চূড়সঙ্গামো
অনুৱিজ্জকস্স পটিপত্তিৱণ্ণনা
৩৬৫. চূড়সঙ্গামে সঙ্গামাৱচৰেন ভিক্খুনাতি সঙ্গামো ৱুচ্চতি অধিকৰণৱিনিচ্ছযত্থায সঙ্ঘসন্নিপাতো. তত্ৰ হি অত্তপচ্চত্থিকা চেৱ সাসনপচ্চত্থিকা চ উদ্ধম্মং উব্বিনযং সত্থু সাসনং দীপেন্তা সমোসৰন্তি ৱেসালিকা ৱজ্জিপুত্তকা ৱিয. যো ভিক্খু তেসং পচ্চত্থিকানং লদ্ধিং মদ্দিত্ৱা সকৱাদদীপনত্থায তত্থ অৱচৰতি, অজ্ঝোগাহেত্ৱা ৱিনিচ্ছযং পৱত্তেতি, সো সঙ্গামাৱচৰো নাম যসত্থেৰো ৱিয. তেন সঙ্গামাৱচৰেন ভিক্খুনা সঙ্ঘং উপসঙ্কমন্তেন নীচচিত্তেন সঙ্ঘো উপসঙ্কমিতব্বো. নীচচিত্তেনাতি মানদ্ধজং নিপাতেত্ৱা নিহতমানচিত্তেন. ৰজোহৰণসমেনাতি পাদপুঞ্ছনসমেন; যথা ৰজোহৰণস্স সংকিলিট্ঠে ৱা অসংকিলিট্ঠে ৱা পাদে পুঞ্ছিযমানে নেৱ ৰাগো ন দোসো; এৱং ইট্ঠানিট্ঠেসু অৰজ্জন্তেন অদুস্সন্তেনাতি অত্থো. যথাপতিৰূপে আসনেতি যথাপতিৰূপং আসনং ঞত্ৱা অত্তনো পাপুণনট্ঠানে থেৰানং ভিক্খূনং পিট্ঠিং অদস্সেত্ৱা নিসীদিতব্বং. অনানাকথিকেনাতি নানাৱিধং তং তং অনত্থকথং অকথেন্তেন. অতিৰচ্ছানকথিকেনাতি দিট্ঠসুতমুতম্পি ৰাজকথাদিকং তিৰচ্ছানকথং অকথেন্তেন. সামং ৱা ধম্মো ভাসিতব্বোতি সঙ্ঘসন্নিপাতট্ঠানে কপ্পিযাকপ্পিযনিস্সিতা ৱা ৰূপাৰূপপৰিচ্ছেদসমথাচাৰৱিপস্সনাচাৰট্ঠাননিসজ্জৱত্তাদিনিস্সিতা ৱা কথা ধম্মো নাম. এৱৰূপো ধম্মো সযং ৱা ভাসিতব্বো, পৰো ৱা অজ্ঝেসিতব্বো. যো ভিক্খু তথাৰূপিং কথং কথেতুং পহোতি, সো ৱত্তব্বো – ‘‘আৱুসো সঙ্ঘমজ্ঝম্হি পঞ্হে উপ্পন্নে ত্ৱং কথেয্যাসী’’তি. অৰিযো ৱা তুণ্হীভাৱো নাতিমঞ্ঞিতব্বোতি অৰিযা তুণ্হী নিসীদন্তা ন বালপুথুজ্জনা ৱিয নিসীদন্তি. অঞ্ঞতৰং কম্মট্ঠানং গহেত্ৱাৱ নিসীদন্তি. ইতি কম্মট্ঠানমনসিকাৰৱসেন তুণ্হীভাৱো অৰিযো তুণ্হীভাৱো নাম, সো নাতিমঞ্ঞিতব্বো, কিং কম্মট্ঠানানুযোগেনাতি নাৱজানিতব্বো; অত্তনো পতিৰূপং কম্মট্ঠানং গহেত্ৱাৱ নিসীদিতব্বন্তি অত্থো.
ন উপজ্ঝাযো পুচ্ছিতব্বোতি ‘‘কো নামো তুয্হং উপজ্ঝাযো’’তি ন পুচ্ছিতব্বো. এস নযো সব্বত্থ. ন জাতীতি ‘‘খত্তিযজাতিযো ত্ৱং ব্ৰাহ্মণজাতিযো’’তি এৱং জাতি ন পুচ্ছিতব্বা. ন আগমোতি ‘‘দীঘভাণকোসি ত্ৱং মজ্ঝিমভাণকো’’তি এৱং আগমো ন পুচ্ছিতব্বো. কুলপদেসোতি খত্তিযকুলাদিৱসেনেৱ ৱেদিতব্বো. অত্ৰস্স পেমং ৱা দোসো ৱাতি অত্ৰ পুগ্গলে এতেসং কাৰণানং অঞ্ঞতৰৱসেন পেমং ৱা ভৱেয্য দোসো ৱা.
নো পৰিসকপ্পিকেনাতি পৰিসকপ্পকেন পৰিসানুৱিধাযকেন ন ভৱিতব্বং; যং পৰিসায ৰুচ্চতি, তদেৱ চেতেত্ৱা কপ্পেত্ৱা ন কথেতব্বন্তি অত্থো. ন হত্থমুদ্দা দস্সেতব্বাতি কথেতব্বে চ অকথেতব্বে চ সঞ্ঞাজননত্থং হত্থৱিকাৰো ন কাতব্বো.
অত্থং অনুৱিধিযন্তেনাতি ৱিনিচ্ছযপটিৱেধমেৱ সল্লক্খেন্তেন ‘‘ইদং সুত্তং উপলব্ভতি, ইমস্মিং ৱিনিচ্ছযে ইদং ৱক্খামী’’তি এৱং পৰিতুলযন্তেন নিসীদিতব্বন্তি অত্থো. ন চ আসনা ৱুট্ঠাতব্বন্তি ন আসনা ৱুট্ঠায সন্নিপাতমণ্ডলে ৱিচৰিতব্বং, ৱিনযধৰে উট্ঠিতে সব্বা পৰিসা উট্ঠহতি. ন ৱীতিহাতব্বন্তি ন ৱিনিচ্ছযো হাপেতব্বো. ন কুম্মগ্গো সেৱিতব্বোতি ন আপত্তি দীপেতব্বা. অসাহসিকেন ভৱিতব্বন্তি ন সহসাকাৰিনা ভৱিতব্বং; সহসা দুৰুত্তৱচনং ন কথেতব্বন্তি অত্থো. ৱচনক্খমেনাতি দুৰুত্তৱাচং খমনসীলেন. হিতপৰিসক্কিনাতি হিতেসিনা হিতগৱেসিনা কৰুণা চ কৰুণাপুব্বভাগো চ উপট্ঠাপেতব্বোতি অযং পদদ্ৱযেপি অধিপ্পাযো. অনসুৰুত্তেনাতি ন অসুৰুত্তেন. অসুৰুত্তং ৱুচ্চতি ৱিগ্গাহিককথাসঙ্খাতং অসুন্দৰৱচনং; তং ন কথেতব্বন্তি অত্থো. অত্তা পৰিগ্গহেতব্বোতি ‘‘ৱিনিচ্ছিনিতুং ৱূপসমেতুং সক্খিস্সামি নু খো নো’’তি এৱং অত্তা পৰিগ্গহেতব্বো; অত্তনো পমাণং জানিতব্বন্তি অত্থো. পৰো পৰিগ্গহেতব্বোতি ‘‘লজ্জিযা নু খো অযং পৰিসা, সক্কা সঞ্ঞাপেতুং উদাহু নো’’তি এৱং পৰো পৰিগ্গহেতব্বো.
চোদকো পৰিগ্গহেতব্বোতি ‘‘ধম্মচোদকো নু খো নো’’তি এৱং পৰিগ্গহেতব্বো. চুদিতকো পৰিগ্গহেতব্বোতি ‘‘ধম্মচুদিতকো নু খো নো’’তি এৱং পৰিগ্গহেতব্বো. অধম্মচোদকো পৰিগ্গহেতব্বোতি তস্স পমাণং জানিতব্বং. সেসেসুপি এসেৱ নযো. ৱুত্তং অহাপেন্তেনাতি চোদকচুদিতকেহি ৱুত্তৱচনং অহাপেন্তেন. অৱুত্তং অপকাসেন্তেনাতি অনোসটং ৱত্থুং অপ্পকাসেন্তেন. মন্দো হাসেতব্বোতি মন্দো মোমূহো পগ্গণ্হিতব্বো, ‘‘ননু ত্ৱং কুলপুত্তো’’তি উত্তেজেত্ৱা অনুযোগৱত্তং কথাপেত্ৱা তস্স অনুযোগো গণ্হিতব্বো. ভীৰূ অস্সাসেতব্বোতি যস্স সঙ্ঘমজ্ঝং ৱা গণমজ্ঝং ৱা অনোসটপুব্বত্তা সাৰজ্জং উপ্পজ্জতি, তাদিসো ‘‘মা ভাযি, ৱিস্সট্ঠো কথেহি, মযং তে উপত্থম্ভা ভৱিস্সামা’’তি ৱত্ৱাপি অনুযোগৱত্তং কথাপেতব্বো. চণ্ডো নিসেধেতব্বোতি অপসাদেতব্বো তজ্জেতব্বো. অসুচি ৱিভাৱেতব্বোতি অলজ্জিং পকাসেত্ৱা আপত্তিং দেসাপেতব্বো. উজুমদ্দৱেনাতি যো ভিক্খু উজু সীলৱা কাযৱঙ্কাদিৰহিতো, সো মদ্দৱেনেৱ উপচৰিতব্বো. ধম্মেসু চ পুগ্গলেসু চাতি এত্থ যো ধম্মগৰুকো হোতি ন পুগ্গলগৰুকো, অযমেৱ ধম্মেসু চ পুগ্গলেসু চ মজ্ঝত্তোতি ৱেদিতব্বো.
৩৬৬. সুত্তং সংসন্দনত্থাযাতিআদীসু তেন চ পন এৱং সব্ৰহ্মচাৰীনং পিযমনাপগৰুভাৱনীযেন অনুৱিজ্জকেন সমুদাহটেসু সুত্তাদীসু সুত্তং সংসন্দনত্থায; আপত্তানাপত্তীনং সংসন্দনত্থন্তি ৱেদিতব্বং. ওপম্মং নিদস্সনত্থাযাতি ওপম্মং অত্থদস্সনত্থায. অত্থো ৱিঞ্ঞাপনত্থাযাতি অত্থো জানাপনত্থায. পটিপুচ্ছা ঠপনত্থাযাতি পুচ্ছা পুগ্গলস্স ঠপনত্থায. ওকাসকম্মং চোদনত্থাযাতি ৱত্থুনা ৱা আপত্তিযা ৱা চোদনত্থায. চোদনা সাৰণত্থাযাতি দোসাদোসং সৰাপনত্থায. সাৰণা সৱচনীযত্থাযাতি দোসাদোসসাৰণা সৱচনীযকৰণত্থায. সৱচনীযং পলিবোধত্থাযাতি সৱচনীযং ‘‘ইমম্হা আৱাসা পৰং মা পক্কমী’’তি এৱং পলিবোধত্থায. পলিবোধো ৱিনিচ্ছযত্থাযাতি ৱিনিচ্ছযং পাপনত্থায. ৱিনিচ্ছযো সন্তীৰণত্থাযাতি দোসাদোসং সন্তীৰণত্থায তুলনত্থায. সন্তীৰণং ঠানাট্ঠানগমনত্থাযাতি আপত্তিঅনাপত্তিগৰুকলহুকাপত্তিজাননত্থায. সঙ্ঘো সম্পৰিগ্গহসম্পটিচ্ছনত্থাযাতি ৱিনিচ্ছযসম্পটিগ্গহণত্থায চ; সুৱিনিচ্ছিতদুব্বিনিচ্ছিতভাৱজাননত্থায চাতি অত্থো. পচ্চেকট্ঠাযিনো অৱিসংৱাদকট্ঠাযিনোতি ইস্সৰিযাধিপচ্চজেট্ঠকট্ঠানে চ অৱিসংৱাদকট্ঠানে চ ঠিতা; ন তে অপসাদেতব্বাতি অত্থো.
ইদানি যে মন্দা মন্দবুদ্ধিনো এৱং ৱদেয্যুং ‘‘ৱিনযো নাম কিমত্থাযা’’তি তেসং ৱচনোকাসপিদহনত্থমত্তং দস্সেতুং ৱিনযো সংৱৰত্থাযাতিআদিমাহ. তত্থ ৱিনযো সংৱৰত্থাযাতি সকলাপি ৱিনযপঞ্ঞত্তি কাযৱচীদ্ৱাৰসংৱৰত্থায. আজীৱৱিসুদ্ধিপৰিযোসানস্স সীলস্স উপনিস্সযো হোতি; পচ্চযো হোতীতি অত্থো. এস নযো সব্বত্থ. অপিচেত্থ অৱিপ্পটিসাৰোতি পাপপুঞ্ঞানং কতাকতৱসেন চিত্তৱিপ্পটিসাৰাভাৱো. পামুজ্জন্তি দুব্বলা তৰুণপীতি. পীতীতি বলৱা বহলপীতি. পস্সদ্ধীতি কাযচিত্তদৰথপটিপ্পস্সদ্ধি. সুখন্তি কাযিকচেতসিকসুখং. তঞ্হি দুৱিধম্পি সমাধিস্স উপনিস্সযপচ্চযো হোতি. সমাধীতি চিত্তেকগ্গতা. যথাভূতঞাণদস্সনন্তি তৰুণৱিপস্সনা; উদযব্বযঞাণস্সেতং অধিৱচনং. চিত্তেকগ্গতা হি তৰুণৱিপস্সনায উপনিস্সযপচ্চযো হোতি. নিব্বিদাতি সিখাপত্তা ৱুট্ঠানগামিনিবলৱৱিপস্সনা. ৱিৰাগোতি অৰিযমগ্গো. ৱিমুত্তীতি অৰহত্তফলং. চতুব্বিধোপি হি অৰিযমগ্গো অৰহত্তফলস্স উপনিস্সযপচ্চযো হোতি. ৱিমুত্তিঞাণদস্সনন্তি পচ্চৱেক্খণাঞাণং. ৱিমুত্তিঞাণদস্সনং অনুপাদাপৰিনিব্বানত্থাযাতি অপচ্চযপৰিনিব্বানত্থায. অপচ্চযপৰিনিব্বানস্স হি তং পচ্চযো হোতি, তস্মিং অনুপ্পত্তে অৱস্সং পৰিনিব্বাযিতব্বতোতি. এতদত্থা কথাতি অযং ৱিনযকথা নাম এতদত্থা. মন্তনাতি ৱিনযমন্তনা এৱ. উপনিসাতি অযং ‘‘ৱিনযো সংৱৰত্থাযা’’তিআদিকা পৰম্পৰপচ্চযতাপি এতদত্থায. সোতাৱধানন্তি ইমিস্সা পৰম্পৰপচ্চযকথায সোতাৱধানং. ইমং কথং সুত্ৱা যং উপ্পজ্জতি ঞাণং, তম্পি এতদত্থায. যদিদং অনুপাদা চিত্তস্স ৱিমোক্খোতি যো অযং চতূহি উপাদানেহি অনুপাদিযিত্ৱা চিত্তস্স অৰহত্তফলসঙ্খাতো ৱিমোক্খো, সোপি এতদত্থায; অপচ্চযপৰিনিব্বানত্থায এৱাতি অত্থো.
৩৬৭. অনুযোগৱত্তগাথাসু পঠমগাথা ৱুত্তত্থা এৱ.
ৱত্থুং ৱিপত্তিং আপত্তিং, নিদানং আকাৰঅকোৱিদো পুব্বাপৰং ন জানাতীতি ‘‘ৱত্থু’’ন্তিআদীনি ‘‘ন জানাতী’’তি পদেন সম্বন্ধো. ‘‘অকোৱিদো’’তি পদস্স ‘‘স ৱে তাদিসকো’’তি ইমিনা সম্বন্ধো. তস্মা অযমেত্থ যোজনা – যো ভিক্খু পাৰাজিকাদীনং ৱত্থুং ন জানাতি, চতুব্বিধং ৱিপত্তিং ন জানাতি, সত্তৱিধং আপত্তিং ন জানাতি, ‘‘ইদং সিক্খাপদং অসুকস্মিং নাম নগৰে পঞ্ঞত্ত’’ন্তি এৱং নিদানং ন জানাতি, ‘‘ইদং পুৰিমৱচনং ইদং পচ্ছিমৱচন’’ন্তি পুব্বাপৰং ন জানাতি, ‘‘ইদং কতং ইদং অকত’’ন্তি কতাকতং ন জানাতি. সমেন চাতি তেনেৱ পুব্বাপৰং অজাননস্স সমেন অঞ্ঞাণেন, ‘‘কতাকতং ন জানাতী’’তি ৱুত্তং হোতি; এৱং তাৱ নজানাতি-পদেন সদ্ধিং সম্বন্ধো ৱেদিতব্বো. যং পনেতং ‘‘আকাৰঅকোৱিদো’’তি ৱুত্তং, তত্থ আকাৰঅকোৱিদোতি কাৰণাকাৰণে অকোৱিদো. ইতি য্ৱাযং ৱত্থুআদীনিপি ন জানাতি, আকাৰস্স চ অকোৱিদো, স ৱে তাদিসকো ভিক্খু অপটিক্খোতি ৱুচ্চতি.
কম্মঞ্চ অধিকৰণঞ্চাতি ইমেসম্পি পদানং ‘‘ন জানাতী’’তি পদেনেৱ সম্বন্ধো. অযং পনেত্থ যোজনা – তথেৱ ইতি য্ৱাযং কম্মঞ্চ ন জানাতি, অধিকৰণঞ্চ ন জানাতি, সত্তপ্পকাৰে সমথে চাপি অকোৱিদো, ৰাগাদীহি পন ৰত্তো দুট্ঠো চ মূড়্হো চ, ভযেন ভযা গচ্ছতি, সম্মোহেন মোহা গচ্ছতি, ৰত্তত্তা পন দুট্ঠত্তা চ ছন্দা দোসা চ গচ্ছতি, পৰং সঞ্ঞাপেতুং অসমত্থতায ন চ সঞ্ঞত্তিকুসলো, কাৰণাকাৰণদস্সনে অসমত্থতায নিজ্ঝত্তিযা চ অকোৱিদো অত্তনো সদিসায পৰিসায লদ্ধত্তা লদ্ধপক্খো, হিৰিযা পৰিবাহিৰত্তা অহিৰিকো, কাড়কেহি কম্মেহি সমন্নাগতত্তা কণ্হকম্মো, ধম্মাদৰিযপুগ্গলাদৰিযানং অভাৱতো অনাদৰো, স ৱে তাদিসকো ভিক্খু অপটিক্খোতি ৱুচ্চতি, ন পটিক্খিতব্বো ন ওলোকেতব্বো, ন সম্মন্নিত্ৱা ইস্সৰিযাধিপচ্চজেট্ঠকট্ঠানে ঠপেতব্বোতি অত্থো. সুক্কপক্খগাথানম্পি যোজনানযো ৱুত্তনযেনেৱ ৱেদিতব্বোতি.
চূড়সঙ্গামৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.