২. অভিধম্মভাজনীযং
১. কুসলৱাৰো
৭২৫. চতস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, ধম্মপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা কুসলা? যস্মিং সমযে কামাৱচৰং কুসলং চিত্তং উপ্পন্নং হোতি সোমনস্সসহগতং ঞাণসম্পযুত্তং ৰূপাৰম্মণং ৱা…পে… ধম্মাৰম্মণং ৱা যং যং ৱা পনাৰব্ভ, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি, ইমে ধম্মা কুসলা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং ধম্মপটিসম্ভিদা. তেসং ৱিপাকে ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা, যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি, তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭২৬. চতস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, ধম্মপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা কুসলা? যস্মিং সমযে কামাৱচৰং কুসলং চিত্তং উপ্পন্নং হোতি সোমনস্সসহগতং ঞাণসম্পযুত্তং সসঙ্খাৰেন…পে… সোমনস্সসহগতং ঞাণৱিপ্পযুত্তং…পে… সোমনস্সসহগতং ঞাণৱিপ্পযুত্তং সসঙ্খাৰেন…পে… উপেক্খাসহগতং ঞাণসম্পযুত্তং…পে… উপেক্খাসহগতং ঞাণসম্পযুত্তং সসঙ্খাৰেন…পে… উপেক্খাসহগতং ঞাণৱিপ্পযুত্তং…পে… উপেক্খাসহগতং ঞাণৱিপ্পযুত্তং সসঙ্খাৰেন ৰূপাৰম্মণং ৱা…পে… ধম্মাৰম্মণং ৱা যং যং ৱা পনাৰব্ভ, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা কুসলা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং ধম্মপটিসম্ভিদা. তেসং ৱিপাকে ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭২৭. চতস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, ধম্মপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা কুসলা? যস্মিং সমযে ৰূপূপপত্তিযা মগ্গং ভাৱেতি ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি…পে… পঠমং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি পথৱীকসিণং, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা কুসলা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং ধম্মপটিসম্ভিদা. তেসং ৱিপাকে ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭২৮. চতস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, ধম্মপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা কুসলা? যস্মিং সমযে অৰূপূপপত্তিযা মগ্গং ভাৱেতি সব্বসো আকিঞ্চঞ্ঞাযতনং সমতিক্কম্ম নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনসঞ্ঞাসহগতং সুখস্স চ পহানা…পে… চতুত্থং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা কুসলা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং ধম্মপটিসম্ভিদা. তেসং ৱিপাকে ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭২৯. চতস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, ধম্মপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা কুসলা? যস্মিং সমযে লোকুত্তৰং ঝানং ভাৱেতি নিয্যানিকং অপচযগামিং দিট্ঠিগতানং পহানায পঠমায ভূমিযা পত্তিযা ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি…পে… পঠমং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি দুক্খপটিপদং দন্ধাভিঞ্ঞং, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা কুসলা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং ধম্মপটিসম্ভিদা. তেসং ৱিপাকে ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
২. অকুসলৱাৰো
৭৩০. চতস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, ধম্মপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অকুসলা? যস্মিং সমযে অকুসলং চিত্তং উপ্পন্নং হোতি সোমনস্সসহগতং দিট্ঠিগতসম্পযুত্তং ৰূপাৰম্মণং ৱা…পে… ধম্মাৰম্মণং ৱা যং যং ৱা পনাৰব্ভ, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা অকুসলা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং ধম্মপটিসম্ভিদা. তেসং ৱিপাকে ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৩১. চতস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, ধম্মপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অকুসলা? যস্মিং সমযে অকুসলং চিত্তং উপ্পন্নং হোতি সোমনস্সসহগতং দিট্ঠিগতসম্পযুত্তং সসঙ্খাৰেন…পে… সোমনস্সসহগতং দিট্ঠিগতৱিপ্পযুত্তং…পে… সোমনস্সসহগতং দিট্ঠিগতৱিপ্পযুত্তং সসঙ্খাৰেন…পে… উপেক্খাসহগতং দিট্ঠিগতসম্পযুত্তং…পে… উপেক্খাসহগতং দিট্ঠিগতসম্পযুত্তং সসঙ্খাৰেন…পে… উপেক্খাসহগতং দিট্ঠিগতৱিপ্পযুত্তং…পে… উপেক্খাসহগতং দিট্ঠিগতৱিপ্পযুত্তং সসঙ্খাৰেন…পে… দোমনস্সসহগতং পটিঘসম্পযুত্তং…পে… দোমনস্সসহগতং পটিঘসম্পযুত্তং সসঙ্খাৰেন…পে… উপেক্খাসহগতং ৱিচিকিচ্ছাসম্পযুত্তং…পে… উপেক্খাসহগতং উদ্ধচ্চসম্পযুত্তং ৰূপাৰম্মণং ৱা…পে… ধম্মাৰম্মণং ৱা যং যং ৱা পনাৰব্ভ, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা অকুসলা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং ধম্মপটিসম্ভিদা. তেসং ৱিপাকে ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৩. ৱিপাকৱাৰো
৭৩২. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে কামাৱচৰস্স কুসলস্স কম্মস্স কতত্তা উপচিতত্তা ৱিপাকং চক্খুৱিঞ্ঞাণং উপ্পন্নং হোতি উপেক্খাসহগতং ৰূপাৰম্মণং, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি, ৱেদনা হোতি, সঞ্ঞা হোতি, চেতনা হোতি, চিত্তং হোতি, উপেক্খা হোতি, চিত্তস্সেকগ্গতা হোতি, মনিন্দ্ৰিযং হোতি, উপেক্খিন্দ্ৰিযং হোতি, জীৱিতিন্দ্ৰিযং হোতি, যে ৱা পন তস্মিং সমযে অঞ্ঞেপি অত্থি পটিচ্চসমুপ্পন্না অৰূপিনো ধম্মা. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৩৩. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে কামাৱচৰস্স কুসলস্স কম্মস্স কতত্তা উপচিতত্তা ৱিপাকং সোতৱিঞ্ঞাণং উপ্পন্নং হোতি উপেক্খাসহগতং সদ্দাৰম্মণং…পে… ঘানৱিঞ্ঞাণং উপ্পন্নং হোতি উপেক্খাসহগতং গন্ধাৰম্মণং…পে… জিৱ্হাৱিঞ্ঞাণং উপ্পন্নং হোতি উপেক্খাসহগতং ৰসাৰম্মণং…পে… কাযৱিঞ্ঞাণং উপ্পন্নং হোতি সুখসহগতং ফোট্ঠব্বাৰম্মণং, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি, ৱেদনা হোতি, সঞ্ঞা হোতি, চেতনা হোতি, চিত্তং হোতি, সুখং হোতি, চিত্তস্সেকগ্গতা হোতি, মনিন্দ্ৰিযং হোতি, সুখিন্দ্ৰিযং হোতি, জীৱিতিন্দ্ৰিযং হোতি, যে ৱা পন তস্মিং সমযে অঞ্ঞেপি অত্থি পটিচ্চসমুপ্পন্না অৰূপিনো ধম্মা. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৩৪. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা. কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে কামাৱচৰস্স কুসলস্স কম্মস্স কতত্তা উপচিতত্তা ৱিপাকা মনোধাতু উপ্পন্না হোতি উপেক্খাসহগতা ৰূপাৰম্মণা ৱা…পে… ফোট্ঠব্বাৰম্মণা ৱা যং যং ৱা পনাৰব্ভ, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি, ৱেদনা হোতি, সঞ্ঞা হোতি, চেতনা হোতি, চিত্তং হোতি, ৱিতক্কো হোতি, ৱিচাৰো হোতি, উপেক্খা হোতি, চিত্তস্সেকগ্গতা হোতি, মনিন্দ্ৰিযং হোতি, উপেক্খিন্দ্ৰিযং হোতি, জীৱিতিন্দ্ৰিযং হোতি, যে ৱা পন তস্মিং সমযে অঞ্ঞেপি অত্থি পটিচ্চসমুপ্পন্না অৰূপিনো ধম্মা. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৩৫. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে কামাৱচৰস্স কুসলস্স কম্মস্স কতত্তা উপচিতত্তা ৱিপাকা মনোৱিঞ্ঞাণধাতু উপ্পন্না হোতি সোমনস্সসহগতা ৰূপাৰম্মণা ৱা…পে… ধম্মাৰম্মণা ৱা যং যং ৱা পনাৰব্ভ, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি, ৱেদনা হোতি, সঞ্ঞা হোতি, চেতনা হোতি, চিত্তং হোতি, ৱিতক্কো হোতি, ৱিচাৰো হোতি, পীতি হোতি, সুখং হোতি, চিত্তস্সেকগ্গতা হোতি, মনিন্দ্ৰিযং হোতি, সোমনস্সিন্দ্ৰিযং হোতি, জীৱিতিন্দ্ৰিযং হোতি, যে ৱা পন তস্মিং সমযে অঞ্ঞেপি অত্থি পটিচ্চসমুপ্পন্না অৰূপিনো ধম্মা. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৩৬. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে কামাৱচৰস্স কুসলস্স কম্মস্স কতত্তা উপচিতত্তা ৱিপাকা মনোৱিঞ্ঞাণধাতু উপ্পন্না হোতি উপেক্খাসহগতা ৰূপাৰম্মণা ৱা…পে… ধম্মাৰম্মণা ৱা যং যং ৱা পনাৰব্ভ, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি, ৱেদনা হোতি, সঞ্ঞা হোতি, চেতনা হোতি, চিত্তং হোতি, ৱিতক্কো হোতি, ৱিচাৰো হোতি, উপেক্খা হোতি, চিত্তস্সেকগ্গতা হোতি, মনিন্দ্ৰিযং হোতি, উপেক্খিন্দ্ৰিযং হোতি, জীৱিতিন্দ্ৰিযং হোতি, যে ৱা পন তস্মিং সমযে অঞ্ঞেপি অত্থি পটিচ্চসমুপ্পন্না অৰূপিনো ধম্মা. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৩৭. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে কামাৱচৰস্স কুসলস্স কম্মস্স কতত্তা উপচিতত্তা ৱিপাকা মনোৱিঞ্ঞাণধাতু উপ্পন্না হোতি সোমনস্সসহগতা ঞাণসম্পযুত্তা…পে… সোমনস্সসহগতা ঞাণসম্পযুত্তা সসঙ্খাৰেন…পে… সোমনস্সসহগতা ঞাণৱিপ্পযুত্তা…পে… সোমনস্সসহগতা ঞাণৱিপ্পযুত্তা সসঙ্খাৰেন…পে… উপেক্খাসহগতা ঞাণসম্পযুত্তা…পে… উপেক্খাসহগতা ঞাণসম্পযুত্তা সসঙ্খাৰেন…পে… উপেক্খাসহগতা ঞাণৱিপ্পযুত্তা…পে… উপেক্খাসহগতা ঞাণৱিপ্পযুত্তা সসঙ্খাৰেন ৰূপাৰম্মণা ৱা…পে… ধম্মাৰম্মণা ৱা যং যং ৱা পনাৰব্ভ, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৩৮. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে ৰূপূপপত্তিযা মগ্গং ভাৱেতি ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি…পে… পঠমং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি পথৱীকসিণং, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা কুসলা. তস্সেৱ ৰূপাৱচৰস্স কুসলস্স কম্মস্স কতত্তা উপচিতত্তা ৱিপাকং ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি…পে… পঠমং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি পথৱীকসিণং, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৩৯. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে অৰূপূপপত্তিযা মগ্গং ভাৱেতি সব্বসো আকিঞ্চঞ্ঞাযতনং সমতিক্কম্ম নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনসঞ্ঞাসহগতং সুখস্স চ পহানা…পে… চতুত্থং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা কুসলা. তস্সেৱ অৰূপাৱচৰস্স কুসলস্স কম্মস্স কতত্তা উপচিতত্তা ৱিপাকং সব্বসো আকিঞ্চঞ্ঞাযতনং সমতিক্কম্ম নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনসঞ্ঞাসহগতং সুখস্স চ পহানা…পে… চতুত্থং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৪০. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে লোকুত্তৰং ঝানং ভাৱেতি নিয্যানিকং অপচযগামিং দিট্ঠিগতানং পহানায পঠমায ভূমিযা পত্তিযা ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি…পে… পঠমং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি দুক্খপটিপদং দন্ধাভিঞ্ঞং, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা কুসলা. তস্সেৱ লোকুত্তৰস্স কুসলস্স কম্মস্স কতত্তা ভাৱিতত্তা ৱিপাকং ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি…পে… পঠমং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি দুক্খপটিপদং দন্ধাভিঞ্ঞং সুঞ্ঞতং, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৪১. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে অকুসলস্স কম্মস্স কতত্তা উপচিতত্তা ৱিপাকং চক্খুৱিঞ্ঞাণং উপ্পন্নং হোতি উপেক্খাসহগতং ৰূপাৰম্মণং…পে… সোতৱিঞ্ঞাণং উপ্পন্নং হোতি উপেক্খাসহগতং সদ্দাৰম্মণং…পে… ঘানৱিঞ্ঞাণং উপ্পন্নং হোতি উপেক্খাসহগতং গন্ধাৰম্মণং…পে… জিৱ্হাৱিঞ্ঞাণং উপ্পন্নং হোতি উপেক্খাসহগতং ৰসাৰম্মণং…পে… কাযৱিঞ্ঞাণং উপ্পন্নং হোতি দুক্খসহগতং ফোট্ঠব্বাৰম্মণং, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি, ৱেদনা হোতি, সঞ্ঞা হোতি, চেতনা হোতি, চিত্তং হোতি, দুক্খং হোতি, চিত্তস্সেকগ্গতা হোতি, মনিন্দ্ৰিযং হোতি, দুক্খিন্দ্ৰিযং হোতি, জীৱিতিন্দ্ৰিযং হোতি, যে ৱা পন তস্মিং সমযে অঞ্ঞেপি অত্থি পটিচ্চসমুপ্পন্না অৰূপিনো ধম্মা. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৪২. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে অকুসলস্স কম্মস্স কতত্তা উপচিতত্তা ৱিপাকা মনোধাতু উপ্পন্না হোতি উপেক্খাসহগতা ৰূপাৰম্মণা ৱা…পে… ফোট্ঠব্বাৰম্মণা ৱা…পে… মনোৱিঞ্ঞাণধাতু উপ্পন্না হোতি উপেক্খাসহগতা ৰূপাৰম্মণা ৱা…পে… ধম্মাৰম্মণা ৱা যং যং ৱা পনাৰব্ভ, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি, ৱেদনা হোতি, সঞ্ঞা হোতি, চেতনা হোতি, চিত্তং হোতি, ৱিতক্কো হোতি, ৱিচাৰো হোতি, উপেক্খা হোতি, চিত্তস্সেকগ্গতা হোতি, মনিন্দ্ৰিযং হোতি, উপেক্খিন্দ্ৰিযং হোতি, জীৱিতিন্দ্ৰিযং হোতি, যে ৱা পন তস্মিং সমযে অঞ্ঞেপি অত্থি পটিচ্চসমুপ্পন্না অৰূপিনো ধম্মা. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৪. কিৰিযৱাৰো
৭৪৩. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে মনোধাতু উপ্পন্না হোতি কিৰিযা নেৱ কুসলা নাকুসলা ন চ কম্মৱিপাকা উপেক্খাসহগতা ৰূপাৰম্মণা ৱা…পে… ফোট্ঠব্বাৰম্মণা ৱা যং যং ৱা পনাৰব্ভ, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি, ৱেদনা হোতি, সঞ্ঞা হোতি, চেতনা হোতি, চিত্তং হোতি, ৱিতক্কো হোতি, ৱিচাৰো হোতি, উপেক্খা হোতি, চিত্তস্সেকগ্গতা হোতি, মনিন্দ্ৰিযং হোতি, উপেক্খিন্দ্ৰিযং হোতি, জীৱিতিন্দ্ৰিযং হোতি, যে ৱা পন তস্মিং সমযে অঞ্ঞেপি অত্থি পটিচ্চসমুপ্পন্না অৰূপিনো ধম্মা. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৪৪. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে মনোৱিঞ্ঞাণধাতু উপ্পন্না হোতি কিৰিযা নেৱ কুসলা নাকুসলা ন চ কম্মৱিপাকা সোমনস্সসহগতা ৰূপাৰম্মণা ৱা…পে… ধম্মাৰম্মণা ৱা…পে… মনোৱিঞ্ঞাণধাতু উপ্পন্না হোতি কিৰিযা নেৱ কুসলা নাকুসলা ন চ কম্মৱিপাকা উপেক্খাসহগতা ৰূপাৰম্মণা ৱা…পে… ধম্মাৰম্মণা ৱা যং যং ৱা পনাৰব্ভ, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি, ৱেদনা হোতি, সঞ্ঞা হোতি, চেতনা হোতি, চিত্তং হোতি, ৱিতক্কো হোতি, ৱিচাৰো হোতি, উপেক্খা হোতি, চিত্তস্সেকগ্গতা হোতি, ৱীৰিযিন্দ্ৰিযং হোতি, সমাধিন্দ্ৰিযং হোতি, মনিন্দ্ৰিযং হোতি, উপেক্খিন্দ্ৰিযং হোতি, জীৱিতিন্দ্ৰিযং হোতি, যে ৱা পন তস্মিং সমযে অঞ্ঞেপি অত্থি পটিচ্চসমুপ্পন্না অৰূপিনো ধম্মা. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৪৫. তিস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা.
কতমে ধম্মা অব্যাকতা? যস্মিং সমযে মনোৱিঞ্ঞাণধাতু উপ্পন্না হোতি কিৰিযা নেৱ কুসলা নাকুসলা ন চ কম্মৱিপাকা সোমনস্সসহগতা ঞাণসম্পযুত্তা…পে… সোমনস্সসহগতা ঞাণসম্পযুত্তা সসঙ্খাৰেন…পে… সোমনস্সসহগতা ঞাণৱিপ্পযুত্তা…পে… সোমনস্সসহগতা ঞাণৱিপ্পযুত্তা সসঙ্খাৰেন…পে… উপেক্খাসহগতা ঞাণসম্পযুত্তা…পে… উপেক্খাসহগতা ঞাণসম্পযুত্তা সসঙ্খাৰেন…পে… উপেক্খাসহগতা ঞাণৱিপ্পযুত্তা…পে… উপেক্খাসহগতা ঞাণৱিপ্পযুত্তা সসঙ্খাৰেন…পে… ৰূপাৱচৰং ঝানং ভাৱেতি…পে… অৰূপাৱচৰং ঝানং ভাৱেতি কিৰিযং নেৱ কুসলং নাকুসলং ন চ কম্মৱিপাকং দিট্ঠধম্মসুখৱিহাৰং…পে… সব্বসো আকিঞ্চঞ্ঞাযতনং সমতিক্কম্ম নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনসঞ্ঞাসহগতং সুখস্স চ পহানা…পে… চতুত্থং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি, তস্মিং সমযে ফস্সো হোতি…পে… অৱিক্খেপো হোতি. ইমে ধম্মা অব্যাকতা. ইমেসু ধম্মেসু ঞাণং অত্থপটিসম্ভিদা. যায নিৰুত্তিযা তেসং ধম্মানং পঞ্ঞত্তি হোতি তত্ৰ ধম্মনিৰুত্তাভিলাপে ঞাণং নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা. যেন ঞাণেন তানি ঞাণানি জানাতি – ‘‘ইমানি ঞাণানি ইদমত্থজোতকানী’’তি, ঞাণেসু ঞাণং পটিভানপটিসম্ভিদা.
৭৪৬. চতস্সো পটিসম্ভিদা – অত্থপটিসম্ভিদা, ধম্মপটিসম্ভিদা, নিৰুত্তিপটিসম্ভিদা, পটিভানপটিসম্ভিদা. তিস্সো পটিসম্ভিদা কামাৱচৰকুসলতো চতূসু ঞাণসম্পযুত্তেসু চিত্তুপ্পাদেসু, কিৰিযতো চতূসু ঞাণসম্পযুত্তেসু চিত্তুপ্পাদেসু উপ্পজ্জন্তি. অত্থপটিসম্ভিদা এতেসু চেৱ উপ্পজ্জতি, চতূসু মগ্গেসু চতূসু ফলেসু চ উপ্পজ্জতি.
অভিধম্মভাজনীযং.