অগ্গসাৰকযুগৰণ্ণনা

৭৩. বোধিরুক্খমূলেতি বোধিরুক্খস্স অৰিদূরে অজপালনিগ্রোধে অন্তরহিতোতি অত্থো. খেমে মিগদাযেতি ইসিপতনং তেন সমযেন খেমং নাম উয্যানং হোতি, মিগানং পন অভযৰাসত্থায দিন্নত্তা মিগদাযোতি ৰুচ্চতি. তং সন্ধায ৰুত্তং – ‘‘খেমে মিগদাযে’’তি. যথা চ ৰিপস্সী ভগৰা, এৰং অঞ্ঞেপি বুদ্ধা পঠমং ধম্মদেসনত্থায গচ্ছন্তা আকাসেন গন্ত্ৰা তত্থেৰ ওতরন্তি. অম্হাকং পন ভগৰা উপকস্স আজীৰকস্স উপনিস্সযং দিস্ৰা – ‘‘উপকো ইমং অদ্ধানং পটিপন্নো, সো মং দিস্ৰা সল্লপিত্ৰা গমিস্সতি. অথ পুন নিব্বিন্দন্তো আগম্ম অরহত্তং সচ্ছিকরিস্সতী’’তি ঞত্ৰা অট্ঠারসযোজনমগ্গং পদসাৰ অগমাসি. দাযপালং আমন্তেসীতি দিস্ৰাৰ পুনপ্পুনং ওলোকেত্ৰা – ‘‘অয্যো নো, ভন্তে, আগতো’’তি ৰত্ৰা উপগতং আমন্তেসি.

৭৫-৬. অনুপুব্বিং কথন্তি দানকথং, দানানন্তরং সীলং, সীলানন্তরং সগ্গং, সগ্গানন্তরং মগ্গন্তি এৰং অনুপটিপাটিকথং কথেসি. তত্থ দানকথন্তি ইদং দানং নাম সুখানং নিদানং, সম্পত্তীনং মূলং, ভোগানং পতিট্ঠা, ৰিসমগতস্স তাণং লেণং গতি পরাযণং, ইধলোকপরলোকেসু দানসদিসো অৰস্সযো পতিট্ঠা আরম্মণং তাণং লেণং গতি পরাযণং নত্থি. ইদঞ্হি অৰস্সযট্ঠেন রতনমযসীহাসনসদিসং, পতিট্ঠানট্ঠেন মহাপথৰীসদিসং, আরম্মণট্ঠেন আলম্বনরজ্জুসদিসং. ইদঞ্হি দুক্খনিত্থরণট্ঠেন নাৰা, সমস্সাসনট্ঠেন সঙ্গামসূরো, ভযপরিত্তাণট্ঠেন সুসঙ্খতনগরং, মচ্ছেরমলাদীহি অনুপলিত্তট্ঠেন পদুমং, তেসং নিদহনট্ঠেন অগ্গি, দুরাসদট্ঠেন আসীৰিসো, অসন্তাসনট্ঠেন সীহো, বলৰন্তট্ঠেন হত্থী, অভিমঙ্গলসম্মতট্ঠেন সেতউসভো, খেমন্তভূমিসম্পাপনট্ঠেন ৰলাহকঅস্সরাজা. দানঞ্হি লোকে সক্কসম্পত্তিং মারসম্পত্তিং ব্রহ্মসম্পত্তিং চক্কৰত্তিসম্পত্তিং সাৰকপারমিঞাণং পচ্চেকবোধিঞাণং অভিসম্বোধিঞাণং দেতীতি এৰমাদিদানগুণপটিসংযুত্তং কথং.

যস্মা পন দানং দদন্তো সীলং সমাদাতুং সক্কোতি, তস্মা তদনন্তরং সীলকথং কথেসি. সীলকথন্তি সীলং নামেতং অৰস্সযো পতিট্ঠা আরম্মণং তাণং লেণং গতি পরাযণং. ইধলোকপরলোকসম্পত্তীনঞ্হি সীলসদিসো অৰস্সযো পতিট্ঠা আরম্মণং তাণং লেণং গতি পরাযণং নত্থি, সীলসদিসো অলঙ্কারো নত্থি, সীলপুপ্ফসদিসং পুপ্ফং নত্থি, সীলগন্ধসদিসো গন্ধো নত্থি, সীলালঙ্কারেন হি অলঙ্কতং সীলকুসুমপিল়ন্ধনং সীলগন্ধানুলিত্তং সদেৰকোপি লোকো ওলোকেন্তো তিত্তিং ন গচ্ছতীতি এৰমাদিসীলগুণপটিসংযুত্তং কথং.

ইদং পন সীলং নিস্সায অযং সগ্গো লব্ভতীতি দস্সেতুং সীলানন্তরং সগ্গকথং কথেসি. সগ্গকথন্তি অযং সগ্গো নাম ইট্ঠো কন্তো মনাপো, নিচ্চমেত্থ কীল়া, নিচ্চং সম্পত্তিযো লব্ভন্তি, চাতুমহারাজিকা দেৰা নৰুতিৰস্সসতসহস্সানি দিব্বসুখং দিব্বসম্পত্তিং পটিলভন্তি, তাৰতিংসা তিস্সো চ ৰস্সকোটিযো সট্ঠি চ ৰস্সসতসহস্সানীতি এৰমাদিসগ্গগুণপটিসংযুত্তং কথং. সগ্গসম্পত্তিং কথযন্তানঞ্হি বুদ্ধানং মুখং নপ্পহোতি. ৰুত্তম্পি চেতং – ‘‘অনেকপরিযাযেন খো অহং, ভিক্খৰে, সগ্গকথং কথেয্য’’ন্তিআদি.

এৰং সগ্গকথায পলোভেত্ৰা পুন হত্থিং অলঙ্করিত্ৰা তস্স সোণ্ডং ছিন্দন্তো ৰিয – ‘‘অযম্পি সগ্গো অনিচ্চো অদ্ধুৰো, ন এত্থ ছন্দরাগো কাতব্বো’’তি দস্সনত্থং – ‘‘অপ্পস্সাদা কামা বহুদুক্খা বহুপাযাসা, আদীনৰো এত্থ ভিয্যো’’তিআদিনা (ম. নি. ১.২৩৫; ২.৪২) নযেন কামানং আদীনৰং ওকারং সংকিলেসং কথেসি. তত্থ আদীনৰোতি দোসো. ওকারোতি অৰকারো লামকভাৰো. সংকিলেসোতি তেহি সত্তানং সংসারে সংকিলিস্সনং. যথাহ – ‘‘কিলিস্সন্তি ৰত ভো সত্তা’’তি (ম. নি. ২.৩৫১). এৰং কামাদীনৰেন তেজ্জত্ৰা নেক্খম্মে আনিসংসং পকাসেসি, পব্বজ্জায গুণং পকাসেসীতি অত্থো. সেসং অম্বট্ঠসুত্তৰণ্ণনাযং ৰুত্তনযঞ্চেৰ উত্তানত্থঞ্চ.

৭৭. অলত্থুন্তি কথং অলত্থুং? এহিভিক্খুভাৰেন. ভগৰা কির তেসং ইদ্ধিমযপত্তচীৰরস্সূপনিস্সযং ওলোকেন্তো অনেকাসু জাতীসু চীৰরদানাদীনি দিস্ৰা এথ ভিক্খৰোতিআদিমাহ. তে তাৰদেৰ ভণ্ডূ কাসাযৰসনা অট্ঠহি ভিক্খুপরিক্খারেহি সরীরপটিমুক্কেহেৰ ৰস্সসতিকত্থেরা ৰিয ভগৰন্তং নমস্সমানাৰ নিসীদিংসু.

সন্দস্সেসীতিআদীসু ইধলোকত্থং সন্দস্সেসি, পরলোকত্থং সন্দস্সেসি. ইধলোকত্থং দস্সেন্তো অনিচ্চন্তি দস্সেসি, দুক্খন্তি দস্সেসি, অনত্তাতি দস্সেসি, খন্ধে দস্সেসি, ধাতুযো দস্সেসি, আযতনানি দস্সেসি, পটিচ্চসমুপ্পাদং দস্সেসি, রূপক্খন্ধস্স উদযং দস্সেন্তো পঞ্চ লক্খণানি দস্সেসি, তথা ৰেদনাক্খন্ধাদীনং, তথা ৰযং দস্সেন্তোপি উদযব্বযৰসেন পঞ্ঞাসলক্খণানি দস্সেসি, পরলোকত্থং দস্সেন্তো নিরযং দস্সেসি, তিরচ্ছানযোনিং, পেত্তিৰিসযং, অসুরকাযং, তিণ্ণং কুসলানং ৰিপাকং, ছন্নং দেৰলোকানং, নৰন্নং ব্রহ্মলোকানং সম্পত্তিং দস্সেসি.

সমাদপেসীতি চতুপারিসুদ্ধিসীলতেরসধুতঙ্গদসকথাৰত্থুআদিকে কল্যাণধম্মে গণ্হাপেসি.

সমুত্তেজেসীতি সুট্ঠু উত্তেজেসি, অব্ভুস্সাহেসি. ইধলোকত্থঞ্চেৰ পরলোকত্থঞ্চ তাসেত্ৰা তাসেত্ৰা অধিগতং ৰিয কত্ৰা কথেসি. দ্ৰত্তিংসকম্মকারণপঞ্চৰীসতিমহাভযপ্পভেদঞ্হি ইধলোকত্থং বুদ্ধে ভগৰতি তাসেত্ৰা তাসেত্ৰা কথযন্তে পচ্ছাবাহং, গাল়্হবন্ধনং বন্ধিত্ৰা চাতুমহাপথে পহারসতেন তাল়েত্ৰা দক্খিণদ্ৰারেন নিয্যমানো ৰিয আঘাতনভণ্ডিকায ঠপিতসীসো ৰিয সূলে উত্তাসিতো ৰিয মত্তহত্থিনা মদ্দিযমানো ৰিয চ সংৰিগ্গো হোতি. পরলোকত্থঞ্চ কথযন্তে নিরযাদীসু নিব্বত্তো ৰিয দেৰলোকসম্পত্তিং অনুভৰমানো ৰিয চ হোতি.

সম্পহংসেসীতি পটিলদ্ধগুণেন চোদেসি, মহানিসংসং কত্ৰা কথেসীতি অত্থো.

সঙ্খারানং আদীনৰন্তি হেট্ঠা পঠমমগ্গাধিগমত্থং কামানং আদীনৰং কথেসি, ইধ পন উপরিমগ্গাধিগমত্থং – ‘‘অনিচ্চা, ভিক্খৰে, সঙ্খারা অদ্ধুৰা অনস্সাসিকা, যাৰঞ্চিদং, ভিক্খৰে, অলমেৰ সব্বসঙ্খারেসু নিব্বিন্দিতুং অলং ৰিরজ্জিতুং অলং ৰিমুচ্চিতু’’ন্তিআদিনা (অ. নি. ৭.৬৬; সং. নি. ২.১৩৪) নযেন সঙ্খারানং আদীনৰঞ্চ লামকভাৰঞ্চ তপ্পচ্চযঞ্চ কিলমথং পকাসেসি. যথা চ তত্থ নেক্খম্মে, এৰমিধ – ‘‘সন্তমিদং, ভিক্খৰে, নিব্বানং নাম পণীতং তাণং লেণ’’ন্তিআদিনা নযেন নিব্বানে আনিসংসং পকাসেসি.