মোগ্গল্লান |ও০.০০০১| ৰুত্তিৰিৰরণপঞ্চিকা.

ৰুত্তিসমেতা.

নমো তস্স ভগৰতো অরহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স

সদ্ধমিদ্ধগুণং সাধু নমস্সিত্ৰা তথাগতং,

সধম্মসঙ্ঘং ভাসিস্সং মাগধং সদ্দলক্খণং.

অকারাদযো |ও০.০০০৫| নিগ্গহীতন্তা তেচত্তালীসক্খরা ৰণ্ণা নাম হোন্তি, অ আ ই ঈ উ ঊ এ ऐ ও औ ক খ গ ঘ ঙ চ ছ জ ঝ ঞ ট ঠ ড ঢ ণ ত থ দ ধ ন প ফ ব ভ ম য র ল ৰ স হ ল় অং; তেন ক্ৰত্থো ‘‘ঞোনম ৰণ্ণে‘‘. তিতালীসাতি ৰচনং কত্থৰি ৰণ্ণলোপং ঞাপেতি; তেন-পটিসঙ্খাযোনি সোতি-আদি সিদ্ধং.

দসাদো |ও০.০০০৭| সরা-.

তত্থাদিম্হি দস ৰণ্ণা সরা নাম হোন্তি; তেন ক্ৰত্থো ‘‘সরো লোপো সরে‘‘. চ্চাদি.

দ্ৰেদ্ৰে সৰণ্ণা-.

তেসু দ্ৰেদ্ৰে সরা সৰণ্ণা নাম হোন্তি; তেন ক্ৰত্থো ‘‘ৰণ্ণপরেণ সৰণ্ণোপি‘‘

১. ২.

পুব্বো |ও০.০০০৮| রস্সো-.

তেসু দ্ৰীসু যো যো পুব্বো সো সো রস্সসঞ্ঞো হোতি; তেসু এ ও সংযোগতো পুব্বাৰ দিস্সন্তি; তেন ক্ৰত্থো ‘‘রস্সো ৰে‘‘.চ্চাদি.

পরো দীঘো-.

তেস্ৰেৰ দ্ৰীসু যো যো পরো সো সো দীঘসঞ্ঞো হোতি; তেন ক্ৰত্থো’যোলোপনিসু দীঘো‘‘.চ্চাদি.

কাদযো |ও০.০০০৯| ব্যজনা-.

ককারাদযো ৰণ্ণা নিগ্গহীতপরিযন্তা ব্যজনসঞ্ঞা হোন্তি; তেন ক্ৰত্থো ‘‘ব্যজনে দীঘরস্সা‘‘.চ্চাদি.

পঞ্চ পঞ্চকা ৰগ্গা-.

কাদযো পঞ্চকা পঞ্চ ৰগ্গা নাম হোন্তী; তেন ক্ৰত্থো ‘‘ৰগ্গে ৰগ্গন্তো‘‘. চ্চাদি.

বিন্দু নিগ্গহীতং-.

য্ৰাযং ৰণ্ণে বিন্দুমত্তো সো নিগ্গহীতসঞ্ঞো হোতি; তেন ক্ৰত্থো ‘‘নিগ্গহীতমি‘‘. চ্চাদি; গরুসঞ্ঞা করণং অন্ৰত্থসঞ্ঞত্থং.

ইযুৰণ্ণা জ্ঝলা নামস্সন্তে-.

নামং পাটিপদিকং তস্স অন্তে ৰত্তমানা ইৰণ্ণুৰণ্ণা ঝলসঞ্ঞা হোন্তি যথাক্কমং; তেন ক্ৰত্থো‘‘ঝলা ৰে‘‘. চ্চাদি.

পিত্থিযং-. |ও০.০০১০|

ইত্থিযং ৰত্তমানস্স নামস্সন্তে ৰত্তমানা ইৰণ্ণু ৰণ্ণা পসঞ্ঞা হোন্তি; তেন ক্ৰত্থা ‘‘যে পস্সিৰণ্ণস্স‘‘. ইচ্চাদি.

ঘা-. |ও০.০০১১|

ইত্থিযং ৰত্তমানস্স নামস্সন্তে ৰত্তমানো আকারো ঘসঞেঞ্ঞা হোতি; তেন ক্ৰত্থো ‘‘ঘব্রহ্মাদিতে‘‘.চ্চাদি.

গোস্যালপনে-.

আলপনে সি গসঞ্ঞো হোতি; তেন ক্ৰত্থো ‘‘গে ৰে‘‘.চ্চাদি.

সঞ্ঞাধিকারো.

ৰিধিব্বিসেসনন্তস্স-.

যং ৰিসেসনং তদন্তস্স ৰিধি ঞাতব্বো; ‘‘অতো যোনং টাটে‘‘. নরা নরে.

সত্তমিযং |ও০.০০১২| পুব্বস্স-.

সত্তমীনিদ্দেসে পুব্বস্সেৰ কারিযং ঞতব্বং; ‘‘সরো লোপো সরে‘‘. ৰেল়গ্গং; তমহন্তীধ কস্মা ন হোতি; সরেতোপসিলেসিকাধারো তত্থেতাৰ ৰুচ্চতে পুব্বস্সেৰ হোতি ন পরস্সাতি.

পঞ্চমিযং |ও০.০০১৩| পরস্স-.

পঞ্চমীনিদ্দেসে পরস্স কারিযং ঞতব্বং; ‘‘অতো যোনং টাটে‘‘. নরা নরে; ইধ ন হোতি জন্তুযো অনন্তা; ইধ কস্মা ন হোতি; ওসধ্যো অনন্তরে কতত্থতায ন ৰ্যৰ হিতস্স কারিযং.

আদিস্স-. |ও০.০০১৪|

পরস্স সিস্সমানং কারিযমাদিৰণ্ণস্স ঞাতব্বং; ‘‘র সঙ্খ্যাতো ৰা‘‘. রাজিনা.

ছট্ঠিযন্তস্স-.

ছট্ঠিনিদ্দিট্ঠস্স যং কারিযং তদন্তস্স ৰণ্ণস্স ৰিঞ্ঞেয্যং ‘‘রাজস্সি নাম্হি‘‘. রাজিনা.

ঙনুবন্ধো-.

ঙকারো’নুবন্ধো যস্স সো’ন্তস্স হোতি; ‘‘গোস্সাৰঙি‘‘. গৰাস্সং.

টনুবন্ধানেকৰণ্ণা সব্বস্স-.

টকারো’নুবন্ধো যস্স সো’নেকক্খরো চাদেসো সব্বস্স হোতি; ‘‘ইমস্সানিত্থিযং টে‘‘. এসু ‘‘নাম্হনিমি‘‘. অনেন.

ঞকানুবন্ধাদ্যন্তা-. |ও০.০০১৫|

ছট্ঠিনিদ্দিট্ঠস্স ঞানুবন্ধকানুবন্ধা আদ্যন্তা হোন্তি; ‘‘ব্রুতো তিস্সীঞ‘‘. ব্রৰীতি, ‘‘ভুস্স ৰুক‘‘. বভুৰ.

মনুবন্ধো সরানমন্তা পরো-.

মকারো’নুবন্ধো যস্স সো সরানমন্তা সরা পরো হোতী; ‘‘মঞ্চ রুধাদীনং‘‘. রুন্ধতি.

ৰিপ্পটিসেধে-. |ও০.০০১৬|

দ্ৰিন্নং তিণ্ণং ৰা পুরিসানং সহপ্পত্তিযং পরো; সো চ গচ্ছতি ত্ৰঞ্চ গচ্ছসি, তুম্হে গচ্ছথ; সো চ গচ্ছতি ত্ৰঞ্চ গচ্ছসি অহঞ্চ গচ্ছামি, মযং গচ্ছাম.

সঙ্কেতো’নৰযৰো’নুবন্ধো-. |ও০.০০১৭|

যো’নৰযৰভুতো সঙ্কেতো সো’নুবন্ধোতি ঞতব্বো;লতুপিতাদীনমাসিম্হি. কত্তা, সঙ্কেতগ্গহণং কিং? পকতীযাদিসমুদাযস্সানুবন্ধতা মা হোতুতি; অনৰযৰো হি সমুদাযো সমুদাযরূপত্তাযেৰ; অনৰযৰগ্গহণং কিং?’অতেন’. জনেন; ইমিনাৰ লোপস্সাৰগতত্তা নানুবন্ধলোপায ৰচনমারদ্ধং.

ৰণ্ণপরেন |ও০.০০১৮| সৰণ্ণো’পি-.

ৰণ্ণসদ্দো পরো যস্মা তেন সৰণ্ণো’পি গয্হতি সংৰ রূপং; যুৰণ্ণানম্ঞো লুত্তা‘‘. ৰাতেরিতং, সমোনা.

ন্তু |ও০.০০১৯| ৰন্তুমনত্ৰাৰন্তুতৰন্তুসম্বন্ধি-.

ৰন্ত্ৰাদিসম্বন্ধিযেৰ ন্তু গয্হতি, ‘‘ন্তন্তুনং ন্তো যোম্হি পঠমে‘‘. গুণৰন্তো; ৰন্ত্ৰাদিসম্বন্ধীতি কিং; জন্তু তন্তু.

পরিভাসাযো.

সরো লোপো সরে-.

সরে সরো লোপনীযো হোতি; তত্রিমে, সদ্ধিন্দ্রিযং, নো হেতং, ভিক্খুনোৰাদো, সমেতাযস্মা, অভিভাযতনং, পুত্তা মত্থি, অসন্তেত্থ.

পরো |ও০.০০২০| ক্ৰচি লোপনীযো হোতি; সো’পি, সাৰ, যতোদকং, ততোৰ; ক্ৰৰীতি কিং? সদ্ধিন্দুযং অযমধিকারো আপরিচ্ছেদাৰসানা তেন নাতিপ্পসঙ্গো.

নদ্ৰেৰা-. |ও০.০০২১|

পুব্বপরসরা দ্ৰে’পি ৰা ক্ৰচি ন লুপ্যন্তে; লতা ইৰ লতেৰ লতাৰ.

যুৰণ্ণনম্ঞো লুত্তা-.

লুত্তা সরা পরেসং ইৰণ্ণুৰণ্ণানং ঞো হোন্তি ৰা যথাক্কমং; তস্সেদং, ৰাতেরিতং, নোপেতি, ৰামোরু, অতেৰ’ঞ্ঞে, ৰোদকং; কথং পচ্চোরস্মন্তি; যোগৰিভগা, ৰাত্ৰেৰ তস্সিদং; লুত্তেতি কিং? লতা ইৰ.

যৰা |ও০.০০২২| সরে-.

সরে পরে ইৰণ্ণুৰণ্ণানং যকারৰকারা হোন্তিৰ যথাক্কমং; ৰ্যাকতো, ইচ্চস্স, অজ্ঝিণমুত্তো, স্ৰাগতং, ভৰাপনলানীলং; ৰাত্থেৰ-ইতিস্স; ক্ৰচীত্ৰেৰ-যানীধ, সূপট্ঠিতং.

ঞোনং-.

ঞোনং যৰা হোন্তি ৰা সরে যথাক্কমং; ত্যজ্জ তে’জ্জ স্ৰাহং সো’হং,ক্ৰচিত্ৰেৰ-পুত্তামত্থি অসন্তেত্থ.

গোস্সাৰঙি-.

সরে গোস্স অৰঙি হোতি; গৰাস্সং; যথরিৰ তথরিৰেতিনিপাতাৰ; ভুসামিৰেতি ইৰসদ্দো এৰত্থো.

ব্যঞ্জনে |ও০.০০২৩| দীঘরস্সা-.

রস্সদীঘানং ক্ৰচি দীঘরস্সা হোন্তি ব্যঞ্জনে; তত্রাযং, মুনীৰরে, সম্মদেৰ, মালহারী.

সরম্হা দ্ৰে-

সরম্হা পরস্স ব্যঞ্জনস্স ক্ৰচি দ্ৰে রূপা হোন্তি; পগ্গহো; সরম্হাতি-কিং? তংখণং.

চতুত্থদুতিযেস্ৰেযং ততিযপঠামা-.

চতুত্থদুতিযেসু পরেস্ৰেসং চতুত্থদুতিযানং তব্বগ্গে ততিযপঠমা হোন্তি পচ্চাসত্ত্য; মহদ্ধনো, যস ত্থেরো, অপ্ফুটং, অব্ভুগ্গতো; এস্ৰিতি-কিং? থেরো; এসন্তিকিং?পত্থো.

ৰিতিস্সেৰে |ও০.০০২৪| ৰা-.

এৰসদ্দে পরে ইতিস্স ৰো হোতি ৰা; ইত্থেৰ ইচ্চেৰ; এৰেতি-কিং,ইচ্চাহ.

ঞোনম ৰণ্ণে-.

ঞোনং ৰণ্ণে ক্ৰচি অ হোতি ৰা; দিস্ৰা যাচকমাগতে, অকরম্ভসতে,এসঅত্থো, এসধম্মো, মগ্গো অগ্গমক্খাযতি, স্ৰাযতনং, হিয্যত্তনং, করস্সু; ৰাত্ৰেৰ-যাচকে আগতে, এসো ধম্মো; ৰণ্ণেতি কিং?সো.

নিগ্গহীতং-. |ও০.০০২৫|

নিগ্গভীতমাগমো হোতি ৰা ক্ৰচি; চক্খুং উদপাদি চক্খু উদপাদি, পুরিমংজাতি পুরিমজাতি, কত্তব্বং কুসলং বহুং. অৰং সিরোতি-আদিসু নিচ্চং ৰৰত্থীতৰিভাসত্তা ৰাধিকারস্স; সামত্থী যেনাগমোৰ স চ রস্সসরস্সেৰ হোতি তস্স রস্সানুগতত্তা.

লোপো-.

নিগ্গহীতস্স লোপো হোতি ৰা ক্ৰচি; ক্যাহং কীমহং, সা রত্তো সংরত্তো; সল্লেখো-গত্তুকামো-গন্তুমনোতিআদিসু নিচ্চং.

পরসরস্স-

নিগ্গহীতম্হা পরস্স সরস্স লোপো হোতি ৰা ক্ৰচি; ত্ৰংসি ত্ৰমসি.

ৰগ্গে |ও০.০০২৬| ৰগ্গন্তো-

নিগ্গহীতস্স খো ৰগ্গে ৰগ্গন্তো ৰা হোতি পচ্চা সত্যা; তঙ্করোতি তং করোতি, তঞ্চরতি তং চরতি, তণ্ঠানং তং ঠানং, তন্ধনং তং ধনং, তম্পাতি তং পাতি; নিচ্চং পদ মজ্ঝে, গন্ত্ৰা; ক্ৰচঞ্ঞত্রাপি, সন্তিট্ঠতি.

যেৰহিসুঞ্ঞো-.

যএৰহিসদ্দেসু নিগ্গহীতস্স ৰা ঞো হোতি; যযঞ্ঞদেৰ, তঞ্ঞেৰ, তঞ্ভি; ৰাত্ৰেৰ-যংযদেৰ.

যে সংস্স-

সংসদ্দস্স যং নিগ্গহীতং তস্স ৰা ঞো হোতি যকারে; সঞ্ঞমো সংযমো.

মযদা সরে-.

নিগ্গহীতস্স মযদা হোন্তি ৰা সরে ক্ৰচি; তমহং, তযিদং, তদলং; ৰাত্ৰেৰ-তং অহং.

ৰনতরগা |ও০.০০২৭| চাগমা-.

এতে মযদা চাগমা হোন্তি সরে ৰা ক্ৰচি; তিৰঙ্গীকং, ইতো নাযতি, চিনিত্ৰা, তস্মাতিহ, নিরোজং, পুথগেৰ, ইধমাহু, যথযিদং, অত্তদত্থং; ৰাত্ৰেৰ-অত্তত্থং; অতিপ্পগো খো তাৰাতি-পঠমন্তো পগসদ্দোৰ.

ছা ল়ো-.

ছসদ্দা পরস্স সরস্স ল়কারো আগমো হোতি ৰা; ছল়হং, ছল়াযতনং; ৰাত্ৰেৰ-ছ অভিঞ্ঞা.

তদমিনাদীনি- |ও০.০০২৮|

তদমিনাদীনি সাধূনি ভৰন্তি? তং ইমিনা তদমিনা, সকিং আগামী সকদাগামী, একং ইধ অহং একমিদাহং, সংৰিধায অৰহারো সংৰিদাৰহারো, ৰারিনো ৰাহকো ৰলাহকো, জীৰনস্স মূতো জীমূতো, ছৰস্স সযনং সুসানং, উদ্ধং খমস্স উদুক্খলং, পিসি তাসো পিসাচো, মহিযং রৰতীতি মযূরো; এৰমঞ্ঞেপি পযোগ তো’নুগন্তব্বা; পরেসং পিসোদরাদিৰেদং দট্ঠব্বং.

তৰগ্গৰরণানং |ও০.০০২৯| যে চৰগ্গবযঞা-.

তৰগ্গৰরণানং চৰগ্গবযঞা হোন্তি যথাক্কমং যকারে; অপূচ্চণ্ডকাযং, তচ্ছং, যজ্জেৰং, অজ্ঝত্তং, থঞঞ্ঞং, দিব্বং, পয্যেসনা, পোক্খরঞ্ঞো; ক্ৰচীত্ৰেৰ-রত্যা.

ৰগ্গলসেহি |ও০.০০৩০| তে-

ৰগ্গলসেহি পরস্স যকারস্স ক্ৰচি তে ৰগ্গলসা হোন্তি; সক্কতে, পচ্চতে, অট্টতে, কুপ্পতে, ফল্লতে, অস্সতে, ক্ৰচী ত্ৰেচ-ক্যাহং.

হস্স ৰিপল্লাসো-

হস্স ৰিপল্লাসো হোতি যকারে; গুয্হং.

ৰে ৰা-.

হস্স ৰিপল্লাসো হোতি ৰা ৰকারে; বৰ্হাবাধো বহ্ৰা বাধো.

তথনরানং |ও০.০০৩১| টঠণলা-.

তথনরানং টঠণলা হোন্তী ৰা; দুক্কটং, অট্ঠকথা, গহণং, পলিঘো, পলাযতি, ৰাত্ৰেচ-দুক্কতং; ক্ৰচীত্ৰেৰ-সুগতো.

সংযোগাদিলোপো-

সংযোগস্স যো আদিভুতো’ৰযৰো তস্স ৰা ক্ৰচী লোপো হোতি; পুপ্ফংসা, জাযতে’গিনি.

ৰিচ্ছাভিক্খঞ্ঞেসু দ্ৰে-

ৰীচ্ছাযমাভিক্খঞ্ঞে চ যং ৰত্ততে তস্স দ্ৰে রূপানি হোন্তি, ক্রিযায গুণেন দব্বেন ৰা ভিন্নে অত্থে ৰ্যাপিতু মিচ্ছা ৰীচ্ছা; রুক্খংরুক্খং সিঞ্চতি, গামোগামো রমণীযো, গামে গামে পানীযং, গেহে গেহে ইস্সরো, রসং রসং ভক্খযতী, কিরিযং কিরিযমারহতে.

অত্থিযেৰানুপুব্বিযে’পি |ও০.০০৩২| ৰীচ্ছা, মূলে থূলা, অগ্গে অগ্গে সুখুমা; যদি হি এত্থ মূলগ্গভেদো ন সিযা আনুপুব্বিযম্পি ন ভৰেয্য, (জেট্ঠং জেট্ঠমনুপ্পৰেসয) মাসকং মাসকং ইমম্হা কহাপণা ভৰন্তানং দ্ৰিন্নং দেহীতি- মাসকং মাসকমিচ্চেতস্মা ৰীচ্ছাৰগম্যতে সদ্দন্তরতো পন ইমম্হা কহাপণাতি অৰধারণং; পুব্বং পুব্বং পুপ্ফন্তি, পঠমং পঠমং পচ্চন্তীতি ৰীচ্ছাৰ; ইমে উভো অড্ঢা কতরা কতরা এসং দ্ৰিন্নমড্ঢতা, সব্বে ইমে অড্ঢা কতমা কতমা ইমেসং অড্ঢতা, ইহাপি ৰীচ্ছাৰ; আভিক্খঞ্ঞং-পোনোপুঞ্ঞং, পচতি পচতি পপচতি পপচতি, লুনাহি লুনাহিত্ৰেৰাযং লুনাতি, ভুত্ৰা ভুত্ৰা গচ্ছতি, পটপটা করোতি, পটপটাযতি.

স্যাদিলোপো |ও০.০০৩৫| পুব্বস্সেকস্স-.

ৰীচ্ছামেকস্স দ্ৰিত্তে পুব্বস্স স্যাদিলোপো হোতি, একেকস্স, কথং মত্থকমত্থকেনাতি? স্যাদিলোপো পুব্বস্সাতি যোগৰিভাগা; ন চাতিপ্পঙ্গো যোগৰিভাগা ইট্ঠপ্পসিদ্ধীতি.

সব্বাদীনং ৰীতিহারে-.

সব্বাদীনং ৰীতিহারে দ্ৰে ভৰন্তি পুব্বস্স স্যাদিলোপো চ; অঞ্ঞমঞ্ঞস্স ভোজকা, ইতরীতরস্স ভোজকা.

যাৰ বোধং সম্ভমে-.

তুরিতেনাপাযহেতুপদস্সনং সম্ভমো, তস্মিং সতি ৰত্তু যাৰন্তেহ সদ্দেহি সো’ত্থো ৰিঞ্ঞাযতে তাৰন্তো সদ্দা পযুজ্জন্তে; সপ্পো সপ্পো সপ্পো, বুজ্ঝস্সু বুজ্ঝস্সু বুজ্ঝস্সু, ভিন্নো ভিক্খুসঙ্ঘো ভিন্নো ভিক্খুসঙ্ঘো.

বহুলং-.

অযমধিকারো আসত্থপরিসমত্তিযা তেন নাতিপ্পসঙ্গো ইট্ঠসিদ্ধি চ.

ইতি মোগ্গল্লানৰ্যাকরণে ৰুত্তীযং পঠমো কণ্ডো.

দ্ৰেদ্ৰেকানেকেসু |ও০.০০৩৬| নামস্মা সিযোঅংযোনাভিসনং স্মাহিসনংস্মিংসু-.

এতেসং দ্ৰে দ্ৰে হোন্তি একানেকত্থেসু ৰত্তমানতো নামস্মা; মুনি মুনযো, মুনিং মুনযো, মুনিনা মুনীহি, মুনিস্স মুনীনং, মুনিস্মা মুনীহি, মুনিস্স মুনীনং, মুনিস্মিং মুনীসু, এৰং কুমারী কুমারিযো, কঞ্ঞা কঞ্ঞাযোতি; এতানি সত্ত দুকানি সত্তৰিভত্তিযো; ৰিভাগো ৰিভত্তীতি কত্ৰা-এত্থ সিঅমিতীকারা কারা ‘‘কিমংসিসূ‘‘তি. সংকেতত্থা.

কম্মে |ও০.০০৩৭| দুতিযা-.

করীযতি কত্তুক্রিযাযাভীসম্বন্ধীযতীতি কম্মং, তস্মিং দুতিযা ৰিভত্তি হোতি; কটং করোতি, ওদনং পৰতি, আদিচ্চং পস্সতি, ওদনো পচ্চতীতি-ওদনসদ্দতো কম্মতা নপ্পতীযতে, কিং চরহি? আখ্যাততো; কটং করোতি ৰিপুলং দস্সনীযন্তি- অত্থেৰ গুণ যুত্তস্স কম্মতা; ইচ্ছিতে’পি কম্মত্তাৰ দুতিযা সিদ্ধ; গাৰুং পযো দোহতি, গোমন্তং গাৰং যাৰতি, গৰমৰরুন্ধতি ৰজং, মাণৰকং মগ্গং পুচ্ছতি, গোমন্তং গাৰং ভিক্খতে, রুক্খমৰ চিনাতি ফলানি, সিস্সং ধম্মং ব্রূতে, সিস্সং ধম্মমনুসাসতি.

এৰমনিচছিতে’পি; |ও০.০০৩৮| অহিং লঙ্ঘযতি, ৰীসং ভক্খেতি; যন্নে ৰিচ্ছিতং নাপি অনিচ্ছিতং তত্থাপি দুতীযা সিদ্ধা; গামং গচ্ছন্তো রুক্খমূলমুপসপ্পতি, পথৰিং অধিসেস্সতি, গামমধিতিট্ঠতি, রুক্খ মজ্ঝাসতেতি-অধিসীঠাসানং পযোগে’ধিকরণে কম্মৰচনিচ্ছা.

ৰত্তিচ্ছাতো |ও০.০০৩৯| হি কারকানি হোন্তি; তং যথা- ৰলাহকা ৰিজ্জোততে, ৰলাহকস্স ৰিজ্জোততে, ৰলাহকো ৰিজ্জোততে, ৰলাহকে ৰিজ্জোততে, ৰলাহকেন ৰিজ্জোততেতি.

এৰমভিনৰিসস্স ৰা, ধম্মমভিনিৰিসতে ধম্মে ৰা, তথা উপন্ৰজ্ঝাৰসস্সাভোজননৰুত্তিচনস্স; গামমুপৰসতি, গাম মনুৰসতি, পব্বতমধিৰসতি, ঘরমাৰসতি; অভোজননিৰুত্তিৰচ নস্সাতি-কিং? গামে উপৰসতি-ভোজননিৰুত্তিং করোতীতি অত্থো. তপ্পানাচারে’পি |ও০.০০৪০| কম্মত্তাৰ দুতিযা সিদ্ধা, নদিম্পিৰতি, গামং চরতি; এৰং সচে মং নালপিস্সতীতি-আদিসুপি.

ৰিহিতাৰ পটিযোগে দুতিযা, পটিভন্তু তং চুন্দ বোজ্ঝঙ্গাতি-তং পটি বোজ্ঝঙ্গা ভাসন্তূতি অত্থো; যদা তু ধাতুনা যুত্তো পতি তদা তেনাযোগা সম্বন্ধে ছট্ঠী চ তস্স নপ্পটি ভাতীতি? অক্খে দিব্বতি, অক্খেহি দিব্বতি, অক্খেসু দিব্বতীতিকম্মকরণাধিকরণৰচনিচ্ছা.

কালদ্ধানমচ্চন্তসংযোগে-. |ও০.০০৪১|

ক্রিযাগুণদব্বেহি সাকল্লেন কালদ্ধানং সম্বন্ধো অচ্চন্তসংযোগে, তস্মিং ৰিঞ্ঞাযমানে কালসদ্দেহি অদ্ধ সদ্দেহি |ও০.০০৪২| চ দুতিযা হোতি; মাসমধীতে, মাসং কল্যাণি. মাসং গুল়ধানা, কোসমধীতে, কোসং কুটিলা নদী, কোসং পব্বতো; অচ্চন্তসংযেগেতি কিং? মাসস্স দ্ৰীহমধীতে; কোসস্সেক দেসে পব্বতো; পুব্বন্হসমযং নিৰাসেত্ৰা, একং সমযং ভগৰা, ইমং রত্তিং চত্তারো মহারাজাতি; এৰমাদিসু কালৰাচীহি অচ্চন্তসংযেগত্তাৰ দুতিযা সিদ্ধা, ৰিভত্তিৰিপল্লাসেন ৰা বহুলং ৰিধানা-

ফলপ্পত্তিযং ক্রিযাপরিসমত্ত্যপৰগ্গো তস্মিং ৰিঞ্ঞায মানে কালদ্ধানং ক্রিযাযাচ্চন্তসংযোগে ততিযাভিমতা সাপি করণত্তাৰ সিদ্ধা; মাসেনানুৰাকো’ধীতো, কোসেনানুৰা কো’ধীতোতি; অনপৰগ্গেতু অসাধকতমত্তা করণত্তাভৰে দুতিযাৰ মাসমধীতো’নুৰাকো, ন চানেন গহিতোতি.

কারকমজ্ঝে যে কালদ্ধানৰাচিনো ততো সত্তমীপপঞ্চমিযো অভিমতা; অজ্জ ভুত্ৰা দেৰদত্তো দ্ৰীহে ভুঞ্জিস্সতি দ্ৰীহা ভুঞ্জিস্সতি, অত্রট্ঠো’যমিস্সাসো কোসে লক্খং ৰিজ্ঝতি, কোসা লক্খং ৰিজ্ঝতীতি-তাপীহ সকসককারকৰচনিচ্ছাযেৰ সিদ্ধা.

গতিবোধাহারসদ্দত্থকম্মকহজ্জাদীনং |ও০.০০৪৩| পযোজ্জে-.

গমনত্থানং বোধত্থানং আহারত্থানং সদ্দত্থানমকম্মকানং ভজ্জাদীনঞ্চ পযোজ্জে কত্তরি দুতিযা হোতি, সামত্থিযা চ পযোজকৰ্যাপারেন কম্মতাৰস্স হোতীতি পতীযতে; গম যতি মাণৰকং গামং, যাপযতি মাণৰকং গামং, বোধযতি মাণৰকং ধম্মং, ৰেদযতি মাণৰকং ধম্মং, ভোজযতি মাণৰকমোদনং, আসযতি মাণৰকমোদনং, অজ্ঝাপযতি মাণৰকং ৰেদং পাঠযতি |ও০.০০৪৪| মাণৰকং ৰেদং, আসযতি দেৰদত্তং, সাযযতি দেৰ দত্তং, অঞ্ঞং ভজ্জাপেতি, অঞ্ঞং কোট্টাপেতি, অঞঞ্ঞং সন্থরাপেতি. এতেসমেৰাতি কিং?পাচযতি ওদনং দেৰদত্তেন যঞঞ্ঞদত্তো; পযে প্পোতি কিং?গচ্ছতি দেৰদত্তো, যদা চরহিগমযতি দেৰদত্তং যঞ্ঞ দত্তো, তমপরো পযোজযতি তদা গমযতি দেৰদত্তং যঞ্ঞদত্তেনেতি - ভৰিতব্বং গমযতিস্সাগমনত্থত্তা.

হরাদীনং |ও০.০০৪৫| ৰা-.

হরাদীনং পযোজ্জে কত্তরি দুতিযা হোতি ৰা; হারেতি হারং দেৰদত্তং দেৰদত্তেনেতি ৰা, অজ্ঝোহারেতি সত্তুং দেৰদত্তং দেৰদত্তেনেতি ৰা, কারেতি দেৰদত্তং দেৰদত্তেনেতি ৰা, দস্সযতে জনং রাজা জনেনেতি ৰা, অভিৰাদযতে গুরুং দেৰদত্তং দেৰদত্তেনেতি ৰা.

ন |ও০.০০৪৬| খাদাদীনং-.

খাদাদীনং পযোজ্জে কত্তরি দুতিযা ন হোতি; খাদযতি দেৰদত্তেন, আদযতি দেৰদত্তেন, অৰ্হাপযতি দেৰদত্তেন, সদ্দাযতি দেৰদত্তেন, কন্দযতি দেৰদত্তেন, নাযযতি দেৰদত্তেন.

ৰহিস্সানিযন্তুকে-.()

ৰাহযতি ভারং দেৰদত্তেন; অনিযন্তুকেতি-কিং?ৰাহযতি গারং বলিৰদ্দে.

ভক্খিস্সাহিংসাযং-.()

ভক্খযতি মোদকে দেৰদত্তেন; অহিংসাযন্তি কিং? ভক্খযতি বলিৰদ্দে সস্সং.

ধ্যাদীহি |ও০.০০৪৭| যুত্তা-.

ধিআদীহি যুত্ততো দুতিযা হোতি? ধিরত্থুমং পূতিকাযং, অন্তরা চ রাজগহং, অন্তরা চ নাল়ন্দং, সমাধানমন্তরেন, মুচলিন্দমভিতো সরমিচ্চাদি-ছট্ঠিযাপৰাদো যং.

লক্খণিত্থম্ভুতৰীচ্ছাস্ৰভিনা-.

লক্খণাদিস্ৰত্থেস্ৰহিনা যুত্তম্হা দুতিযা হোতি; রুক্খ মভিৰিজ্জেততে ৰিজ্জু, সাধু দেৰদত্তো মাতরমভি, রুক্খং রুক্খমভিতিট্ঠতি.