পণ্ডিতকণ্ড

৩. নীতি সাৰো মনুস্সানং, মিত্তো আচৰিযোপি চ;

মাতা পিতা চ নীতিমা, সুতৱা গন্থকাৰকো.

৪. অলসস্স কুতো সিপ্পং, অসিপ্পস্স কুতো ধনং;

অধনস্স কুতো মিত্তং, অমিত্তস্স কুতো সুখং;

অসুখস্স কুতো পুঞ্ঞং, অপুঞ্ঞস্স কুতো ৱৰং.

৫. সুচিন্তিতচিন্তী চেৱ, সুভাসিতভাসীপি চ;

সুকতকম্মকাৰী চ, পণ্ডিতো সাধুমানুসো.

৬. কৱিহেৰঞ্ঞকা কত্ৱা, উত্তত্তং সত্থকঞ্চনং;

ভূসনং গজ্জপজ্জাদিং, কৰোন্তি চ মনোহৰং.

৭. বহুং লহুঞ্চ গহণং, সম্মূপধাৰণম্পি চ;

গহিত অসম্মুস্সনং, এতং সুৱিঞ্ঞুলক্খণং.

৮. অজৰামৰংৱ পঞ্ঞো, ৱিজ্জমত্থঞ্চ চিন্তযে;

গহিতো ইৱ কেসেসু, মচ্চুনা ধম্মমাচৰে.

৯. সিপ্পসমং ধনং নত্থি, সিপ্পং চোৰা ন গণ্হৰে;

ইধ লোকে সিপ্পং মিত্তং, পৰলোকে সুখাৱহং.

১০. ভুঞ্জনত্থং কথনত্থং, মুখং হোতীতি নো ৱদে;

যং ৱাতং ৱা মুখাৰুড়্হং, ৱচনং পণ্ডিতো নৰো.

১১. দুম্মেধেহি পসংসা চ, ৱিঞ্ঞূহি গৰহা চ যা;

গৰহাৱ সেয্যো ৱিঞ্ঞূহি, যঞ্চে বালপ্পসংসনা.

১২. অচিন্তিযে সাট্ঠকথে, পণ্ডিতো জিনভাসিতে;

উপদেসং সদা গণ্হে, গৰুং সম্মা উপট্ঠহং.

তস্মা সাট্ঠকথে ধীৰো, গম্ভীৰে জিনভাসিতে;

উপদেসং সদা গণ্হে, গৰুং সম্মা উপট্ঠহং.

১৩. গৰূপদেসহীনো হি, অত্থসাৰং ন ৱিন্দতি;

অত্থসাৰৱিহীনো সো, সদ্ধম্মা পৰিহাযতি.

১৪. গৰূপদেসলাভী চ, অত্থসাৰসমাযুতো;

সদ্ধম্মং পৰিপালেন্তো, সদ্ধম্মস্মা ন হাযতি.

১৫. সব্বদব্বেসু ৱিজ্জেৱ, দব্বমাহু অনুত্তৰং;

অহাৰত্তা অনগ্ঘত্তা, অক্খযত্তা চ সব্বদা.

১৬. অপ্পকেনপি মেধাৱী, পাভতেন ৱিচক্খণো;

সমুট্ঠাপেতি অত্তানং, অণুং অগ্গিংৱ সন্ধমং.

১৭. পণ্ডিতে চ গুণা সব্বে, মূড়্হে দোসা হি কেৱলং;

তস্মা মূড়্হসহস্সেসু, পঞ্ঞো একো ৱিসেসিযতে.

১৮. বালা ইস্সন্তি দুম্মেধা, গুণী নিদ্দোসকাৰিনো;

গৰুকো পণ্ডিতো এতস-মিস্সং তেহ্যৱিদ্ৱা সমো.

১৯. মনুঞ্ঞমেৱ ভাসেয্য, নামনুঞ্ঞং কুদাচনং;

মনুঞ্ঞং ভাসমানস্স, গৰুং ভাৰং উদদ্ধৰি;

ধনঞ্চ নং অলাভেসি, তেন চত্তমনো অহু.

২০. ৱিজ্জা দদাতি ৱিনযং, ৱিনযা যাতি পত্ততং;

পত্তত্তা ধনং পপ্পোতি, ধনা ধম্মং ততো সুখং.

২১. যে ৱুড্ঢমপচযন্তি, নৰা ধম্মস্স কোৱিদা;

দিট্ঠেৱ ধম্মে পাসংসা, সম্পৰাযে চ সুগ্গতিং.

২২. মাতৰিৱ পৰদাৰেসু, পৰদব্বেসু লেদ্দুংৱ;

অত্তনীৱ সব্বভূতেসু, যো পস্সতি সো পণ্ডিতো.

২৩. আসীসেথেৱ পুৰিসো, ন নিব্বিন্দেয্য পণ্ডিতো;

অনৱজ্জেসু কম্মেসু, পসংসিতেসু সাধুভি.

আসীসেথেৱ পুৰিসো, ন নিব্বিন্দেয্য পণ্ডিতো;

পস্সামি ৱোহং অত্তানং, যথা ইচ্ছিং তথা অহু.

২৪. ৱাযমেথেৱ পুৰিসো, ন নিব্বিন্দেয্য পণ্ডিতো;

পুঞ্ঞক্ৰিযৱত্থূসু, পসংসিতেসু ৱিঞ্ঞুভি.

২৫. লোকে উস্সাহৱন্তানং, জনানং কিমসাধিযং;

সাগৰেপি মহাসেতুং, কপিযূথেহি বন্ধতি.

২৬. কিং কুলেন ৱিসালেন, গুণহীনো তু যো নৰো;

অকুলিনোপি সত্থঞ্ঞো, দেৱতাহিপি পুজ্জতে.

২৭. উক্কট্ঠে সূৰমিচ্ছন্তি, মন্তীসু অকুতূহলং;

পিযঞ্চ অন্নপানম্হি, অত্থে জাতে চ পণ্ডিতং.

২৮. ৰূপযোব্বন্নসম্পন্না, ৱিসালকুলসম্ভৱা;

ৱিজ্জাহীনা ন সোভন্তে, নিগ্গন্ধা ইৱ কিং সুকা.

২৯. ৱুত্যং ৱিসদঞাণস্স, ঞাতো অত্থো তৰস্সন;

সূৰপ্পভায আদাসো, ছাযং দিস্সে ন মাকৰে.

৩০. অৱেয্যাকৰণো ত্ৱন্ধো, বধিৰো কোসৱজ্জিতো;

সাহিচ্চৰহিতো পঙ্গু, মূগো তক্কৱিৱজ্জিতো.

৩১. ধীৰো চ ৱিৱিধানঞ্ঞূ, পৰেসং ৱিৱৰানুগূ;

সব্বামিত্তে ৱসীকত্ৱা, কোসিযোৱ সুখী সিযা.

৩২. মহাতেজোপি তেজোযং, মত্তিকং ন মুদুং কৰে;

আপো আপেসি মুদুকং, সাধুৱাচাৱ কক্খড়ং.

৩৩. কোত্থো পুত্তেন জাতেন, যো ন ৱিদূ ন ধম্মিকো;

কাণেন চক্খুনা কিং ৱা, চক্খু পীড়েৱ কেৱলং.

৩৪. মুদুনাৱ ৰিপুং জেতি, মুদুনা জেতি দাৰুণং;

নো ন সিদ্ধং মুদু কিঞ্চি, ততো চ মুদুনা জযে.

৩৫. সজাতো যেন জাতেন, যাতি ৱংসো সমুন্নতিং;

পৰিৱত্তিনিসংসাৰে, মতো কো ৱা ন জাযতে.

৩৬. দানে তপসি সূৰে চ, যস্স ন পত্থিতো যসো;

ৱিজ্জায মত্থলাভে চ, কেৱলং অধিকোৱসো.

৩৭. ৱৰো একো গুণী পুত্তো, ন চ মূড়্হসতান্যপি;

একো চন্দো তমো হনতি, ন চ তাৰাগণো তথা.

৩৮. পুঞ্ঞতিত্থকতো যেন, তপো ক্ৱাপি সুদুক্কৰো;

তস্স পুত্তো ভৱে ৱস্সো, সমিদ্ধো ধম্মিকো সুদ্ধে.

৩৯. লালযে পঞ্চৱস্সানি, দসৱস্সানি তালযে;

পত্তেতু সোড়সে ৱস্সে, পুত্তং মিত্তংৱ আচৰে.

৪০. লালনে বহৱো দোসা, তালনে বহৱো গুণা;

তস্মা পুত্তঞ্চ সিস্সঞ্চ, তালযে ন তু লালযে.

৪১. মাগধা পাকতা চেৱ, সক্কতৱোহাৰোপি চ;

এতেসু কোৱিদো পঞ্ঞো, ধীৰো পাড়িং ৱিসোধযে.

৪২. সক্কতং পাকতঞ্চেৱ-পভংসো চ পিসাচিকী;

মাগধী সোৰসেনীৱ, ছ ভাসা পৰিকিত্তিতা.

৪৩. চন্দনং সীতলং লোকে, চন্দিকা সীতলা ততো;

চন্দন চন্দিকাতোপি, ৱাক্যং সাধু সুভাসিতং.

৪৪. পত্তকালোদিতং অপ্পং, ৱাক্যং সুভাসিতং ভৱে;

খুদিতস্স কদন্নম্পি, ভুত্তং সাদুৰসং সিযা.

৪৫. সত্থকাপি বহূৱাচা, নাদৰা বহুভাণিনো;

সোপকাৰমুদাসিনা, ননু দিট্ঠং নদীজলং.

৪৬. পাসাণছত্তং গৰুকং, ততো দেৱানাচিক্খনা;

ততো ৱুড্ঢানমোৱাদো, ততো বুদ্ধস্স সাসনং.

৪৭. তূলং সল্লহুকং লোকে, ততো চপলজাতিকো;

ততোনোসাৱকো ততো, যতি ধম্মপমাদকো.

৪৮. পণ্ডিতস্স পসংসায, দণ্ডো বালেন দীযতে;

পণ্ডিতো পণ্ডিতেনেৱ, ৱণ্ণিতোৱ সুৱণ্ণিতো.

৪৯. সতেসু জাযতে সূৰো, সহস্সেসু চ পণ্ডিতো;

ৱুত্তা সতসহস্সেসু, দাতা ভৱতি ৱা ন ৱা.

৫০. ৱিদ্ৱত্তঞ্চ ৰাজত্তঞ্চ, নেৱ তুল্যং কদাচিপি;

সদেসে পূজিতো ৰাজা, ৱিদ্ৱা সব্বত্থ পূজিতো.

৫১. সতং দীঘাযুকং সব্ব-সত্তানং সুখকাৰণং;

অসতং পন সব্বেসং, দুক্খহেতু ন সংসযো.

৫২. পণ্ডিতে সুজনে সন্তে, সব্বেপি সুজনা জনা;

জাতেকস্মিং সাৰগন্ধে, সব্বে গন্ধমযা দুমা.

৫৩. অত্তাৱ যদি ৱিনীতো, নিজস্সিতা মহাজনা;

ৱিনীতং যন্তি সব্বেপি, কো তং নাসেয্য পণ্ডিতো.

৫৪. সৰীৰস্স গুণানঞ্চ, দূৰমচ্চন্তমন্তৰং;

সৰীৰং খণৱিদ্ধংসী, কপ্পন্তট্ঠাযিনো গুণা.

৫৫. অম্বুং পিৱন্তি নো নজ্জো, ৰুক্খো খাদতি নো ফলং;

মেঘো ক্ৱচিপি নো সস্সং, পৰত্থায সতং ধনং.

৫৬. সচ্চং পুনপি সচ্চন্তি, ভুজমুক্খিপ্প মুচ্চতে;

সকত্থো নত্থি নত্থেৱ, পৰস্সত্থ মকুব্বতো.

৫৭. সতং ফৰুসৱাচাহি, ন যাতি ৱিকতিং মনো;

তিণুক্কাহি ন সক্কাৱ, তাপেতুং সাগৰে জলং.

৫৮. সেলো যথা একঘনো, ৱাতেন ন সমীৰতি;

এৱং নিন্দাপসংসাসু, ন সমিঞ্জন্তি পণ্ডিতা.

৫৯. ধম্মত্থকামমোক্খানং, যস্সেকোপি ন ৱিজ্জতি;

অজগলথনস্সেৱ, তস্স জাতি নিৰত্থকা.

৬০. ন কম্মমপি চিন্তেত্ৱা, চজে উয্যোগমত্তনো;

অনুয্যোগেন তেলানি, তিলেহি ন সক্কা লদ্ধুং.

৬১. যথা হ্যেকেন চক্কেন, ন ৰথস্স পতি ভৱে;

এৱং পুৰিসকাৰেন, ৱিনা কম্মং ন সিজ্ঝতি.

৬২. উয্যামেন হি সিজ্ঝন্তি, কাৰিযানি ন মনোৰথং;

ন হি সুত্তস্স সীহস্স, পৱিসন্তি মিগামুখে.

৬৩. মাতাপিতু কতাভ্যাসো, গুণিতমেতি বালকো;

ন গব্ভজাতিমত্তেন, পুত্তো ভৱতি পণ্ডিতো.

৬৪. মাতা সত্তু পিতা ৱেৰী, যেন বালো ন পাঠিতো;

ন সোভতে সভামজ্ঝে, হংসমজ্ঝে বকো যথা.

৬৫. কাচো কঞ্চনসংসগ্গো, ধত্তে মৰকতিং জুতিং;

তথা সব্ভিসন্নিধানা, মূড়্হো যাতি পৱীণতং.

৬৬. তস্মা অক্খৰকোসল্লং, সম্মাদেয্য হিতত্থিকো;

উপট্ঠহং গৰুং সম্মা, উট্ঠানাদীহি পঞ্চহি.

৬৭. উট্ঠানা উপট্ঠানা, চ, সুস্সূসা পাৰিচৰীযা;

সক্কচ্চং সিপ্পুগ্গহণা, গৰুং আৰাধযে বুধো.

৬৮. কাব্যসত্থ ৱিনোদেন, কালো গচ্ছতি ধীমতং;

ব্যসনেন চ মূড়্হানং, নিদায কলহেন ৱা.

৬৯. ছ দোসা পুৰিসেনেহ, হাতব্বা ভূতিমিচ্ছতা;

নিদ্দাতন্দী ভযং কোধো, আলস্যং দীঘসুত্ততা.

নিদ্দাসীলী সভাসীলী, অনুট্ঠাতা চ যো নৰো;

অলসো কোধপঞ্ঞাণো, তং পৰাভৱতো মুখং.

৭০. নিগ্গুণেসুপি সত্তেসু, দযা কুব্বন্তি সাধৱো;

ন হি সংহৰতে জুতিং, চন্দো চণ্ডালৱেস্মে.

৭১. যত্ৰ ৱিদ্ৱজ্জনো নত্থি, সীলাঘ্যো তত্ৰ অপ্পধিপি;

নিৰত্থপাদমে দেসে, এৰণ্ডোপি দুমাযতে.

৭২. ঠানভট্ঠা ন সোভন্তে, দন্তা কেসা নখা নৰা;

ইতিৱিঞ্ঞায মতিমা, সট্ঠানং ন পৰিচ্চজে.

৭৩. পৰোপদেসে পণ্ডিচ্চং, সব্বেসং সুকৰঞ্হি খো;