৮. অত্তকাৰীসুত্তং
৩৮. অথ খো অঞ্ঞতৰো ব্ৰাহ্মণো যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱতা সদ্ধিং সম্মোদি. সম্মোদনীযং কথং সাৰণীযং ৱীতিসাৰেত্ৱা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নো খো সো ব্ৰাহ্মণো ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘অহঞ্হি, ভো গোতম, এৱংৱাদী এৱংদিট্ঠি – ‘নত্থি অত্তকাৰো, নত্থি পৰকাৰো’’’তি. ‘‘মাহং, ব্ৰাহ্মণ, এৱংৱাদিং এৱংদিট্ঠিং অদ্দসং ৱা অস্সোসিং ৱা. কথঞ্হি নাম সযং অভিক্কমন্তো, সযং পটিক্কমন্তো এৱং ৱক্খতি – ‘নত্থি অত্তকাৰো, নত্থি পৰকাৰো’’’তি!
‘‘তং কিং মঞ্ঞসি, ব্ৰাহ্মণ, অত্থি আৰব্ভধাতূ’’তি? ‘‘এৱং, ভো’’. ‘‘আৰব্ভধাতুযা সতি আৰব্ভৱন্তো সত্তা পঞ্ঞাযন্তী’’তি? ‘‘এৱং, ভো’’. ‘‘যং খো, ব্ৰাহ্মণ, আৰব্ভধাতুযা সতি আৰব্ভৱন্তো সত্তা পঞ্ঞাযন্তি, অযং সত্তানং অত্তকাৰো অযং পৰকাৰো’’.
‘‘তং কিং মঞ্ঞসি, ব্ৰাহ্মণ, অত্থি নিক্কমধাতু…পে… অত্থি পৰক্কমধাতু… অত্থি থামধাতু… অত্থি ঠিতিধাতু… অত্থি উপক্কমধাতূ’’তি? ‘‘এৱং, ভো’’. ‘‘উপক্কমধাতুযা সতি উপক্কমৱন্তো সত্তা পঞ্ঞাযন্তী’’তি? ‘‘এৱং, ভো’’. ‘‘যং খো, ব্ৰাহ্মণ, উপক্কমধাতুযা সতি উপক্কমৱন্তো সত্তা পঞ্ঞাযন্তি, অযং সত্তানং অত্তকাৰো অযং পৰকাৰো’’.
‘‘মাহং, ব্ৰাহ্মণ [তং কিং মঞ্ঞসি ব্ৰাহ্মণ মাহং (ক.)], এৱংৱাদিং এৱংদিট্ঠিং অদ্দসং ৱা অস্সোসিং ৱা. কথঞ্হি নাম সযং অভিক্কমন্তো সযং পটিক্কমন্তো এৱং ৱক্খতি – ‘নত্থি অত্তকাৰো নত্থি পৰকাৰো’’’তি.
‘‘অভিক্কন্তং, ভো গোতম…পে… অজ্জতগ্গে পাণুপেতং সৰণং গত’’ন্তি! অট্ঠমং.