৩. অনিযতকণ্ডং

১. পঠমঅনিযতসিক্খাপদৱণ্ণনা

৪৪৩. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱাতি পঠমঅনিযতসিক্খাপদং. তত্থ কালযুত্তং সমুল্লপন্তোতি কালং সল্লক্খেত্ৱা যদা ন অঞ্ঞো কোচি সমীপেন গচ্ছতি ৱা আগচ্ছতি ৱা তদা তদনুৰূপং ‘‘কচ্চি ন উক্কণ্ঠসি, ন কিলমসি, ন ছাতাসী’’তিআদিকং গেহস্সিতং কথং কথেন্তো. কালযুত্তং ধম্মং ভণন্তোতি কালং সল্লক্খেত্ৱা যদা অঞ্ঞো কোচি সমীপেন গচ্ছতি ৱা আগচ্ছতি ৱা তদা তদনুৰূপং ‘‘উপোসথং কৰেয্যাসি, সলাকভত্তং দদেয্যাসী’’তিআদিকং ধম্মকথং কথেন্তো.

বহূ ধীতৰো চ পুত্তা চ অস্সাতি বহুপুত্তা. তস্সা কিৰ দস পুত্তা দস ধীতৰো অহেসুং, বহূ নত্তাৰো অস্সাতি বহুনত্তা. যথেৱ হি তস্সা এৱমস্সা পুত্তধীতানম্পি ৱীসতি ৱীসতি দাৰকা অহেসুং, ইতি সা ৱীসুত্তৰচতুসতপুত্তনত্তপৰিৱাৰা অহোসি. অভিমঙ্গলসম্মতাতি উত্তমমঙ্গলসম্মতা. যঞ্ঞেসূতি দানপ্পদানেসু. ছণেসূতি আৱাহৱিৱাহমঙ্গলাদীসু অন্তৰুস্সৱেসু. উস্সৱেসূতি আসাড়্হীপৱাৰণনক্খত্তাদীসু মহুস্সৱেসু. পঠমং ভোজেন্তীতি ‘‘ইমেপি দাৰকা তযা সমানাযুকা নিৰোগা হোন্তূ’’তি আযাচন্তা পঠমংযেৱ ভোজেন্তি, যেপি সদ্ধা হোন্তি পসন্না, তেপি ভিক্খূ ভোজেত্ৱা তদনন্তৰং সব্বপঠমং তংযেৱ ভোজেন্তি. নাদিযীতি তস্সা ৱচনং ন আদিযি, ন গণ্হি, ন ৱা আদৰমকাসীতি অত্থো.

৪৪৪-৫. অলংকম্মনিযেতি কম্মক্খমং কম্মযোগ্গন্তি কম্মনিযং, অলং পৰিযত্তং কম্মনিযভাৱাযাতি অলংকম্মনিযং, তস্মিং অলংকম্মনিযে, যত্থ অজ্ঝাচাৰং কৰোন্তা সক্কোন্তি, তং কম্মং কাতুং তাদিসেতি অত্থো. তেনেৱস্স পদভাজনে ৱুত্তং – ‘‘সক্কা হোতি মেথুনং ধম্মং পটিসেৱিতু’’ন্তি, যত্থ মেথুনং ধম্মং সক্কা হোতি পটিসেৱিতুন্তি ৱুত্তং হোতি. নিসজ্জং কপ্পেয্যাতি নিসজ্জং কৰেয্য, নিসীদেয্যাতি অত্থো. যস্মা পন নিসীদিত্ৱাৱ নিপজ্জতি, তেনস্স পদভাজনে উভযম্পি ৱুত্তং. তত্থ উপনিসিন্নোতি উপগন্ত্ৱা নিসিন্নো. এৱং উপনিপন্নোপি ৱেদিতব্বো. ভিক্খু নিসিন্নেতি ভিক্খুম্হি নিসিন্নেতি অত্থো. উভো ৱা নিসিন্নাতি দ্ৱেপি অপচ্ছা অপুৰিমং নিসিন্না. এত্থ চ কিঞ্চাপি পাড়িযং ‘‘সোতস্স ৰহো’’তি আগতং, চক্খুস্স ৰহেনেৱ পন পৰিচ্ছেদো ৱেদিতব্বো. সচেপি হি পিহিতকৱাটস্স গব্ভস্স দ্ৱাৰে নিসিন্নো ৱিঞ্ঞূ পুৰিসো হোতি, নেৱ অনাপত্তিং কৰোতি. অপিহিতকৱাটস্স পন দ্ৱাৰে নিসিন্নো অনাপত্তিং কৰোতি. ন কেৱলঞ্চ দ্ৱাৰে অন্তোদ্ৱাদসহত্থেপি ওকাসে নিসিন্নো, সচে সচক্খুকো ৱিক্খিত্তোপি নিদ্দাযন্তোপি অনাপত্তিং কৰোতি. সমীপে ঠিতোপি অন্ধো ন কৰোতি, চক্খুমাপি নিপজ্জিত্ৱা নিদ্দাযন্তো ন কৰোতি. ইত্থীনং পন সতম্পি অনাপত্তিং ন কৰোতিযেৱ.

সদ্ধেয্যৱচসাতি সদ্ধাতব্বৱচনা. সা পন যস্মা অৰিযসাৱিকাৱ হোতি, তেনস্স পদভাজনে ‘‘আগতফলা’’তিআদি ৱুত্তং. তত্থ আগতং ফলং অস্সাতি আগতফলা পটিলদ্ধসোতাপত্তিফলাতি অত্থো. অভিসমেতাৱিনীতি পটিৱিদ্ধচতুসচ্চা. ৱিঞ্ঞাতং সিক্খত্তযসাসনং এতাযাতি ৱিঞ্ঞাতসাসনা. নিসজ্জং ভিক্খু পটিজানমানোতি কিঞ্চাপি এৱৰূপা উপাসিকা দিস্ৱা ৱদতি, অথ খো ভিক্খু নিসজ্জং পটিজানমানোযেৱ তিণ্ণং ধম্মানং অঞ্ঞতৰেন কাৰেতব্বো, ন অপ্পটিজানমানোতি অত্থো.

যেন ৱা সা সদ্ধেয্যৱচসা উপাসিকা ৱদেয্য তেন সো ভিক্খু কাৰেতব্বোতি নিসজ্জাদীসু আকাৰেসু যেন ৱা আকাৰেন সদ্ধিং মেথুনধম্মাদীনি আৰোপেত্ৱা সা উপাসিকা ৱদেয্য, পটিজানমানোৱ তেন সো ভিক্খু কাৰেতব্বো. এৱৰূপাযপি উপাসিকায ৱচনমত্তেন ন কাৰেতব্বোতি অত্থো. কস্মা? যস্মা দিট্ঠং নাম তথাপি হোতি, অঞ্ঞথাপি হোতি.

তদত্থজোতনত্থঞ্চ ইদং ৱত্থুং উদাহৰন্তি – মল্লাৰামৱিহাৰে কিৰ একো খীণাসৱত্থেৰো একদিৱসং উপট্ঠাককুলং গন্ত্ৱা অন্তোগেহে নিসীদি, উপাসিকাপি সযনপল্লঙ্কং নিস্সায ঠিতা হোতি. অথেকো পিণ্ডচাৰিকো দ্ৱাৰে ঠিতো দিস্ৱা ‘‘থেৰো উপাসিকায সদ্ধিং একাসনে নিসিন্নো’’তি সঞ্ঞং পটিলভিত্ৱা পুনপ্পুনং ওলোকেসি. থেৰোপি ‘‘অযং মযি অসুদ্ধলদ্ধিকো জাতো’’তি সল্লক্খেত্ৱা কতভত্তকিচ্চো ৱিহাৰং গন্ত্ৱা অত্তনো ৱসনট্ঠানং পৱিসিত্ৱা অন্তোৱ নিসীদি. সোপি ভিক্খু ‘‘থেৰং চোদেস্সামী’’তি আগন্ত্ৱা উক্কাসিত্ৱা দ্ৱাৰং ৱিৱৰি. থেৰো তস্স চিত্তং ঞত্ৱা আকাসে উপ্পতিত্ৱা কূটাগাৰকণ্ণিকং নিস্সায পল্লঙ্কেন নিসীদি. সোপি ভিক্খু অন্তো পৱিসিত্ৱা মঞ্চঞ্চ হেট্ঠামঞ্চঞ্চ ওলোকেত্ৱা থেৰং অপস্সন্তো উদ্ধং উল্লোকেসি, অথ আকাসে নিসিন্নং থেৰং দিস্ৱা ‘‘ভন্তে, এৱং মহিদ্ধিকা নাম তুম্হে মাতুগামেন সদ্ধিং একাসনে নিসিন্নভাৱং ৱদাপেথ এৱা’’তি আহ. থেৰো ‘‘অন্তৰঘৰস্সেৱেসো আৱুসো দোসো, অহং পন তং সদ্ধাপেতুং অসক্কোন্তো এৱমকাসিং, ৰক্খেয্যাসি ম’’ন্তি ৱত্ৱা ওতৰীতি.

৪৪৬. ইতো পৰং সা চে এৱং ৱদেয্যাতিআদি সব্বং পটিঞ্ঞায কাৰণাকাৰদস্সনত্থং ৱুত্তং, তত্থ মাতুগামস্স মেথুনং ধম্মং পটিসেৱন্তোতি মাতুগামস্স মগ্গে মেথুনং ধম্মং পটিসেৱন্তোতি অত্থো. নিসজ্জায কাৰেতব্বোতি নিসজ্জং পটিজানিত্ৱা মেথুনধম্মপটিসেৱনং অপ্পটিজানন্তো মেথুনধম্মপাৰাজিকাপত্তিযা অকাৰেত্ৱা নিসজ্জামত্তেন যং আপত্তিং আপজ্জতি তায কাৰেতব্বো, পাচিত্তিযাপত্তিযা কাৰেতব্বোতি অত্থো. এতেন নযেন সব্বচতুক্কেসু ৱিনিচ্ছযো ৱেদিতব্বো.

৪৫১. সিক্খাপদপৰিযোসানে পন আপত্তানাপত্তিপৰিচ্ছেদদস্সনত্থং ৱুত্তেসু গমনং পটিজানাতীতিআদীসু গমনং পটিজানাতীতি ‘‘ৰহোনিসজ্জস্সাদত্থং গতোম্হী’’তি এৱং গমনং পটিজানাতি, নিসজ্জন্তি নিসজ্জস্সাদেনেৱ নিসজ্জং পটিজানাতি. আপত্তিন্তি তীসু অঞ্ঞতৰং আপত্তিং. আপত্তিযা কাৰেতব্বোতি তীসু যং পটিজানাতি, তায কাৰেতব্বো. সেসমেত্থ চতুক্কে উত্তানাধিপ্পাযমেৱ. দুতিযচতুক্কে পন গমনং ন পটিজানাতীতি ৰহো নিসজ্জস্সাদৱসেন ন পটিজানাতি, ‘‘সলাকভত্তাদিনা অত্তনো কম্মেন গতোম্হি, সা পন ময্হং নিসিন্নট্ঠানং আগতা’’তি ৱদতি. সেসমেত্থাপি উত্তানাধিপ্পাযমেৱ.

অযং পন সব্বত্থ ৱিনিচ্ছযো – ৰহো নিসজ্জস্সাদোতি মেথুনধম্মসন্নিস্সিতকিলেসো ৱুচ্চতি. যো ভিক্খু তেনস্সাদেন মাতুগামস্স সন্তিকং গন্তুকামো অক্খিং অঞ্জেতি, দুক্কটং. নিৱাসনং নিৱাসেতি, কাযবন্ধনং বন্ধতি, চীৱৰং পাৰুপতি, সব্বত্থ পযোগে পযোগে দুক্কটং. গচ্ছতি, পদৱাৰে পদৱাৰে দুক্কটং. গন্ত্ৱা নিসীদতি, দুক্কটমেৱ. মাতুগামে আগন্ত্ৱা নিসিন্নমত্তে পাচিত্তিযং. সচে সা ইত্থী কেনচি কৰণীযেন উট্ঠাযুট্ঠায পুনপ্পুনং নিসীদতি, নিসজ্জায নিসজ্জায পাচিত্তিযং. যং সন্ধায গতো, সা ন দিট্ঠা, অঞ্ঞা আগন্ত্ৱা নিসীদতি, অস্সাদে উপ্পন্নে পাচিত্তিযং. মহাপচ্চৰিযং পন ‘‘গমনকালতো পট্ঠায অসুদ্ধচিত্তত্তা আপত্তিযেৱা’’তি ৱুত্তং. সচে সম্বহুলা আগচ্ছন্তি, মাতুগামগণনায পাচিত্তিযানি. সচে উট্ঠাযুট্ঠায পুনপ্পুনং নিসীদন্তি, নিসজ্জাগণনায পাচিত্তিযানি. অনিযমেত্ৱা দিট্ঠদিট্ঠায সদ্ধিং ৰহস্সাদং কপ্পেস্সামীতি গন্ত্ৱা নিসিন্নস্সাপি আগতাগতানং ৱসেন পুনপ্পুনং নিসজ্জাৱসেন চ ৱুত্তনযেনেৱ আপত্তিযো ৱেদিতব্বা. সচে সুদ্ধচিত্তেন গন্ত্ৱা নিসিন্নস্স সন্তিকং আগন্ত্ৱা নিসিন্নায ইত্থিযা ৰহস্সাদো উপ্পজ্জতি অনাপত্তি.

সমুট্ঠানাদীনি পঠমপাৰাজিকসদিসানেৱাতি.

পঠমঅনিযতসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

২. দুতিযঅনিযতসিক্খাপদৱণ্ণনা

৪৫২. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱাতি দুতিযঅনিযতসিক্খাপদং. তত্থ ভগৱতা পটিক্খিত্তন্তিআদিম্হি ‘‘যং একো একায ৰহো পটিচ্ছন্নে আসনে অলংকম্মনিযে নিসজ্জং কপ্পেয্য, তং নিসজ্জং কপ্পেতুং পটিক্খিত্ত’’ন্তি এৱং সম্বন্ধো ৱেদিতব্বো. ইতৰথা হি ‘‘একস্স একাযা’’তি ৱত্তব্বং সিযা, কস্মা? ‘‘পটিক্খিত্ত’’ন্তি ৱুত্তত্তা. সামিঅত্থে ৱা এতং পচ্চত্তৱচনং ৱেদিতব্বং.

৪৫৩. ন হেৱ খো পন পটিচ্ছন্নন্তি এত্থ পন যম্পি বহি পৰিক্খিত্তং অন্তো ৱিৱটং পৰিৱেণঙ্গণাদি, তম্পি অন্তোগধন্তি ৱেদিতব্বং. এৱৰূপঞ্হি ঠানং অপ্পটিচ্ছন্নেযেৱ গহিতন্তি মহাপচ্চৰিযং ৱুত্তং. সেসং পঠমসিক্খাপদনযেনেৱ ৱেদিতব্বং. কেৱলঞ্হি ইধ ইত্থীপি পুৰিসোপি যো কোচি ৱিঞ্ঞূ অনন্ধো অবধিৰো অন্তোদ্ৱাদসহত্থে ওকাসে ঠিতো ৱা নিসিন্নো ৱা ৱিক্খিত্তোপি নিদ্দাযন্তোপি অনাপত্তিং কৰোতি. বধিৰো পন চক্খুমাপি অন্ধো ৱা অবধিৰোপি ন কৰোতি. পাৰাজিকাপত্তিঞ্চ পৰিহাপেত্ৱা দুট্ঠুল্লৱাচাপত্তি ৱুত্তাতি অযং ৱিসেসো. সেসং পুৰিমসদিসমেৱ. উভযত্থাপি উম্মত্তকআদিকম্মিকানং অনাপত্তি.

সমুট্ঠানাদীসু ইদংসিক্খাপদং তিসমুট্ঠানং – কাযচিত্ততো, ৱাচাচিত্ততো, কাযৱাচাচিত্ততো চ সমুট্ঠাতি. কিৰিযং, সঞ্ঞাৱিমোক্খং, সচিত্তকং, লোকৱজ্জং, কাযকম্মং, ৱচীকম্মং, অকুসলচিত্তং, সুখমজ্ঝত্তৱেদনাহি দ্ৱিৱেদনং. সেসং উত্তানত্থমেৱাতি.

দুতিযঅনিযতসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

সমন্তপাসাদিকায ৱিনযসংৱণ্ণনায

অনিযতৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.