৬. অপ্পস্সুতসুত্তং
৬. ‘‘চত্তারোমে, ভিক্খৰে, পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মিং. কতমে চত্তারো? অপ্পস্সুতো সুতেন অনুপপন্নো, অপ্পস্সুতো সুতেন উপপন্নো, বহুস্সুতো সুতেন অনুপপন্নো, বহুস্সুতো সুতেন উপপন্নো. কথঞ্চ, ভিক্খৰে, পুগ্গলো অপ্পস্সুতো হোতি সুতেন অনুপপন্নো? ইধ, ভিক্খৰে, একচ্চস্স পুগ্গলস্স অপ্পকং সুতং হোতি – সুত্তং গেয্যং ৰেয্যাকরণং গাথা উদানং ইতিৰুত্তকং জাতকং অব্ভুতধম্মং ৰেদল্লং. সো তস্স অপ্পকস্স সুতস্স ন অত্থমঞ্ঞায ধম্মমঞ্ঞায [ন ধম্মমঞ্ঞায (পী. ক.)] ধম্মানুধম্মপ্পটিপন্নো হোতি. এৰং খো, ভিক্খৰে, পুগ্গলো অপ্পস্সুতো হোতি সুতেন অনুপপন্নো.
‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৰে, পুগ্গলো অপ্পস্সুতো হোতি সুতেন উপপন্নো? ইধ, ভিক্খৰে, একচ্চস্স পুগ্গলস্স অপ্পকং সুতং হোতি – সুত্তং গেয্যং ৰেয্যাকরণং গাথা উদানং ইতিৰুত্তকং জাতকং অব্ভুতধম্মং ৰেদল্লং. সো তস্স অপ্পকস্স সুতস্স অত্থমঞ্ঞায ধম্মমঞ্ঞায ধম্মানুধম্মপ্পটিপন্নো হোতি. এৰং খো, ভিক্খৰে, পুগ্গলো অপ্পস্সুতো হোতি সুতেন উপপন্নো.
‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৰে, পুগ্গলো বহুস্সুতো হোতি সুতেন অনুপপন্নো? ইধ, ভিক্খৰে, একচ্চস্স পুগ্গলস্স বহুকং সুতং হোতি – সুত্তং গেয্যং ৰেয্যাকরণং গাথা উদানং ইতিৰুত্তকং জাতকং অব্ভুতধম্মং ৰেদল্লং. সো তস্স বহুকস্স সুতস্স ন অত্থমঞ্ঞায ধম্মমঞ্ঞায [ন ধম্মমঞ্ঞায (পী.)] ধম্মানুধম্মপ্পটিপন্নো হোতি. এৰং খো, ভিক্খৰে, পুগ্গলো বহুস্সুতো হোতি সুতেন অনুপপন্নো.
‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৰে, পুগ্গলো বহুস্সুতো হোতি সুতেন উপপন্নো? ইধ, ভিক্খৰে, একচ্চস্স পুগ্গলস্স বহুকং সুতং হোতি – সুত্তং গেয্যং ৰেয্যাকরণং গাথা উদানং ইতিৰুত্তকং জাতকং অব্ভুতধম্মং ৰেদল্লং. সো তস্স বহুকস্স সুতস্স অত্থমঞ্ঞায ধম্মমঞ্ঞায ধম্মানুধম্মপ্পটিপন্নো হোতি. এৰং খো, ভিক্খৰে, পুগ্গলো বহুস্সুতো হোতি সুতেন উপপন্নো. ইমে খো, ভিক্খৰে, চত্তারো পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মি’’ন্তি.
‘‘অপ্পস্সুতোপি চে হোতি, সীলেসু অসমাহিতো;
উভযেন নং গরহন্তি, সীলতো চ সুতেন চ.
‘‘অপ্পস্সুতোপি চে হোতি, সীলেসু সুসমাহিতো;
সীলতো নং পসংসন্তি, তস্স সম্পজ্জতে সুতং.
‘‘বহুস্সুতোপি চে হোতি, সীলেসু অসমাহিতো;
সীলতো নং গরহন্তি, নাস্স সম্পজ্জতে সুতং.
‘‘বহুস্সুতোপি চে হোতি, সীলেসু সুসমাহিতো;
উভযেন নং পসংসন্তি, সীলতো চ সুতেন চ.
‘‘বহুস্সুতং ধম্মধরং, সপ্পঞ্ঞং বুদ্ধসাৰকং;
নেক্খং জম্বোনদস্সেৰ, কো তং নিন্দিতুমরহতি;
দেৰাপি নং পসংসন্তি, ব্রহ্মুনাপি পসংসিতো’’তি. ছট্ঠং;