১৯. ধম্মনানত্তঞাণনিদ্দেসো

৭৩. কথং নৱধম্মৱৱত্থানে পঞ্ঞা ধম্মনানত্তে ঞাণং? কথং ধম্মে ৱৱত্থেতি? কামাৱচৰে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অকুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি. ৰূপাৱচৰে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি. অৰূপাৱচৰে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি. অপৰিযাপন্নে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি.

কথং কামাৱচৰে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অকুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি? দস কুসলকম্মপথে কুসলতো ৱৱত্থেতি, দস অকুসলকম্মপথে অকুসলতো ৱৱত্থেতি, ৰূপঞ্চ ৱিপাকঞ্চ কিৰিযঞ্চ অব্যাকততো ৱৱত্থেতি – এৱং কামাৱচৰে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অকুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি.

কথং ৰূপাৱচৰে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি? ইধট্ঠস্স চত্তাৰি ঝানানি কুসলতো ৱৱত্থেতি, তত্ৰূপপন্নস্স চত্তাৰি ঝানানি অব্যাকততো ৱৱত্থেতি – এৱং ৰূপাৱচৰে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি.

কথং অৰূপাৱচৰে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি? ইধট্ঠস্স চতস্সো অৰূপাৱচৰসমাপত্তিযো কুসলতো ৱৱত্থেতি, তত্ৰূপপন্নস্স চতস্সো অৰূপাৱচৰসমাপত্তিযো অব্যাকততো ৱৱত্থেতি – এৱং অৰূপাৱচৰে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি.

কথং অপৰিযাপন্নে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি? চত্তাৰো অৰিযমগ্গে কুসলতো ৱৱত্থেতি, চত্তাৰি চ সামঞ্ঞফলানি নিব্বানঞ্চ অব্যাকততো ৱৱত্থেতি – এৱং অপৰিযাপন্নে ধম্মে কুসলতো ৱৱত্থেতি, অব্যাকততো ৱৱত্থেতি. এৱং ধম্মে ৱৱত্থেতি.

নৱ পামোজ্জমূলকা ধম্মা. অনিচ্চতো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি, পমুদিতস্স পীতি জাযতি, পীতিমনস্স কাযো পস্সম্ভতি, পস্সদ্ধকাযো সুখং ৱেদেতি, সুখিনো চিত্তং সমাধিযতি. সমাহিতে চিত্তে যথাভূতং পজানাতি পস্সতি. যথাভূতং জানং পস্সং নিব্বিন্দতি, নিব্বিন্দং ৱিৰজ্জতি, ৱিৰাগা ৱিমুচ্চতি. দুক্খতো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি…পে… অনত্ততো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি…পে… ৱিমুচ্চতি.

ৰূপং অনিচ্চতো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি…পে… ৰূপং দুক্খতো মনসিকৰোতো…পে… ৱেদনং… সঞ্ঞং… সঙ্খাৰে… ৱিঞ্ঞাণং… চক্খুং…পে… জৰামৰণং অনিচ্চতো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি…পে… জৰামৰণং দুক্খতো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি…পে… জৰামৰণং অনত্ততো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি, পমুদিতস্স পীতি জাযতি, পীতিমনস্স কাযো পস্সম্ভতি, পস্সদ্ধকাযো সুখং ৱেদেতি, সুখিনো চিত্তং সমাধিযতি. সমাহিতে চিত্তে যথাভূতং পজানাতি পস্সতি. যথাভূতং জানং পস্সং নিব্বিন্দতি, নিব্বিন্দং ৱিৰজ্জতি, ৱিৰাগা ৱিমুচ্চতি. ইমে নৱ পামোজ্জমূলকা ধম্মা.

৭৪. নৱ যোনিসো মনসিকাৰমূলকা ধম্মা. অনিচ্চতো যোনিসো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি, পমুদিতস্স পীতি জাযতি, পীতিমনস্স কাযো পস্সম্ভতি, পস্সদ্ধকাযো সুখং ৱেদেতি, সুখিনো চিত্তং সমাধিযতি. সমাহিতেন চিত্তেন ‘‘ইদং দুক্খ’’ন্তি যথাভূতং পজানাতি, ‘‘অযং দুক্খসমুদযো’’তি যথাভূতং পজানাতি, ‘‘অযং দুক্খনিৰোধো’’তি যথাভূতং পজানাতি, ‘‘অযং দুক্খনিৰোধগামিনী পটিপদা’’তি যথাভূতং পজানাতি. দুক্খতো যোনিসো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি, পমুদিতস্স পীতি জাযতি, পীতিমনস্স কাযো পস্সম্ভতি, পস্সদ্ধকাযো সুখং ৱেদেতি, সুখিনো চিত্তং সমাধিযতি. সমাহিতেন চিত্তেন ‘‘ইদং দুক্খ’’ন্তি যথাভূতং পজানাতি, ‘‘অযং দুক্খসমুদযো’’তি যথাভূতং পজানাতি, ‘‘অযং দুক্খনিৰোধো’’তি যথাভূতং পজানাতি, ‘‘অযং দুক্খনিৰোধগামিনী পটিপদা’’তি যথাভূতং পজানাতি. অনত্ততো যোনিসো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি…পে….

ৰূপং অনিচ্চতো যোনিসো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি…পে… ৰূপং দুক্খতো যোনিসো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি…পে… ৰূপং অনত্ততো যোনিসো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি…পে… ৱেদনং… সঞ্ঞং… সঙ্খাৰে… ৱিঞ্ঞাণং… চক্খুং…পে… জৰামৰণং অনিচ্চতো যোনিসো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি…পে… জৰামৰণং দুক্খতো যোনিসো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি…পে… জৰামৰণং অনত্ততো যোনিসো মনসিকৰোতো পামোজ্জং জাযতি, পমুদিতস্স পীতি জাযতি, পীতিমনস্স কাযো পস্সম্ভতি, পস্সদ্ধকাযো সুখং ৱেদেতি, সুখিনো চিত্তং সমাধিযতি. সমাহিতেন চিত্তেন ‘‘ইদং দুক্খ’’ন্তি যথাভূতং পজানাতি, ‘‘অযং দুক্খসমুদযো’’তি যথাভূতং পজানাতি, ‘‘অযং দুক্খনিৰোধো’’তি যথাভূতং পজানাতি, ‘‘অযং দুক্খনিৰোধগামিনী পটিপদা’’তি যথাভূতং পজানাতি. ইমে নৱ যোনিসো মনসিকাৰমূলকা ধম্মা.

নৱ নানত্তা – ধাতুনানত্তং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ফস্সনানত্তং, ফস্সনানত্তং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ৱেদনানানত্তং, ৱেদনানানত্তং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি সঞ্ঞানানত্তং, সঞ্ঞানানত্তং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি সঙ্কপ্পনানত্তং, সঙ্কপ্পনানত্তং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দনানত্তং, ছন্দনানত্তং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি পৰিড়াহনানত্তং, পৰিড়াহনানত্তং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি পৰিযেসনানানত্তং, পৰিযেসনানানত্তং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি লাভনানত্তং – ইমে নৱ নানত্তা. তং ঞাতট্ঠেন ঞাণং, পজাননট্ঠেন পঞ্ঞা. তেন ৱুচ্চতি – ‘‘নৱধম্মৱৱত্থানে পঞ্ঞা ধম্মনানত্তে ঞাণং’’.

ধম্মনানত্তঞাণনিদ্দেসো একূনৱীসতিমো.