২৭. ভাৰকম্মেসু তব্বানীযা
তব্বঅনীযা ক্রিযত্থা পরে ভাৰকম্মেসু ভৰন্তি, বহুলংৰিধানা কত্তুকরণাদীসুপি. ভূ=সত্তাযং, ‘‘যুৰণ্ণান+মে ওপচ্চযে’’তি ওকারে ‘‘ঊব্যঞ্জনস্সা’’তি ঊআগমো, ঞ্ঞকারো আদ্যাৰযৰত্থো. ওস্স ‘‘এওন+ মযৰা সরে’’তি অৰাদেসো, ভূযতেতি ভৰিতব্বং ভৰতা ভৰনীযং. ভাৰস্সে+কত্তা একৰচনমেৰ, তঞ্চ নপুংসকলিঙ্গং.
তব্বাদ্যভিহিতো ভাৰো,
দব্বমিৰ পকাসতীতি-বহুৰচনঞ্চ হোতি.
কম্মে-অভিপুব্বো, অভিভূযতে অভিভূযিত্থ অভিভূযিস্সতেতি অভিভৰিতব্বো কোধো পণ্ডিতেন, অভিভৰিতব্বা তণ্হা, অভিভৰিতব্বং দুক্খং. এৰং অভিভৰনীযো অভিভৰনীযা অভিভৰনীযং, কম্মে অভিধেয্যস্সেৰ লিঙ্গৰচনানি.
ৰিসেস্সলিঙ্গাতব্বাদী, তত্থা+দো পঞ্চ ভাৰজা;
নপুংসকে সিযুং ভাৰে, ক্তো চা+নো অকত্তরি.
ভাৰস্মিং ঘণ পুমে এৰং, ইযুৰণ্ণা গহাদিজো;
অপচ্চযোপি ৰা+সংখ্যা, তু+মাদিত্ৰন্তকা সিযুং.
ইতো পরং উপসগ্গপুব্বতা চ কালত্তযস্স ৰাক্যগহণঞ্চ ৰুত্তনযেন ঞাতব্বং, তস্মা অনুরূপৰাক্যমেৰ দস্সযিস্সাম –
আস=উপৰেসনে, আসনে আসিতব্বং তযা আসনীযং. কম্মে-উপাসীযতীতি উপাসিতব্বো গুরু উপাসনীযো. সী=সযে, এ+অযাদেসা, সযনং সযিতব্বং সযনীযং তযা. অতিসীযতীতি অতিসযিতব্বো কটো তে অতিসযনীযো. পদ=গমনে, ‘‘পদাদীনং ক্ৰচী’’তি যুক, ককারো কানুবন্ধকারিযত্থো, উকারো উচ্চারণত্থো, দস্সজো পুব্বরূপঞ্চ, উপ্পজ্জনং উপ্পজ্জিতব্বং উপ্পজ্জনীযং. পটিপজ্জীযতীতি পটিপজ্জিতব্বো মগ্গো পটিপজ্জনীযো. বুধ=ঞাণে, বুজ্ঝতেতি বুজ্ঝিতব্বো ধম্মো বুজ্ঝনীযো. সু=সৰনে, সূযতেতি সোতব্বো ধম্মো, ঞ্ঞিম্হি নাগমে ‘‘তথনরানং টঠণলা’’তি ণে চ কতে ‘‘ন তে কানুবন্ধ+নাগমেসূ’’তি ওকারাভাৰো. সুণিতব্বো, সৰনীযো. কর=করণে –