৬. লাভসক্কাৰসংযুত্তং
১. পঠমৱগ্গো
১. দাৰুণসুত্তৱণ্ণনা
১৫৭. থদ্ধোতি কক্খড়ো অনিট্ঠস্স পদানতো. চতুপচ্চযলাভোতি চতুন্নং পচ্চযানং পটিলাভো. সক্কাৰোতি তেহিযেৱ পচ্চযেহি সুসঙ্খতেহি পূজনা, সো পন অত্থতো সম্পত্তিযেৱাতি আহ ‘‘তেসংযেৱ…পে… লাভো’’তি. ৱণ্ণঘোসোতি গুণকিত্তনা. অন্তৰাযস্স অনতিৱত্তনতো অন্তৰাযিকো অনত্থাৱহত্তা.
দাৰুণসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
২. বড়িসসুত্তৱণ্ণনা
১৫৮. বড়িসেন চৰতি, তেন ৱা জীৱতীতি বাড়িসিকো. তেনাহ ‘‘বড়িসং গহেত্ৱা চৰমানো’’তি. আমিসগতন্তি আমিসূপগতং আমিসপতিতং. তেনাহ ‘‘আমিসমক্খিত’’ন্তি. ভিন্নাধিকৰণানম্পি বাহিৰত্থসমাসো হোতেৱাতি আহ ‘‘আমিসে চক্খুদস্সন’’ন্তি. অযো ৱুচ্চতি সুখং, তব্বিধুৰতায অনযো, দুক্খন্তি আহ ‘‘দুক্খং পত্তো’’তি. অস্সাতি এতেন. কত্তুঅত্থে হি এতং সামিৱচনং. যথা কিলেসা ৱত্তন্তি, এৱং পৱত্তমানো পুগ্গলো কিলেসৱিপ্পযোগো ন হোতীতি ৱুত্তং ‘‘যথা কিলেসমাৰস্স কামো, এৱং কত্তব্বো’’তি.
বড়িসসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৩-৪. কুম্মসুত্তাদিৱণ্ণনা
১৫৯-১৬০. অট্ঠিকচ্ছপা ৱুচ্চন্তি যেসং কপালমত্থকে তিখিণা অট্ঠিকোটি হোতি, তেসং সমূহো অট্ঠিকচ্ছপকুলং. মচ্ছকচ্ছপাদীনং সৰীৰে লম্বন্তী পপততীতি পপতা, ৱুচ্চমানাকাৰো অযকণ্টকো. অযকোসকেতি অযোমযকোসকে. কণ্ণিকসল্লসণ্ঠানোতি অত্তনিকাপনসল্লসণ্ঠানো. অযকণ্টকোতি অযোমযৱঙ্ককণ্টকো. নিক্খমতি এত্থ অথাৱৰতো. পৱেসিতমত্তো হি সো. ইদানি ত্ৱং ‘‘অম্হাক’’ন্তি ন ৱত্তব্বো. ইতো অনন্তৰসুত্তেতি চতুত্থসুত্তমাহ.
কুম্মসুত্তাদিৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৫. মীড়্হকসুত্তৱণ্ণনা
১৬১. মীড়্হকাতি এৱং ইত্থিলিঙ্গৱসেন ৱুচ্চমানা. গূথপাণকাতি গূথভক্খপাণকা. অন্তোতি কুচ্ছিযং.
মীড়্হকসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৬. অসনিসুত্তৱণ্ণনা
১৬২. ‘‘ইমে লাভসক্কাৰং অনাহৰন্তা জিঘচ্ছাদিদুক্খং পাপুণন্তূ’’তি এৱং ন সত্তানং দুক্খকামতায এৱমাহাতি আনেত্ৱা সম্বন্ধো. অনন্তদুক্খং অনুভোতি অপৰাপৰং উপ্পজ্জনকঅকুসলচিত্তানং বহুভাৱতো.
অসনিসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৭. দিদ্ধসুত্তৱণ্ণনা
১৬৩. অচ্ছৱিসযুত্তাতি ৱা দিদ্ধে গতেন গতদিদ্ধেন. তেনাহ ‘‘ৱিসমক্খিতেনা’’তি.
দিদ্ধসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৮. সিঙ্গালসুত্তৱণ্ণনা
১৬৪. জৰসিঙ্গালোত্ৱেৱ ৱুচ্চতি সৰীৰসোভায অভাৱতো. সৰীৰস্স উগ্গতকণ্টকত্তা উক্কণ্টকেন নাম. ফুটতীতি ফলতি ভিজ্জতি.
সিঙ্গালসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৯. ৱেৰম্ভসুত্তৱণ্ণনা
১৬৫. কাযং ন ৰক্খতি নাম ছব্বীসতিযা সাৰুপ্পানং পৰিচ্চজনতো. ৱাচং ন ৰক্খতি নাম ৰাগসামন্তা চ কোধসামন্তা চ যাৱ নিচ্ছাৰণতো.
ৱেৰম্ভসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
১০. সগাথকসুত্তৱণ্ণনা
১৬৬. ‘‘যস্স সক্কৰিযমানস্সা’’তি এত্থ অসক্কাৰেন চূভযন্তি অসক্কাৰেন চ উভযঞ্চ, কদাচি সক্কাৰেন, কদাচি অসক্কাৰেন কদাচি উভযেনাতি অত্থো. তেনাহ ‘‘অসক্কাৰেনা’’তিআদি. সততৱিহাৰানং সম্পত্তিযা সাততিকোতি আহ ‘‘অৰহত্ত…পে… সুখুমদিট্ঠী’’তিআদি. তথা হি সা ‘‘ৱজিৰূপমঞাণ’’ন্তি ৱুচ্চতি. আগতত্তাতি ফলসমাপত্তিং সমাপজ্জিতুং তস্সা পুব্বপৰিকম্মং উপগতত্তা.
সগাথকসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
পঠমৱগ্গৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
২. দুতিযৱগ্গো
১-২. সুৱণ্ণপাতিসুত্তাদিৱণ্ণনা
১৬৭-১৬৮. চালেতুং ন সক্কোতি সীলপব্বতসন্নিস্সিতত্তা. অঞ্ঞং ৱা কিচ্চং কৰোতি পগেৱ সীলস্স ছড্ডিতত্তা. ততিযাদীসু অপুব্বং নত্থি.
সুৱণ্ণপাতিসুত্তাদিৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
দুতিযৱগ্গৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৩. ততিযৱগ্গো
১. মাতুগামসুত্তৱণ্ণনা
১৭০. যং ৱিসভাগৱত্থু পুৰিসস্স চিত্তং পৰিযাদায ঠাতুং সক্কোতীতি ৱুচ্চতি, ততো ৱিসেসতো লাভসক্কাৰোৱ সত্তানং চিত্তং পৰিযাদায ঠাতুং সক্কোতীতি দস্সেন্তো ভগৱা ‘‘ন তস্স, ভিক্খৱে’’তিআদিমৱোচাতি দস্সেন্তো ‘‘ন তস্সা’’তিআদিমাহ.
মাতুগামসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
২. কল্যাণীসুত্তৱণ্ণনা
১৭১. দুতিযং উত্তানমেৱ, তস্সেৱ অত্থস্স কেৱলং জনপদকল্যাণীৱসেন ৱুত্তং.
কল্যাণীসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৩-৬. একপুত্তকসুত্তাদিৱণ্ণনা
১৭২-১৭৫. সদ্ধাতি অৰিযমগ্গেন আগতসদ্ধা অধিপ্পেতাতি আহ ‘‘সোতাপন্না’’তি.
একপুত্তকসুত্তাদিৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৭. ততিযসমণব্ৰাহ্মণসুত্তৱণ্ণনা
১৭৬. এৱমাদীতি আদি-সদ্দেন বাহুসচ্চসংৱৰসীলাদীনং সঙ্গহো দট্ঠব্বো. লাভসক্কাৰস্স সমুদযং উপ্পত্তিকাৰণং সমুদযসচ্চৱসেন দুক্খসচ্চস্স উপ্পত্তিহেতুতাৱসেন.
ততিযসমণব্ৰাহ্মণসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৮. ছৱিসুত্তৱণ্ণনা
১৭৭. লাভসক্কাৰসিলোকো নৰকাদীসু নিব্বত্তেন্তোতি ইদং তন্নিস্সযং কিলেসগণং সন্ধাযাহ. নিব্বত্তেন্তোতি নিব্বত্তাপেন্তো. ইমং মনুস্সঅত্তভাৱং নাসেতি মনুস্সত্তং পুন নিব্বত্তিতুং অপ্পদানৱসেন. তস্মাতি দুগ্গতিনিব্বত্তাপনতো ইধ মৰণদুক্খাৱহনতো চ.
ছৱিসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৯. ৰজ্জুসুত্তৱণ্ণনা
১৭৮. খৰা ফৰুসা ছৱিআদীনি ছিন্দনে সমত্থা.
ৰজ্জুসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
১০. ভিক্খুসুত্তৱণ্ণনা
১৭৯. তং সন্ধাযাতি দিট্ঠধম্মসুখৱিহাৰস্স ওকাসাভাৱং সন্ধায.
ভিক্খুসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
ততিযৱগ্গৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৪. চতুত্থৱগ্গো
১-৪. ভিন্দিসুত্তাদিৱণ্ণনা
১৮০-১৮৩. দেৱদত্তো সগ্গে ৱা নিব্বত্তেয্যাতিআদি পৰিকপ্পৱচনং. ন হি পচ্চেকবোধিযং নিযতগতিকো অন্তৰা মগ্গফলানি অধিগন্তুং ভব্বোতি. সোতি অনৱজ্জধম্মো. অস্সাতি দেৱদত্তস্স. সমুচ্ছেদমগমা কতূপচিতস্স মহতো পাপধম্মস্স বলেন তস্মিং অত্তভাৱে সমুচ্ছেদভাৱতো, ন অচ্চন্তায. অকুসলং নামেতং অবলং, কুসলং ৱিয ন মহাবলং, তস্মা তস্মিংযেৱ অত্তভাৱে তাদিসানং পুগ্গলানং অতেকিচ্ছতা, অঞ্ঞথা সম্মত্তনিযামো ৱিয মিচ্ছত্তনিযামো অচ্চন্তিকো সিযা. যদি এৱং ৱট্টখাণুকজোতনা কথন্তি? আসেৱনাৱসেন, তস্মা যথা ‘‘সকিং নিমুগ্গো নিমুগ্গো এৱ বালো’’তি ৱুত্তং, এৱং ৱট্টখাণুকজোতনা. যাদিসে হি পচ্চযে পটিচ্চ পুগ্গলো তং দস্সনং গণ্হি, তথা চ পটিপন্নো, পুন অচিন্তপ্পতিৱত্তে পচ্চযে পতিততো সীসুক্খিপনমস্স ন হোতীতি ন ৱত্তব্বং.
ভিন্দিসুত্তাদিৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৫. অচিৰপক্কন্তসুত্তৱণ্ণনা
১৮৪. কালে সম্পত্তেতি গব্ভস্স পৰিপাকগতত্তা ৱিজাযনকালে সম্পত্তে. পোতন্তি অস্সতৰিযা পুত্তং. এতন্তি ‘‘গব্ভো অস্সতৰিং যথা’’তি এতং ৱচনং.
অচিৰপক্কন্তসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৬. পঞ্চৰথসতসুত্তৱণ্ণনা
১৮৫. অভিহৰীযতীতি অভিহাৰো, ভত্তংযেৱ অভিহাৰো ভত্তাভিহাৰোতি আহ ‘‘অভিহৰিতব্বং ভত্ত’’ন্তি. মচ্ছপিত্তন্তি ৱাড়মচ্ছপিত্তং. পক্খিপেয্যুন্তি উৰগাদিনা ওসিঞ্চেয্যুং.
পঞ্চৰথসতসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৭-১৩. মাতুসুত্তাদিৱণ্ণনা
১৮৬-১৮৭. মাতুপি হেতূতি অত্তনো মাতুযা উপ্পন্নঅনত্থাৱহস্স পহানহেতুপি. ইতো পৰেসূতি ‘‘পিতুপি হেতূ’’তি এৱমাদীসু.
মাতুসুত্তাদিৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
সাৰত্থপ্পকাসিনিযা সংযুত্তনিকায-অট্ঠকথায
লাভসক্কাৰসংযুত্তৱণ্ণনায লীনত্থপ্পকাসনা সমত্তা.