৫-২২. সঙ্কিলিট্ঠত্তিকাদিৰণ্ণনা

সঙ্কিলিট্ঠসঙ্কিলেসিকত্তিকে সব্বং কুসলত্তিকে ৰুত্তনযানুসারেনেৰ ৰেদিতব্বং.

৭৯. ৰিতক্কত্তিকে যথাকম্মূপগঞাণস্স পরিকম্মন্তি দিব্বচক্খুপরিকম্মমেৰ তস্স উপ্পাদনত্থায পরিকম্মং. উপ্পন্নস্স পন ৰল়ঞ্জনকালে পরিকম্মং সন্ধাযেতং ৰুত্তং. সেসমেত্থ যথাপাল়িমেৰ নিয্যাতি.

৮২. তি তদারম্মণভৰঙ্গমূলভৰঙ্গানং ৰসেন ৰুত্তং. সেসমেত্থ সব্বং পাল়িৰসেনেৰ ৰেদিতব্বং.

দস্সনত্তিকে দস্সনেন পহাতব্বো রাগো উপ্পজ্জতীতিআদীসু দস্সনেন পহাতব্বো পুথুজ্জনস্স উপ্পজ্জতি. ভাৰনায পহাতব্বো সোতাপন্নস্সাপীতি এৰং উপরিমস্স উপরিমস্স হেট্ঠিমা হেট্ঠিমা নুপ্পজ্জন্তীতি ৰেদিতব্বা. দস্সনেন পহাতব্বো ধম্মো ভাৰনায পহাতব্বস্স ধম্মস্স একেনপি পচ্চযেন পচ্চযো ন হোতি. সেসমেত্থ পাল়িং অনুগন্ত্ৰা কুসলত্তিকে ৰুত্তলক্খণৰসেনেৰ ৰেদিতব্বং.

দস্সনেনপহাতব্বহেতুকত্তিকে দস্সনেনপহাতব্বহেতুকাদীনং ৰিভাগো অট্ঠকথাকণ্ডে ৰুত্তনযেনেৰ ৰেদিতব্বো. ৰিচিকিচ্ছুদ্ধচ্চসহগতো মোহো অহেতুকত্তা ততিযপদে পৰিট্ঠো. এৰমেত্থ যেসং দস্সনভাৰনাহি পহাতব্বো হেতু অত্থি, তে পহাতব্বহেতুকা. যেসং সো নত্থি তে নেৰদস্সনেন নভাৰনাযপহাতব্বহেতুকাতি ইমং পহাতব্বহেতুকৰিভাগং ঞত্ৰা সেসং দস্সনেনপহাতব্বত্তিকে চেৰ কুসলত্তিকে চ দস্সিতলক্খণানুসারেনেৰ ৰেদিতব্বং.

আচযগামিত্তিকে চ পটিচ্চৰারসংসট্ঠৰারেসু অনুলোমং কুসলত্তিকসদিসমেৰ. সেসং ৰিস্সজ্জনতো গণনতো চ যথাপাল়িমেৰ নিয্যাতি.

সেক্খত্তিকে অসেক্খো ধম্মো সেক্খস্স ধম্মস্স ন কেনচি পচ্চযেন পচ্চযো. সেক্খো অসেক্খস্স অনন্তরপকতূপনিস্সযো পন হোতি. সেসমেত্থ যথাপাল়িমেৰ নিয্যাতি, তথা পরিত্তত্তিকে.

পরিত্তারম্মণত্তিকে অপ্পমাণারম্মণাচেতনাতি সেক্খানং গোত্রভুচেতনা, পচ্চৰেক্খণচেতনাতিপি ৰত্তুং ৰট্টতি. ৰিপাকানং পরিত্তারম্মণানন্তি পটিসন্ধিযং কম্মং আরম্মণং কত্ৰা, পৰত্তে চক্খুৰিঞ্ঞাণাদিৰসেনরূপাদিআরম্মণং, তদারম্মণৰসেন জৰনেন গহিতপরিত্তারম্মণঞ্চ আরম্মণং কত্ৰা উপ্পন্নানং. যে পন ‘‘গোত্রভুচিত্তেন নত্থি পটিসন্ধী’’তি ৰদন্তি, তে ইমিনা সুত্তেন পটিসেধেতব্বা. সেসমেত্থ পাল়িনযেনেৰ ৰেদিতব্বং. হীনত্তিকো সঙ্কিলিট্ঠত্তিকসদিসো.

মিচ্ছত্তত্তিকে মিচ্ছত্তনিযতো সম্মত্তনিযতস্স, সম্মত্তনিযতো ৰা মিচ্ছত্তনিযতস্স কেনচি পচ্চযেন পচ্চযো ন হোতি. মিচ্ছত্তনিযতো ৰা সম্মত্তনিযতো ৰা সহজাতাধিপতিরহিতো নাম নত্থি. সম্মত্তনিযতে একন্ততো আরম্মণপুরেজাতং নত্থি, মিচ্ছত্তনিযতে সিযা আরম্মণপুরেজাতং. অনিযতং চিত্তং আরব্ভ নিযতা মিচ্ছাদিট্ঠি উপ্পজ্জেয্য. সেসা নিযতং আরব্ভ নিযতং নুপ্পজ্জতি, মিচ্ছত্তনিযতং গরুং কত্ৰা ন কোচি ধম্মো উপ্পজ্জতি. কুসলো মিচ্ছত্তস্স উপনিস্সযপচ্চযো ন হোতি. সেসমেত্থ পাল়িযং ৰুত্তনযেনেৰ ৰেদিতব্বং.

মগ্গারম্মণত্তিকে পটিচ্চৰারস্স অনুলোমে ৰিপাকপচ্চযো নত্থি. কম্মপচ্চযেপি ইমস্মিং তিকে নানাক্খণিকং ন লব্ভতি, তথা উপ্পন্নত্তিকঅতীতত্তিকেসু. পচ্চনীযে অহেতুকং মগ্গারম্মণন্তি অহেতুকং মগ্গারম্মণং, আৰজ্জনং সন্ধাযেতং ৰুত্তং. সেসমেত্থ পাল়িঅনুসারেনেৰ ৰেদিতব্বং.

উপ্পন্নত্তিকে চ অতীতত্তিকে চ পটিচ্চৰারাদযো নত্থি, পঞ্হাৰারমত্তমেৰ লব্ভতি. কস্মা? পটিচ্চৰারাদযো হি সহজাতপুরেজাতানঞ্ঞেৰ হোন্তি. ইমে চ তিকা অতীতানাগতমিস্সকা. উপ্পন্নত্তিকে চেত্থ অনন্তরভাগিযাপি পচ্চযা ন লব্ভন্তি. কস্মা? উপ্পন্নত্তিকে অতীতস্স অভাৰতো. উপ্পন্নো চ অনুপ্পন্নো চাতি ইমে চেত্থ দ্ৰে ধম্মা উপ্পন্নস্স চ অনুপ্পন্নস্স চাতি ইমেসং দ্ৰিন্নং ন কেনচি পচ্চযেন পচ্চযো. অনুপ্পন্নো চ উপ্পাদী চাতি ইমে পন দ্ৰে উপ্পন্নস্স আরম্মণূপনিস্সযৰসেন দ্ৰীহি পচ্চযেহি পচ্চযো. সেসমেত্থ পাল়িযং আগতনযেনেৰ ৰেদিতব্বং.

অতীতত্তিকে পচ্চুপ্পন্নং অতীতানাগতস্স, অতীতানাগতঞ্চ অতীতানাগতস্স ন কেনচি পচ্চযেন পচ্চযো. নিব্বানং পন দ্ৰীসুপি ইমেসু তিকেসু নেৰ পচ্চযতো ন পচ্চযুপ্পন্নতো লব্ভতি. সেসমিধাপি পাল়িযং আগতনযেনেৰ ৰেদিতব্বং.

অজ্ঝত্তত্তিকে অজ্ঝত্তবহিদ্ধাপদং ন গহিতং. অজ্ঝত্তবহিদ্ধাসঙ্খাতা হি উভো রাসযো নেৰ একতো পচ্চযা হোন্তি, ন পচ্চযুপ্পন্না; তস্মা হত্থতলে ঠপিতস্স সাসপস্স ৰণ্ণোপি হত্থতলৰণ্ণেন সদ্ধিং একতো আরম্মণং ন হোতীতি ৰেদিতব্বো. যথা চ অজ্ঝত্তবহিদ্ধাপদং, এৰমেত্থ অজ্ঝত্তারম্মণত্তিকেপি অজ্ঝত্তবহিদ্ধারম্মণপদং ন লব্ভতি. সেসং যথাপাল়িমেৰ নিয্যাতি.

সনিদস্সনত্তিকেপি পাল়িৰসেনেৰ অত্থো গহেতব্বো. গণনাপেত্থ পাল়িযং আগতৰারে সঙ্খিপিত্ৰা হেট্ঠা ৰুত্তনযেনেৰ সংসন্দনেসু সংসন্দিত্ৰা ৰেদিতব্বাতি.

ধম্মানুলোমে তিকপট্ঠানৰণ্ণনা.