৪. দুতিযনানাকৰণসুত্তং
১২৪. ‘‘চত্তাৰোমে, ভিক্খৱে, পুগ্গলা সন্তো সংৱিজ্জমানা লোকস্মিং. কতমে চত্তাৰো? ইধ, ভিক্খৱে, একচ্চো পুগ্গলো ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি…পে… পঠমং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি. সো যদেৱ তত্থ হোতি ৰূপগতং ৱেদনাগতং সঞ্ঞাগতং সঙ্খাৰগতং ৱিঞ্ঞাণগতং, তে ধম্মে অনিচ্চতো দুক্খতো ৰোগতো গণ্ডতো সল্লতো অঘতো আবাধতো পৰতো পলোকতো সুঞ্ঞতো অনত্ততো সমনুপস্সতি. সো কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা সুদ্ধাৱাসানং দেৱানং সহব্যতং উপপজ্জতি. অযং, ভিক্খৱে, উপপত্তি অসাধাৰণা পুথুজ্জনেহি.
‘‘পুন চপৰং, ভিক্খৱে, ইধেকচ্চো পুগ্গলো ৱিতক্কৱিচাৰানং ৱূপসমা…পে… দুতিযং ঝানং…পে… ততিযং ঝানং…পে… চতুত্থং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি. সো যদেৱ তত্থ হোতি ৰূপগতং ৱেদনাগতং সঞ্ঞাগতং সঙ্খাৰগতং ৱিঞ্ঞাণগতং, তে ধম্মে অনিচ্চতো দুক্খতো ৰোগতো গণ্ডতো সল্লতো অঘতো আবাধতো পৰতো পলোকতো সুঞ্ঞতো অনত্ততো সমনুপস্সতি. সো কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা সুদ্ধাৱাসানং দেৱানং সহব্যতং উপপজ্জতি. অযং, ভিক্খৱে, উপপত্তি অসাধাৰণা পুথুজ্জনেহি. ইমে খো, ভিক্খৱে, চত্তাৰো পুগ্গলা সন্তো সংৱিজ্জমানা লোকস্মি’’ন্তি. চতুত্থং.