৩. নযমুখমাতিকাৱণ্ণনা
৩. নযানং পৱত্তিদ্ৱাৰভূতা সঙ্গহাসঙ্গহৱিযোগীসহযোগীধম্মা নযমুখানীতি তেসং উদ্দেসো নযমুখমাতিকা. চুদ্দসপি হি সঙ্গহাসঙ্গহসম্পযোগৱিপ্পযোগানং ৱোমিস্সকতাৱসেন পৱত্তাতি যেহি তে চত্তাৰোপি হোন্তি, তে ধম্মা চুদ্দসন্নম্পি নযানং মুখানি হোন্তীতি. তত্থ সঙ্গহিতেনঅসঙ্গহিতপদাদীসু সচ্চাদীহিপি যথাসম্ভৱং সঙ্গহাসঙ্গহো যদিপি ৱুত্তো, সো পন সঙ্গাহকভূতেহি তেহি ৱুত্তো, ন সঙ্গহভূতেহি, সোপি ‘‘চক্খাযতনেন যে ধম্মা খন্ধসঙ্গহেন সঙ্গহিতা আযতনসঙ্গহেন অসঙ্গহিতা’’তিআদিনা পুচ্ছিতব্বৱিস্সজ্জিতব্বধম্মুদ্ধাৰে তত্থাপি খন্ধাদীহেৱ সঙ্গহেহি নিযমেত্ৱা ৱুত্তো, তস্মা ‘‘তীহি সঙ্গহো, তীহি অসঙ্গহো’’তি ৱুত্তং. পুচ্ছিতব্বৱিস্সজ্জিতব্বধম্মুদ্ধাৰেপি পন পুচ্ছাৱিস্সজ্জনেসু চ ৰূপক্খন্ধাদীনং অৰণন্তানং যথাসম্ভৱং সম্পযোগৱিপ্পযোগা চতূহেৱ খন্ধেহি হোন্তীতি ‘‘চতূহি সম্পযোগো,চতূহি ৱিপ্পযোগো’’তি ৱুত্তং.
ননু চ ৱিপ্পযোগো ৰূপনিব্বানেহিপি হোতি, কস্মা ‘‘চতূহি ৱিপ্পযোগো’’তি ৱুত্তন্তি? ৰূপনিব্বানেহি ভৱন্তস্সপি চতূহেৱ ভাৱতো. ন হি ৰূপং ৰূপেন নিব্বানেন ৱা ৱিপ্পযুত্তং হোতি, নিব্বানং ৱা ৰূপেন, চতূহেৱ পন খন্ধেহি হোতীতি চতুন্নং খন্ধানং ৰূপনিব্বানেহি ৱিপ্পযোগোপি ৱিপ্পযুজ্জমানেহি চতূহি খন্ধেহি নিযমিতো তেহি ৱিনা ৱিপ্পযোগাভাৱতো. সো চাযং ৱিপ্পযোগো অনাৰম্মণস্স, অনাৰম্মণঅনাৰম্মণমিস্সকেহি মিস্সকস্স চ ন হোতি, অনাৰম্মণস্স পন মিস্সকস্স চ সাৰম্মণেন, সাৰম্মণস্স সাৰম্মণেন অনাৰম্মণেন মিস্সকেন চ হোতীতি ৱেদিতব্বো.