ཨུ་པཱ་ལི་པ་ཉྩ་ཀཾ
༡. ཨ་ནི་སྶི་ཏ་ཝ་གྒོ
༤༡༧. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་པཱ་ལི ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་པཱ་ལི བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ནཱ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦ’’ནྟི?
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ནཱ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ. [པ་རི. ༣༢༥] ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་མྨཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑུ་དྡེ་སཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱུ་ན་པ་ཉྩ་ཝ་སྶོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ནཱ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ཨ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་མྨཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑུ་དྡེ་སཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཉྩ་ཝ་སྶོ ཝཱ ཧོ་ཏི ཨ་ཏི་རེ་ཀ་པ་ཉྩ་ཝ་སྶོ ཝཱ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ཨ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ནཱ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཀ་མྨཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑུ་དྡེ་སཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱུ་ན་པ་ཉྩ་ཝ་སྶོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ནཱ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ཨ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཀ་མྨཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑུ་དྡེ་སཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཉྩ་ཝ་སྶོ ཝཱ ཧོ་ཏི ཨ་ཏི་རེ་ཀ་པ་ཉྩ་ཝ་སྶོ ཝཱ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ཨ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ནཱ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟཱ་ནཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ལ་ཧུ་ཀ་ག་རུ་ཀཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, སཱ་ཝ་སེ་སཱ་ན་ཝ་སེ་སཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, དུ་ཊྛུ་ལླཱ་དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱུ་ན་པ་ཉྩ་ཝ་སྶོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ནཱ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ཨ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟཱ་ནཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ལ་ཧུ་ཀ་ག་རུ་ཀཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, སཱ་ཝ་སེ་སཱ་ན་ཝ་སེ་སཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, དུ་ཊྛུ་ལླཱ་དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཉྩ་ཝ་སྶོ ཝཱ ཧོ་ཏི ཨ་ཏི་རེ་ཀ་པ་ཉྩ་ཝ་སྶོ ཝཱ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ ཨ་ནི་སྶི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠ་བྦཾ’’.
༤༡༨. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ན ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཾ, ན ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ, ན སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ’’ཏི?
[མ་ཧཱ་ཝ. ༨༤] ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ན ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཾ, ན ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ, ན སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ན པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་ནྟེ་ཝཱ་སིཾ ཝཱ ས་དྡྷི་ཝི་ཧཱ་རིཾ ཝཱ གི་ལཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏུཾ ཝཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ, ཨ་ན་བྷི་ར་ཏཾ ཝཱུ་པ་ཀཱ་སེ་ཏུཾ ཝཱ ཝཱུ་པ་ཀཱ་སཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ, ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་ནོ་དེ་ཏུཾ [ཨི་མ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ ས་བྦ་ཏྠ ‘‘ཝི་ནོ་དེ་ཏུཾ ཝཱ ཝི་ནོ་དཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ’’ཏི པཱ་ཋོ དི་སྶ་ཏི, ཝི་མ་ཏི་ཝི་ནོ་ད་ནཱི་ཊཱི་ཀཱ་ཡ མ་ཧཱ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏ་བྦཱ], ཨ་བྷི་དྷ་མྨེ ཝི་ནེ་ཏུཾ, ཨ་བྷི་ཝི་ན་ཡེ ཝི་ནེ་ཏུཾ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ན ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཾ, ན ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ, ན སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཾ, ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ, སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་ནྟེ་ཝཱ་སིཾ ཝཱ ས་དྡྷི་ཝི་ཧཱ་རིཾ ཝཱ གི་ལཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏུཾ ཝཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ, ཨ་ན་བྷི་ར་ཏཾ ཝཱུ་པ་ཀཱ་སེ་ཏུཾ ཝཱ ཝཱུ་པ་ཀཱ་སཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ, ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་ནོ་དེ་ཏུཾ, ཨ་བྷི་དྷ་མྨེ ཝི་ནེ་ཏུཾ, ཨ་བྷི་ཝི་ན་ཡེ ཝི་ནེ་ཏུཾ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཾ, ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ, སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ན ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཾ, ན ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ, ན སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ན པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་ནྟེ་ཝཱ་སིཾ ཝཱ ས་དྡྷི་ཝི་ཧཱ་རིཾ ཝཱ ཨ་བྷི་ས་མཱ་ཙཱ་རི་ཀཱ་ཡ སི་ཀྑཱ་ཡ སི་ཀྑཱ་པེ་ཏུཾ, ཨཱ་དི་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རི་ཡ་ཀཱ་ཡ སི་ཀྑཱ་ཡ ཝི་ནེ་ཏུཾ, ཨ་དྷི་སཱི་ལེ ཝི་ནེ་ཏུཾ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟེ ཝི་ནེ་ཏུཾ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་ཡ ཝི་ནེ་ཏུཾ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ན ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཾ, ན ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ, ན སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཾ, ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ, སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་ནྟེ་ཝཱ་སིཾ ཝཱ ས་དྡྷི་ཝི་ཧཱ་རིཾ ཝཱ ཨ་བྷི་ས་མཱ་ཙཱ་རི་ཀཱ་ཡ སི་ཀྑཱ་ཡ སི་ཀྑཱ་པེ་ཏུཾ, ཨཱ་དི་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རི་ཡ་ཀཱ་ཡ སི་ཀྑཱ་ཡ ཝི་ནེ་ཏུཾ, ཨ་དྷི་སཱི་ལེ ཝི་ནེ་ཏུཾ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟེ ཝི་ནེ་ཏུཾ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་ཡ ཝི་ནེ་ཏུཾ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཾ, ནི་སྶ་ཡོ དཱ་ཏ་བྦོ, སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ’’ཏི.
༤༡༩. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦ’’ནྟི?
པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་ལ་ཛྫཱི ཙ ཧོ་ཏི, བཱ་ལོ ཙ, ཨ་པ་ཀ་ཏ་ཏྟོ ཙ, མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཝི་པ་ནྣོ ཙ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་དྷི་སཱི་ལེ སཱི་ལ་ཝི་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི, ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཙཱ་རེ ཨཱ་ཙཱ་ར་ཝི་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི, ཨ་ཏི་དི་ཊྛི་ཡཱ དི་ཊྛི་ཝི་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི, མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཝི་པ་ནྣོ ཙ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཀཱ་ཡི་ཀེ་ན ད་ཝེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཝཱ་ཙ་སི་ཀེ་ན ད་ཝེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཀཱ་ཡི་ཀ་ཝཱ་ཙ་སི་ཀེ་ན ད་ཝེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཝི་པ་ནྣོ ཙ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཀཱ་ཡི་ཀེ་ན ཨ་ནཱ་ཙཱ་རེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཝཱ་ཙ་སི་ཀེ་ན ཨ་ནཱ་ཙཱ་རེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཀཱ་ཡི་ཀ་ཝཱ་ཙ་སི་ཀེ་ན ཨ་ནཱ་ཙཱ་རེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཝི་པ་ནྣོ ཙ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཀཱ་ཡི་ཀེ་ན ཨུ་པ་གྷཱ་ཏི་ཀེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཝཱ་ཙ་སི་ཀེ་ན ཨུ་པ་གྷཱ་ཏི་ཀེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཀཱ་ཡི་ཀ་ཝཱ་ཙ་སི་ཀེ་ན ཨུ་པ་གྷཱ་ཏི་ཀེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཝི་པ་ནྣོ ཙ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཀཱ་ཡི་ཀེ་ན མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཝཱ་ཙ་སི་ཀེ་ན མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཀཱ་ཡི་ཀ་ཝཱ་ཙ་སི་ཀེ་ན མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཝི་པ་ནྣོ ཙ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ནྣོ ཀ་མྨ་ཀ་ཏོ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏི, ནི་སྶ་ཡཾ དེ་ཏི, སཱ་མ་ཎེ་རཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནོ་ཝཱ་ད་ཀ་ས་མྨུ་ཏིཾ སཱ་དི་ཡ་ཏི, ས་མྨ་ཏོ་པི བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨོ་ཝ་ད་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཡཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ས་ངྒྷེ་ན ཀ་མྨཾ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི ཏཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ཉྙཾ ཝཱ ཏཱ་དི་སི་ཀཾ, ཏ་ཏོ ཝཱ པཱ་པི་ཊྛ་ཏ་རཾ, ཀ་མྨཾ ག་ར་ཧ་ཏི, ཀ་མྨི་ཀེ ག་ར་ཧ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? བུ་དྡྷ་སྶ ཨ་ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི, དྷ་མྨ་སྶ ཨ་ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི, ས་ངྒྷ་སྶ ཨ་ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི, མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཝི་པ་ནྣོ ཙ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦ’’ནྟི.
ཨ་ནི་སྶི་ཏ་ཝ་གྒོ ནི་ཊྛི་ཏོ པ་ཋ་མོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
ཨུ་པོ་ས་ཐཾ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཙ གི་ལཱ་ན་ཀཾ;
ཨ་བྷི་ས་མཱ་ཙཱ་ར་ལ་ཛྫཱི ཙ, ཨ་དྷི་སཱི་ལེ ད་ཝེ་ན ཙ.
ཨ་ནཱ་ཙཱ་རཾ ཨུ་པ་གྷཱ་ཏི, མི་ཙྪཱ ཨཱ་པ་ཏྟི་མེ་ཝ ཙ;
ཡཱ་ཡཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ བུ་དྡྷ་སྶ, པ་ཋ་མོ ཝ་གྒ་ས་ངྒ་ཧོ་ཏི.
༢. ན་པྤ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷ་ན་ཝ་གྒོ
༤༢༠. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ན་པྤ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་ཏ་བྦ’’ནྟི?
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ན་པྤ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ནྣོ ཀ་མྨ་ཀ་ཏོ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏི, ནི་སྶ་ཡཾ དེ་ཏི, སཱ་མ་ཎེ་རཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནོ་ཝཱ་ད་ཀ་ས་མྨུ་ཏིཾ སཱ་དི་ཡ་ཏི, ས་མྨ་ཏོ་པི བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨོ་ཝ་ད་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ན་པྤ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་ཏ་བྦཾ.
[ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༨-༩, ༡༨, ༣༠-༣༡, ༤༣, ༥༣, ༦༢, ༧༢] ‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ན་པྤ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཡཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ས་ངྒྷེ་ན ཀ་མྨཾ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི ཏཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ཉྙཾ ཝཱ ཏཱ་དི་སི་ཀཾ, ཏ་ཏོ ཝཱ པཱ་པི་ཊྛ་ཏ་རཾ, ཀ་མྨཾ ག་ར་ཧ་ཏི, ཀ་མྨི་ཀེ ག་ར་ཧ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ན་པྤ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ན་པྤ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? བུ་དྡྷ་སྶ ཨ་ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི, དྷ་མྨ་སྶ ཨ་ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི, ས་ངྒྷ་སྶ ཨ་ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི, མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཝི་པ་ནྣོ ཙ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ན་པྤ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ན་པྤ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་ལ་ཛྫཱི ཙ ཧོ་ཏི, བཱ་ལོ ཙ, ཨ་པ་ཀ་ཏ་ཏྟོ ཙ, ཨོ་མ་དྡ་ཀཱ་ར་ཀོ ཙ ཧོ་ཏི, ཝ་ཏྟེ་སུ སི་ཀྑཱ་ཡ ཙ ན པ་རི་པཱུ་ར་ཀཱ་རཱི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཀ་མྨཾ ན་པྤ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་ཏ་བྦ’’ནྟི.
༤༢༡. ‘‘ས་ངྒཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རེ་ན, བྷ་ནྟེ, བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ནྟེ་ན ཀ་ཏི དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷོ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོ’’ཏི?
[པ་རི. ༣༦༥] ‘‘ས་ངྒཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རེ་ན, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ནྟེ་ན པ་ཉྩ དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷོ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ས་ངྒཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རེ་ན, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ནྟེ་ན ནཱི་ཙ་ཙི་ཏྟེ་ན ས་ངྒྷོ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོ, ར་ཛོ་ཧ་ར་ཎ་ས་མེ་ན ཙི་ཏྟེ་ན, ཨཱ་ས་ན་ཀུ་ས་ལེ་ན བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ ནི་སྶ་ཛྫ་ཀུ་ས་ལེ་ན, ཐེ་རེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ནུ་པ་ཁ་ཛྫ་ནྟེ་ན, ན་ཝེ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ས་ནེ་ན ཨ་པྤ་ཊི་བཱ་ཧ་ནྟེ་ན ཡ་ཐཱ་པ་ཏི་རཱུ་པེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི་ཏ་བྦཾ, ཨ་ནཱ་ནཱ་ཀ་ཐི་ཀེ་ན བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ ཨ་ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཀ་ཐི་ཀེ་ན, སཱ་མཾ ཝཱ དྷ་མྨོ བྷཱ་སི་ཏ་བྦོ, པ་རོ ཝཱ ཨ་ཛ྄ཛྷེ་སི་ཏ་བྦོ, ཨ་རི་ཡོ ཝཱ ཏུ་ཎྷི་བྷཱ་ཝོ ནཱ་ཏི་མ་ཉྙི་ཏ་བྦོ, ས་ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, ས་ངྒྷོ ས་མ་གྒ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ་ནི ཀ་མྨཱ་ནི ཀ་རོ་ཏི ཏ་ཏྲ ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནོ ན་ཀྑ་མ་ཏི, ཨ་པི དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱ ཉཱ་པེ་ཏ་བྦཱ སཱ་མ་གྒཱི. ཏཾ ཀི་སྶ་ཧེ་ཏུ? མཱ་ཧཾ ས་ངྒྷེ་ན ནཱ་ན་ཏྟོ ཨ་སྶ་ནྟི. ས་ངྒཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རེ་ནུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ནྟེ་ན ཨི་མེ པ་ཉྩ དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷོ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོ’’ཏི.
༤༢༢. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་རུ་ཙི་ཏོ ཙཱ’’ཏི?
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་རུ་ཙི་ཏོ ཙ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨུ་སྶི་ཏ་མ་ནྟཱི ཙ ཧོ་ཏི, ནི་སྶི་ཏ་ཛ་པྤཱི ཙ, ན ཙ བྷཱ་སཱ་ནུ་ས་ནྡྷི་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི, ན ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙོ་དེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ན ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་རེ་ཏཱ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་རུ་ཙི་ཏོ ཙ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་རུ་ཙི་ཏོ ཙ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ན ཨུ་སྶི་ཏ་མ་ནྟཱི ཙ ཧོ་ཏི, ན ནི་སྶི་ཏ་ཛ་པྤཱི ཙ, བྷཱ་སཱ་ནུ་ས་ནྡྷི་ཀུ་ས་ལོ ཙ ཧོ་ཏི, ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙོ་དེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་རེ་ཏཱ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་རུ་ཙི་ཏོ ཙ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་རུ་ཙི་ཏོ ཙ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨུ་སྶཱ་དེ་ཏཱ ཙ ཧོ་ཏི, ཨ་པ་སཱ་དེ་ཏཱ ཙ, ཨ་དྷ་མྨཾ ག་ཎྷཱ་ཏི, དྷ་མྨཾ པ་ཊི་བཱ་ཧ་ཏི, ས་མྥ་ཉྩ བ་ཧུཾ བྷཱ་ས་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་རུ་ཙི་ཏོ ཙ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་རུ་ཙི་ཏོ ཙ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ན ཨུ་སྶཱ་དེ་ཏཱ ཙ ཧོ་ཏི, ན ཨ་པ་སཱ་དེ་ཏཱ ཙ, དྷ་མྨཾ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཨ་དྷ་མྨཾ པ་ཊི་བཱ་ཧ་ཏི, ས་མྥ་ཉྩ ན བ་ཧུཾ བྷཱ་ས་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་རུ་ཙི་ཏོ ཙ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་རུ་ཙི་ཏོ ཙ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? པ་ས་ཡ྄ཧ་པ་ཝ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ཨ་ནོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ན ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙོ་དེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ན ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་རེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ན ཡ་ཐཱ་དི་ཊྛི་ཡཱ བྱཱ་ཀ་ཏཱ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཨ་རུ་ཙི་ཏོ ཙ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་རུ་ཙི་ཏོ ཙ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ན པ་ས་ཡ྄ཧ་པ་ཝ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙོ་དེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་རེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ཡ་ཐཱ་དི་ཊྛི་ཡཱ བྱཱ་ཀ་ཏཱ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་ཛ་ན་ཀ་ནྟོ ཙ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་ཛ་ན་མ་ནཱ་པོ ཙ བ་ཧུ་ཛ་ན་རུ་ཙི་ཏོ ཙཱ’’ཏི.
༤༢༣. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨཱ་ནི་སཾ་སཱ ཝི་ན་ཡ་པ་རི་ཡ་ཏྟི་ཡཱ’’ཏི?
‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨཱ་ནི་སཾ་སཱ ཝི་ན་ཡ་པ་རི་ཡ་ཏྟི་ཡཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཨ་ཏྟ་ནོ སཱི་ལ་ཀྑ་ནྡྷོ སུ་གུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི སུ་ར་ཀྑི་ཏོ, ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་པ་ཀ་ཏཱ་ནཾ པ་ཊི་ས་ར་ཎཾ ཧོ་ཏི, ཝི་སཱ་ར་དོ ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷེ ཝོ་ཧ་ར་ཏི, པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀེ ས་ཧ་དྷ་མྨེ་ན སུ་ནི་གྒ་ཧི་ཏཾ ནི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ས་དྡྷ་མྨ་ཊྛི་ཏི་ཡཱ པ་ཊི་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩཱ་ནི་སཾ་སཱ ཝི་ན་ཡ་པ་རི་ཡ་ཏྟི་ཡཱ’’.
ན་པྤ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷ་ན་ཝ་གྒོ ནི་ཊྛི་ཏོ དུ་ཏི་ཡོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
ཨཱ་པ་ནྣོ ཡཱ་ཡ་ཝ་ཎྞ་ཉྩ, ཨ་ལ་ཛྫཱི ས་ངྒཱ་མེ་ན ཙ;
ཨུ་སྶི་ཏཱ ཨུ་སྶཱ་དེ་ཏཱ ཙ, པ་ས་ཡ྄ཧ པ་རི་ཡ་ཏྟི་ཡཱ་ཏི.
པ་ཋ་མ་ཡ་མ་ཀ་པ་ཉྙ་ཏྟི.
༣. ཝོ་ཧཱ་ར་ཝ་གྒོ
༤༢༤. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦ’’ནྟི?
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ པ་ཡོ་གཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ན ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ པ་ཡོ་གཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ པ་ཡོ་གཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ ན ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ པ་ཡོ་གཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? པ་ས་ཡ྄ཧ་པ་ཝ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ཨ་ནོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ན ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙོ་དེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ན ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་རེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ན ཡ་ཐཱ་དི་ཊྛི་ཡཱ བྱཱ་ཀ་ཏཱ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ན པ་ས་ཡ྄ཧ་པ་ཝ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙོ་དེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨེ ཡ་ཐཱ་ཝི་ན་ཡེ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་རེ་ཏཱ ཧོ་ཏི, ཡ་ཐཱ་དི་ཊྛི་ཡཱ བྱཱ་ཀ་ཏཱ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟཱ་ནཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ལ་ཧུ་ཀ་ག་རུ་ཀཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, སཱ་ཝ་སེ་སཱ་ན་ཝ་སེ་སཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, དུ་ཊྛུ་ལླཱ་དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་པྤ་ཊི་ཀ་མྨཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཀ་མྨཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟཱ་ནཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ལ་ཧུ་ཀ་ག་རུ་ཀཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, སཱ་ཝ་སེ་སཱ་ན་ཝ་སེ་སཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, དུ་ཊྛུ་ལླཱ་དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་པྤ་ཊི་ཀ་མྨཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཀ་མྨཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཀ་མྨཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཀ་མྨ་སྶ ཀ་ར་ཎཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཀ་མྨ་སྶ ཝ་ཏྠུཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཀ་མྨ་སྶ ཝ་ཏྟཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཀ་མྨ་སྶ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཀ་མྨཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཀ་མྨ་སྶ ཀ་ར་ཎཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཀ་མྨ་སྶ ཝ་ཏྠུཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཀ་མྨ་སྶ ཝ་ཏྟཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཀ་མྨ་སྶ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཝ་ཏྠུཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ནི་དཱ་ནཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཉྙ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ད་པ་ཙྩཱ་བྷ་ཊྛཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནུ་ས་ནྡྷི་ཝ་ཙ་ན་པ་ཐཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཝ་ཏྠུཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ནི་དཱ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཉྙ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ད་པ་ཙྩཱ་བྷ་ཊྛཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནུ་ས་ནྡྷི་ཝ་ཙ་ན་པ་ཐཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཚ་ནྡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, དོ་སཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, མོ་ཧཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, བྷ་ཡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, ཨ་ལ་ཛྫཱི ཙ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ན ཚ་ནྡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, ན དོ་སཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, ན མོ་ཧཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, ན བྷ་ཡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, ལ་ཛྫཱི ཙ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཚ་ནྡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, དོ་སཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, མོ་ཧཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, བྷ་ཡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, ཨ་ཀུ་ས་ལོ ཙ ཧོ་ཏི ཝི་ན་ཡེ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ན ཚ་ནྡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, ན དོ་སཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, ན མོ་ཧཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, ན བྷ་ཡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, ཀུ་ས་ལོ ཙ ཧོ་ཏི ཝི་ན་ཡེ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཉ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཉ་ཏྟི་ཡཱ ཀ་ར་ཎཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཉ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ནུ་སྶཱ་ཝ་ནཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཉ་ཏྟི་ཡཱ ས་མ་ཐཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཉ་ཏྟི་ཡཱ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཉ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཉ་ཏྟི་ཡཱ ཀ་ར་ཎཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཉ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ནུ་སྶཱ་ཝ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཉ་ཏྟི་ཡཱ ས་མ་ཐཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཉ་ཏྟི་ཡཱ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? སུ་ཏྟཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, སུ་ཏྟཱ་ནུ་ལོ་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཱ་ནུ་ལོ་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ན ཙ ཋཱ་ནཱ་ཋཱ་ན་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? སུ་ཏྟཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, སུ་ཏྟཱ་ནུ་ལོ་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཱ་ནུ་ལོ་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཋཱ་ནཱ་ཋཱ་ན་ཀུ་ས་ལོ ཙ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? དྷ་མྨཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, དྷ་མྨཱ་ནུ་ལོ་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཱ་ནུ་ལོ་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ན ཙ པུ་བྦཱ་པ་ར་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ན ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? དྷ་མྨཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, དྷ་མྨཱ་ནུ་ལོ་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཱ་ནུ་ལོ་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པུ་བྦཱ་པ་ར་ཀུ་ས་ལོ ཙ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ ཝོ་ཧ་རི་ཏ་བྦ’’ནྟི.
ཝོ་ཧཱ་ར་ཝ་གྒོ ནི་ཊྛི་ཏོ ཏ་ཏི་ཡོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
ཨཱ་པ་ཏྟི ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ, པ་ས་ཡ྄ཧཱ་པ་ཏྟི ཛཱ་ན་ནཱ;
ཀ་མྨཾ ཝ་ཏྠུཾ ཨ་ལ་ཛྫཱི ཙ, ཨ་ཀུ་ས་ལོ ཙ ཉ་ཏྟི་ཡཱ;
སུ་ཏྟཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི དྷ་མྨཾ, ཏ་ཏི་ཡོ ཝ་གྒ་ས་ངྒ་ཧོ་ཏི.
༤. དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨ་ཝ་གྒོ
༤༢༥. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་དྷ་མྨི་ཀཱ དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་དྷ་མྨི་ཀཱ དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, ཨ་དེ་ས་ནཱ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, དེ་སི་ཏཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, ཙ་ཏཱུ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, མ་ནོ མཱ་ན་སེ་ན དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཨ་དྷ་མྨི་ཀཱ དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨཱ.
‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, དྷ་མྨི་ཀཱ དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, དེ་ས་ནཱ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, ཨ་དེ་སི་ཏཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, ན ཙ་ཏཱུ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, ན མ་ནོ མཱ་ན་སེ་ན དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ དྷ་མྨི་ཀཱ དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨཱ.
‘‘ཨ་པ་རེ་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཨ་དྷ་མྨི་ཀཱ དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ནཱ་ནཱ་སཾ་ཝཱ་ས་ཀ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, ནཱ་ནཱ་སཱི་མཱ་ཡ ཋི་ཏ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, ཨ་པ་ཀ་ཏ་ཏྟ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, ཙ་ཏཱུ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, མ་ནོ མཱ་ན་སེ་ན དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཨ་དྷ་མྨི་ཀཱ དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨཱ.
‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, དྷ་མྨི་ཀཱ དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ས་མཱ་ན་སཾ་ཝཱ་ས་ཀ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, ས་མཱ་ན་སཱི་མཱ་ཡ ཋི་ཏ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, པ་ཀ་ཏ་ཏྟ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, ན ཙ་ཏཱུ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི, ན མ་ནོ མཱ་ན་སེ་ན དི་ཊྛིཾ ཨཱ་ཝི ཀ་རོ་ཏི – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ དྷ་མྨི་ཀཱ དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨཱ་ཏི.
༤༢༦. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་དྷ་མྨི་ཀཱ པ་ཊི་གྒ་ཧཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་དྷ་མྨི་ཀཱ པ་ཊི་གྒ་ཧཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཀཱ་ཡེ་ན དི་ཡྻ་མཱ་ནཾ ཀཱ་ཡེ་ན ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ, ཀཱ་ཡེ་ན དི་ཡྻ་མཱ་ནཾ ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ, ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན དི་ཡྻ་མཱ་ནཾ ཀཱ་ཡེ་ན ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ, ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན དི་ཡྻ་མཱ་ནཾ ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ, ནི་སྶ་གྒི་ཡེ་ན དི་ཡྻ་མཱ་ནཾ ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན ཝཱ ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཨ་དྷ་མྨི་ཀཱ པ་ཊི་གྒ་ཧཱ.
‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, དྷ་མྨི་ཀཱ པ་ཊི་གྒ་ཧཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཀཱ་ཡེ་ན དི་ཡྻ་མཱ་ནཾ ཀཱ་ཡེ་ན པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ, ཀཱ་ཡེ་ན དི་ཡྻ་མཱ་ནཾ ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ, ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན དི་ཡྻ་མཱ་ནཾ ཀཱ་ཡེ་ན པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ, ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན དི་ཡྻ་མཱ་ནཾ ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ, ནི་སྶ་གྒི་ཡེ་ན དི་ཡྻ་མཱ་ནཾ ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན ཝཱ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ དྷ་མྨི་ཀཱ པ་ཊི་གྒ་ཧཱ’’ཏི.
༤༢༧. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? [པཱ་ཙི. ༢༣༩] ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི ཨ་ནུ་ཙྩཱ་རི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ལ་མེ་ཏཾ ས་བྦ་ནྟི ཨ་ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཱ.
‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ཏི་རི་ཏྟཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? [པཱ་ཙི. ༢༣༩] ཀ་པྤི་ཡ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨུ་ཙྩཱ་རི་ཏ་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ལ་མེ་ཏཾ ས་བྦ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཨ་ཏི་རི་ཏྟཱ’’ཏི.
༤༢༨. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི པ་ཝཱ་ར་ཎཱ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི པ་ཝཱ་ར་ཎཱ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? [པཱ་ཙི. ༢༣༩] ཨ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, བྷོ་ཛ་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཋི་ཏོ ཨ་བྷི་ཧ་ར་ཏི, པ་ཊི་ཀྑེ་པོ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི པ་ཝཱ་ར་ཎཱ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི.
༤༢༩. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་དྷ་མྨི་ཀཱ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་དྷ་མྨི་ཀཱ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? བྷི་ཀྑུ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི, པཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་ན ཙོ་དི་ཡ་མཱ་ནོ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏཾ ས་ངྒྷོ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སེ་ན ཀཱ་རེ་ཏི, ཨ་དྷ་མྨི་ཀཾ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཾ. བྷི་ཀྑུ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི, པཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་ན ཙོ་དི་ཡ་མཱ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ…པེ… པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡཾ… དུ་ཀྐ་ཊཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏཾ ས་ངྒྷོ དུ་ཀྐ་ཊེ་ན ཀཱ་རེ་ཏི, ཨ་དྷ་མྨི་ཀཾ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཾ. བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཾ…པེ… པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ… པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡཾ… དུ་ཀྐ་ཊཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི. དུ་ཀྐ་ཊེ་ན ཙོ་དི་ཡ་མཱ་ནོ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏཾ ས་ངྒྷོ པཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་ན ཀཱ་རེ་ཏི, ཨ་དྷ་མྨི་ཀཾ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཾ. བྷི་ཀྑུ དུ་ཀྐ་ཊཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི, དུ་ཀྐ་ཊེ་ན ཙོ་དི་ཡ་མཱ་ནོ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཾ…པེ… པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ… པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏཾ ས་ངྒྷོ པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡེ་ན ཀཱ་རེ་ཏི – ཨ་དྷ་མྨི་ཀཾ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཾ. ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཨ་དྷ་མྨི་ཀཱ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱ.
‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, དྷ་མྨི་ཀཱ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? བྷི་ཀྑུ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི, པཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་ན ཙོ་དི་ཡ་མཱ་ནོ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏཾ ས་ངྒྷོ པཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་ན ཀཱ་རེ་ཏི, དྷ་མྨི་ཀཾ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཾ. བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཾ…པེ… པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ… པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡཾ… དུ་ཀྐ་ཊཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི, དུ་ཀྐ་ཊེ་ན ཙོ་དི་ཡ་མཱ་ནོ དུ་ཀྐ་ཊཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏཾ ས་ངྒྷོ དུ་ཀྐ་ཊེ་ན ཀཱ་རེ་ཏི, དྷ་མྨི་ཀཾ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཾ. ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ དྷ་མྨི་ཀཱ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱ’’ཏི.
༤༣༠. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ནྟ་སྶ ནཱ་ལཾ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི? ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ནྟ་སྶ ནཱ་ལཾ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏུཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་ལ་ཛྫཱི ཙ ཧོ་ཏི, བཱ་ལོ ཙ, ཨ་པ་ཀ་ཏ་ཏྟོ ཙ, ཙཱ་ཝ་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡོ ཝ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝུ་ཊྛཱ་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡོ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ནྟ་སྶ ནཱ་ལཾ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏུཾ.
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ནྟ་སྶ ཨ་ལཾ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏུཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ལ་ཛྫཱི ཙ ཧོ་ཏི, པ་ཎྜི་ཏོ ཙ, པ་ཀ་ཏ་ཏྟོ ཙ, ཝུ་ཊྛཱ་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡོ ཝ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཙཱ་ཝ་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡོ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ནྟ་སྶ ཨ་ལཾ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི.
༤༣༡. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་དྡྷིཾ ཝི་ན་ཡོ ན སཱ་ཀ་ཙྪི་ཏ་བྦོ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་དྡྷིཾ ཝི་ན་ཡོ ན སཱ་ཀ་ཙྪི་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཝ་ཏྠུཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ནི་དཱ་ནཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཉྙ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ད་པ་ཙྩཱ་བྷ་ཊྛཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནུ་ས་ནྡྷི་ཝ་ཙ་ན་པ་ཐཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་དྡྷིཾ ཝི་ན་ཡོ ན སཱ་ཀ་ཙྪི་ཏ་བྦོ.
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་དྡྷིཾ ཝི་ན་ཡོ སཱ་ཀ་ཙྪི་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཝ་ཏྠུཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ནི་དཱ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཉྙ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ད་པ་ཙྩཱ་བྷ་ཊྛཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནུ་ས་ནྡྷི་ཝ་ཙ་ན་པ་ཐཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་དྡྷིཾ ཝི་ན་ཡོ སཱ་ཀ་ཙྪི་ཏ་བྦོ’’ཏི.
༤༣༢. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, པ་ཉྷཱ་པུ་ཙྪཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མཱ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྷཱ་པུ་ཙྪཱ. ཀ་ཏ་མཱ པ་ཉྩ? མ་ནྡ་ཏྟཱ མོ་མཱུ་ཧ་ཏྟཱ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪ་ཏི, པཱ་པི་ཙྪོ ཨི་ཙྪཱ་པ་ཀ་ཏོ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪ་ཏི, པ་རི་བྷ་ཝཱ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪ་ཏི, ཨ་ཉྙཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪ་ཏི, ས་ཙེ མེ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ས་མྨ་དེ་ཝ བྱཱ་ཀ་རི་སྶ་ཏི ཨི་ཙྩེ་ཏཾ ཀུ་ས་ལཾ ནོ ཙེ པ་ཉྷཾ པུ་ཊྛོ ས་མྨ་དེ་ཝ བྱཱ་ཀ་རི་སྶ་ཏི ཨ་ཧ་མ་སྶ ས་མྨ་དེ་ཝ བྱཱ་ཀ་རི་སྶཱ་མཱི་ཏི པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪ་ཏི – ཨི་མཱ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ པ་ཉྷཱ་པུ་ཙྪཱ’’ཏི.
༤༣༣. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཉྙ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ཉྙ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? མ་ནྡ་ཏྟཱ མོ་མཱུ་ཧ་ཏྟཱ ཨ་ཉྙཾ བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི, པཱ་པི་ཙྪོ ཨི་ཙྪཱ་པ་ཀ་ཏོ ཨ་ཉྙཾ བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི, ཨུ་མྨཱ་དཱ ཙི་ཏྟ་ཀྑེ་པཱ ཨ་ཉྙཾ བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི, ཨ་དྷི་མཱ་ནེ་ན ཨ་ཉྙཾ བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི, བྷཱུ་ཏཾ ཨ་ཉྙཾ བྱཱ་ཀ་རོ་ཏི – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཨ་ཉྙ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱ’’ཏི.
༤༣༤. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཝི་སུ་དྡྷི་ཡོ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མཱ, ཨུ་པཱ་ལི, ཝི་སུ་དྡྷི་ཡོ. ཀ་ཏ་མཱ པ་ཉྩ? ནི་དཱ་ནཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཨ་ཝ་སེ་སཾ སུ་ཏེ་ན སཱ་ཝེ་ཏ་བྦཾ ཨ་ཡཾ པ་ཋ་མཱ ཝི་སུ་དྡྷི, ནི་དཱ་ནཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཙ་ཏྟཱ་རི པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ནི ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཨ་ཝ་སེ་སཾ སུ་ཏེ་ན སཱ་ཝེ་ཏ་བྦཾ ཨ་ཡཾ དུ་ཏི་ཡཱ ཝི་སུ་དྡྷི, ནི་དཱ་ནཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཙ་ཏྟཱ་རི པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ནི ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཏེ་ར་ས ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སེ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཨ་ཝ་སེ་སཾ སུ་ཏེ་ན སཱ་ཝེ་ཏ་བྦཾ ཨ་ཡཾ ཏ་ཏི་ཡཱ ཝི་སུ་དྡྷི, ནི་དཱ་ནཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཙ་ཏྟཱ་རི པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ནི ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཏེ་ར་ས ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སེ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ དྭེ ཨ་ནི་ཡ་ཏེ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཨ་ཝ་སེ་སཾ སུ་ཏེ་ན སཱ་ཝེ་ཏ་བྦཾ ཨ་ཡཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཱ ཝི་སུ་དྡྷི, ཝི་ཏྠཱ་རེ་ནེ་ཝ པ་ཉྩ་མཱི – ཨི་མཱ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཝི་སུ་དྡྷི་ཡོ’’ཏི.
༤༣༥. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, བྷོ་ཛ་ནཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷོ་ཛ་ནཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཨོ་ད་ནོ, ཀུ་མྨཱ་སོ, ས་ཏྟུ, མ་ཙྪོ, མཾ་སཾ – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ’’ཏི.
དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨ་ཝ་གྒོ ནི་ཊྛི་ཏོ ཙ་ཏུ་ཏྠོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
དི་ཊྛཱ་ཝི་ཀ་མྨཱ ཨ་པ་རེ, པ་ཊི་གྒ་ཧཱ་ན་ཏི་རི་ཏྟཱ;
པ་ཝཱ་ར་ཎཱ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏཾ, ཨོ་ཀཱ་སཾ སཱ་ཀ་ཙྪེ་ན ཙ;
པ་ཉྷཾ ཨ་ཉྙ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱ, ཝི་སུ་དྡྷི ཙཱ་པི བྷོ་ཛ་ནཱ་ཏི.
༥. ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ན་ཝ་གྒོ
༤༣༦. [ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༣༩༩; ཨ. ནི. ༡༠.༤༤] ‘‘ཙོ་ད་ཀེ་ན, བྷ་ནྟེ, བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཀ་ཏི དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏྭཱ པ་རོ ཙོ་དེ་ཏ་བྦོ’’ཏི? ‘‘ཙོ་ད་ཀེ་ནུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན པ་ཉྩ དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏྭཱ པ་རོ ཙོ་དེ་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཙོ་ད་ཀེ་ནུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཨེ་ཝཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – པ་རི་སུ་དྡྷ་ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ནུ ཁོ་མྷི, པ་རི་སུ་དྡྷེ་ན་མྷི ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་ཙྪི་དྡེ་ན ཨ་པྤ་ཊི་མཾ་སེ་ན, སཾ་ཝི་ཛྫ་ཏི ནུ ཁོ མེ ཨེ་སོ དྷ་མྨོ ཨུ་དཱ་ཧུ ནོ’’ཏི. ནོ ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ པ་རི་སུ་དྡྷ་ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཧོ་ཏི, པ་རི་སུ་དྡྷེ་ན ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་ཙྪི་དྡེ་ན ཨ་པྤ་ཊི་མཾ་སེ་ན, ཏ་སྶ བྷ་ཝ་ནྟི ཝ་ཏྟཱ་རོ – ‘ཨི་ངྒྷ, ཏཱ་ཝ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཀཱ་ཡི་ཀཾ སི་ཀྑ་སྶཱུ’ཏི ཨི་ཏི་སྶ བྷ་ཝ་ནྟི ཝ་ཏྟཱ་རོ.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ཨུ་པཱ་ལི, ཙོ་ད་ཀེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཨེ་ཝཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘པ་རི་སུ་དྡྷ་ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ནུ ཁོ་མྷི, པ་རི་སུ་དྡྷེ་ན་མྷི ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་ཙྪི་དྡེ་ན ཨ་པྤ་ཊི་མཾ་སེ་ན, སཾ་ཝི་ཛྫ་ཏི ནུ ཁོ མེ ཨེ་སོ དྷ་མྨོ ཨུ་དཱ་ཧུ ནོ’ཏི. ནོ ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ པ་རི་སུ་དྡྷ་ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཧོ་ཏི, པ་རི་སུ་དྡྷེ་ན ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་ཙྪི་དྡེ་ན ཨ་པྤ་ཊི་མཾ་སེ་ན, ཏ་སྶ བྷ་ཝ་ནྟི ཝ་ཏྟཱ་རོ – ‘ཨི་ངྒྷ, ཏཱ་ཝ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཝཱ་ཙ་སི་ཀཾ སི་ཀྑ་སྶཱུ’ཏི ཨི་ཏི་སྶ བྷ་ཝ་ནྟི ཝ་ཏྟཱ་རོ.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ཨུ་པཱ་ལི, ཙོ་ད་ཀེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཨེ་ཝཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘མེ་ཏྟཾ ནུ ཁོ མེ ཙི་ཏྟཾ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏཾ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་སུ ཨ་ནཱ་གྷཱ་ཏཾ, སཾ་ཝི་ཛྫ་ཏི ནུ ཁོ མེ ཨེ་སོ དྷ་མྨོ ཨུ་དཱ་ཧུ ནོ’ཏི. ནོ ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནོ མེ་ཏྟཾ ཙི་ཏྟཾ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏཾ ཧོ་ཏི ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་སུ ཨ་ནཱ་གྷཱ་ཏཾ, ཏ་སྶ བྷ་ཝ་ནྟི ཝ་ཏྟཱ་རོ – ‘ཨི་ངྒྷ, ཏཱ་ཝ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་སུ མེ་ཏྟཾ ཙི་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཧཱི’ཏི ཨི་ཏི་སྶ བྷ་ཝ་ནྟི ཝ་ཏྟཱ་རོ.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ཨུ་པཱ་ལི, ཙོ་ད་ཀེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཨེ་ཝཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ནུ ཁོ་མྷི སུ་ཏ་དྷ་རོ སུ་ཏ་ས་ནྣི་ཙ་ཡོ, ཡེ ཏེ དྷ་མྨཱ ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ མ་ཛ྄ཛྷེ་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ སཱ་ཏྠཾ ས་བྱ་ཉྫ་ནཾ ཀེ་ཝ་ལ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཨ་བྷི་ཝ་ད་ནྟི, ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཱ མེ དྷ་མྨཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ ཧོ་ནྟི དྷཱ་ཏཱ ཝ་ཙ་སཱ པ་རི་ཙི་ཏཱ མ་ན་སཱ་ནུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ དི་ཊྛི་ཡཱ སུ་པྤ་ཊི་ཝི་དྡྷཱ, སཾ་ཝི་ཛྫ་ཏི ནུ ཁོ མེ ཨེ་སོ དྷ་མྨོ ཨུ་དཱ་ཧུ ནོ’ཏི. ནོ ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ཧོ་ཏི སུ་ཏ་དྷ་རོ སུ་ཏ་ས་ནྣི་ཙ་ཡོ, ཡེ ཏེ དྷ་མྨཱ ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ མ་ཛ྄ཛྷེ་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ སཱ་ཏྠཾ ས་བྱ་ཉྫ་ནཾ ཀེ་ཝ་ལ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཨ་བྷི་ཝ་ད་ནྟི, ཏ་ཐཱ་རཱུ་པ་སྶ དྷ་མྨཱ ན བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ ཧོ་ནྟི དྷཱ་ཏཱ ཝ་ཙ་སཱ པ་རི་ཙི་ཏཱ མ་ན་སཱ་ནུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ དི་ཊྛི་ཡཱ སུ་པྤ་ཊི་ཝི་དྡྷཱ, ཏ་སྶ བྷ་ཝ་ནྟི ཝ་ཏྟཱ་རོ – ‘ཨི་ངྒྷ, ཏཱ་ཝ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ག་མཾ པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎ་སྶཱུ’ཏི ཨི་ཏི་སྶ བྷ་ཝ་ནྟི ཝ་ཏྟཱ་རོ.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ཨུ་པཱ་ལི, ཙོ་ད་ཀེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཨེ་ཝཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཨུ་བྷ་ཡཱ་ནི ཁོ མེ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཱ་ནི ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན སྭཱ་ག་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི སུ་ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནི སུ་པྤ་ཝ་ཏྟཱི་ནི སུ་ཝི་ནི་ཙྪི་ཏཱ་ནི སུ་ཏྟ་སོ ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་སོ, སཾ་ཝི་ཛྫ་ཏི ནུ ཁོ མེ ཨེ་སོ དྷ་མྨོ ཨུ་དཱ་ཧུ ནོ’ཏི. ནོ ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨུ་བྷ་ཡཱ་ནི པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཱ་ནི ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན སྭཱ་ག་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི སུ་ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནི སུ་པྤ་ཝ་ཏྟཱི་ནི སུ་ཝི་ནི་ཙྪི་ཏཱ་ནི སུ་ཏྟ་སོ ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་སོ, ‘ཨི་དཾ པ་ནཱ་ཝུ་སོ ཀ་ཏྠ ཝུ་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ’ཏི ཨི་ཏི པུ་ཊྛོ ན ས་མྤཱ་ཡ་ཏི [ན ས་མྤཱ་ད་ཡ་ཏི (ཀ.), ན ས་མྤཱ་དེ་ཏི (སྱཱ.)], ཏ་སྶ བྷ་ཝ་ནྟི ཝ་ཏྟཱ་རོ – ‘ཨི་ངྒྷ, ཏཱ་ཝ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཝི་ན་ཡཾ པ་རི་ཡཱ་པུ་ཎ་སྶཱུ’ཏི ཨི་ཏི་སྶ བྷ་ཝ་ནྟི ཝ་ཏྟཱ་རོ. ཙོ་ད་ཀེ་ནུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཨི་མེ པ་ཉྩ དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏྭཱ པ་རོ ཙོ་དེ་ཏ་བྦོ’’ཏི.
༤༣༧. ‘‘ཙོ་ད་ཀེ་ན, བྷ་ནྟེ, བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཀ་ཏི དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ པ་རོ ཙོ་དེ་ཏ་བྦོ’’ཏི? ‘‘ཙོ་ད་ཀེ་ནུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན པ་ཉྩ དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ པ་རོ ཙོ་དེ་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཀཱ་ལེ་ན ཝ་ཀྑཱ་མི ནོ ཨ་ཀཱ་ལེ་ན, བྷཱུ་ཏེ་ན ཝ་ཀྑཱ་མི ནོ ཨ་བྷཱུ་ཏེ་ན, ས་ཎྷེ་ན ཝ་ཀྑཱ་མི ནོ ཕ་རུ་སེ་ན, ཨ་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏེ་ན ཝ་ཀྑཱ་མི ནོ ཨ་ན་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏེ་ན, མེ་ཏྟཱ་ཙི་ཏྟོ ཝ་ཀྑཱ་མི ནོ དོ་ས་ནྟ་རོ་ཏི – ཙོ་ད་ཀེ་ནུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཨི་མེ པ་ཉྩ དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ པ་རོ ཙོ་དེ་ཏ་བྦོ’’ཏི.
༤༣༨. [ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༤༠༠] ‘‘ཙོ་ད་ཀེ་ན, བྷ་ནྟེ, བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཀ་ཏི དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ མ་ན་སི ཀ་རི་ཏྭཱ པ་རོ ཙོ་དེ་ཏ་བྦོ’’ཏི? ‘‘ཙོ་ད་ཀེ་ནུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན པ་ཉྩ དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ མ་ན་སི ཀ་རི་ཏྭཱ པ་རོ ཙོ་དེ་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཀཱ་རུ་ཉྙ་ཏཱ, ཧི་ཏེ་སི་ཏཱ, ཨ་ནུ་ཀ་མྤ་ཏཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཝུ་ཊྛཱ་ན་ཏཱ, ཝི་ན་ཡ་པུ་རེ་ཀྑཱ་ར་ཏཱ – ཙོ་ད་ཀེ་ནུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་རཾ ཙོ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན ཨི་མེ པ་ཉྩ དྷ་མྨེ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ མ་ན་སི ཀ་རི་ཏྭཱ པ་རོ ཙོ་དེ་ཏ་བྦོ’’ཏི.
༤༣༩. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ནྟ་སྶ ནཱ་ལཾ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི? ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ནྟ་སྶ ནཱ་ལཾ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏུཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་པ་རི་སུ་དྡྷ་ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཧོ་ཏི, ཨ་པ་རི་སུ་དྡྷ་ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཧོ་ཏི, ཨ་པ་རི་སུ་དྡྷཱ་ཛཱི་ཝོ ཧོ་ཏི, བཱ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་བྱ་ཏྟོ, ན པ་ཊི་བ་ལོ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཡ་མཱ་ནོ ཨ་ནུ་ཡོ་གཾ དཱ་ཏུཾ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ནྟ་སྶ ནཱ་ལཾ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏུཾ.
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ནྟ་སྶ ཨ་ལཾ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏུཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? པ་རི་སུ་དྡྷ་ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཧོ་ཏི, པ་རི་སུ་དྡྷ་ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཧོ་ཏི, པ་རི་སུ་དྡྷཱ་ཛཱི་ཝོ ཧོ་ཏི, པ་ཎྜི་ཏོ ཧོ་ཏི བྱ་ཏྟོ པ་ཊི་བ་ལོ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཡ་མཱ་ནོ ཨ་ནུ་ཡོ་གཾ དཱ་ཏུཾ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་རཱ་པེ་ནྟ་སྶ ཨ་ལཾ ཨོ་ཀཱ་ས་ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི.
༤༤༠. [ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༣༩༨] ‘‘ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན, བྷ་ནྟེ, བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཀ་ཏི་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏ་བྦ’’ནྟི? ‘‘ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ནུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་ཉྩ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ [པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ (སཱི. སྱཱ.)] ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ [ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི (སྱཱ.)]? ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏུ་ཀཱ་མེ་ན, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨེ་ཝཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཡཾ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨི་མཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ, ཀཱ་ལོ ནུ ཁོ ཨི་མཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏུཾ ཨུ་དཱ་ཧུ ནོ’ཏི. ས་ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨ་ཀཱ་ལོ ཨི་མཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏུཾ ནོ ཀཱ་ལོ’ཏི, ན ཏཾ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ས་ཙེ པ་ནུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཀཱ་ལོ ཨི་མཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏུཾ ནོ ཨ་ཀཱ་ལོ’ཏི, ཏེ་ནུ་པཱ་ལི བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་ཏྟ་རི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཡཾ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨི་མཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ བྷཱུ་ཏཾ ནུ ཁོ ཨི་དཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ཧུ ནོ’ཏི. ས་ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨ་བྷཱུ་ཏཾ ཨི་དཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ནོ བྷཱུ་ཏ’ནྟི, ན ཏཾ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ས་ཙེ པ་ནུ་པཱ་ལི བྷི་ཀྑུ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘བྷཱུ་ཏཾ ཨི་དཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ནོ ཨ་བྷཱུ་ཏ’ནྟི, ཏེ་ནུ་པཱ་ལི བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་ཏྟ་རི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཡཾ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨི་མཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ, ཨ་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏཾ ནུ ཁོ ཨི་དཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ཧུ ནོ’ཏི. ས་ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི –’ ཨ་ན་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏཾ ཨི་དཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ནོ ཨ་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏ’ནྟི, ན ཏཾ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ས་ཙེ པ་ནུ་པཱ་ལི བྷི་ཀྑུ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨ་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏཾ ཨི་དཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ནོ ཨ་ན་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏ’ནྟི, ཏེ་ནུ་པཱ་ལི བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་ཏྟ་རི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཨི་མཾ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དི་ཡ་མཱ་ནོ ལ་བྷི་སྶཱ་མི ས་ནྡི་ཊྛེ ས་མྦྷ་ཏྟེ བྷི་ཀྑཱུ དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་ན་ཡ་ཏོ པ་ཀྑེ ཨུ་དཱ་ཧུ ནོ’ཏི. ས་ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨི་མཾ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དི་ཡ་མཱ་ནོ ན ལ་བྷི་སྶཱ་མི ས་ནྡི་ཊྛེ ས་མྦྷ་ཏྟེ བྷི་ཀྑཱུ དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་ན་ཡ་ཏོ པ་ཀྑེ’ཏི, ན ཏཾ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ས་ཙེ པ་ནུ་པཱ་ལི བྷི་ཀྑུ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨི་དཾ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དི་ཡ་མཱ་ནོ ལ་བྷི་སྶཱ་མི ས་ནྡི་ཊྛེ ས་མྦྷ་ཏྟེ བྷི་ཀྑཱུ དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་ན་ཡ་ཏོ པ་ཀྑེ’ཏི, ཏེ་ནུ་པཱ་ལི བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་ཏྟ་རི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏ་བྦཾ – ‘ཨི་མཾ ཁོ མེ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དི་ཡ་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ས་ངྒྷ་སྶ ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ བྷ་ཎྜ་ནཾ ཀ་ལ་ཧོ ཝི་གྒ་ཧོ ཝི་ཝཱ་དོ ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ ས་ངྒྷ་རཱ་ཛི ས་ངྒྷ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ ས་ངྒྷ་ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎཾ ཨུ་དཱ་ཧུ ནོ’ཏི. ས་ཙེ, ཨུ་པཱ་ལི, བྷི་ཀྑུ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨི་མཾ ཁོ མེ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དི་ཡ་ཏོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ས་ངྒྷ་སྶ ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ བྷ་ཎྜ་ནཾ ཀ་ལ་ཧོ ཝི་གྒ་ཧོ ཝི་ཝཱ་དོ ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ ས་ངྒྷ་རཱ་ཛི ས་ངྒྷ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ ས་ངྒྷ་ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎ’ནྟི, ན ཏཾ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཏ་བྦཾ.
‘‘ས་ཙེ པ་ནུ་པཱ་ལི བྷི་ཀྑུ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨི་མཾ ཁོ མེ ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དི་ཡ་ཏོ ན བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ས་ངྒྷ་སྶ ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ བྷ་ཎྜ་ནཾ ཀ་ལ་ཧོ ཝི་གྒ་ཧོ ཝི་ཝཱ་དོ ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ ས་ངྒྷ་རཱ་ཛི ས་ངྒྷ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ ས་ངྒྷ་ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎ’ནྟི, ཏཾ ཨཱ་དཱ་ཏ་བྦཾ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ. ཨེ་ཝཾ པ་ཉྩ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨཱ་དི་ནྣཾ པ་ཙྪཱ་པི ཨ་ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་ར་ཀ་རཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི.
༤༤༡. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ བ་ཧཱུ་པ་ཀཱ་རོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ བ་ཧཱུ་པ་ཀཱ་རོ ཧོ་ཏི. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? སཱི་ལ་ཝཱ ཧོ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་ར་སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཙཱ་ར་གོ་ཙ་ར་ས་མྤ་ནྣོ ཨ་ཎུ་མ་ཏྟེ་སུ ཝ་ཛྫེ་སུ བྷ་ཡ་ད་སྶཱ་ཝཱི, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ; བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ཧོ་ཏི སུ་ཏ་དྷ་རོ སུ་ཏ་ས་ནྣི་ཙ་ཡོ; ཡེ ཏེ དྷ་མྨཱ ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ མ་ཛ྄ཛྷེ་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ སཱ་ཏྠཾ ས་བྱ་ཉྫ་ནཾ ཀེ་ཝ་ལ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཨ་བྷི་ཝ་ད་ནྟི ཏ་ཐཱ་རཱུ་པ་སྶ དྷ་མྨཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ ཧོ་ནྟི དྷཱ་ཏཱ ཝ་ཙ་སཱ པ་རི་ཙི་ཏཱ མ་ན་སཱ་ནུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ དི་ཊྛི་ཡཱ སུ་པྤ་ཊི་ཝི་དྡྷཱ, ཨུ་བྷ་ཡཱ་ནི ཁོ པ་ན་སྶ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཱ་ནི ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན སྭཱ་ག་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི སུ་ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནི སུ་པྤ་ཝ་ཏྟཱི་ནི སུ་ཝི་ནི་ཙྪི་ཏཱ་ནི སུ་ཏྟ་སོ ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་སོ; ཝི་ན་ཡེ ཁོ པ་ན ཋི་ཏོ ཧོ་ཏི ཨ་སཾ་ཧཱི་རོ; པ་ཊི་བ་ལོ ཧོ་ཏི ཨུ་བྷོ ཨ་ཏྠ་པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀེ ཨ་སྶཱ་སེ་ཏུཾ ས་ཉྙཱ་པེ་ཏུཾ ནི་ཛ྄ཛྷཱ་པེ་ཏུཾ པེ་ཀྑེ་ཏུཾ པ་སཱ་དེ་ཏུཾ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ བ་ཧཱུ་པ་ཀཱ་རོ ཧོ་ཏི.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ བ་ཧཱུ་པ་ཀཱ་རོ ཧོ་ཏི. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? པ་རི་སུ་དྡྷ་ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཧོ་ཏི, པ་རི་སུ་དྡྷ་ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཧོ་ཏི, པ་རི་སུ་དྡྷཱ་ཛཱི་ཝོ ཧོ་ཏི, པ་ཎྜི་ཏོ ཧོ་ཏི བྱ་ཏྟོ, པ་ཊི་བ་ལོ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཡ་མཱ་ནོ ཨ་ནུ་ཡོ་གཾ དཱ་ཏུཾ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ བ་ཧཱུ་པ་ཀཱ་རོ ཧོ་ཏི.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ བ་ཧཱུ་པ་ཀཱ་རོ ཧོ་ཏི. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཝ་ཏྠུཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ནི་དཱ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཉྙ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ད་པ་ཙྩཱ་བྷ་ཊྛཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནུ་ས་ནྡྷི་ཝ་ཙ་ན་པ་ཐཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ཛཱ་ཏཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ བ་ཧཱུ་པ་ཀཱ་རོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི.
༤༤༢. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦ’’ནྟི? ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? སུ་ཏྟཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, སུ་ཏྟཱ་ནུ་ལོ་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཱ་ནུ་ལོ་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ན ཙ ཋཱ་ནཱ་ཋཱ་ན་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? སུ་ཏྟཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, སུ་ཏྟཱ་ནུ་ལོ་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཱ་ནུ་ལོ་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཋཱ་ནཱ་ཋཱ་ན་ཀུ་ས་ལོ ཙ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? དྷ་མྨཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, དྷ་མྨཱ་ནུ་ལོ་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཱ་ནུ་ལོ་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ན ཙ པུ་བྦཱ་པ་ར་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? དྷ་མྨཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, དྷ་མྨཱ་ནུ་ལོ་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝི་ན་ཡཱ་ནུ་ལོ་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པུ་བྦཱ་པ་ར་ཀུ་ས་ལོ ཙ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཝ་ཏྠུཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ནི་དཱ་ནཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཉྙ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ད་པ་ཙྩཱ་བྷ་ཊྛཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནུ་ས་ནྡྷི་ཝ་ཙ་ན་པ་ཐཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཝ་ཏྠུཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ནི་དཱ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ཉྙ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, པ་ད་པ་ཙྩཱ་བྷ་ཊྛཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནུ་ས་ནྡྷི་ཝ་ཙ་ན་པ་ཐཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ པ་ཡོ་གཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ན ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ པ་ཡོ་གཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ པ་ཡོ་གཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ ན ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ.
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ པ་ཡོ་གཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ ཝཱུ་པ་ས་མཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏ་བྦ’’ནྟི.
ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ན་ཝ་གྒོ ནི་ཊྛི་ཏོ པ་ཉྩ་མོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
པ་རི་སུ་དྡྷ་ཉྩ ཀཱ་ལེ་ན, ཀཱ་རུ་ཉྙཾ ཨོ་ཀཱ་སེ་ན ཙ;
ཨ་ཏྟཱ་དཱ་ནཾ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ, ཨ་པ་རེ་ཧི་པི ཝ་ཏྠུ་ཉྩ;
སུ་ཏྟཾ དྷ་མྨཾ པུ་ན ཝ་ཏྠུ་ཉྩ, ཨཱ་པ་ཏྟི ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎེ་ན ཙཱ་ཏི.
༦. དྷུ་ཏ་ངྒ་ཝ་གྒོ
༤༤༣. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨཱ་ར་ཉྙི་ཀཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, ཨཱ་ར་ཉྙི་ཀཱ [ཨ. ནི. ༥.༡༨༡; པ་རི. ༣༢༥]. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? མ་ནྡ་ཏྟཱ མོ་མཱུ་ཧ་ཏྟཱ ཨཱ་ར་ཉྙི་ཀོ ཧོ་ཏི, པཱ་པི་ཙྪོ ཨི་ཙྪཱ་པ་ཀ་ཏོ ཨཱ་ར་ཉྙི་ཀོ ཧོ་ཏི, ཨུ་མྨཱ་དཱ ཙི་ཏྟ་ཀྑེ་པཱ ཨཱ་ར་ཉྙི་ཀོ ཧོ་ཏི, ཝ་ཎྞི་ཏཾ བུ་དྡྷེ་ཧི བུ་དྡྷ་སཱ་ཝ་ཀེ་ཧཱི་ཏི ཨཱ་ར་ཉྙི་ཀོ ཧོ་ཏི, ཨ་པི ཙ ཨ་པྤི་ཙྪ་ཉྙེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ ས་ནྟུ་ཊྛི་ཉྙེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ – ས་ལླེ་ཁ་ཉྙེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ པ་ཝི་ཝེ་ཀ་ཉྙེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ ཨི་ད་མ་ཏྠི་ཏ་ཉྙེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ ཨཱ་ར་ཉྙི་ཀོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཨཱ་ར་ཉྙི་ཀཱ’’ཏི.
‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, པི་ཎྜ་པཱ་ཏི་ཀཱ་ཏི…པེ… ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, པཾ་སུ་ཀཱུ་ལི་ཀཱ་ཏི…པེ… ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, རུ་ཀྑ་མཱུ་ལི་ཀཱ་ཏི…པེ… ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, སོ་སཱ་ནི་ཀཱ་ཏི…པེ… ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྦྷོ་ཀཱ་སི་ཀཱ་ཏི…པེ… ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཏེ་ཙཱི་ཝ་རི་ཀཱ་ཏི…པེ… ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ས་པ་དཱ་ན་ཙཱ་རི་ཀཱ་ཏི…པེ… ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ནེ་ས་ཛྫི་ཀཱ་ཏི…པེ… ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཡ་ཐཱ་ས་ནྠ་ཏི་ཀཱ་ཏི…པེ… ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཀཱ་ས་ནི་ཀཱ་ཏི…པེ… ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཁ་ལུ་པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟི་ཀཱ་ཏི…པེ… ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, པ་ཏྟ་པི་ཎྜི་ཀཱ་ཏི? པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཏྟ་པི་ཎྜི་ཀཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? མ་ནྡ་ཏྟཱ མོ་མཱུ་ཧ་ཏྟཱ པ་ཏྟ་པི་ཎྜི་ཀོ ཧོ་ཏི, པཱ་པི་ཙྪོ ཨི་ཙྪཱ་པ་ཀ་ཏོ པ་ཏྟ་པི་ཎྜི་ཀོ ཧོ་ཏི, ཨུ་མྨཱ་དཱ ཙི་ཏྟ་ཀྑེ་པཱ པ་ཏྟ་པི་ཎྜི་ཀོ ཧོ་ཏི, ཝ་ཎྞི་ཏཾ བུ་དྡྷེ་ཧི བུ་དྡྷ་སཱ་ཝ་ཀེ་ཧཱི་ཏི པ་ཏྟ་པི་ཎྜི་ཀོ ཧོ་ཏི, ཨ་པི ཙ ཨ་པྤི་ཙྪ་ཉྙེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ ས་ནྟུ་ཊྛི་ཉྙེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ ས་ལླེ་ཁ་ཉྙེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ པ་ཝི་ཝེ་ཀ་ཉྙེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ ཨི་ད་མ་ཏྠི་ཏ་ཉྙེ་ཝ ནི་སྶཱ་ཡ པ་ཏྟ་པི་ཎྜི་ཀོ ཧོ་ཏི – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ པ་ཏྟ་པི་ཎྜི་ཀཱ’’ཏི.
དྷུ་ཏ་ངྒ་ཝ་གྒོ ནི་ཊྛི་ཏོ ཚ་ཊྛོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
ཨཱ་ར་ཉྙི་ཀོ པི་ཎྜི་པཾ་སུ, རུ་ཀྑ་སུ་སཱ་ན་པ་ཉྩ་མཾ;
ཨ་བྦྷོ ཏེ་ཙཱི་ཝ་ར་ཉྩེ་ཝ, ས་པ་དཱ་ན་ནེ་ས་ཛྫི་ཀཱ;
ས་ནྠ་ཏེ་ཀཱ་ས་ན་ཉྩེ་ཝ, ཁ་ལུ་པ་ཙྪཱ པ་ཏྟ་པི་ཎྜི་ཀཱ་ཏི.
༧. མུ་སཱ་ཝཱ་ད་ཝ་གྒོ
༤༤༤. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཨ་ཏྠི མུ་སཱ་ཝཱ་དོ པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་གཱ་མཱི, ཨ་ཏྠི མུ་སཱ་ཝཱ་དོ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་ས་གཱ་མཱི, ཨ་ཏྠི མུ་སཱ་ཝཱ་དོ ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ་གཱ་མཱི, ཨ་ཏྠི མུ་སཱ་ཝཱ་དོ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་གཱ་མཱི, ཨ་ཏྠི མུ་སཱ་ཝཱ་དོ དུ་ཀྐ་ཊ་གཱ་མཱི – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ’’ཏི.
༤༤༥. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷེ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཝཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཝཱ ཋ་པེ་ནྟ་སྶ – ‘ཨ་ལཾ, བྷི་ཀྑུ, མཱ བྷ་ཎྜ་ནཾ, མཱ ཀ་ལ་ཧཾ, མཱ ཝི་གྒ་ཧཾ, མཱ ཝི་ཝཱ་ད’ནྟི ཨོ་མ་དྡི་ཏྭཱ ས་ངྒྷེ་ན ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཝཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཝཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷེ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཝཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཝཱ ཋ་པེ་ནྟ་སྶ – ‘ཨ་ལཾ, བྷི་ཀྑུ, མཱ བྷ་ཎྜ་ནཾ, མཱ ཀ་ལ་ཧཾ, མཱ ཝི་གྒ་ཧཾ, མཱ ཝི་ཝཱ་ད’ནྟི ཨོ་མ་དྡི་ཏྭཱ ས་ངྒྷེ་ན ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཝཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཝཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་ལ་ཛྫཱི ཙ ཧོ་ཏི, བཱ་ལོ ཙ, ཨ་པ་ཀ་ཏ་ཏྟོ ཙ, ཙཱ་ཝ་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡོ ཝ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི, ནོ ཝུ་ཊྛཱ་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡོ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷེ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཝཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཝཱ ཋ་པེ་ནྟ་སྶ – ‘ཨ་ལཾ, བྷི་ཀྑུ, མཱ བྷ་ཎྜ་ནཾ, མཱ ཀ་ལ་ཧཾ, མཱ ཝི་གྒ་ཧཾ, མཱ ཝི་ཝཱ་ད’ནྟི ཨོ་མ་དྡི་ཏྭཱ ས་ངྒྷེ་ན ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཝཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཝཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷེ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཝཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཝཱ ཋ་པེ་ནྟ་སྶ – ‘ཨ་ལཾ, བྷི་ཀྑུ, མཱ བྷ་ཎྜ་ནཾ, མཱ ཀ་ལ་ཧཾ, མཱ ཝི་གྒ་ཧཾ, མཱ ཝི་ཝཱ་ད’ནྟི ཨོ་མ་དྡི་ཏྭཱ ས་ངྒྷེ་ན ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཝཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཝཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་པ་རི་སུ་དྡྷ་ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཧོ་ཏི, ཨ་པ་རི་སུ་དྡྷ་ཝ་ཙཱི་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཧོ་ཏི, ཨ་པ་རི་སུ་དྡྷཱ་ཛཱི་ཝོ ཧོ་ཏི, བཱ་ལོ ཧོ་ཏི ཨ་བྱ་ཏྟོ, བྷ་ཎྜ་ན་ཀཱ་ར་ཀོ ཧོ་ཏི ཀ་ལ་ཧ་ཀཱ་ར་ཀོ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷེ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཝཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཝཱ ཋ་པེ་ནྟ་སྶ – ‘ཨ་ལཾ, བྷི་ཀྑུ, མཱ བྷ་ཎྜ་ནཾ, མཱ ཀ་ལ་ཧཾ, མཱ ཝི་གྒ་ཧཾ, མཱ ཝི་ཝཱ་ད’ནྟི ཨོ་མ་དྡི་ཏྭཱ ས་ངྒྷེ་ན ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཝཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཝཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ’’ཏི.
༤༤༦. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་ནུ་ཡོ་གོ ན དཱ་ཏ་བྦོ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་ནུ་ཡོ་གོ ན དཱ་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟཱ་ནཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ལ་ཧུ་ཀ་ག་རུ་ཀཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, སཱ་ཝ་སེ་སཱ་ན་ཝ་སེ་སཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, དུ་ཊྛུ་ལླཱ་དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་པྤ་ཊི་ཀ་མྨཱ་པ་ཊི་ཀ་མྨཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་ནུ་ཡོ་གོ ན དཱ་ཏ་བྦོ.
‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་ནུ་ཡོ་གོ དཱ་ཏ་བྦོ. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨཱ་པ་ཏྟཱ་ནཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ལ་ཧུ་ཀ་ག་རུ་ཀཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, སཱ་ཝ་སེ་སཱ་ན་ཝ་སེ་སཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, དུ་ཊྛུ་ལླཱ་དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ས་པྤ་ཊི་ཀ་མྨཱ་པ་ཊི་ཀ་མྨཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་ནུ་ཡོ་གོ དཱ་ཏ་བྦོ’’ཏི.
༤༤༧. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི བྷི་ཀྑུ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི བྷི་ཀྑུ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་ལ་ཛྫི་ཏཱ, ཨ་ཉྙཱ་ཎ་ཏཱ, ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་པ་ཀ་ཏ་ཏཱ, ཨ་ཀ་པྤི་ཡེ ཀ་པྤི་ཡ་ས་ཉྙི་ཏཱ, ཀ་པྤི་ཡེ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ས་ཉྙི་ཏཱ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི བྷི་ཀྑུ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི བྷི་ཀྑུ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཨ་ད་སྶ་ནེ་ན, ཨ་སྶ་ཝ་ནེ་ན, པ་སུ་ཏྟ་ཀ་ཏཱ, ཏ་ཐཱ་ས་ཉྙཱི, ས་ཏི་ས་མྨོ་སཱ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི བྷི་ཀྑུ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི.
༤༤༨. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཝེ་རཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨུ་པཱ་ལི, ཝེ་རཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏོ, ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ, ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་རོ, མུ་སཱ་ཝཱ་དོ, སུ་རཱ་མེ་ར་ཡ་མ་ཛྫ་པྤ་མཱ་ད་ཊྛཱ་ནཾ – ཨི་མེ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཝེ་རཱ’’ཏི.
‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཝེ་ར་མ་ཎི་ཡོ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མཱ, ཨུ་པཱ་ལི, ཝེ་ར་མ་ཎི་ཡོ. ཀ་ཏ་མཱ པ་ཉྩ? པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ ཝེ་ར་མ་ཎཱི [ཝེ་ར་མ་ཎི (ཀ.)], ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཱ ཝེ་ར་མ་ཎཱི, ཀཱ་མེ་སུ་མི་ཙྪཱ་ཙཱ་རཱ ཝེ་ར་མ་ཎཱི, མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ ཝེ་ར་མ་ཎཱི, སུ་རཱ་མེ་ར་ཡ་མ་ཛྫ་པྤ་མཱ་ད་ཊྛཱ་ནཱ ཝེ་ར་མ་ཎཱི – ཨི་མཱ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ཝེ་ར་མ་ཎི་ཡོ’’ཏི.
༤༤༩. ‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, བྱ་ས་ནཱ་ནཱི’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, ཨུ་པཱ་ལི, བྱ་ས་ནཱ་ནི. [པ་རི. ༣༢༥; ཨ. ནི. ༥.༡༣༠] ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ཉཱ་ཏི་བྱ་ས་ནཾ, བྷོ་ག་བྱ་ས་ནཾ, རོ་ག་བྱ་ས་ནཾ, སཱི་ལ་བྱ་ས་ནཾ, དི་ཊྛི་བྱ་ས་ནཾ – ཨི་མཱ་ནི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ བྱ་ས་ནཱ་ནཱི’’ཏི.
‘‘ཀ་ཏི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ས་མྤ་དཱ’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མཱ, ཨུ་པཱ་ལི, ས་མྤ་དཱ. [པ་རི. ༣༢༥; ཨ. ནི. ༥.༡༣༠] ཀ་ཏ་མཱ པ་ཉྩ? ཉཱ་ཏི་ས་མྤ་དཱ, བྷོ་ག་ས་མྤ་དཱ, ཨཱ་རོ་གྱ་ས་མྤ་དཱ, སཱི་ལ་ས་མྤ་དཱ, དི་ཊྛི་ས་མྤ་དཱ – ཨི་མཱ ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ ས་མྤ་དཱ’’ཏི.
མུ་སཱ་ཝཱ་ད་ཝ་གྒོ ནི་ཊྛི་ཏོ ས་ཏྟ་མོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
མུ་སཱ་ཝཱ་དོ ཙ ཨོ་མ་དྡི, ཨ་པ་རེ་ཧི ཨ་ནུ་ཡོ་གོ;
ཨཱ་པ་ཏྟི་ཉྩ ཨ་པ་རེ་ཧི, ཝེ་རཱ ཝེ་ར་མ་ཎཱི་པི ཙ;
བྱ་ས་ནཾ ས་མྤ་དཱ ཙེ་ཝ, ས་ཏྟ་མོ ཝ་གྒ་ས་ངྒ་ཧོ་ཏི.
༨. བྷི་ཀྑུ་ནོ་ཝཱ་ད་ཝ་གྒོ
༤༥༠. ‘‘ཀ་ཏི་ཧི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ནེ་ཝ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦ’’ནྟི? ‘‘པ་ཉྩ་ཧུ་པཱ་ལི, ཨ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ནེ་ཝ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཝ་ནྡི་ཡོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ན. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? ཝི་ཝ་རི་ཏྭཱ ཀཱ་ཡཾ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ད་སྶེ་ཏི, ཨཱུ་རུཾ ད་སྶེ་ཏི, ཨ་ངྒ་ཛཱ་ཏཾ ད་སྶེ་ཏི, ཨུ་བྷོ ཨཾ་ས་ཀཱུ་ཊེ ད་སྶེ་ཏི, ཨོ་བྷཱ་ས་ཏི, གི་ཧཱི ས་མྤ་ཡོ་ཛེ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ནེ་ཝ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཝ་ནྡི་ཡོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ན.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ནེ་ཝ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཝ་ནྡི་ཡོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ན. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ཨ་ལཱ་བྷཱ་ཡ པ་རི་ས་ཀྐ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ཨ་ན་ཏྠཱ་ཡ པ་རི་ས་ཀྐ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ཨ་ཝཱ་སཱ་ཡ པ་རི་ས་ཀྐ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨ་ཀྐོ་ས་ཏི པ་རི་བྷཱ་ས་ཏི, བྷི་ཀྑཱུ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ཧི བྷེ་དེ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ནེ་ཝ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཝ་ནྡི་ཡོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ན.
‘‘ཨ་པ་རེ་ཧི་པི, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ནེ་ཝ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཝ་ནྡི་ཡོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ན. ཀ་ཏ་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི? བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ཨ་ལཱ་བྷཱ་ཡ པ་རི་ས་ཀྐ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ཨ་ན་ཏྠཱ་ཡ པ་རི་ས་ཀྐ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ཨ་ཝཱ་སཱ་ཡ པ་རི་ས་ཀྐ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨ་ཀྐོ་ས་ཏི པ་རི་བྷཱ་ས་ཏི, བྷི་ཀྑཱུ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ཧི ས་མྤ་ཡོ་ཛེ་ཏི – ཨི་མེ་ཧི ཁོ, ཨུ་པཱ་ལི, པ་ཉྩ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ནེ་ཝ ཀ་མྨཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཝ་ནྡི་ཡོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷེ་ནཱ’’ཏི.