৩. নিৰযপালকথাৱণ্ণনা
৮৬৬-৮৬৮. নেৰযিকে নিৰযে পালেন্তি, ততো নিগ্গন্তুং অপ্পদানৱসেন ৰক্খন্তীতি নিৰযপালা. নিৰযপালতায ৱা নেৰযিকানং নৰকদুক্খেন পৰিযোনদ্ধায অলং সমত্থাতি নিৰযপালা. কিং পনেতে নিৰযপালা নেৰযিকা, উদাহু অনেৰযিকাতি. কিঞ্চেত্থ – যদি তাৱ নেৰযিকা, নিৰযসংৱত্তনিযেন কম্মেন নিব্বত্তাতি সযম্পি নিৰযদুক্খং পচ্চনুভৱেয্যুং, তথা সতি অঞ্ঞেসং নেৰযিকানং যাতনায অসমত্থা সিযুং, ‘‘ইমে নেৰযিকা, ইমে নিৰযপালা’’তি ৱৱত্থানঞ্চ ন সিযা. যে চ যে যাতেন্তি, তেহি সমানৰূপবলপ্পমাণেহি ইতৰেসং ভযসন্তাসা ন সিযুং. অথ অনেৰযিকা, তেসং তত্থ কথং সম্ভৱোতি? ৱুচ্চতে – অনেৰযিকা নিৰযপালা অনিৰযগতিসংৱত্তনিযকম্মনিব্বত্তা. নিৰযূপপত্তিসংৱত্তনিযকম্মতো হি অঞ্ঞেনেৱ কম্মুনা তে নিব্বত্তন্তি ৰক্খসজাতিকত্তা. তথা হি ৱদন্তি –
‘‘কোধনা কুৰূৰকম্মন্তা, পাপাভিৰুচিনো তথা;
দুক্খিতেসু চ নন্দন্তি, জাযন্তি যমৰক্খসা’’তি.
তত্থ যদেকে ৱদন্তি ‘‘যাতনাদুক্খস্স অপ্পটিসংৱেদনতো, অঞ্ঞথা পুন অঞ্ঞমঞ্ঞং যাতেয্যু’’ন্তি চ এৱমাদি, তযিদং আকাসৰোমট্ঠনং নিৰযপালানং নেৰযিকভাৱস্সেৱ অভাৱতো. যে পন ৱদেয্যুং – যদিপি অনেৰযিকা নিৰযপালা, অযোমযায পন আদিত্তায সম্পজ্জলিতায সজোতিভূতায নিৰযভূমিযা পৰিৱত্তমানা কথং নাম দুক্খং নানুভৱন্তীতি? কম্মানুভাৱতো. যথা হি ইদ্ধিমন্তো চেতোৱসিপ্পত্তা মহামোগ্গল্লানাদযো নেৰযিকে অনুকম্পন্তা ইদ্ধিবলেন নিৰযভূমিং উপগতা তত্থ দাহদুক্খেন ন বাধীযন্তি, এৱং সম্পদমিদং দট্ঠব্বং.
তং ইদ্ধিৱিসযস্স অচিন্তেয্যভাৱতোতি চে? ইদম্পি তংসমানং কম্মৱিপাকস্স অচিন্তেয্যভাৱতো. তথাৰূপেন হি কম্মুনা তে নিব্বত্তা যথা নিৰযদুক্খেন অবাধিতা এৱ হুত্ৱা নেৰযিকে যাতেন্তি, ন চেত্তকেন বাহিৰৱিসযাভাৱো ৱিজ্জতি ইট্ঠানিট্ঠতায পচ্চেকং দ্ৱাৰপুৰিসেসু ৱিভত্তসভাৱত্তা. তথা হি একচ্চস্স দ্ৱাৰস্স পুৰিসস্স ইট্ঠং একচ্চস্স অনিট্ঠং, একচ্চস্স চ অনিট্ঠং একচ্চস্স ইট্ঠং হোতি. এৱঞ্চ কত্ৱা যদেকে ৱদন্তি ‘‘নত্থি কম্মৱসেন তেজসা পৰূপতাপন’’ন্তিআদি, তদপাহতং হোতি. যং পন ৱদন্তি ‘‘অনেৰযিকানং তেসং কথং তত্থ সম্ভৱো’’তি নেৰযিকানং যাতকভাৱতো. নেৰযিকসত্তযাতনাযোগ্গঞ্হি অত্তভাৱং নিব্বত্তেন্তং কম্মং তাদিসনিকন্তিৱিনামিতং নিৰযট্ঠানেযেৱ নিব্বত্তেতি. তে চ নেৰযিকেহি অধিকতৰবলাৰোহপৰিণাহা অতিৱিয ভযানকসন্তাসকুৰূৰতৰপযোগা চ হোন্তি. এতেনেৱ তত্থ কাকসুনখাদীনম্পি নিব্বত্তি সংৱণ্ণিতাতি দট্ঠব্বং.
কথমঞ্ঞগতিকেহি অঞ্ঞগতিকবাধনন্তি চ ন ৱত্তব্বং অঞ্ঞত্থাপি তথা দস্সনতো. যং পনেকে ৱদন্তি ‘‘অসত্তসভাৱা নিৰযপালা নিৰযসুনখাদযো চা’’তি, তং তেসং মতিমত্তং অঞ্ঞত্থ তথা অদস্সনতো. ন হি কাচি অত্থি তাদিসী ধম্মপ্পৱত্তি, যা অসত্তসভাৱা, সম্পতিসত্তেহি অপ্পযোজিতা চ অত্থকিচ্চং সাধেন্তী দিট্ঠপুব্বা. পেতানং পানীযনিৱাৰকানং দণ্ডাদিহত্থপুৰিসানম্পি অসত্তভাৱে ৱিসেসকাৰণং নত্থি. সুপিনূপঘাতোপি অত্থকিচ্চসমত্থতায অপ্পমাণং দস্সনাদিমত্তেনপি তদত্থসিদ্ধিতো. তথা হি সুপিনে আহাৰূপভোগাদিনা ন অত্থসিদ্ধি অত্থি, নিম্মানৰূপং পনেত্থ লদ্ধপৰিহাৰং ইদ্ধিৱিসযস্স অচিন্তেয্যভাৱতো. ইধাপি কম্মৱিপাকস্স অচিন্তেয্যভাৱতোতি চে? তং ন, অসিদ্ধত্তা. নেৰযিকানং কম্মৱিপাকো নিৰযপালাতি অসিদ্ধমেতং, ৱুত্তনযেন পন নেসং সত্তভাৱো এৱ সিদ্ধো. সক্কা হি ৱত্তুং সত্তসঙ্খাতা নিৰযপালসঞ্ঞিতা ধম্মপ্পৱত্তি সাভিসন্ধিকা পৰূপঘাতি অত্থকিচ্চসব্ভাৱতো ওজাহাৰাদিৰক্খসসন্ততি ৱিযাতি. অভিসন্ধিপুব্বকতা চেত্থ ন সক্কা পটিক্খিপিতুং তথা তথা অভিসন্ধিযা যাতনতো, ততো এৱ ন সঙ্ঘাটপব্বতাদীহি অনেকন্তিকতা. যে পন ৱদন্তি ‘‘ভূতৱিসেসা এৱ তে ৱণ্ণসণ্ঠানাদিৱিসেসৱন্তো ভেৰৱাকাৰা নৰকপালাতি সমঞ্ঞং লভন্তী’’তি, তদসিদ্ধং. উজুকমেৱ পাড়িযং ‘‘অত্থি নিৰযে নিৰযপালা’’তি ৱাদস্স পতিট্ঠাপিতত্তা.
অপিচ যথা অৰিযৱিনযে নৰকপালানং ভূতমত্ততা অসিদ্ধা, তথা পঞ্ঞত্তিমত্তৱাদিনোপি তেসং ভূতমত্ততা অসিদ্ধাৱ. ন হি তস্স ভূতানি নাম সন্তি. যদি পৰমত্থং গহেত্ৱা ৱোহৰতি, অথ কস্মা ৱেদনাদিকে এৱ পটিক্খিপতীতি? তিট্ঠতেসা অনৱট্ঠিততক্কানং অপ্পহীনসম্মোহৱিপল্লাসানং ৱাদৱীমংসা, এৱং অত্থেৱ নিৰযপালাতি নিট্ঠমেত্থ গন্তব্বং. সতি চ নেসং সব্ভাৱে, অসতিপি বাহিৰে ৱিসযে নৰকে ৱিয দেসাদিনিযমো হোতীতি ৱাদো ন সিজ্ঝতি এৱাতি দট্ঠব্বং.
নিৰযপালকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.