৯. উপনিস্সযপচ্চযো

তিৱিধো উপনিস্সযপচ্চযো, আৰম্মণূপনিস্সযো অনন্তৰূপনিস্সযো পকতূপনিস্সযো. তত্থ আৰম্মণূপ নিস্সযো আৰম্মণাধিপতিপচ্চযসদিসো, অনন্তৰূপনিস্সযো অনন্তৰপচ্চযসদিসো.

কতমো পকতূপনিস্সযো. সব্বেপি অতীতানাগত পচ্চুপ্পন্না অজ্ঝত্তবহিদ্ধাভূতা চিত্তচেতসিকৰূপধম্মা চ নিব্বানঞ্চ পঞ্ঞত্তি চ সব্বেসং পচ্চুপ্পন্নানং চিত্তচেতসিকানং ধম্মানং যথাৰহং পকতূপনিস্সযো.

তত্থ অতীতো পৰিনিব্বুতো অম্হাকং বুদ্ধো চ ধম্মো চ অৰিযসাৱকসঙ্ঘো চ সম্মুতিসঙ্ঘপৰম্পৰা চ অম্হাকং পচ্ছিম জনানং কুসলুপ্পত্তিযা পকতূপনিস্সযপচ্চযো. তথা লোকে অতীতা কালঙ্কতা মাতাপিতৰো চ আচৰিযা চ পণ্ডিতসমণব্ৰাহ্মণা চ পাকটা নানাতিত্থাচৰিযা চ মহিদ্ধিকা মহানুভাৱা পোৰাণকৰাজানো চ পচ্ছিমকানং জনানং কুসলুপ্পত্তিযা ৱা অকুসলুপ্পত্তিযা ৱা সুখদুক্খুপ্পত্তিযা ৱা পকতূপনিস্সযো. তথা হি তে পচ্ছিমকানং জনানং অত্থায নানাসদ্ধম্মপঞ্ঞত্তিযো ৱা নানাঅসদ্ধম্মপঞ্ঞত্তিযো ৱা নানালোকূপকৰণানি ৱা পুৰে পট্ঠপেসুং. পচ্ছিমজনা চ তেহি পট্ঠপিতেসু দানসীলাদিধম্মেসু ৱা লোকচাৰিত্ত কুলগোত্তচাৰিত্ত ধম্মেসু ৱা নানাদিট্ঠিৱাদেসু ৱা নানাকম্মাযতনসিপ্পাযতন ৱিজ্জাঠানেসু ৱা যথাপট্ঠপিতেসু গামনিগমনগৰখেত্তৱত্থু তড়াকপোক্খৰণিআৱাটাদীসু ৱা গেহৰথসকটনাৱা সম্পোতসম্বন্ধাদীসু ৱা জাতৰূপৰজতমণিমুত্তাদীসু ৱা দাযজ্জং পটিপজ্জন্তা লোকে ৱড্ঢন্তি.

অনাগতোপি মেত্তেয্যো নাম বুদ্ধো চ তস্স ধম্মো চ তস্স সঙ্ঘো চ এতৰহি বহুজ্জনানং পাৰমিপুঞ্ঞপ্পৱত্তিযা পকতূপনিস্সযপচ্চযো. তথা ইমস্মিং ভৱে চ পচ্ছিমে কালে পটিলভিস্সমানা ইস্সৰিযট্ঠানধনধঞ্ঞসম্পত্তিযো পুৰিমে কালে ঠিতানং মহাজনানং নানাভিসঙ্খাৰুপ্পত্তিযা পকতূপনিস্সয পচ্চযো. অনাগতভৱে চ অনুভৱিস্সমানা ভৱসম্পত্তি ভোগ সম্পত্তিযো মগ্গফলনিব্বানসম্পত্তিযো চ এতৰহি পচ্চুপ্পন্নভৱে ঠিতানং দানসীলাদিপুঞ্ঞকিৰিযুপ্পত্তিযা পকতূপনিস্সযপচ্চযো. যথা হি লোকে হেমন্তে কালে ধঞ্ঞপ্ফলানি লভিস্সামাতি ৱস্সিকে কালে কস্সনৱপ্পনকম্মানি আৰভন্তি, কম্মে সিদ্ধে তং তং ধনং লভিস্সামাতি পুব্বভাগে তং তং ৱীৰিযকম্মং ৱা তং তং পঞ্ঞাকম্মং ৱা আৰভন্তি. তত্থ ধঞ্ঞপ্ফলপ্পটিলাভো চ তং তং ধনপ্পটি লাভোচ তং তং কম্মাৰম্ভস্স অনাগতপকতূপনিস্সযপচ্চযো তং তং কম্মাৰম্ভো চ ধঞ্ঞপ্ফলপ্পটিলাভস্স চ তং তং ধনপ্পটি লাভস্স চ অতীতপকতূপনিস্সযপচ্চযো. এৱমেৱ পচ্ছিমে অনাগতে কালে নানাকম্মপ্ফলানি সম্পস্সন্তা পত্থযন্তা মহাজনা পুৰিমে পচ্চুপ্পন্নে কালে নানাপুঞ্ঞকম্মানি আৰভন্তি. তত্থ পুঞ্ঞপ্ফলানি পুঞ্ঞকম্মানং অনাগতপকতূপনিস্সযপচ্চযো. পুঞ্ঞকম্মানি পুঞ্ঞপ্ফলানং অতীতপকতূপনিস্সযপচ্চযো. তস্মা অনাগতপকতূপনিস্সযোপি অতীতপকতূপনিস্সযো ৱিয অতিমহন্তো পচ্চযো হোতি.

পচ্চুপ্পন্না বুদ্ধাযো পচ্চযা পচ্চুপ্পন্নানং মনুস্সদেৱব্ৰহ্মানং পচ্চুপ্পন্না মাতাপিতৰো পচ্চুপ্পন্নানং পুত্তধীতাদীনং পচ্চুপ্পন্নপকতূপ নিস্সযো নাম. সো সুপাকটোযেৱ.

অজ্ঝত্তভূতা পকতূপনিস্সযধম্মা নাম বুদ্ধাদীসু সৱিঞ্ঞাণকসন্তানেসু উপ্পন্না পচ্চযধম্মা. বহিদ্ধাভূতা পকতূপনিস্সযধম্মা নাম সত্তানং পতিট্ঠানভূতা পথৱিপব্বতনদী সমুদ্দাদযো তেসং তেসং সত্তানং বহূপকাৰা অৰঞ্ঞৱনৰুক্খ তিণপুব্বণ্ণাপৰণ্ণাদযো চন্দসূৰিযগহনক্খত্তাদযো ৱস্সোদকঅগ্গিৱাতসীতউণ্হাদযো চ সব্বেপি তে সত্তানং কুসলুপ্পত্তিযা ৱা অকুসলুপ্পত্তিযা ৱা সুখুপ্পত্তিযা ৱা দুক্খুপ্পত্তিযা ৱা বলৱপচ্চযা হোন্তি.

ইমে জনা দিট্ঠেৱ ধম্মে পৰিনিব্বাযিস্সামাতি বোধিপক্খিয ধম্মে ৱা ভাৱেন্তি, অনাগতে বুদ্ধকালে পৰিনিব্বাযিস্সামাতি পাৰমীধম্মে ৱা পৰিপূৰেন্তি. তত্থ নিব্বানং তেসং ধম্মানং উপ্পত্তিযা বলৱপচ্চযো হোতি.

লোকে নানাৱোহাৰভূতা নামপঞ্ঞত্তিযো চ বুদ্ধ সাসনে তিপিটকপৰিযত্তিধম্মভূতা নামপঞ্ঞত্তিযো চ তেসং তেসং অত্থানং জাননত্থায বলৱপচ্চযো.

তত্থ সঙ্খতধম্মা নাম পচ্চযে সতি উপ্পজ্জন্তি, অসতি নুপ্পজ্জন্তি. উপ্পজ্জিত্ৱাপি পচ্চযে সতি তিট্ঠন্তি, অসতি ন তিট্ঠন্তি. তস্মা তেসং উপ্পত্তিযা ৱা ঠিতিযা ৱা পচ্চযো নাম ইচ্ছিতব্বো. নিব্বানং পন পঞ্ঞত্তি চ অসঙ্খতধম্মা হোন্তি অজাতিধম্মা অনুপ্পাদধম্মা নিচ্চ ধম্মা ধুৱধম্মা. তস্মা তেসং উপ্পাদায ৱা ঠিতিযা ৱা পচ্চযো নাম নত্থীতি.

কুসলো কুসলস্স উপনিস্সযো. সদ্ধং উপনিস্সায দানং দেতি, সীলং সমাদিযতীতিআদিনা সুপাকটো. তথা ৰাগং উপনিস্সায পাণং হনতি, অদিন্নং আদিযতীতিআদিনা সপ্পাযং উতুং সপ্পাযং ভোজনং উপনিস্সায কাযিকং সুখং পচ্চনুভোতীতিআদিনা চ অকুসলো অকুসলস্স, অব্যাকতো অব্যাকতস্স উপনিস্সযোপি সুপাকটো.

কুসলো পন অকুসলস্সপি বলৱূপনিস্সযো. দানং দত্ৱা তেন দানেন অত্তানং উক্কংসেতি, পৰং ৱম্ভেতি. তথা সীল সম্পন্নো হুত্ৱা সমাধিসম্পন্নো হুত্ৱা পঞ্ঞাসম্পন্নো হুত্ৱা অত্তানং উক্কংসেতি, পৰং ৱম্ভেতি.

কুসলো অব্যাকতস্সপি বলৱূপনিস্সযো. সব্বানি চতুভূমিককুসলকম্মানি ৱা কম্মপৰিৱাৰানি কুসলানি ৱা কালন্তৰে চতুভূমিকানং ৱিপাকাব্যাকতানং বলৱূপনিস্সযো. দানপাৰমিং পূৰেন্তা পূৰণকালে বহুং কাযিকদুক্খং পচ্চনুভৱন্তি. তথা সীলপাৰমিং নিক্খমপাৰমিং পঞ্ঞাপাৰমিং ৱীৰিযপাৰমিং খন্তিপাৰমিং সচ্চপাৰমিং অধিট্ঠানপাৰমিং মেত্তাপাৰমিং উপেক্খা পাৰমিং. এসেৱ নযো ঝানভাৱনা মগ্গভাৱনাসুপি.

অকুসলো কুসলস্সপি বলৱূপনিস্সযো. ইধেকচ্চো পাপং কত্ৱা পচ্ছা ৱিপ্পটিসাৰী হুত্ৱা তস্স পাপস্স পহানায দানসীলঝানমগ্গকুসলানি সম্পাদেতি. তং পাপং তেসং কুসলানং বলৱূপনিস্সযো.

অকুসলো অব্যাকতস্সপি বলৱূপনিস্সযো. ইধ বহূ জনা দুচ্চৰিতানি কত্ৱা চতূসু অপাযেসু পতিত্ৱা অপাযদুক্খং পচ্চনুভৱন্তি. দিট্ঠধম্মেপি কেচি অত্তনো ৱা পৰস্স ৱা দুচ্চৰিতকম্ম পচ্চযা বহুং দুক্খং পচ্চনুভৱন্তি. কেচি দুচ্চৰিতকম্মেন ধনং লভিত্ৱা সুখং পচ্চনুভৱন্তি. বহুজ্জনা ৰাগমূলকং বহুং দুক্খং পচ্চনুভৱন্তি, দোসমূলকং দিট্ঠিমূলকং মানমূলকন্তি.

অব্যাকতো কুসলস্সপি বলৱূপনিস্সযো. ধন সম্পত্তিযা দানং দেতি, সীলং পূৰেতি, পঞ্ঞং পূৰেতি, ভাৱনাসপ্পাযং আৱাসং ৱা লেণং ৱা গুহংৱা ৰুক্খং ৱা অৰঞ্ঞং ৱা পব্বতং ৱা গোচৰগামং ৱা উতুসপ্পাযং ৱা আহাৰসপ্পাযং ৱা লভিত্ৱা তং তং ভাৱনং ভাৱেতি.

অব্যাকতো অকুসলস্সপি বলৱূপনিস্সযো. লোকে চক্খুসম্পদং নিস্সায বহূনি দস্সনমূলানি অকুসলানি উপ্পজ্জন্তি. এস নযো সোতসম্পদাদীসু. তথা হত্থসম্পদং পাদসম্পদং সত্থসম্পদং আৱুধসম্পদন্তিআদিনাপি ৱত্তব্বো. এৱং উপনিস্সযো তিৱিধো হোতি.

ইধ সুত্তন্তূপনিস্সযোপি ৱত্তব্বো. কল্যাণমিত্তং উপ নিস্সায পাপমিত্তং উপনিস্সায গামং উপনিস্সায অৰঞ্ঞং উপনিস্সাযাতিআদিনা বহূসু ঠানেসু আগতো. অপি চ পঞ্চনিযামধম্মা সত্তলোক সঙ্খাৰলোক ওকাসলোক সঙ্খাতানং তিণ্ণং লোকানং অৱিচ্ছিন্নপ্পৱত্তিযা বলৱপচ্চযা হোন্তি. অযঞ্চ অত্থো নিযামদীপনিযং অম্হেহি ৱিত্থাৰতো দীপিতোতি.

কেনট্ঠেন আৰম্মণূপনিস্সযোতি. অধিপতিভূতং আৰম্মণমেৱ আৰম্মণিকধম্মানং বলৱনিস্সযট্ঠেন আৰম্মণূপ নিস্সযো.

কেনট্ঠেন অনন্তৰূপনিস্সযোতি. পুৰিমং অনন্তৰচিত্তমেৱ পচ্ছিমস্স অনন্তৰচিত্তস্স উপ্পজ্জনত্থায বলৱনিস্সযট্ঠেন অনন্তৰূপনিস্সযো. মাতা ৱিয পুৰিমচিত্তং, পুত্তো ৱিয পচ্ছিমচিত্তং. যথা মাতা অত্তনো অনন্তৰে পুত্তস্স উপ্পজ্জনত্থায বলৱূপ নিস্সযো হোতি, তথা পুৰিমচিত্তং পচ্ছিমচিত্তস্স উপ্পজ্জনত্থাযাতি.

কেনট্ঠেন পকতূপনিস্সযোতি. পকতিযাৱ লোকে পণ্ডিতানং পাকটো উপনিস্সযো পকতূপনিস্সযো.

এত্থ চ অনন্তৰূপনিস্সযানুভাৱো অনন্তৰচিত্তে এৱ ফৰতি. পকতূপনিস্সযানুভাৱো পন দূৰেপি ফৰতিযেৱ. তথা হি ইমস্মিং ভৱে পুৰিমেসু দিৱসেসু ৱা মাসেসু ৱা সংৱচ্ছৰেসু ৱা দিট্ঠসুতঘাযিতসাযিতফুসিতৱিঞ্ঞাতানি আৰম্মণানি পচ্ছাতথাৰূপে পচ্চযে সতি ৱস্সসতেপি মনোদ্ৱাৰে আপাতং আগচ্ছন্তি. ইদং নাম পুব্বে মযা দিট্ঠং সুতন্তিআদিনা সত্তা অনুস্সৰন্তি. ওপপাতিকসত্তা পন পুৰিমভৱংপি অনুস্সৰন্তি. তথা মনুস্সেসুপি অপ্পেকচ্চে জাতিস্সৰসঞ্ঞালাভিনো. তথা পুব্বে অনেকসতসহস্সেসু দিট্ঠাদীসু ৱত্থূসু পচ্ছা একস্মিং খণে একং ৱত্থুং দিস্ৱা ৱা সুত্ৱা ৱা তস্মিং এৱ খণে বহূসুপি তেসু মনোৱিঞ্ঞাণসন্তানং ফৰমানং পৱত্ততীতি. উপনিস্সযপচ্চয দীপনা নিট্ঠিতা.