৪. গোমযপিণ্ডসুত্তং

৯৬. সাৱত্থিনিদানং. একমন্তং নিসিন্নো খো সো ভিক্খু ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘অত্থি নু খো, ভন্তে, কিঞ্চি ৰূপং যং ৰূপং নিচ্চং ধুৱং সস্সতং অৱিপৰিণামধম্মং সস্সতিসমং তথেৱ ঠস্সতি? অত্থি নু খো, ভন্তে, কাচি ৱেদনা যা ৱেদনা নিচ্চা ধুৱা সস্সতা অৱিপৰিণামধম্মা সস্সতিসমং তথেৱ ঠস্সতি? অত্থি নু খো, ভন্তে, কাচি সঞ্ঞা যা সঞ্ঞা…পে… অত্থি নু খো, ভন্তে, কেচি সঙ্খাৰা যে সঙ্খাৰা নিচ্চা ধুৱা সস্সতা অৱিপৰিণামধম্মা সস্সতিসমং তথেৱ ঠস্সন্তি? অত্থি নু খো, ভন্তে, কিঞ্চি ৱিঞ্ঞাণং, যং ৱিঞ্ঞাণং নিচ্চং ধুৱং সস্সতং অৱিপৰিণামধম্মং সস্সতিসমং তথেৱ ঠস্সতী’’তি? ‘‘নত্থি খো, ভিক্খু, কিঞ্চি ৰূপং, যং ৰূপং নিচ্চং ধুৱং সস্সতং অৱিপৰিণামধম্মং সস্সতিসমং তথেৱ ঠস্সতি. নত্থি খো, ভিক্খু, কাচি ৱেদনা… কাচি সঞ্ঞা… কেচি সঙ্খাৰা… কিঞ্চি ৱিঞ্ঞাণং, যং ৱিঞ্ঞাণং নিচ্চং ধুৱং সস্সতং অৱিপৰিণামধম্মং সস্সতিসমং তথেৱ ঠস্সতী’’তি.

অথ খো ভগৱা পৰিত্তং গোমযপিণ্ডং পাণিনা গহেত্ৱা তং ভিক্খুং এতদৱোচ – ‘‘এত্তকোপি খো, ভিক্খু, অত্তভাৱপটিলাভো নত্থি নিচ্চো ধুৱো সস্সতো অৱিপৰিণামধম্মো সস্সতিসমং তথেৱ ঠস্সতি. এত্তকো চেপি, ভিক্খু, অত্তভাৱপটিলাভো অভৱিস্স নিচ্চো ধুৱো সস্সতো অৱিপৰিণামধম্মো, নযিদং ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো পঞ্ঞাযেথ সম্মা দুক্খক্খযায. যস্মা চ খো, ভিক্খু, এত্তকোপি অত্তভাৱপটিলাভো নত্থি নিচ্চো ধুৱো সস্সতো অৱিপৰিণামধম্মো, তস্মা ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো পঞ্ঞাযতি সম্মা দুক্খক্খযায.

‘‘ভূতপুব্বাহং, ভিক্খু, ৰাজা অহোসিং খত্তিযো মুদ্ধাৱসিত্তো. তস্স ময্হং, ভিক্খু, ৰঞ্ঞো সতো খত্তিযস্স মুদ্ধাৱসিত্তস্স চতুৰাসীতিনগৰসহস্সানি অহেসুং কুসাৱতী ৰাজধানিপ্পমুখানি. তস্স ময্হং, ভিক্খু, ৰঞ্ঞো সতো খত্তিযস্স মুদ্ধাৱসিত্তস্স চতুৰাসীতিপাসাদসহস্সানি অহেসুং ধম্মপাসাদপ্পমুখানি. তস্স ময্হং, ভিক্খু, ৰঞ্ঞো সতো খত্তিযস্স মুদ্ধাৱসিত্তস্স চতুৰাসীতিকূটাগাৰসহস্সানি অহেসুং মহাব্যূহকূটাগাৰপ্পমুখানি [মহাৱিযূহকূটাগাৰপ্পমুখানি (দী. নি. ২.২৬৩)]. তস্স ময্হং, ভিক্খু, ৰঞ্ঞো সতো খত্তিযস্স মুদ্ধাৱসিত্তস্স চতুৰাসীতিপল্লঙ্কসহস্সানি অহেসুং দন্তমযানি সাৰমযানি সোৱণ্ণমযানি গোণকত্থতানি পটিকত্থতানি পটলিকত্থতানি কদলিমিগপৱৰপচ্চত্থৰণানি [কাদলিমিগপৱৰপচ্চত্থৰণানি (সী.)] সউত্তৰচ্ছদানি উভতোলোহিতকূপধানানি. তস্স ময্হং, ভিক্খু, ৰঞ্ঞো সতো খত্তিযস্স মুদ্ধাৱসিত্তস্স চতুৰাসীতিনাগসহস্সানি অহেসুং সোৱণ্ণালঙ্কাৰানি সোৱণ্ণদ্ধজানি হেমজালপটিচ্ছন্নানি উপোসথনাগৰাজপ্পমুখানি. তস্স ময্হং, ভিক্খু, ৰঞ্ঞো সতো খত্তিযস্স মুদ্ধাৱসিত্তস্স চতুৰাসীতিঅস্সসহস্সানি অহেসুং সোৱণ্ণালঙ্কাৰানি সোৱণ্ণদ্ধজানি হেমজালপটিচ্ছন্নানি ৱলাহকঅস্সৰাজপ্পমুখানি. তস্স ময্হং, ভিক্খু, ৰঞ্ঞো সতো খত্তিযস্স মুদ্ধাৱসিত্তস্স চতুৰাসীতিৰথসহস্সানি অহেসুং সোৱণ্ণালঙ্কাৰানি সোৱণ্ণদ্ধজানি হেমজালপটিচ্ছন্নানি ৱেজযন্তৰথপ্পমুখানি. তস্স ময্হং, ভিক্খু, ৰঞ্ঞো সতো খত্তিযস্স মুদ্ধাৱসিত্তস্স চতুৰাসীতিমণিসহস্সানি অহেসুং মণিৰতনপ্পমুখানি. তস্স ময্হং, ভিক্খু…পে… চতুৰাসীতিইত্থিসহস্সানি অহেসুং সুভদ্দাদেৱিপ্পমুখানি. তস্স ময্হং, ভিক্খু…পে… চতুৰাসীতিখত্তিযসহস্সানি অহেসুং অনুযন্তানি পৰিণাযকৰতনপ্পমুখানি. তস্স ময্হং, ভিক্খু…পে… চতুৰাসীতিধেনুসহস্সানি অহেসুং দুকূলসন্দনানি কংসূপধাৰণানি. তস্স ময্হং, ভিক্খু…পে… চতুৰাসীতিৱত্থকোটিসহস্সানি অহেসুং খোমসুখুমানি কোসেয্যসুখুমানি কম্বলসুখুমানি কপ্পাসিকসুখুমানি. তস্স ময্হং, ভিক্খু…পে… চতুৰাসীতিথালিপাকসহস্সানি অহেসুং; সাযং পাতং ভত্তাভিহাৰো অভিহৰিযিত্থ.

‘‘তেসং খো পন, ভিক্খু, চতুৰাসীতিযা নগৰসহস্সানং একঞ্ঞেৱ তং নগৰং হোতি যমহং তেন সমযেন অজ্ঝাৱসামি – কুসাৱতী ৰাজধানী. তেসং খো পন, ভিক্খু, চতুৰাসীতিযা পাসাদসহস্সানং একোযেৱ সো পাসাদো হোতি যমহং তেন সমযেন অজ্ঝাৱসামি – ধম্মো পাসাদো. তেসং খো পন, ভিক্খু, চতুৰাসীতিযা কূটাগাৰসহস্সানং একঞ্ঞেৱ তং কূটাগাৰং হোতি যমহং তেন সমযেন অজ্ঝাৱসামি – মহাব্যূহং কূটাগাৰং. তেসং খো পন, ভিক্খু, চতুৰাসীতিযা পল্লঙ্কসহস্সানং একোযেৱ সো পল্লঙ্কো হোতি যমহং তেন সমযেন পৰিভুঞ্জামি – দন্তমযো ৱা সাৰমযো ৱা সোৱণ্ণমযো ৱা ৰূপিযমযো ৱা. তেসং খো পন, ভিক্খু, চতুৰাসীতিযা নাগসহস্সানং একোযেৱ সো নাগো হোতি যমহং তেন সমযেন অভিৰুহামি – উপোসথো নাগৰাজা. তেসং খো পন, ভিক্খু, চতুৰাসীতিযা অস্সসহস্সানং একোযেৱ সো অস্সো হোতি যমহং তেন সমযেন অভিৰুহামি – ৱলাহকো অস্সৰাজা. তেসং খো পন, ভিক্খু, চতুৰাসীতিযা ৰথসহস্সানং একোযেৱ সো ৰথো হোতি যমহং তেন সমযেন অভিৰুহামি – ৱেজযন্তো ৰথো. তেসং খো পন, ভিক্খু, চতুৰাসীতিযা ইত্থিসহস্সানং একাযেৱ সা ইত্থী হোতি যা মং তেন সমযেন পচ্চুপট্ঠাতি – খত্তিযানী ৱা ৱেলামিকা ৱা. তেসং খো পন, ভিক্খু, চতুৰাসীতিযা ৱত্থকোটিসহস্সানং একঞ্ঞেৱ তং ৱত্থযুগং হোতি যমহং তেন সমযেন পৰিদহামি – খোমসুখুমং ৱা কোসেয্যসুখুমং ৱা কম্বলসুখুমং ৱা কপ্পাসিকসুখুমং ৱা. তেসং খো পন, ভিক্খু, চতুৰাসীতিযা থালিপাকসহস্সানং একোযেৱ সো থালিপাকো হোতি যতো নাড়িকোদনপৰমং ভুঞ্জামি তদুপিযঞ্চ সূপেয্যং [সূপব্যঞ্জনং (স্যা. কং.)]. ইতি খো, ভিক্খু, সব্বে তে সঙ্খাৰা অতীতা নিৰুদ্ধা ৱিপৰিণতা. এৱং অনিচ্চা খো, ভিক্খু, সঙ্খাৰা. এৱং অদ্ধুৱা খো, ভিক্খু, সঙ্খাৰা. এৱং অনস্সাসিকা খো, ভিক্খু, সঙ্খাৰা. যাৱঞ্চিদং, ভিক্খু, অলমেৱ সব্বসঙ্খাৰেসু নিব্বিন্দিতুং, অলং ৱিৰজ্জিতুং, অলং ৱিমুচ্চিতু’’ন্তি. চতুত্থং.