১০. সুমনত্থেৰগাথাৱণ্ণনা

যদা নৱো পব্বজিতোতিআদিকা আযস্মতো সুমনত্থেৰস্স গাথা. কা উপ্পত্তি? অযম্পি পুৰিমবুদ্ধেসু কতাধিকাৰো তত্থ তত্থ ভৱে পুঞ্ঞানি উপচিনন্তো সিখিস্স ভগৱতো কালে মালাকাৰকুলে নিব্বত্তিত্ৱা ৱিঞ্ঞুতং পত্তো একদিৱসং সিখিং ভগৱন্তং পস্সিত্ৱা পসন্নমানসো সুমনপুপ্ফেহি পূজং অকাসি. সো তেন পুঞ্ঞকম্মেন দেৱমনুস্সেসু সংসৰন্তো ইমস্মিং বুদ্ধুপ্পাদে অঞ্ঞতৰস্স উপাসকস্স গেহে পটিসন্ধিং গণ্হি. সো চ উপাসকো আযস্মতো অনুৰুদ্ধত্থেৰস্স উপট্ঠাকো অহোসি. তস্স চ ততো পুব্বে জাতাজাতা দাৰকা মৰিংসু. তেন সো ‘‘সচাহং ইদানি একং পুত্তং লভিস্সামি, অয্যস্স অনুৰুদ্ধত্থেৰস্স সন্তিকে পব্বাজেস্সামী’’তি চিত্তং উপ্পাদেসি. সো চ দসমাসচ্চযেন জাতো অৰোগোযেৱ হুত্ৱা অনুক্কমেন ৱড্ঢেন্তো সত্তৱস্সিকো অহোসি, তং পিতা থেৰস্স সন্তিকে পব্বাজেসি. সো পব্বজিত্ৱা ততো পৰিপক্কঞাণত্তা ৱিপস্সনায কম্মং কৰোন্তো নচিৰস্সেৱ ছড়ভিঞ্ঞো হুত্ৱা থেৰং উপট্ঠহন্তো ‘‘পানীযং আহৰিস্সামী’’তি ঘটং আদায ইদ্ধিযা অনোতত্তদহং অগমাসি. অথেকো মিচ্ছাদিট্ঠিকো নাগৰাজা অনোতত্তদহং পটিচ্ছাদেন্তো সত্তক্খত্তুং ভোগেন পৰিক্খিপিত্ৱা উপৰি মহন্তং ফণং কত্ৱা সুমনস্স পানীযং গহেতুং ওকাসং ন দেতি. সুমনো গৰুড়ৰূপং গহেত্ৱা তং নাগৰাজং অভিভৱিত্ৱা পানীযং গহেত্ৱা থেৰস্স ৱসনট্ঠানং উদ্দিস্স আকাসেন গচ্ছতি. তং সত্থা জেতৱনে নিসিন্নো তথা গচ্ছন্তং দিস্ৱা ধম্মসেনাপতিং আমন্তেত্ৱা, ‘‘সাৰিপুত্ত, ইমং পস্সা’’তিআদিনা চতূহি গাথাহি তস্স গুণে অভাসি. অথ সুমনত্থেৰো –

৪২৯. ‘‘যদা নৱো পব্বজিতো, জাতিযা সত্তৱস্সিকো;

ইদ্ধিযা অভিভোত্ৱান, পন্নগিন্দং মহিদ্ধিকং.

৪৩০. ‘‘উপজ্ঝাযস্স উদকং, অনোতত্তা মহাসৰা;

আহৰামি ততো দিস্ৱা, মং সত্থা এতদব্ৰৱি.

৪৩১. ‘‘সাৰিপুত্ত ইমং পস্স, আগচ্ছন্তং কুমাৰকং;

উদককুম্ভমাদায, অজ্ঝত্তং সুসমাহিতং.

৪৩২. ‘‘পাসাদিকেন ৱত্তেন, কল্যাণইৰিযাপথো;

সামণেৰোনুৰুদ্ধস্স, ইদ্ধিযা চ ৱিসাৰদো.

৪৩৩. ‘‘আজানীযেন আজঞ্ঞো, সাধুনা সাধুকাৰিতো;

ৱিনীতো অনুৰুদ্ধেন, কতকিচ্চেন সিক্খিতো.

৪৩৪. ‘‘সো পত্ৱা পৰমং সন্তিং, সচ্ছিকত্ৱা অকুপ্পতং;

সামণেৰো স সুমনো, মা মং জঞ্ঞাতি ইচ্ছতী’’তি. –

অঞ্ঞাব্যাকৰণৱসেন ছ গাথা অভাসি.

তত্থ আদিতো দ্ৱে গাথা সুমনত্থেৰেনেৱ ভাসিতা, ইতৰা চতস্সো তং পসংসন্তেন সত্থাৰা ভাসিতা. তা সব্বা একজ্ঝং কত্ৱা সুমনত্থেৰো পচ্ছা অঞ্ঞাব্যাকৰণৱসেন অভাসি. তত্থ পন্নগিন্দন্তি নাগৰাজং. ততোতি তত্থ, যদা নৱো পব্বজিতো জাতিযা সত্তৱস্সিকো ইদ্ধিবলেন মহিদ্ধিকং নাগৰাজং অভিভৱিত্ৱা অনোতত্তদহতো উপজ্ঝাযস্স পানীযং আহৰামি, তস্মিং কালেতি অত্থো.

মং উদ্দিস্স ময্হং সত্থা এতদব্ৰৱি, তং দস্সেন্তো, ‘‘সাৰিপুত্ত, ইমং পস্সা’’তিআদিমাহ. অজ্ঝত্তং সুসমাহিতন্তি ৱিসযজ্ঝত্তভূতেন অগ্গফলসমাধিনা সুট্ঠু সমাহিতং.

পাসাদিকেন ৱত্তেনাতি পস্সন্তানং পসাদাৱহেন আচাৰৱত্তেন, কৰণত্থে ইদং কৰণৱচনং. কল্যাণইৰিযাপথোতি সম্পন্নিৰিযাপথো. পাসাদিকেন ৱত্তেনাতি ৱা ইত্থম্ভূতলক্খণে কৰণৱচনং. সমণস্স ভাৱো সামণ্যং, সামঞ্ঞন্তি অত্থো. তদত্থং ঈৰতি পৱত্ততীতি সামণেৰো, সমণুদ্দেসো. ইদ্ধিযা চ ৱিসাৰদোতি ইদ্ধিযম্পি ব্যত্তো সুকুসলো. আজানীযেনাতি পুৰিসাজানীযেন. অত্তহিতপৰহিতানং সাধনতো সাধুনা কতকিচ্চেন অনুৰুদ্ধেন সাধু উভযহিতসাধকো, সুট্ঠু ৱা আজঞ্ঞো কাৰিতো দমিতো. অগ্গৱিজ্জায ৱিনীতো অসেক্খভাৱাপাদনেন সিক্খিতো সিক্খাপিতোতি অত্থো.

সো সামণেৰো সুমনো পৰমং সন্তিং নিব্বানং পত্ৱা অগ্গমগ্গাধিগমেন অধিগন্ত্ৱা সচ্ছিকত্ৱা অত্তপচ্চক্খং কত্ৱা অকুপ্পতং অৰহত্তফলং অপ্পিচ্ছভাৱস্স পৰমুক্কংসগতত্তা মা মং জঞ্ঞাতি মং ‘‘অযং খীণাসৱো’’তি ৱা ‘‘ছড়ভিঞ্ঞো’’তি ৱা কোচিপি মা জানেয্যাতি ইচ্ছতি অভিকঙ্খতীতি.

সুমনত্থেৰগাথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.