২০. ৰীসতিমৰগ্গো
(১৯৯) ৬. ঞাণকথা
৮৭৬. দ্ৰাদসৰত্থুকং ঞাণং লোকুত্তরন্তি? আমন্তা. দ্ৰাদস লোকুত্তরঞাণানীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে… দ্ৰাদস লোকুত্তরঞাণানীতি? আমন্তা. দ্ৰাদস সোতাপত্তিমগ্গাতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে… দ্ৰাদস সোতাপত্তিমগ্গাতি? আমন্তা. দ্ৰাদস সোতাপত্তিফলানীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে… দ্ৰাদস সকদাগামিমগ্গা…পে… অনাগামিমগ্গা…পে… অরহত্তমগ্গাতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে… দ্ৰাদস অরহত্তমগ্গাতি? আমন্তা. দ্ৰাদস অরহত্তফলানীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে….
৮৭৭. ন ৰত্তব্বং – ‘‘দ্ৰাদসৰত্থুকং ঞাণং লোকুত্তর’’ন্তি? আমন্তা. ননু ৰুত্তং ভগৰতা – ‘‘ইদং দুক্খং অরিযসচ্চ’’ন্তি মে, ভিক্খৰে, পুব্বে অননুস্সুতেসু ধম্মেসু চক্খুং উদপাদি, ঞাণং উদপাদি, পঞ্ঞা উদপাদি, ৰিজ্জা উদপাদি, আলোকো উদপাদি. ‘তং খো পনিদং দুক্খং অরিযসচ্চং পরিঞ্ঞেয্য’ন্তি মে, ভিক্খৰে…পে… পরিঞ্ঞাতন্তি মে, ভিক্খৰে…পে… ‘ইদং দুক্খসমুদযং [দুক্খসমুদযো (স্যা. কং. পী.)] অরিযসচ্চ’ন্তি মে, ভিক্খৰে…পে… ‘তং খো পনিদং দুক্খসমুদযং অরিযসচ্চং পহাতব্ব’ন্তি মে, ভিক্খৰে…পে… পহীনন্তি মে, ভিক্খৰে…পে… ‘ইদং দুক্খনিরোধং [দুক্খনিরোধা (স্যা. কং. পী.)] অরিযসচ্চ’ন্তি মে, ভিক্খৰে…পে… ‘তং খো পনিদং দুক্খনিরোধং অরিযসচ্চং সচ্ছিকাতব্ব’ন্তি মে, ভিক্খৰে…পে… সচ্ছিকতন্তি মে, ভিক্খৰে…পে… ‘ইদং দুক্খনিরোধগামিনী পটিপদা অরিযসচ্চ’ন্তি মে, ভিক্খৰে…পে… ‘তং খো পনিদং দুক্খনিরোধগামিনী পটিপদা অরিযসচ্চং ভাৰেতব্ব’ন্তি মে, ভিক্খৰে…পে… ভাৰিতন্তি মে, ভিক্খৰে, পুব্বে অননুস্সুতেসু ধম্মেসু চক্খুং উদপাদি…পে… আলোকো উদপাদী’’তি [মহাৰ. ১৫; সং. নি. ৫.১০৮১; পটি. ম. ২.৩০]! অত্থেৰ সুত্তন্তোতি? আমন্তা. তেন হি দ্ৰাদসৰত্থুকং ঞাণং লোকুত্তরন্তি.
ঞাণকথা নিট্ঠিতা.
ৰীসতিমৰগ্গো.
তস্সুদ্দানং –
মাতুঘাতকো আনন্তরিকো পিতুঘাতকো আনন্তরিকো অরহন্তঘাতকো আনন্তরিকো রুহিরুপ্পাদকো আনন্তরিকো সঙ্ঘভেদকো আনন্তরিকো, নত্থি পুথুজ্জনস্স ঞাণং, নত্থি নিরযেসু নিরযপালা, অত্থি দেৰেসু তিরচ্ছানগতা, পঞ্চঙ্গিকো মগ্গো, দ্ৰাদসৰত্থুকং ঞাণং লোকুত্তরন্তি.
চতুত্থো পণ্ণাসকো.
তস্সুদ্দানং –
নিগ্গহো, পুঞ্ঞসঞ্চযো, অট্ঠাসি, অতীতেন চ মাতুঘাতকো.