৫. উপঞ্ঞাতসুত্তৱণ্ণনা
৫. পঞ্চমে দ্ৱিন্নাহন্তি দ্ৱিন্নং অহং. উপঞ্ঞাসিন্তি উপগন্ত্ৱা গুণং অঞ্ঞাসিং, জানিং পটিৱিজ্ঝিন্তি অত্থো. ইদানি তে ধম্মে দস্সেন্তো যা চ অসন্তুট্ঠিতাতিআদিমাহ. ইমঞ্হি ধম্মদ্ৱযং নিস্সায সত্থা সব্বঞ্ঞুতং পত্তো, তস্মা তস্সানুভাৱং দস্সেন্তো এৱমাহ. তত্থ অসন্তুট্ঠিতা কুসলেসু ধম্মেসূতি ইমিনা ইমং দীপেতি – ‘‘অহং ঝানমত্তকেন ৱা ওভাসনিমিত্তমত্তকেন ৱা অসন্তুট্ঠো হুত্ৱা অৰহত্তমগ্গমেৱ উপ্পাদেসিং. যাৱ সো ন উপ্পজ্জি, ন তাৱাহং সন্তুট্ঠো অহোসিং. পধানস্মিং চ অনুক্কণ্ঠিতো হুত্ৱা অনোসক্কনায ঠত্ৱাযেৱ পধানকিৰিযং অকাসি’’ন্তি ইমমত্থং দস্সেন্তো যা চ অপ্পটিৱানিতাতিআদিমাহ. তত্থ অপ্পটিৱানিতাতি অপ্পটিক্কমনা অনোসক্কনা. অপ্পটিৱানী সুদাহং, ভিক্খৱে, পদহামীতি এত্থ সুদন্তি নিপাতমত্তং. অহং, ভিক্খৱে, অনোসক্কনাযং ঠিতো বোধিসত্তকালে সব্বঞ্ঞুতং পত্থেন্তো পধানমকাসিন্তি অযমেত্থ অত্থো.
ইদানি যথা তেন তং পধানং কতং, তং দস্সেন্তো কামং তচো চাতিআদিমাহ. তত্থ পত্তব্বন্তি ইমিনা পত্তব্বং গুণজাতং দস্সেতি. পুৰিসথামেনাতিআদিনা পুৰিসস্স ঞাণথামো ঞাণৱীৰিযং ঞাণপৰক্কমো চ কথিতো. সণ্ঠানন্তি ঠপনা অপ্পৱত্তনা ওসক্কনা, পটিপ্পস্সদ্ধীতি অত্থো. এত্তাৱতা তেন চতুৰঙ্গসমন্নাগতং ৱীৰিযাধিট্ঠানং নাম কথিতং. এত্থ হি কামং তচো চাতি একং অঙ্গং, ন্হাৰু চাতি একং, অট্ঠি চাতি একং, মংসলোহিতন্তি একং, ইমানি চত্তাৰি অঙ্গানি. পুৰিসথামেনাতিআদীনি অধিমত্তৱীৰিযাধিৱচনানি. ইতি পুৰিমেহি চতূহি অঙ্গেহি সমন্নাগতেন হুত্ৱা এৱং অধিট্ঠিতং ৱীৰিযং চতুৰঙ্গসমন্নাগতং ৱীৰিযাধিট্ঠানং নামাতি ৱেদিতব্বং. এত্তাৱতা তেন বোধিপল্লঙ্কে অত্তনো আগমনীযপটিপদা কথিতা.
ইদানি তায পটিপদায পটিলদ্ধগুণং কথেতুং তস্স ময্হং, ভিক্খৱেতিআদিমাহ. তত্থ অপ্পমাদাধিগতাতি সতিঅৱিপ্পৱাসসঙ্খাতেন অপ্পমাদেন অধিগতা, ন সুত্তপ্পমত্তেন লদ্ধা. সম্বোধীতি চতুমগ্গঞাণঞ্চেৱ সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণঞ্চ. ন হি সক্কা এতং সুত্তপ্পমত্তেন অধিগন্তুন্তি. তেনাহ – ‘‘অপ্পমাদাধিগতা সম্বোধী’’তি. অনুত্তৰো যোগক্খেমোতি ন কেৱলং বোধিযেৱ, অৰহত্তফলনিব্বানসঙ্খাতো অনুত্তৰো যোগক্খেমোপি অপ্পমাদাধিগতোৱ.
ইদানি অত্তনা পটিলদ্ধগুণেসু ভিক্খুসঙ্ঘং সমাদপেন্তো তুম্হে চেপি ভিক্খৱেতিআদিমাহ. তত্থ যস্সত্থাযাতি যস্স অত্থায, যং উপসম্পজ্জ ৱিহৰিতুকামা হুত্ৱাতি অত্থো. তদনুত্তৰন্তি তং অনুত্তৰং. ব্ৰহ্মচৰিযপৰিযোসানন্তি মগ্গব্ৰহ্মচৰিযস্স পৰিযোসানভূতং অৰিযফলং. অভিঞ্ঞা সচ্ছিকত্ৱাতি অভিঞ্ঞায উত্তমপঞ্ঞায পচ্চক্খং কত্ৱা. উপসম্পজ্জ ৱিহৰিস্সথাতি পটিলভিত্ৱা পাপুণিত্ৱা ৱিহৰিস্সথ. তস্মাতি যস্মা অপ্পটিৱানপধানং নামেতং বহূপকাৰং উত্তমত্থসাধকং, তস্মা. পঞ্চমং.