পঞ্চসিখগীতগাথাৱণ্ণনা

৩৪৮. অস্সাৱেসীতি সাৱেসি. বুদ্ধূপসঞ্হিতাতি বুদ্ধং আৰব্ভ বুদ্ধং নিস্সযং কত্ৱা পৱত্তাতি অত্থো. সেসপদেসুপি এসেৱ নযো.

ৱন্দে তে পিতৰং ভদ্দে, তিম্বৰুং সূৰিযৱচ্ছসেতি এত্থ সূৰিযৱচ্ছসাতি সূৰিযসমানসৰীৰা. তস্সা কিৰ দেৱধীতায পাদন্ততো ৰস্মি উট্ঠহিত্ৱা কেসন্তং আৰোহতি, তস্মা বালসূৰিযমণ্ডলসদিসা খাযতি, ইতি নং ‘‘সূৰিযৱচ্ছসা’’তি সঞ্জানন্তি. তং সন্ধাযাহ – ‘‘ভদ্দে, সূৰিযৱচ্ছসে, তৱ পিতৰং তিম্বৰুং গন্ধব্বদেৱৰাজানং ৱন্দামী’’তি. যেন জাতাসি কল্যাণীতি যেন কাৰণভূতেন যং তিম্বৰুং দেৱৰাজানং নিস্সায ত্ৱং জাতা, কল্যাণী সব্বঙ্গসোভনা. আনন্দজননী মমাতি ময্হং পীতিসোমনস্সৱড্ঢনী.

ৱাতোৱ সেদতং কন্তোতি যথা সঞ্জাতসেদানং সেদহৰণত্থং ৱাতো ইট্ঠো হোতি কন্তো মনাপো, এৱন্তি অত্থো. পানীযংৱ পিপাসতোতি পাতুমিচ্ছন্তস্স পিপাসতো পিপাসাভিভূতস্স. অঙ্গীৰসীতি অঙ্গে ৰস্মিযো অস্সাতি অঙ্গীৰসী, তমেৱ আৰব্ভ আলপন্তো ৱদতি. ধম্মো অৰহতামিৱাতি অৰহন্তানং নৱলোকুত্তৰধম্মো ৱিয.

জিঘচ্ছতোতি ভুঞ্জিতুকামস্স খুদাভিভূতস্স. জলন্তমিৱ ৱাৰিনাতি যথা কোচি জলন্তং জাতৱেদং উদককুম্ভেন নিব্বাপেয্য, এৱং তৱ কাৰণা উপ্পন্নং মম কামৰাগপৰিড়াহং নিব্বাপেহীতি ৱদতি.

যুত্তং কিঞ্জক্খৰেণুনাতি পদুমকেসৰৰেণুনা যুত্তং. নাগো ঘম্মাভিতত্তো ৱাতি ঘম্মাভিতত্তহত্থী ৱিয. ওগাহে তে থনূদৰন্তি যথা সো নাগো পোক্খৰণিং ওগাহিত্ৱা পিৱিত্ৱা অগ্গসোণ্ডমত্তং পঞ্ঞাযমানং কত্ৱা নিমুগ্গো সুখং সাতং ৱিন্দতি, এৱং কদা নু খো তে থনূদৰং থনৱেমজ্ঝং উদৰঞ্চ ওতৰিত্ৱা অহং সুখং সাতং পটিলভিস্সামীতি ৱদতি.

‘‘অচ্চঙ্কুসোৱ নাগোৱ, জিতং মে তুত্ততোমৰং;

কাৰণং নপ্পজানামি, সম্মত্তো লক্খণূৰুযা’’তি. –

এত্থ তুত্তং ৱুচ্চতি কণ্ণমূলে ৱিজ্ঝনঅযদণ্ডকো. তোমৰন্তি পাদাদীসু ৱিজ্ঝনদণ্ডতোমৰং. অঙ্কুসোতি মত্থকে ৱিজ্ঝনকুটিলকণ্টকো. যো চ নাগো পভিন্নমত্তো অচ্চঙ্কুসো হোতি, অঙ্কুসং অতীতো; অঙ্কুসেন ৱিজ্ঝিযমানোপি ৱসং ন গচ্ছতি, সো ‘‘জিতং মযা তুত্ততোমৰং, যো অহং অঙ্কুসস্সপি ৱসং ন গচ্ছামী’’তি মদদপ্পেন কিঞ্চি কাৰণং ন বুজ্ঝতি. যথা সো অচ্চঙ্কুসো নাগো ‘‘জিতং মে তুত্ততোমৰ’’ন্তি কিঞ্চি কাৰণং নপ্পজানাতি, এৱং অহম্পি লক্খণসম্পন্নঊৰুতায লক্খণূৰুযা সম্মত্তো মত্তো পমত্তো উম্মত্তো ৱিয কিঞ্চি কাৰণং নপ্পজানামীতি ৱদতি. অথ ৱা অচ্চঙ্কুসোৱ নাগো অহম্পি সম্মত্তো লক্খণূৰুযা কিঞ্চি ততো ৱিৰাগকাৰণং নপ্পজানামি. কস্মা? যস্মা তেন নাগেন ৱিয জিতং মে তুত্ততোমৰং, ন কস্সচি ৱদতো ৱচনং আদিযামি.

তযি গেধিতচিত্তোস্মীতি ভদ্দে লক্খণূৰু তযি বদ্ধচিত্তোস্মি. গেধিতচিত্তোতি ৱা গেধং অজ্ঝুপেতচিত্তো. চিত্তং ৱিপৰিণামিতন্তি পকতিং জহিত্ৱা ঠিতং. পটিগন্তুং ন সক্কোমীতি নিৱত্তিতুং ন সক্কোমি. ৱঙ্কঘস্তোৱ অম্বুজোতি বড়িসং গিলিত্ৱা ঠিতমচ্ছো ৱিয. ‘‘ঘসো’’তিপি পাঠো, অযমেৱত্থো.

ৱামূৰূতি ৱামাকাৰেন সণ্ঠিতঊৰু, কদলিক্খন্ধসদিসঊৰূতি ৱা অত্থো. সজাতি আলিঙ্গ. মন্দলোচনেতি ইত্থিযো ন তিখিণং নিজ্ঝাযন্তি মন্দং আলোচেন্তি ওলোকেন্তি, তস্মা ‘‘মন্দলোচনা’’তি ৱুচ্চন্তি. পলিস্সজাতি সব্বতোভাগেন আলিঙ্গ. এতং মে অভিপত্থিতন্তি এতং মযা অভিণ্হং পত্থিতং.

অপ্পকো ৱত মে সন্তোতি পকতিযাৱ মন্দো সমানো. ৱেল্লিতকেসিযাতি কেসা মুঞ্চিত্ৱা পিট্ঠিযং ৱিস্সট্ঠকালে সপ্পো ৱিয ৱেল্লন্তা গচ্ছন্তা অস্সাতি ৱেল্লিতকেসী, তস্সা ৱেল্লিতকেসিযা. অনেকভাৱো সমুপ্পাদীতি অনেকৱিধো জাতো. অনেকভাগোতি ৱা পাঠো. অৰহন্তেৱ দক্খিণাতি অৰহন্তম্হি দিন্নদানং ৱিয নানপ্পকাৰতো পভিন্নো.

যং মে অত্থি কতং পুঞ্ঞন্তি যং মযা কতং পুঞ্ঞমত্থি. অৰহন্তেসু তাদিসূতি তাদিলক্খণপ্পত্তেসু অৰহন্তেসু. তযা সদ্ধিং ৱিপচ্চতন্তি সব্বং তযা সদ্ধিমেৱ ৱিপাকং দেতু.

একোদীতি একীভাৱং গতো. নিপকো সতোতি নেপক্কং ৱুচ্চতি পঞ্ঞা, তায সমন্নাগতোতি নিপকো. সতিযা সমন্নাগতত্তা সতো. অমতং মুনি জিগীসানোতি যথা সো বুদ্ধমুনি অমতং নিব্বানং জিগীসতি পৰিযেসতি, এৱং তং অহং সূৰিযৱচ্ছসে জিগীসামি পৰিযেসামি. যথা ৱা সো অমতং জিগীসানো এসন্তো গৱেসন্তো ৱিচৰতি, এৱাহং তং এসন্তো গৱেসন্তো ৱিচৰামীতিপি অত্থো.

যথাপি মুনি নন্দেয্য, পত্ৱা সম্বোধিমুত্তমন্তি যথা বুদ্ধমুনি বোধিপল্লঙ্কে নিসিন্নো সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণং পত্ৱা নন্দেয্য তোসেয্য. এৱং নন্দেয্যন্তি এৱমেৱ অহম্পি তযা মিস্সীভাৱং গতো নন্দেয্যং, পীতিসোমনস্সজাতো ভৱেয্যন্তি ৱদতি.

তাহং ভদ্দে ৱৰেয্যাহেতি অহেতি আমন্তনং, অহে ভদ্দে সূৰিযৱচ্ছসে, সক্কেন দেৱানমিন্দেন ‘‘কিং দ্ৱীসু দেৱলোকেসু দেৱৰজ্জং গণ্হসি, সুৰিযৱচ্ছস’’ন্তি, এৱং ৱৰে দিন্নে দেৱৰজ্জং পহায ‘‘সূৰিযৱচ্ছসং গণ্হামী’’তি এৱং তং অহং ৱৰেয্যং ইচ্ছেয্যং গণ্হেয্যন্তি অত্থো.

সালংৱ ন চিৰং ফুল্লন্তি তৱ পিতু নগৰদ্ৱাৰে নচিৰং পুপ্ফিতো সালো অত্থি. সো অতিৱিয মনোহৰো. তং নচিৰং ফুল্লসালং ৱিয. পিতৰং তে সুমেধসেতি অতিসস্সিৰীকং তৱ পিতৰং ৱন্দমানো নমস্সামি নমো কৰোমি. যস্সাসেতাদিসী পজাতি যস্স আসি এতাদিসী ধীতা.

৩৪৯. সংসন্দতীতি কস্মা গীতসদ্দস্স চেৱ ৱীণাসদ্দস্স চ ৱণ্ণং কথেসি? কিং তত্থ ভগৱতো সাৰাগো অত্থীতি? নত্থি. ছড়ঙ্গুপেক্খায উপেক্খকো ভগৱা এতাদিসেসু ঠানেসু, কেৱলং ইট্ঠানিট্ঠং জানাতি, ন তত্থ ৰজ্জতি. ৱুত্তম্পি চেতং ‘‘সংৱিজ্জতি খো, আৱুসো, ভগৱতো চক্খু, পস্সতি ভগৱা চক্খুনা ৰূপং, ছন্দৰাগো ভগৱতো নত্থি, সুৱিমুত্তচিত্তো ভগৱা. সংৱিজ্জতি খো, আৱুসো, ভগৱতো সোত’’ন্তিআদি (সং. নি. ৪.২৩২). সচে পন ৱণ্ণং ন কথেয্য, পঞ্চসিখো ‘‘ওকাসো মে কতো’’তি ন জানেয্য. অথ সক্কো ‘‘ভগৱতা পঞ্চসিখস্স ওকাসো ন কতো’’তি দেৱতা গহেত্ৱা ততোৱ পটিনিৱত্তেয্য, ততো মহাজানিযো ভৱেয্য. ৱণ্ণে পন কথিতে ‘‘কতো ভগৱতা পঞ্চসিখস্স ওকাসো’’তি দেৱতাহি সদ্ধিং উপসঙ্কমিত্ৱা পঞ্হং পুচ্ছিত্ৱা ৱিস্সজ্জনাৱসানে অসীতিযা দেৱতাসহস্সেহি সদ্ধিং সোতাপত্তিফলে পতিট্ঠহিস্সতীতি ঞত্ৱা ৱণ্ণং কথেসি.

তত্থ কদা সংযূড়্হাতি কদা গন্থিতা পিণ্ডিতা. তেন খো পনাহং, ভন্তে, সমযেনাতি তেন সমযেন তস্মিং তুম্হাকং সম্বোধিপ্পত্তিতো পট্ঠায অট্ঠমে সত্তাহে. ভদ্দা নাম সূৰিযৱচ্ছসাতি নামতো ভদ্দা সৰীৰসম্পত্তিযা সূৰিযৱচ্ছসা. ভগিনীতি ৱোহাৰৱচনমেতং, দেৱধীতাতি অত্থো. পৰকামিনীতি পৰং কামেতি অভিকঙ্খতি.

উপনচ্চন্তিযাতি নচ্চমানায. সা কিৰ একস্মিং সমযে চাতুমহাৰাজিকদেৱেহি সদ্ধিং সক্কস্স দেৱৰাজস্স নচ্চং দস্সনত্থায গতা, তস্মিঞ্চ খণে সক্কো তথাগতস্স অট্ঠ যথাভুচ্চে গুণে পযিৰুদাহাসি. এৱং তস্মিং দিৱসে গন্ত্ৱা নচ্চন্তী অস্সোসি.