপযিস্সামাতি সম্বন্ধো.

৬০০. দেৰানং গিরমঞ্ঞাযাতি ৰাচায থুতিৰচনেন সহ উদীরিতং দেৰানং সদ্দং জানিত্ৰা হট্ঠো হট্ঠেন চিত্তেন সোমনস্সসহগতেন চিত্তেন আদিভিক্খং পঠমং আহারং বুদ্ধভূতস্স অহং অদাসিন্তি সম্বন্ধো.

৬০২. সত্তাহং অভিনিক্খম্মাতি মহাভিনিক্খমনং নিক্খমিত্ৰা সত্তাহং পধানং কত্ৰা সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণপদট্ঠানং অরহত্তমগ্গঞাণসঙ্খাতং বোধিং অজ্ঝগমং অধিগঞ্ছিং অহন্তি অত্থো. ইদং মে পঠমং ভত্তন্তি ইদং ভত্তং সরীরযাপনং ব্রহ্মচারিস্স উত্তমচারিস্স মে ময্হং ইমিনা দেৰপুত্তেন পঠমং দিন্নং অহোসীতি অত্থো.

৬০৩. তুসিতা হি ইধাগন্ত্ৰাতি তুসিতভৰনতো ইধ মনুস্সলোকে আগন্ত্ৰা যো দেৰপুত্তো মে মম ভিক্খং উপানযি অদাসি, তং দেৰপুত্তং কিত্তযিস্সামি কথেস্সামি পাকটং করিস্সামি. ভাসতো ভাসন্তস্স মম ৰচনং সুণাথাতি সম্বন্ধো. ইতো পরং অনুত্তানপদমেৰ ৰণ্ণযিস্সাম.

৬০৭. তিদসাতি তাৰতিংসভৰনা. অগারাতি অত্তনো উপ্পন্নব্রাহ্মণগেহতো নিক্খমিত্ৰা পব্বজিত্ৰা ছ সংৰচ্ছরানি দুক্করকারিকং করোন্তেন বোধিসত্তেন সহ ৰসিস্সতীতি সম্বন্ধো.

৬০৮. ততো সত্তমকে ৰস্সেতি ততো পব্বজিতকালতো পট্ঠায সত্তমে সংৰচ্ছরে. বুদ্ধো সচ্চং কথেস্সতীতি ছব্বস্সানি দুক্করকারিকং কত্ৰা সত্তমসংৰচ্ছরে বুদ্ধো হুত্ৰা বারাণসিযং ইসিপতনে মিগদাযে ধম্মচক্কপৰত্তনসুত্তন্তদেসনায দুক্খসমুদযনিরোধমগ্গসচ্চসঙ্খাতং চতুসচ্চং কথেস্সতীতি অত্থো. কোণ্ডঞ্ঞো নাম নামেনাতি নামেন গোত্তনামৰসেন কোণ্ডঞ্ঞো নাম. পঠমং সচ্ছিকাহিতীতি পঞ্চৰগ্গিযানমন্তরে পঠমং আদিতো এৰ সোতাপত্তিমগ্গঞাণং সচ্ছিকাহিতি পচ্চক্খং করিস্সতীতি অত্থো.

৬০৯. নিক্খন্তেনানুপব্বজিন্তি নিক্খন্তেন বোধিসত্তেন সহ নিক্খমিত্ৰা অনুপব্বজিন্তি অত্থো. তথা অনুপব্বজিত্ৰা মযা পধানং ৰীরিযং সুকতং সুট্ঠু কতং দল়্হং কত্ৰা কতন্তি অত্থো. কিলেসে ঝাপনত্থাযাতি কিলেসে সোসনত্থায ৰিদ্ধংসনত্থায অনগারিযং অগারস্স অহিতং কসিৰণিজ্জাদিকম্মৰিরহিতং সাসনং পব্বজিং পটিপজ্জিন্তি অত্থো.

৬১০. অভিগন্ত্ৰান সব্বঞ্ঞূতি সব্বং অতীতানাগতপচ্চুপ্পন্নং ৰা সঙ্খারৰিকারলক্খণনিব্বানপঞ্ঞত্তিসঙ্খাতং ঞেয্যং ৰা জানন্তো দেৰেহি সহ ৰত্তমানে সত্ত লোকে বুদ্ধো মিগারঞ্ঞং মিগদায ৰিহারং অভিগন্ত্ৰা উপসঙ্কমিত্ৰা মে মযা সচ্ছিকতেন ইমিনা সোতাপত্তিমগ্গঞাণেন অমতভেরিং অমতমহানিব্বানভেরিং অহরি পহরি দস্সেসীতি অত্থো.

৬১১. সো দানীতি সো অহং পঠমং সোতাপন্নো ইদানি অরহত্তমগ্গঞাণেন অমতং সন্তং ৰূপসন্তসভাৰং পদং পজ্জিতব্বং পাপুণিতব্বং, অনুত্তরং উত্তরৰিরহিতং নিব্বানং পত্তো অধিগতোতি অত্থো. সব্বাসৰে পরিঞ্ঞাযাতি কামাসৰাদযো সব্বে আসৰে পরিঞ্ঞায পহানপরিঞ্ঞায পজহিত্ৰা অনাসৰো নিক্কিলেসো ৰিহরামি ইরিযাপথৰিহারেন ৰাসং কপ্পেমি. পটিসম্ভিদা চতস্সোত্যাদযো গাথাযো ৰুত্তত্থাযেৰ.

অথ নং সত্থা অপরভাগে জেতৰনমহাৰিহারে ভিক্খুসঙ্ঘমজ্ঝে পঞ্ঞত্তৰরবুদ্ধাসনে নিসিন্নো পঠমং পটিৰিদ্ধধম্মভাৰং দীপেন্তো ‘‘এতদগ্গং, ভিক্খৰে, মম সাৰকানং ভিক্খূনং রত্তঞ্ঞূনং যদিদং অঞ্ঞাসিকোণ্ডঞ্ঞো’’তি (অ. নি. ১.১৮৮) এতদগ্গে ঠপেসি. সো দ্ৰীহি অগ্গসাৰকেহি অত্তনি করিযমানং পরমনিপচ্চকারং, গামন্তসেনাসনে আকিণ্ণৰিহারঞ্চ পরিহরিতুকামো, ৰিৰেকাভিরতিযা ৰিহরিতুকামো চ অত্তনো সন্তিকং উপগতানং গহট্ঠপব্বজিতানং পটিসন্থারকরণম্পি পপঞ্চং মঞ্ঞমানো সত্থারং আপুচ্ছিত্ৰা হিমৰন্তং পৰিসিত্ৰা ছদ্দন্তেহি নাগেহি উপট্ঠিযমানো ছদ্দন্তদহতীরে দ্ৰাদস ৰস্সানি ৰসি. এৰং তত্থ ৰসন্তং থেরং একদিৰসং সক্কো দেৰরাজা উপসঙ্কমিত্ৰা ৰন্দিত্ৰা ঠিতো এৰমাহ ‘‘সাধু মে, ভন্তে, অয্যো ধম্মং দেসেতূ’’তি. থেরো তস্স চতুসচ্চগব্ভং তিলক্খণাহতং সুঞ্ঞতাপটিসংযুত্তং নানানযৰিচিত্তং অমতোগধং বুদ্ধলীলায ধম্মং দেসেসি. তং সুত্ৰা সক্কো অত্তনো পসাদং পৰেদেন্তো –

‘‘এস ভিয্যো পসীদামি, সুত্ৰা ধম্মং মহারসং;

ৰিরাগো দেসিতো ধম্মো, অনুপাদায সব্বসো’’তি. (থেরগা. ৬৭৩) –

থুতিং অকাসি. থেরো ছদ্দন্তদহতীরে দ্ৰাদস ৰস্সানি ৰসিত্ৰা উপকট্ঠে পরিনিব্বানে সত্থারং উপসঙ্কমিত্ৰা পরিনিব্বানং অনুজানাপেত্ৰা তত্থেৰ গন্ত্ৰা পরিনিব্বাযীতি.

অঞ্ঞাসিকোণ্ডঞ্ঞত্থেরঅপদানৰণ্ণনা সমত্তা.