৮. ছেত্ৱাৱগ্গো

১. ছেত্ৱাসুত্তৱণ্ণনা

৭১. ছেত্ৱাৱগ্গস্স পঠমে ছেত্ৱাতি ৱধিত্ৱা. সুখং সেতীতি কোধপৰিড়াহেন অপৰিদয্হমানত্তা সুখং সযতি. ন সোচতীতি কোধৱিনাসেন ৱিনট্ঠদোমনস্সত্তা ন সোচতি. ৱিসমূলস্সাতি দুক্খৱিপাকস্স. মধুৰগ্গস্সাতি কুদ্ধস্স পটিকুজ্ঝিত্ৱা, অক্কুট্ঠস্স পচ্চক্কোসিত্ৱা, পহটস্স চ পটিপহৰিত্ৱা সুখং উপ্পজ্জতি, তং সন্ধায মধুৰগ্গোতি ৱুত্তো. ইমস্মিং হি ঠানে পৰিযোসানং অগ্গন্তি ৱুত্তং. অৰিযাতি বুদ্ধাদযো. পঠমং.

২. ৰথসুত্তৱণ্ণনা

৭২. দুতিযে পঞ্ঞাযতি এতেনাতি পঞ্ঞাণং. ধজো ৰথস্সাতি মহন্তস্মিং হি সঙ্গামসীসে দূৰতোৱ ধজং দিস্ৱা ‘‘অসুকৰঞ্ঞো নাম অযং ৰথো’’তি ৰথো পাকটো হোতি. তেন ৱুত্তং ‘‘ধজো ৰথস্স পঞ্ঞাণ’’ন্তি. অগ্গিপি দূৰতোৱ ধূমেন পঞ্ঞাযতি. চোড়ৰট্ঠং পণ্ডুৰট্ঠন্তি এৱং ৰট্ঠম্পি ৰঞ্ঞা পঞ্ঞাযতি. চক্কৱত্তিৰঞ্ঞো ধীতাপি পন ইত্থী ‘‘অসুকস্স নাম ভৰিযা’’তি ভত্তাৰং পত্ৱাৱ পঞ্ঞাযতি. তস্মা ধূমো পঞ্ঞাণমগ্গিনোতিআদি ৱুত্তং. দুতিযং.

৩. ৱিত্তসুত্তৱণ্ণনা

৭৩. ততিযে সদ্ধীধ ৱিত্তন্তি যস্মা সদ্ধো সদ্ধায মুত্তমণিআদীনিপি ৱিত্তানি লভতি, তিস্সোপি কুলসম্পদা, ছ কামসগ্গানি, নৱ ব্ৰহ্মলোকে পত্ৱা পৰিযোসানে অমতমহানিব্বানদস্সনম্পি লভতি, তস্মা মণিমুত্তাদীহি ৱিত্তেহি সদ্ধাৱিত্তমেৱ সেট্ঠং. ধম্মোতি দসকুসলকম্মপথো. সুখমাৱহতীতি সব্বম্পি সাসৱানাসৱং অসংকিলিট্ঠসুখং আৱহতি. সাদুতৰন্তি লোকস্মিং লোণম্বিলাদীনং সব্বৰসানং সচ্চমেৱ মধুৰতৰং. সচ্চস্মিং হি ঠিতা সীঘৱেগং নদিম্পি নিৱত্তেন্তি, ৱিসম্পি নিম্মদ্দেন্তি, অগ্গিম্পি পটিবাহন্তি, দেৱম্পি ৱস্সাপেন্তি, তস্মা তং সব্বৰসানং মধুৰতৰন্তি ৱুত্তং. পঞ্ঞাজীৱিং জীৱিতমাহু সেট্ঠন্তি যো পঞ্ঞাজীৱী গহট্ঠো সমানো পঞ্চসু সীলেসু পতিট্ঠায সলাকভত্তাদীনি পট্ঠপেত্ৱা পঞ্ঞায জীৱতি, পব্বজিতো ৱা পন ধম্মেন উপ্পন্নে পচ্চযে ‘‘ইদমত্থ’’ন্তি পচ্চৱেক্খিত্ৱা পৰিভুঞ্জন্তো কম্মট্ঠানং আদায ৱিপস্সনং পট্ঠপেত্ৱা অৰিযফলাধিগমৱসেন পঞ্ঞায জীৱতি, তং পঞ্ঞাজীৱিং পুগ্গলং সেট্ঠং জীৱিতং জীৱতীতি আহু. ততিযং.

৪. ৱুট্ঠিসুত্তৱণ্ণনা

৭৪. চতুত্থে বীজন্তি উপ্পতন্তানং সত্তৱিধং ধঞ্ঞবীজং সেট্ঠং. তস্মিঞ্হি উগ্গতে জনপদো খেমো হোতি সুভিক্খো. নিপততন্তি নিপতন্তানং মেঘৱুট্ঠি সেট্ঠা. মেঘৱুট্ঠিযঞ্হি সতি ৱিৱিধানি সস্সানি উপ্পজ্জন্তি, জনপদা ফীতা হোন্তি খেমা সুভিক্খা. পৱজমানানন্তি জঙ্গমানং পদসা চৰমানানং গাৱো সেট্ঠা. তা নিস্সায হি সত্তা পঞ্চ গোৰসে পৰিভুঞ্জমানা সুখং ৱিহৰন্তি. পৱদতন্তি ৰাজকুলমজ্ঝাদীসু ৱদন্তানং পুত্তো ৱৰো. সো হি মাতাপিতূনং অনত্থাৱহং ন ৱদতি.

ৱিজ্জা উপ্পততং সেট্ঠাতি পুৰিমপঞ্হে কিৰ সুত্ৱা সমীপে ঠিতা একা দেৱতা ‘‘দেৱতে, কস্মা ত্ৱং এতং পঞ্হং দসবলং পুচ্ছসি? অহং তে কথেস্সামী’’তি অত্তনো খন্তিযা লদ্ধিযা পঞ্হং কথেসি. অথ নং ইতৰা দেৱতা আহ – ‘‘যাৱ পধংসী ৱদেসি দেৱতে যাৱ পগব্ভা মুখৰা, অহং বুদ্ধং ভগৱন্তং পুচ্ছামি. ত্ৱং ময্হং কস্মা কথেসী’’তি? নিৱত্তেত্ৱা তদেৱ পঞ্হং দসবলং পুচ্ছি. অথস্সা সত্থা ৱিস্সজ্জেন্তো ৱিজ্জা উপ্পততন্তিআদিমাহ. তত্থ ৱিজ্জাতি চতুমগ্গৱিজ্জা. সা হি উপ্পতমানা সব্বাকুসলধম্মে সমুগ্ঘাতেতি. তস্মা ‘‘উপ্পততং সেট্ঠা’’তি ৱুত্তা. অৱিজ্জাতি ৱট্টমূলকমহাঅৱিজ্জা. সা হি নিপতন্তানং ওসীদন্তানং ৱৰা. পৱজমানানন্তি পদসা চৰমানানং জঙ্গমানং অনোমপুঞ্ঞক্খেত্তভূতো সঙ্ঘো ৱৰো. তঞ্হি তত্থ তত্থ দিস্ৱা পসন্নচিত্তা সত্তা সোত্থিং পাপুণন্তি. বুদ্ধোতি যাদিসো পুত্তো ৱা হোতু অঞ্ঞো ৱা, যেসং কেসঞ্চি ৱদমানানং বুদ্ধো ৱৰো. তস্স হি ধম্মদেসনং আগম্ম অনেকসতসহস্সানং পাণানং বন্ধনমোক্খো হোতীতি. চতুত্থং.

৫. ভীতাসুত্তৱণ্ণনা

৭৫. পঞ্চমে কিংসূধ ভীতাতি কিং ভীতা? মগ্গো চনেকাযতনপ্পৱুত্তোতি অট্ঠতিংসাৰম্মণৱসেন অনেকেহি কাৰণেহি কথিতো. এৱং সন্তে কিস্স ভীতা হুত্ৱা অযং জনতা দ্ৱাসট্ঠি দিট্ঠিযো অগ্গহেসীতি ৱদতি. ভূৰিপঞ্ঞাতি বহুপঞ্ঞ উস্সন্নপঞ্ঞ. পৰলোকং ন ভাযেতি ইমস্মা লোকা পৰং লোকং গচ্ছন্তো ন ভাযেয্য. পণিধাযাতি ঠপেত্ৱা. বহ্ৱন্নপানং ঘৰমাৱসন্তোতি অনাথপিণ্ডিকাদযো ৱিয বহ্ৱন্নপানে ঘৰে ৱসন্তো. সংৱিভাগীতি অচ্ছৰায গহিতম্পি নখেন ফালেত্ৱা পৰস্স দত্ৱাৱ ভুঞ্জনসীলো. ৱদঞ্ঞূতি ৱুত্তত্থমেৱ.

ইদানি গাথায অঙ্গানি উদ্ধৰিত্ৱা দস্সেতব্বানি – ‘‘ৱাচ’’ন্তি হি ইমিনা চত্তাৰি ৱচীসুচৰিতানি গহিতানি, ‘‘মনেনা’’তিপদেন তীণি মনোসুচৰিতানি, ‘‘কাযেনা’’তি পদেন তীণি কাযসুচৰিতানি. ইতি ইমে দস কুসলকম্মপথা পুব্বসুদ্ধিঅঙ্গং নাম. বহ্ৱন্নপানং ঘৰমাৱসন্তোতি ইমিনা যঞ্ঞউপক্খৰো গহিতো. সদ্ধোতি একমঙ্গং, মুদূতি একং, সংৱিভাগীতি একং, ৱদঞ্ঞূতি একং. ইতি ইমানি চত্তাৰি অঙ্গানি সন্ধায ‘‘এতেসু ধম্মেসু ঠিতো চতূসূ’’তি আহ.

অপৰোপি পৰিযাযো – ৱাচন্তিআদীনি তীণি অঙ্গানি, বহ্ৱন্নপানন্তি ইমিনা যঞ্ঞউপক্খৰোৱ গহিতো, সদ্ধো মুদূ সংৱিভাগী ৱদঞ্ঞূতি একং অঙ্গং. অপৰো দুকনযো নাম হোতি. ‘‘ৱাচং মনঞ্চা’’তি ইদমেকং অঙ্গং, ‘‘কাযেন পাপানি অকুব্বমানো, বহ্ৱন্নপানং ঘৰমাৱসন্তো’’তি একং, ‘‘সদ্ধো মুদূ’’তি একং, ‘‘সংৱিভাগী ৱদঞ্ঞূ’’তি একং. এতেসু চতূসু ধম্মেসু ঠিতো ধম্মে ঠিতো নাম হোতি. সো ইতো পৰলোকং গচ্ছন্তো ন ভাযতি. পঞ্চমং.

৬. নজীৰতিসুত্তৱণ্ণনা

৭৬. ছট্ঠে নামগোত্তং ন জীৰতীতি অতীতবুদ্ধানং যাৱজ্জদিৱসা নামগোত্তং কথিযতি, তস্মা ন জীৰতীতি ৱুচ্চতি. পোৰাণা পন ‘‘অদ্ধানে গচ্ছন্তে ন পঞ্ঞাযিস্সতি, জীৰণসভাৱো পন ন হোতিযেৱা’’তি ৱদন্তি. আলস্যন্তি আলসিযং, যেন ঠিতট্ঠানে ঠিতোৱ, নিসিন্নট্ঠানে নিসিন্নোৱ হোতি, তেলেপি উত্তৰন্তে ঠিতিং ন কৰোতি. পমাদোতি নিদ্দায ৱা কিলেসৱসেন ৱা পমাদো. অনুট্ঠানন্তি কম্মসমযে কম্মকৰণৱীৰিযাভাৱো. অসংযমোতি সীলসঞ্ঞমাভাৱো ৱিস্সট্ঠাচাৰতা. নিদ্দাতি সোপ্পবহুলতা. তায গচ্ছন্তোপি ঠিতোপি নিসিন্নোপি নিদ্দাযতি, পগেৱ নিপন্নো. তন্দীতি অতিচ্ছাতাদিৱসেন আগন্তুকালসিযং. তে ছিদ্দেতি তানি ছ ছিদ্দানি ৱিৱৰানি. সব্বসোতি সব্বাকাৰেন. তন্তি নিপাতমত্তং. ৱিৱজ্জযেতি ৱজ্জেয্য জহেয্য. ছট্ঠং.

৭. ইস্সৰিযসুত্তৱণ্ণনা

৭৭. সত্তমে সত্থমলন্তি মলগ্গহিতসত্থং. কিং সু হৰন্তং ৱাৰেন্তীতি কং হৰন্তং নিসেধেন্তি. ৱসোতি আণাপৱত্তনং. ইত্থীতি অৱিস্সজ্জনীযভণ্ডত্তা ‘‘ইত্থী ভণ্ডানমুত্তমং, ৱৰভণ্ড’’ন্তি আহ. অথ ৱা সব্বেপি বোধিসত্তা চ চক্কৱত্তিনো চ মাতুকুচ্ছিযংযেৱ নিব্বত্তন্তীতি ‘‘ইত্থী ভণ্ডানমুত্তম’’ন্তি আহ. কোধো সত্থমলন্তি কোধো মলগ্গহিতসত্থসদিসো, পঞ্ঞাসত্থস্স ৱা মলন্তি সত্থমলং. অব্বুদন্তি ৱিনাসকাৰণং, চোৰা লোকস্মিং ৱিনাসকাতি অত্থো. হৰন্তোতি সলাকভত্তাদীনি গহেত্ৱা গচ্ছন্তো. সলাকভত্তাদীনি হি পট্ঠপিতকালেযেৱ মনুস্সেহি পৰিচ্চত্তানি. তেসং তানি হৰন্তো সমণো পিযো হোতি, অনাহৰন্তে পুঞ্ঞহানিং নিস্সায ৱিপ্পটিসাৰিনো হোন্তি. সত্তমং.

৮. কামসুত্তৱণ্ণনা

৭৮. অট্ঠমে অত্তানং ন দদেতি পৰস্স দাসং কত্ৱা অত্তানং ন দদেয্য ঠপেত্ৱা সব্ববোধিসত্তেতি ৱুত্তং. ন পৰিচ্চজেতি সীহব্যগ্ঘাদীনং ন পৰিচ্চজেয্য সব্ববোধিসত্তে ঠপেত্ৱাযেৱাতি ৱুত্তং. কল্যাণন্তি সণ্হং মুদুকং. পাপিকন্তি ফৰুসং ৱাচং. অট্ঠমং.

৯. পাথেয্যসুত্তৱণ্ণনা

৭৯. নৱমে সদ্ধা বন্ধতি পাথেয্যন্তি সদ্ধং উপ্পাদেত্ৱা দানং দেতি, সীলং ৰক্খতি, উপোসথকম্মং কৰোতি, তেনেতং ৱুত্তং. সিৰীতি ইস্সৰিযং. আসযোতি ৱসনট্ঠানং. ইস্সৰিযে হি অভিমুখীভূতে থলতোপি জলতোপি ভোগা আগচ্ছন্তিযেৱ. তেনেতং ৱুত্তং. পৰিকস্সতীতি পৰিকড্ঢতি. নৱমং.

১০. পজ্জোতসুত্তৱণ্ণনা

৮০. দসমে পজ্জোতোতি পদীপো ৱিয হোতি. জাগৰোতি জাগৰব্ৰাহ্মণো ৱিয হোতি. গাৱো কম্মে সজীৱানন্তি কম্মেন সহ জীৱন্তানং গাৱোৱ কম্মে কম্মসহাযা কম্মদুতিযকা নাম হোন্তি. গোমণ্ডলেহি সদ্ধিং কসিকম্মাদীনি নিপ্ফজ্জন্তি. সীতস্স ইৰিযাপথোতি সীতং অস্স সত্তকাযস্স ইৰিযাপথো জীৱিতৱুত্তি. সীতন্তি নঙ্গলং. যস্স হি নঙ্গলেহি খেত্তং অপ্পমত্তকম্পি কট্ঠং ন হোতি, সো কথং জীৱিস্সতীতি ৱদতি. দসমং.

১১. অৰণসুত্তৱণ্ণনা

৮১. একাদসমে অৰণাতি নিক্কিলেসা. ৱুসিতন্তি ৱুসিতৱাসো. ভোজিস্সিযন্তি অদাসভাৱো. সমণাতি খীণাসৱসমণা. তে হি একন্তেন অৰণা নাম. ৱুসিতং ন নস্সতীতি তেসং অৰিযমগ্গৱাসো ন নস্সতি. পৰিজানন্তীতি পুথুজ্জনকল্যাণকতো পট্ঠায সেখা লোকিযলোকুত্তৰায পৰিঞ্ঞায পৰিজানন্তি. ভোজিস্সিযন্তি খীণাসৱসমণানংযেৱ নিচ্চং ভুজিস্সভাৱো নাম. ৱন্দন্তীতি পব্বজিতদিৱসতো পট্ঠায ৱন্দন্তি. পতিট্ঠিতন্তি সীলে পতিট্ঠিতং. সমণীধাতি সমণং ইধ. জাতিহীনন্তি অপি চণ্ডালকুলা পব্বজিতং. খত্তিযাতি ন কেৱলং খত্তিযাৱ, দেৱাপি সীলসম্পন্নং সমণং ৱন্দন্তিযেৱাতি. একাদসমং.

ছেত্ৱাৱগ্গো অট্ঠমো.

ইতি সাৰত্থপ্পকাসিনিযা

সংযুত্তনিকায-অট্ঠকথায

দেৱতাসংযুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.