৯. পহাৰাদসুত্তৱণ্ণনা
১৯. নৱমে পহাৰাদোতি এৱংনামকো. অসুৰিন্দোতি অসুৰজেট্ঠকো. অসুৰেসু হি ৱেপচিত্তি ৰাহু পহাৰাদোতি ইমে তযো জেট্ঠকা. যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমীতি দসবলস্স অভিসম্বুদ্ধদিৱসতো পট্ঠায ‘‘অজ্জ গমিস্সামি স্ৱে গমিস্সামী’’তি একাদস ৱস্সানি অতিক্কমিত্ৱা দ্ৱাদসমে ৱস্সে সত্থু ৱেৰঞ্জাযং ৱসনকালে ‘‘সম্মাসম্বুদ্ধস্স সন্তিকং গমিস্সামী’’তি চিত্তং উপ্পাদেত্ৱা ‘‘মম ‘অজ্জ স্ৱে’তি দ্ৱাদস ৱস্সানি জাতানি, হন্দাহং ইদানেৱ গচ্ছামী’’তি তঙ্খণংযেৱ অসুৰগণপৰিৱুতো অসুৰভৱনা নিক্খমিত্ৱা দিৱা দিৱস্স যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি, একমন্তং অট্ঠাসীতি সো কিৰ ‘‘তথাগতং পঞ্হং পুচ্ছিত্ৱা এৱ ধম্মং সুণিস্সামী’’তি আগতো, তথাগতস্স পন দিট্ঠকালতো পট্ঠায বুদ্ধগাৰৱেন পুচ্ছিতুং অসক্কোন্তো অপি সত্থাৰং ৱন্দিত্ৱা একমন্তং অট্ঠাসি. ততো সত্থা চিন্তেসি – ‘‘অযং পহাৰাদো মযি অকথেন্তে পঠমতৰং কথেতুং ন সক্খিস্সতি, চিণ্ণৱসিট্ঠানেযেৱ নং কথাসমুট্ঠাপনত্থং একং পঞ্হং পুচ্ছিস্সামী’’তি.
অথ নং পুচ্ছন্তো অপি পন পহাৰাদাতিআদিমাহ. তত্থ অভিৰমন্তীতি ৰতিং ৱিন্দন্তি, অনুক্কণ্ঠমানা ৱসন্তীতি অত্থো. সো ‘‘পৰিচিণ্ণট্ঠানেযেৱ মং ভগৱা পুচ্ছতী’’তি অত্তমনো হুত্ৱা অভিৰমন্তি, ভন্তেতি আহ. অনুপুব্বনিন্নোতিআদীনি সব্বানি অনুপটিপাটিযা নিন্নভাৱস্স ৱেৱচনানি. ন আযতকেনেৱ পপাতোতি ন ছিন্নতটমহাসোব্ভো ৱিয আদিতোৱ পপাতো. সো হি তীৰতো পট্ঠায একঙ্গুলদ্ৱঙ্গুলৱিদত্থিৰতনযট্ঠিউসভঅড্ঢগাৱুতগাৱুতঅড্ঢযোজনাদিৱসেন গম্ভীৰো হুত্ৱা গচ্ছন্তো সিনেৰুপাদমূলে চতুৰাসীতিযোজনসহস্সগম্ভীৰো হুত্ৱা ঠিতোতি দস্সেতি.
ঠিতধম্মোতি ঠিতসভাৱো. কুণপেনাতি যেন কেনচি হত্থিঅস্সাদীনং কড়েৱৰেন. থলং উস্সাৰেতীতি হত্থেন গহেত্ৱা ৱিয ৱীচিপহাৰেনেৱ থলং খিপতি.
গঙ্গাযমুনাতি ইধ ঠত্ৱা ইমাসং নদীনং উপ্পত্তিকথং কথেতুং ৱট্টতি. অযং তাৱ জম্বুদীপো দসসহস্সযোজনপৰিমাণো, তত্থ চতুসহস্সযোজনপৰিমাণো পদেসো উদকেন অজ্ঝোত্থটো মহাসমুদ্দোতি সঙ্খং গতো, তিসহস্সযোজনপ্পমাণে মনুস্সা ৱসন্তি, তিসহস্সযোজনপ্পমাণে হিমৱা পতিট্ঠিতো উব্বেধেন পঞ্চযোজনসতিকো চতুৰাসীতিকূটসহস্সপটিমণ্ডিতো সমন্ততো সন্দমানপঞ্চসতনদীৱিচিত্তো, যত্থ আযামৱিত্থাৰেন চ গম্ভীৰতো চ পণ্ণাসপণ্ণাসযোজনা দিযড্ঢযোজনসতপৰিমণ্ডলা অনোতত্তদহো কণ্ণমুণ্ডদহো ৰথকাৰদহো ছদ্দন্তদহো কুণালদহো মন্দাকিনিদহো সীহপ্পপাতদহোতি সত্ত মহাসৰা পতিট্ঠহন্তি.
তেসু অনোতত্তো সুদস্সনকূটং চিত্তকূটং কাড়কূটং গন্ধমাদনকূটং কেলাসকূটন্তি ইমেহি পঞ্চহি পব্বতেহি পৰিক্খিত্তো. তত্থ সুদস্সনকূটং সোৱণ্ণমযং দ্ৱিযোজনসতুব্বেধং অন্তোৱঙ্কং কাকমুখসণ্ঠানং তমেৱ সৰং পটিচ্ছাদেত্ৱা তিট্ঠতি, চিত্তকূটং সব্বৰতনমযং, কাড়কূটং অঞ্জনমযং, গন্ধমাদনকূটং সানুমযং অব্ভন্তৰে মুগ্গৱণ্ণং, মূলগন্ধো সাৰগন্ধো ফেগ্গুগন্ধো তচগন্ধো পপটিকাগন্ধো ৰসগন্ধো পত্তগন্ধো পুপ্ফগন্ধো ফলগন্ধো গন্ধগন্ধোতি ইমেহি দসহি গন্ধেহি উস্সন্নং, নানপ্পকাৰওসধসঞ্ছন্নং কাড়পক্খউপোসথদিৱসে আদিত্তমিৱ অঙ্গাৰং জলন্তং তিট্ঠতি, কেলাসকূটং ৰজতমযং. সব্বানি সুদস্সনেন সমানুব্বেধসণ্ঠানানি তমেৱ সৰং পটিচ্ছাদেত্ৱা ঠিতানি. তানি সব্বানি দেৱানুভাৱেন নাগানুভাৱেন চ ৱস্সন্তি, নদিযো চেতেসু সন্দন্তি. তং সব্বম্পি উদকং অনোতত্তমেৱ পৱিসতি. চন্দিমসূৰিযা দক্খিণেন ৱা উত্তৰেন ৱা গচ্ছন্তা পব্বতন্তৰেন তত্থ ওভাসং কৰোন্তি, উজুং গচ্ছন্তা ন কৰোন্তি. তেনেৱস্স অনোতত্তো তিসঙ্খা উদপাদি.
তত্থ মনোহৰসিলাতলানি নিম্মচ্ছকচ্ছপানি ফলিকসদিসনিম্মলোদকানি ন্হানতিত্থানি সুপটিযত্তানি হোন্তি, যেসু বুদ্ধা খীণাসৱা চ পচ্চেকবুদ্ধা চ ইদ্ধিমন্তা চ ইসযো ন্হাযন্তি, দেৱযক্খাদযো উদককীড়ং কীড়ন্তি.
তস্স চতূসু পস্সেসু সীহমুখং, হত্থিমুখং, অস্সমুখং, উসভমুখন্তি চত্তাৰি মুখানি হোন্তি, যেহি চতস্সো নদিযো সন্দন্তি. সীহমুখেন নিক্খন্তনদীতীৰে সীহা বহুতৰা হোন্তি, হত্থিমুখাদীহি হত্থিঅস্সউসভা. পুৰত্থিমদিসতো নিক্খন্তনদী অনোতত্তং তিক্খত্তুং পদক্খিণং কত্ৱা ইতৰা তিস্সো নদিযো অনুপগম্ম পাচীনহিমৱন্তেনেৱ অমনুস্সপথং গন্ত্ৱা মহাসমুদ্দং পৱিসতি. পচ্ছিমদিসতো চ উত্তৰদিসতো চ নিক্খন্তনদিযোপি তথেৱ পদক্খিণং কত্ৱা পচ্ছিমহিমৱন্তেনেৱ উত্তৰহিমৱন্তেনেৱ চ অমনুস্সপথং গন্ত্ৱা মহাসমুদ্দং পৱিসন্তি. দক্খিণমুখতো নিক্খন্তনদী পন তং তিক্খত্তুং পদক্খিণং কত্ৱা উত্তৰেন উজুকং পাসাণপিট্ঠেনেৱ সট্ঠি যোজনানি গন্ত্ৱা পব্বতং পহৰিত্ৱা উট্ঠায পৰিক্খেপেন তিগাৱুতপ্পমাণা উদকধাৰা হুত্ৱা আকাসেন সট্ঠি যোজনানি গন্ত্ৱা তিযগ্গড়ে নাম পাসাণে পতিতা, পাসাণো উদকধাৰাৱেগেন ভিন্নো. তত্থ পঞ্ঞাসযোজনপ্পমাণা তিযগ্গড়া নাম মহাপোক্খৰণী জাতা, পোক্খৰণিযা কূলং ভিন্দিত্ৱা পাসাণং পৱিসিত্ৱা সট্ঠি যোজনানি গতা. ততো ঘনপথৱিং ভিন্দিত্ৱা উম্মঙ্গেন সট্ঠি যোজনানি গন্ত্ৱা গিঞ্ঝং নাম তিৰচ্ছানপব্বতং পহৰিত্ৱা হত্থতলে পঞ্চঙ্গুলিসদিসা পঞ্চ ধাৰা হুত্ৱা পৱত্ততি. সা তিক্খত্তুং অনোতত্তং পদক্খিণং কত্ৱা গতট্ঠানে আৱত্তগঙ্গাতি ৱুচ্চতি. উজুকং পাসাণপিট্ঠেন সট্ঠি যোজনানি গতট্ঠানে কণ্হগঙ্গা, আকাসেন সট্ঠি যোজনানি গতট্ঠানে আকাসগঙ্গা, তিযগ্গড়পাসাণে পঞ্ঞাসযোজনোকাসে ঠিতা তিযগ্গড়পোক্খৰণী, কূলং ভিন্দিত্ৱা পাসাণং পৱিসিত্ৱা সট্ঠি যোজনানি গতট্ঠানে বহলগঙ্গাতি, উমঙ্গেন সট্ঠি যোজনানি গতট্ঠানে উমঙ্গগঙ্গাতি ৱুচ্চতি. ৱিঞ্ঝং নাম তিৰচ্ছানপব্বতং পহৰিত্ৱা পঞ্চ ধাৰা হুত্ৱা পৱত্তনট্ঠানে পন গঙ্গা, যমুনা, অচিৰৱতী, সৰভূ, মহীতি পঞ্চ সঙ্খং গতা. এৱমেতা পঞ্চ মহানদিযো হিমৱন্ততো পৱত্তন্তীতি ৱেদিতব্বা.
সৱন্তিযোতি যা কাচি সৱমানা গচ্ছন্তী মহানদিযো ৱা কুন্নদিযো ৱা. অপ্পেন্তীতি অল্লীযন্তি ওসৰন্তি. ধাৰাতি ৱুট্ঠিধাৰা. পূৰত্তন্তি পুণ্ণভাৱো. মহাসমুদ্দস্স হি অযং ধম্মতা – ‘‘ইমস্মিং কালে দেৱো মন্দো জাতো, জালক্খিপাদীনি আদায মচ্ছকচ্ছপে গণ্হিস্সামা’’তি ৱা ‘‘ইমস্মিং কালে মহন্তা ৱুট্ঠি, লভিস্সাম নু খো পিট্ঠিপসাৰণট্ঠান’’ন্তি ৱা ৱত্তুং ন সক্কা. পঠমকপ্পিককালতো পট্ঠায হি যং সিনেৰুমেখলং আহচ্চ উদকং ঠিতং, ততো একঙ্গুলমত্তম্পি উদকং নেৱ হেট্ঠা ওসীদতি, ন উদ্ধং উত্তৰতি. একৰসোতি অসম্ভিন্নৰসো.
মুত্তাতি খুদ্দকমহন্তৱট্টদীঘাদিভেদা অনেকৱিধা. মণীতি ৰত্তনীলাদিভেদো অনেকৱিধো. ৱেড়ুৰিযোতি ৱংসৱণ্ণসিৰীসপুপ্ফৱণ্ণাদিভেদো অনেকৱিধো. সঙ্খোতি দক্খিণাৱট্টতম্বকুচ্ছিকধমনসঙ্খাদিভেদো অনেকৱিধো. সিলাতি সেতকাড়মুগ্গৱণ্ণাদিভেদো অনেকৱিধা. পৱাড়ন্তি খুদ্দকমহন্তৰত্তঘনৰত্তাদিভেদং অনেকৱিধং. মসাৰগল্লন্তি কবৰমণি. নাগাতি ঊমিপিট্ঠৱাসিনোপি ৱিমানট্ঠকা নাগাপি.
অট্ঠ পহাৰাদাতি সত্থা অট্ঠপি ধম্মে ৱত্তুং সক্কোতি, সোড়সপি বাত্তিংসপি চতুসট্ঠিপি সহস্সম্পি, পহাৰাদেন পন অট্ঠ কথিতা, অহম্পি তেহেৱ সৰিক্খকে কত্ৱা কথেস্সামীতি চিন্তেত্ৱা এৱমাহ. অনুপুব্বসিক্খাতিআদীসু অনুপুব্বসিক্খায তিস্সো সিক্খা গহিতা, অনুপুব্বকিৰিযায তেৰস ধুতঙ্গানি, অনুপুব্বপটিপদায সত্ত অনুপস্সনা অট্ঠাৰস মহাৱিপস্সনা অট্ঠতিংস আৰম্মণৱিভত্তিযো সত্ততিংস বোধপক্খিযধম্মা. ন আযতকেনেৱ অঞ্ঞাপটিৱেধোতি মণ্ডূকস্স উপ্পতিত্ৱা গমনং ৱিয আদিতোৱ সীলপূৰণাদিং অকত্ৱা অৰহত্তপ্পটিৱেধো নাম নত্থি, পটিপাটিযা পন সীলসমাধিপঞ্ঞাযো পূৰেত্ৱাৱ সক্কা অৰহত্তং পত্তুন্তি অত্থো.
আৰকাৱাতি দূৰেযেৱ. ন তেন নিব্বানধাতুযা ঊনত্তং ৱা পূৰত্তং ৱাতি অসঙ্খ্যেয্যেপি কপ্পে বুদ্ধেসু অনুপ্পন্নেসু একসত্তোপি পৰিনিব্বাতুং ন সক্কোতি, তদাপি ‘‘তুচ্ছা নিব্বানধাতূ’’তি ন সক্কা ৱত্তুং. বুদ্ধকালে চ পন একেকস্মিং সমাগমে অসঙ্খ্যেয্যাপি সত্তা অমতং আৰাধেন্তি, তদাপি ন সক্কা ৱত্তুং – ‘‘পূৰা নিব্বানধাতূ’’তি.