১১. জতুকণ্ণিমাণৱসুত্তনিদ্দেসৱণ্ণনা
৬৫. একাদসমে জতুকণ্ণিসুত্তে – সুত্ৱানহং ৱীৰ অকামকামিন্তি অহং ‘‘ইতিপি সো ভগৱা’’তিআদিনা (পাৰা. ১; দী. নি. ১.১৫৭, ২৫৫, ৩০১; অ. নি. ৬.১০; সং. নি. ৫.৯৯৭) নযেন ৱীৰ কামানং অকামনতো অকামকামিং বুদ্ধং সুত্ৱা. অকামমাগমন্তি নিক্কামং ভগৱন্তং পুচ্ছিতুং আগতোম্হি. সহজনেত্তাতি সহজাতসব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণচক্খু. যথাতচ্ছন্তি যথাতথং. ব্ৰূহি মেতি পুন যাচন্তো ভণতি. যাচন্তো হি সহস্সক্খত্তুম্পি ভণেয্য, কো পন ৱাদো দ্ৱিক্খত্তুং.
ইতিপি সো ভগৱা অৰহং সম্মাসম্বুদ্ধোতি ইমেসং পদানং অত্থো হেট্ঠা ৱুত্তোৱ. ৱিজ্জাহি পন চৰণেন চ সম্পন্নত্তা ৱিজ্জাচৰণসম্পন্নো. তত্থ ৱিজ্জাতি তিস্সোপি ৱিজ্জা অট্ঠপি ৱিজ্জা. তিস্সো ৱিজ্জা ভযভেৰৱসুত্তে (ম. নি. ১.৩৪ আদযো) ৱুত্তনযেন ৱেদিতব্বা, অট্ঠ অম্বট্ঠসুত্তে (দী. নি. ১.২৫৪ আদযো). তত্থ হি ৱিপস্সনাঞাণেন মনোমযিদ্ধিযা চ সহ ছ অভিঞ্ঞা পৰিগ্গহেত্ৱা অট্ঠ ৱিজ্জা ৱুত্তা. চৰণন্তি সীলসংৱৰো ইন্দ্ৰিযেসু গুত্তদ্ৱাৰতা ভোজনে মত্তঞ্ঞুতা জাগৰিযানুযোগো সত্ত সদ্ধম্মা চত্তাৰি ৰূপাৱচৰজ্ঝানানীতি ইমে পন্নৰস ধম্মা ৱেদিতব্বা. ইমেযেৱ হি পন্নৰস ধম্মা যস্মা এতেহি চৰতি অৰিযসাৱকো গচ্ছতি অমতং দিসং, তস্মা ‘‘চৰণ’’ন্তি ৱুত্তা. যথাহ – ‘‘ইধ, মহানাম, অৰিযসাৱকো সীলৱা হোতী’’তি (ম. নি. ২.২৪) সব্বং মজ্ঝিমপণ্ণাসকে ৱুত্তনযেন ৱেদিতব্বং. ভগৱা ইমাহি ৱিজ্জাহি ইমিনা চ চৰণেন সমন্নাগতো, তেন ৱুচ্চতি ৱিজ্জাচৰণসম্পন্নোতি. তত্থ ৱিজ্জাসম্পদা ভগৱতো সব্বঞ্ঞুতং পূৰেত্ৱা ঠিতা, চৰণসম্পদা মহাকাৰুণিকতং. সো সব্বঞ্ঞুতায সব্বসত্তানং অত্থানত্থং ঞত্ৱা মহাকাৰুণিকতায অনত্থং পৰিৱজ্জেত্ৱা অত্থে নিযোজেতি, যথা তং ৱিজ্জাচৰণসম্পন্নো. তেনস্স সাৱকা সুপ্পটিপন্না হোন্তি, নো দুপ্পটিপন্না, ৱিজ্জাচৰণৱিপন্নানঞ্হি সাৱকা অত্তন্তপাদযো ৱিয (পাৰা. অট্ঠ. ১.১).
সোভনগমনত্তা সুন্দৰং ঠানং গতত্তা সম্মা গতত্তা সম্মা চ গদত্তা সুগতো. গমনম্পি হি গতন্তি ৱুচ্চতি. তঞ্চ ভগৱতো সোভনং পৰিসুদ্ধমনৱজ্জং. কিং পন তন্তি? অৰিযমগ্গো. তেন হেস গমনেন খেমং দিসং অসজ্জমানো গতোতি সোভনগমনত্তা সুগতো. সুন্দৰঞ্চেস ঠানং গতো অমতং নিব্বানন্তি সুন্দৰং ঠানং গতত্তাপি সুগতো. সম্মা চ গতো তেন তেন মগ্গেন পহীনে কিলেসে পুন অপচ্চাগচ্ছন্তো. ৱুত্তঞ্হেতং –
‘‘সোতাপত্তিমগ্গেন যে কিলেসা পহীনা, তে কিলেসে ন পুনেতি ন পচ্চেতি ন পচ্চাগচ্ছতীতি সুগতো…পে… অৰহত্তমগ্গেন যে কিলেসা পহীনা, তে কিলেসে ন পুনেতি ন পচ্চেতি ন পচ্চাগচ্ছতীতি সুগতো’’তি (মহানি. ৩৮; চূড়নি. মেত্তগূমাণৱপুচ্ছানিদ্দেস ২৭).
সম্মা ৱা গতো দীপঙ্কৰপাদমূলতো পভুতি যাৱ বোধিমণ্ডা তাৱ সমতিংসপাৰমীপূৰিকায সম্মা পটিপত্তিযা সব্বলোকস্স হিতসুখমেৱ কৰোন্তো সস্সতং উচ্ছেদং কামসুখং অত্তকিলমথন্তি ইমে চ অন্তে অনুপগচ্ছন্তো গতোতি সম্মা গতত্তাপি সুগতো. সম্মা চেস গদতি যুত্তট্ঠানেসু যুত্তমেৱ ৱাচং ভাসতীতি সম্মা গদত্তাপি সুগতো.
তত্ৰিদং সাধকসুত্তং –
‘‘যং তথাগতো ৱাচং জানাতি অভূতং অতচ্ছং অনত্থসংহিতং, সা চ পৰেসং অপ্পিযা অমনাপা, ন তং তথাগতো ৱাচং ভাসতি. যম্পি তথাগতো ৱাচং জানাতি ভূতং তচ্ছং অনত্থসংহিতং, সা চ পৰেসং অপ্পিযা অমনাপা, তম্পি তথাগতো ৱাচং ন ভাসতি. যঞ্চ খো তথাগতো ৱাচং জানাতি ভূতং তচ্ছং অত্থসংহিতং, সা চ পৰেসং অপ্পিযা অমনাপা, তত্ৰ কালঞ্ঞূ তথাগতো হোতি তস্সা ৱাচায ৱেয্যাকৰণায. যং তথাগতো ৱাচং জানাতি অভূতং অতচ্ছং অনত্থসংহিতং. সা চ পৰেসং পিযা মনাপা, ন তং তথাগতো ৱাচং ভাসতি. যম্পি তথাগতো ৱাচং জানাতি ভূতং তচ্ছং অনত্থসংহিতং, সা চ পৰেসং পিযা মনাপা, তম্পি তথাগতো ৱাচং ন ভাসতি. যঞ্চ খো তথাগতো ৱাচং জানাতি ভূতং তচ্ছং অত্থসংহিতং, সা চ পৰেসং পিযা মনাপা, তত্ৰ কালঞ্ঞূ তথাগতো হোতি তস্সা ৱাচায ৱেয্যাকৰণাযা’’তি (ম. নি. ২.৮৬).
এৱং সম্মা গদত্তাপি সুগতোতি ৱেদিতব্বো.
সব্বথা ৱিদিতলোকত্তা পন লোকৱিদূ. সো হি ভগৱা সভাৱতো সমুদযতো নিৰোধতো নিৰোধূপাযতোতি সব্বথা লোকং অৱেদি অঞ্ঞাসি পটিৱিজ্ঝি. যথাহ –
‘‘যত্থ খো, আৱুসো, ন জাযতি ন জীযতি ন মীযতি ন চৱতি ন উপপজ্জতি, নাহং তং গমনেন লোকস্স অন্তং ঞাতেয্যং দট্ঠেয্যং পত্তেয্যন্তি ৱদামি. ন চাহং, আৱুসো, অপ্পত্ৱাৱ লোকস্স অন্তং দুক্খস্স অন্তকিৰিযং ৱদামি. অপি চাহং, আৱুসো, ইমস্মিংযেৱ ব্যামমত্তে কড়েৱৰে সসঞ্ঞিম্হি সমনকে লোকঞ্চ পঞ্ঞপেমি লোকসমুদযঞ্চ লোকনিৰোধঞ্চ লোকনিৰোধগামিনিঞ্চ পটিপদং (সং. নি. ১.১০৭; অ. নি. ৪.৪৫).
‘‘গমনেন ন পত্তব্বো, লোকস্সন্তো কুদাচনং;
ন চ অপ্পত্ৱা লোকন্তং, দুক্খা অত্থি পমোচনং.
‘‘তস্মা হৱে লোকৱিদূ সুমেধো, লোকন্তগূ ৱুসিতব্ৰহ্মচৰিযো;
লোকস্স অন্তং সমিতাৱি ঞত্ৱা, নাসীসতী লোকমিমং পৰঞ্চা’’তি. (সং. নি. ১.১০৭; অ. নি. ৪.৪৫);
অপি চ – তযো লোকা সঙ্খাৰলোকো সত্তলোকো ওকাসলোকোতি. তত্থ ‘‘একো লোকো সব্বে সত্তা আহাৰট্ঠিতিকা’’তি (পটি. ম. ১.১১২) আগতট্ঠানে সঙ্খাৰলোকো ৱেদিতব্বো. ‘‘সস্সতো লোকোতি ৱা অসস্সতো লোকোতি ৱা’’তি (দী. নি. ১.৪২১; ম. নি. ১.২৬৯; সং. নি. ৪.৪১৬; ৱিভ. ৯৩৭) আগতট্ঠানে সত্তলোকো.
‘‘যাৱতা চন্দিমসূৰিযা পৰিহৰন্তি, দিসা ভন্তি ৱিৰোচমানা;
তাৱ সহস্সধা লোকো, এত্থ তে ৱত্ততী ৱসো’’তি. (ম. নি. ১.৫০৩) –
আগতট্ঠানে ওকাসলোকো. তম্পি ভগৱা সব্বথা অৱেদি. তথা হিস্স ‘‘একো লোকো সব্বে সত্তা আহাৰট্ঠিতিকা. দ্ৱে লোকা নামঞ্চ ৰূপঞ্চ. তযো লোকা তিস্সো ৱেদনা. চত্তাৰো লোকা চত্তাৰো আহাৰা. পঞ্চ লোকা পঞ্চুপাদানক্খন্ধা. ছ লোকা ছ অজ্ঝত্তিকানি আযতনানি. সত্ত লোকা সত্ত ৱিঞ্ঞাণট্ঠিতিযো. অট্ঠ লোকা অট্ঠ লোকধম্মা. নৱ লোকা নৱ সত্তাৱাসা. দস লোকা দসাযতনানি. দ্ৱাদস লোকা দ্ৱাদসাযতনানি. অট্ঠাৰসলোকা অট্ঠাৰস ধাতুযো’’তি (পটি. ম. ১.১১২) অযং সঙ্খাৰলোকোপি সব্বথা ৱিদিতো.
যস্মা পনেস সব্বেসম্পি সত্তানং আসযং জানাতি, অনুসযং জানাতি, চৰিতং জানাতি, অধিমুত্তিং জানাতি, অপ্পৰজক্খে মহাৰজক্খে তিক্খিন্দ্ৰিযে মুদিন্দ্ৰিযে, স্ৱাকাৰে দ্ৱাকাৰে, সুৱিঞ্ঞাপযে দুৱিঞ্ঞাপযে, ভব্বে অভব্বে সত্তে জানাতি. তস্মাস্স সত্তলোকোপি সব্বথা ৱিদিতো. যথা চ সত্তলোকো, এৱং ওকাসলোকোপি. তথা হেস একং চক্কৱাড়ং আযামতো চ ৱিত্থাৰতো চ যোজনানং দ্ৱাদস সতসহস্সানি চতুতিংস সতানি চ পঞ্ঞাসঞ্চ যোজনানি. পৰিক্খেপতো –
সব্বং সতসহস্সানি, ছত্তিংস পৰিমণ্ডলং;
দস চেৱ সহস্সানি, অড্ঢুড্ঢানি সতানি চ.
তত্থ –
দুৱে সতসহস্সানি, চত্তাৰি নহুতানি চ;
এত্তকং বহলত্তেন, সঙ্খাতাযং ৱসুন্ধৰা.
তস্সাযেৱ সন্ধাৰকং –
চত্তাৰি সতসহস্সানি, অট্ঠেৱ নহুতানি চ;
এত্তকং বহলত্তেন, জলং ৱাতে পতিট্ঠিতং.
তস্সাপি সন্ধাৰকো –
নৱ সতসহস্সানি, মালুতো নভমুগ্গতো;
সট্ঠি চেৱ সহস্সানি, এসা লোকস্স সণ্ঠিতি.
এৱং সণ্ঠিতে চেত্থ যোজনানং –
চতুৰাসীতি সহস্সানি, অজ্ঝোগাড়্হো মহণ্ণৱে;
অচ্চুগ্গতো তাৱদেৱ, সিনেৰু পব্বতুত্তমো.
ততো উপড্ঢুপড্ঢেন, পমাণেন যথাক্কমং;
অজ্ঝোগাড়্হুগ্গতা দিব্বা, নানাৰতনচিত্তিতা.
যুগন্ধৰো ঈসধৰো, কৰৱীকো সুদস্সনো;
নেমিন্ধৰো ৱিনতকো, অস্সকণ্ণো গিৰি ব্ৰহা.
এতে সত্ত মহাসেলা, সিনেৰুস্স সমন্ততো;
মহাৰাজানমাৱাসা, দেৱযক্খনিসেৱিতা.
যোজনানং সতানুচ্চো, হিমৱা পঞ্চ পব্বতো;
যোজনানং সহস্সানি, তীণি আযতৱিত্থতো.
চতুৰাসীতিসহস্সেহি, কূটেহি পটিমণ্ডিতো;
তিপঞ্চযোজনক্খন্ধ-পৰিক্খেপা নগৱ্হযা.
পঞ্ঞাসযোজনক্খন্ধ-সাখাযামা সমন্ততো;
সতযোজনৱিত্থিণ্ণা, তাৱদেৱ চ উগ্গতা;
জম্বূ যস্সানুভাৱেন, জম্বুদীপো পকাসিতো. (ৱিসুদ্ধি. ১.১৩৭; ধ. স. অট্ঠ. ৫৮৪);
যঞ্চেতং জম্বুযা পমাণং, এতদেৱ অসুৰানং চিত্তপাটলিযা, গৰুড়ানং সিম্বলিৰুক্খস্স, অপৰগোযানে কদম্বস্স, উত্তৰকুৰূসু কপ্পৰুক্খস্স, পুব্বৱিদেহে সিৰীসস্স, তাৱতিংসেসু পাৰিচ্ছত্তকস্সাতি. তেনাহু পোৰাণা –
‘‘পাটলী সিম্বলী জম্বূ, দেৱানং পাৰিচ্ছত্তকো;
কদম্বো কপ্পৰুক্খো চ, সিৰীসেন ভৱতি সত্তমং.
‘‘দ্ৱে অসীতি সহস্সানি, অজ্ঝোগাড়্হো মহণ্ণৱে;
অচ্চুগ্গতো তাৱদেৱ, চক্কৱাড়সিলুচ্চযো;
পৰিক্খিপিত্ৱা তং সব্বং, লোকধাতুমযং ঠিতো’’তি. (ৱিসুদ্ধি. ১.১৩৭; ধ. স. অট্ঠ. ৫৮৪);
তত্থ চন্দমণ্ডলং একূনপঞ্ঞাসযোজনং, সূৰিযমণ্ডলং পঞ্ঞাসযোজনং, তাৱতিংসভৱনং দসসহস্সযোজনং, তথা অসুৰভৱনং অৱীচিমহানিৰযো জম্বুদীপো চ. অপৰগোযানং সত্তসহস্সযোজনং. তথা পুব্বৱিদেহো. উত্তৰকুৰু অট্ঠসহস্সযোজনো. একমেকো চেত্থ মহাদীপো পঞ্চসতপঞ্চসতপৰিত্তদীপপৰিৱাৰো. তং সব্বম্পি একং চক্কৱাড়ং একা লোকধাতু. তদন্তৰেসু লোকন্তৰিকনিৰযা. এৱং অনন্তানি চক্কৱাড়ানি অনন্তা লোকধাতুযো ভগৱা অনন্তেন বুদ্ধঞাণেন অৱেদি অঞ্ঞাসি পটিৱিজ্ঝি. এৱমস্স ওকাসলোকোপি সব্বথা ৱিদিতো. এৱম্পি সব্বথা ৱিদিতলোকত্তা লোকৱিদূ.
অত্তনো পন গুণেহি ৱিসিট্ঠতৰস্স কস্সচি অভাৱতো নত্থি এতস্স উত্তৰোতি অনুত্তৰো. তথা হেস সীলগুণেনপি সব্বং লোকং অভিভৱতি সমাধি…পে… পঞ্ঞা… ৱিমুত্তি… ৱিমুত্তিঞাণদস্সনগুণেনপি. সীলগুণেনপি অসমো অসমসমো অপ্পটিমো অপ্পটিভাগো অপ্পটিপুগ্গলো…পে… ৱিমুত্তিঞাণদস্সনগুণেনপি. যথাহ – ‘‘ন খো পনাহং পস্সামি সদেৱকে লোকে…পে… সদেৱমনুস্সায অত্তনা সীলসম্পন্নতৰ’’ন্তি (সং. নি. ১.১৭৩; অ. নি. ৪.২১) ৱিত্থাৰো.
এৱং অগ্গপসাদসুত্তাদীনি (অ. নি. ৪.৩৪; ইতিৱু. ৯০) ‘‘ন মে আচৰিযো অত্থী’’তিআদিকা (ম. নি. ১.২৮৫; মহাৱ. ১১; কথা. ৪০৫; মি. প. ৪.৫.১১) গাথাযো চ ৱিত্থাৰেতব্বা.
পুৰিসদম্মে সাৰেতীতি পুৰিসদম্মসাৰথি, দমেতি ৱিনেতীতি ৱুত্তং হোতি. তত্থ পুৰিসদম্মাতি অদন্তা দমেতুং যুত্তা তিৰচ্ছানপুৰিসাপি মনুস্সপুৰিসাপি অমনুস্সপুৰিসাপি. তথা হি ভগৱতা তিৰচ্ছানপুৰিসাপি অপলালো নাগৰাজা চূড়োদৰো মহোদৰো অগ্গিসিখো ধূমসিখো অৰৱাড়ো নাগৰাজা ধনপালকো হত্থীতি এৱমাদযো দমিতা নিব্বিসা কতা, সৰণেসু চ সীলেসু চ পতিট্ঠাপিতা. মনুস্সপুৰিসাপি সচ্চকনিগণ্ঠপুত্তঅম্বট্ঠমাণৱপোক্খৰসাতিসোণদন্তকূটদন্তাদযো. অমনুস্সপুৰিসাপি আড়ৱকসূচিলোমখৰলোমযক্খসক্কদেৱৰাজাদযো দমিতা ৱিনীতা ৱিচিত্ৰেহি ৱিনযনূপাযেহি. ‘‘অহং খো কেসি পুৰিসদম্মে সণ্হেনপি ৱিনেমি, ফৰুসেনপি ৱিনেমি, সণ্হফৰুসেনপি ৱিনেমী’’তি (অ. নি. ৪.১১১) ইদঞ্চেত্থ সুত্তং ৱিত্থাৰেতব্বং. অপি চ ভগৱা ৱিসুদ্ধসীলাদীনং পঠমজ্ঝানাদীনি সোতাপন্নাদীনঞ্চ উত্তৰিমগ্গপটিপদং আচিক্খন্তো দন্তেপি দমেতিযেৱ.
অথ ৱা অনুত্তৰো পুৰিসদম্মসাৰথীতি একমেৱিদং অত্থপদং. ভগৱা হি তথা পুৰিসদম্মে সাৰেতি, যথা একপল্লঙ্কেনেৱ নিসিন্না অট্ঠ দিসা অসজ্জমানা ধাৱন্তি. তস্মা ‘‘অনুত্তৰো পুৰিসদম্মসাৰথী’’তি ৱুচ্চতি. ‘‘হত্থিদমকেন, ভিক্খৱে, হত্থি দম্মো সাৰিতো একংযেৱ দিসং ধাৱতী’’তি ইদঞ্চেত্থ সুত্তং (ম. নি. ৩.৩১২) ৱিত্থাৰেতব্বং.
ৱীৰিযৱাতি অৰিযমগ্গেন সব্বপাপকেহি ৱিৰতো. পহূতি পভূ. ৱিসৱীতি পৰসন্তানে ৱীৰিযুপ্পাদকো. অলমত্তোতি সমত্থচিত্তো.
ৱিৰতোতি অৰিযমগ্গেন ৱিৰতত্তা আযতিং অপ্পটিসন্ধিকো. সব্বপাপকেহি নিৰযদুক্খং অতিচ্চাতি আযতিং অপ্পটিসন্ধিতায নিৰযদুক্খং অতিচ্চ ঠিতো. ৱীৰিযৱাসোতি ৱীৰিযনিকেতো. সো ৱীৰিযৱাতি সো খীণাসৱো ‘‘ৱীৰিযৱা’’তি ৱত্তব্বতং অৰহতি. পধানৱা ৱীৰো তাদীতি ইমানি পনস্স থুতিৱচনানি. সো হি পধানৱা মগ্গজ্ঝানপধানেন, ৱীৰো কিলেসাৰিৱিদ্ধংসনসমত্থতায, তাদি নিব্বিকাৰতায পৱুচ্চতে তথত্তাতি তথাৰূপো ‘‘ৱীৰিযৱা’’তি পৱুচ্চতি.
তে কামকামিনোতি এতে ৰূপাদিৱত্থুকামে ইচ্ছন্তা. ৰাগৰাগিনোতি ৰাগেন ৰঞ্জিতা. সঞ্ঞাসঞ্ঞিনোতি ৰাগসঞ্ঞায সঞ্ঞিনো. ন কামে কামেতীতি ৰূপাদিৱত্থুকামে ন পত্থেতি. অকামোতি কামেহি ৱিৰহিতো. নিক্কামোতি নিক্কন্তকামো.
সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণন্তি তিযদ্ধগতং সব্বনেয্যপথং জানাতীতি সব্বঞ্ঞূ, তস্স ভাৱো সব্বঞ্ঞুতা, সব্বঞ্ঞুতা এৱ ঞাণং সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণং, সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণসঙ্খাতং নেত্তঞ্চ ৱাসনায সহ কিলেসে পৰাজেত্ৱা জিতত্তা জিনভাৱো চ অপুব্বং অচৰিমং অপুৰে অপচ্ছা একস্মিং খণে একস্মিং কালে উপ্পন্নো পুব্বন্ততো উদ্ধং পন্নোতি উপ্পন্নো.
৬৬. তেজী তেজসাতি তেজেন সমন্নাগতো তেজসা অভিভুয্য. যমহং ৱিজঞ্ঞং জাতিজৰায ইধ ৱিপ্পহানন্তি যং অহং জাতিজৰায পহানভূতং ধম্মং ইধেৱ জানেয্যং.
জগতীতি পথৱী. সব্বং আকাসগতন্তি সকলং আকাসে পৱত্তং পত্থটং. তমগতন্তি তমমেৱ তমগতং অন্ধকাৰং যথা গূথগতং মুত্তগতন্তি. অভিৱিহচ্চাতি নাসেত্ৱা. অন্ধকাৰং ৱিধমিত্ৱাতি চক্খুৱিঞ্ঞাণুপ্পত্তিনিৱাৰকং অন্ধকাৰং পলাপেত্ৱা. আলোকং দস্সযিত্ৱাতি সূৰিযালোকং দস্সযিত্ৱা. আকাসেতি অজটাকাসে. অন্তলিক্খেতি অন্তৰধাতুসমত্থতুচ্ছোকাসে. গগনপথেতি দেৱতানং গমনমগ্গে গচ্ছতি. সব্বং অভিসঙ্খাৰসমুদযন্তি সকলং কম্মং সমুদযং উপ্পাদং, তণ্হন্তি অত্থো. কিলেসতমং অৱিজ্জন্ধকাৰং ৱিধমিত্ৱাতি কিলেসতমসঙ্খাতং অঞ্ঞাণং অৱিজ্জন্ধকাৰং নীহৰিত্ৱা নাসেত্ৱা. ঞাণালোকং পঞ্ঞালোকং দস্সযিত্ৱা. ৱত্থুকামে পৰিজানিত্ৱাতি ৰূপাদিৱত্থুকামে ঞাততীৰণপৰিঞ্ঞায জানিত্ৱা. কিলেসকামে পহাযাতি উপতাপনসঙ্খাতে কিলেসকামে পহানপৰিঞ্ঞায পজহিত্ৱা.
৬৭. অথস্স ভগৱা তং ধম্মং আচিক্খন্তো উপৰূপৰিগাথাযো অভাসি. তত্থ নেক্খম্মং দট্ঠু খেমতোতি নিব্বানঞ্চ নিব্বানগামিনিঞ্চ পটিপদং ‘‘খেম’’ন্তি দিস্ৱা. উগ্গহিতন্তি তণ্হাৱসেন দিট্ঠিৱসেন গহিতং. নিৰত্তং ৱাতি নিৰস্সিতব্বং ৱা, মুঞ্চিতব্বন্তি ৱুত্তং হোতি. মা তে ৱিজ্জিত্থাতি মা তে অহোসি. কিঞ্চনন্তি ৰাগাদিকিঞ্চনং, তম্পি তে মা ৱিজ্জিত্থ.
মুঞ্চিতব্বন্তি মুঞ্চিত্ৱা ন পুন গহেতব্বং. ৱিজহিতব্বন্তি চজিতব্বং. ৱিনোদেতব্বন্তি খিপিতব্বং. ব্যন্তীকাতব্বন্তি ৱিগতন্তং কাতব্বং. অনভাৱং গমেতব্বন্তি অনু অনু অভাৱং গমেতব্বং.
৬৮-৯. পুব্বেতি অতীতে সঙ্খাৰে আৰব্ভ উপ্পন্নকিলেসা. ব্ৰাহ্মণাতি ভগৱা জতুকণ্ণিং আলপতি. সেসং সব্বত্থ পাকটমেৱ.
এৱং ভগৱা ইদম্পি সুত্তং অৰহত্তনিকূটেনেৱ দেসেসি, দেসনাপৰিযোসানে চ পুব্বসদিসো এৱ ধম্মাভিসমযো অহোসীতি.
সদ্ধম্মপ্পজ্জোতিকায চূড়নিদ্দেস-অট্ঠকথায
জতুকণ্ণিমাণৱসুত্তনিদ্দেসৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.