༧. ས་པྤཱ་ཎ་ཀ་ཝ་གྒོ
༡. ས་ཉྩི་ཙྩ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༣༨༢. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་དཱ་ཡཱི ཨི་སྶཱ་སོ ཧོ་ཏི, ཀཱ་ཀཱ ཙ་སྶ ཨ་མ་ནཱ་པཱ ཧོ་ནྟི. སོ ཀཱ་ཀེ ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ སཱི་སཾ ཚི་ནྡི་ཏྭཱ སཱུ་ལེ པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ ཋ་པེ་སི. བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཀེ་ནི་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཀཱ་ཀཱ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པི་ཏཱ’’ཏི? ‘‘མ་ཡཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ. ཨ་མ་ནཱ་པཱ མེ ཀཱ་ཀཱ’’ཏི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་དཱ་ཡཱི ས་ཉྩི་ཙྩ པཱ་ཎཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་སྶ་ཏཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, ཨུ་དཱ་ཡི, ས་ཉྩི་ཙྩ པཱ་ཎཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་སཱི་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ས་ཉྩི་ཙྩ པཱ་ཎཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་སྶ་སི! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༣༨༣. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ས་ཉྩི་ཙྩ པཱ་ཎཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༣༨༤. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
ས་ཉྩི་ཙྩཱཏི ཛཱ་ན་ནྟོ ས་ཉྫཱ་ན་ནྟོ ཙེ་ཙྩ ཨ་བྷི་ཝི་ཏ་རི་ཏྭཱ ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མོ.
པཱ་ཎོ ནཱ་མ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏ་པཱ་ཎོ ཝུ་ཙྩ་ཏི.
ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཡྻཱཏི ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ཨུ་པ་ཙྪི་ནྡ་ཏི ཨུ་པ་རོ་དྷེ་ཏི ས་ནྟ་ཏིཾ ཝི་ཀོ་པེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༣༨༥. པཱ་ཎེ པཱ་ཎ་ས་ཉྙཱི ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. པཱ་ཎེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. པཱ་ཎེ ཨ་པྤཱ་ཎ་ས་ཉྙཱི ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཏི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི. ཨ་པྤཱ་ཎེ པཱ་ཎ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་པྤཱ་ཎེ ཝེ་མི་ཏ་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་པྤཱ་ཎེ ཨ་པྤཱ་ཎ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༣༨༦. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་ས་ཉྩི་ཙྩ, ཨ་སྶ་ཏི་ཡཱ, ཨ་ཛཱ་ན་ནྟ་སྶ, ན་མ་ར་ཎཱ་དྷི་པྤཱ་ཡ་སྶ, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ས་ཉྩི་ཙྩ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ པ་ཋ་མཾ.
༢. ས་པྤཱ་ཎ་ཀ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༣༨༧. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཛཱ་ནཾ ས་པྤཱ་ཎ་ཀཾ ཨུ་ད་ཀཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ནྟི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཛཱ་ནཾ ས་པྤཱ་ཎ་ཀཾ ཨུ་ད་ཀཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཛཱ་ནཾ ས་པྤཱ་ཎ་ཀཾ ཨུ་ད་ཀཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཐཱ་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏུ་མྷེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཛཱ་ནཾ ས་པྤཱ་ཎ་ཀཾ ཨུ་ད་ཀཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་སྶ་ཐ! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༣༨༨. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཛཱ་ནཾ ས་པྤཱ་ཎ་ཀཾ ཨུ་ད་ཀཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༣༨༩. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ སཱ་མཾ ཝཱ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཉྙེ ཝཱ ཏ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟི. ‘‘ས་པྤཱ་ཎ་ཀ’’ནྟི ཛཱ་ན་ནྟོ, ‘‘པ་རི་བྷོ་གེ་ན མ་རི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི ཛཱ་ན་ནྟོ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༣༩༠. ས་པྤཱ་ཎ་ཀེ ས་པྤཱ་ཎ་ཀ་ས་ཉྙཱི པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ས་པྤཱ་ཎ་ཀེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ས་པྤཱ་ཎ་ཀེ ཨ་པྤཱ་ཎ་ཀ་ས་ཉྙཱི པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི. ཨ་པྤཱ་ཎ་ཀེ ས་པྤཱ་ཎ་ཀ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་པྤཱ་ཎ་ཀེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་པྤཱ་ཎ་ཀེ ཨ་པྤཱ་ཎ་ཀ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༣༩༡. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ‘‘ས་པྤཱ་ཎ་ཀ’’ནྟི ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ, ‘‘ཨ་པྤཱ་ཎ་ཀ’’ནྟི ཛཱ་ན་ནྟོ, ‘‘པ་རི་བྷོ་གེ་ན ན མ་རི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི ཛཱ་ན་ནྟོ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ས་པྤཱ་ཎ་ཀ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ དུ་ཏི་ཡཾ.
༣. ཨུ་ཀྐོ་ཊ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༣༩༢. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཛཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ ནི་ཧ་ཏཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ པུ་ན་ཀ་མྨཱ་ཡ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ནྟི – ‘‘ཨ་ཀ་ཏཾ ཀ་མྨཾ དུ་ཀྐ་ཊཾ ཀ་མྨཾ པུ་ན ཀཱ་ཏ་བྦཾ ཀ་མྨཾ ཨ་ནི་ཧ་ཏཾ དུ་ནྣི་ཧ་ཏཾ པུ་ན ནི་ཧ་ནི་ཏ་བྦ’’ནྟི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཛཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ ནི་ཧ་ཏཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ པུ་ན་ཀ་མྨཱ་ཡ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་སྶ་ནྟཱི’’ཏི …པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཛཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ ནི་ཧ་ཏཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ པུ་ན་ཀ་མྨཱ་ཡ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཐཱ’’ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏུ་མྷེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཛཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ ནི་ཧ་ཏཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ པུ་ན་ཀ་མྨཱ་ཡ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་སྶ་ཐ! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༣༩༣. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཛཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ ནི་ཧ་ཏཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ པུ་ན་ཀ་མྨཱ་ཡ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༣༩༤. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ སཱ་མཾ ཝཱ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཉྙེ ཝཱ ཏ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟི, སོ ཝཱ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི.
ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ ནཱ་མ དྷ་མྨེ་ན ཝི་ན་ཡེ་ན ས་ཏྠུ་སཱ་ས་ནེ་ན ཀ་ཏཾ, ཨེ་ཏཾ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ ནཱ་མ.
ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ ནཱ་མ ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཱ་ནི – ཝི་ཝཱ་དཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ, ཨ་ནུ་ཝཱ་དཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ, ཨཱ་པ་ཏྟཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ, ཀི་ཙྩཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ.
པུ་ན་ཀ་མྨཱ་ཡ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཡྻཱཏི ‘‘ཨ་ཀ་ཏཾ ཀ་མྨཾ དུ་ཀྐ་ཊཾ ཀ་མྨཾ པུ་ན་ཀཱ་ཏ་བྦཾ ཀ་མྨཾ ཨ་ནི་ཧ་ཏཾ དུ་ནྣི་ཧ་ཏཾ པུ་ན ནི་ཧ་ནི་ཏ་བྦཾ’’ཏི ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༣༩༥. དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱི ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱི ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཏི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི. ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༣༩༦. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ‘‘ཨ་དྷ་མྨེ་ན ཝཱ ཝ་གྒེ་ན ཝཱ ན ཀ་མྨཱ་ར་ཧ་སྶ ཝཱ ཀ་མྨཾ ཀ་ཏ’’ནྟི ཛཱ་ན་ནྟོ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ཨུ་ཀྐོ་ཊ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ཏ་ཏི་ཡཾ.
༤. དུ་ཊྛུ་ལླ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༣༩༧. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་པ་ན་ནྡོ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟོ ས་ཉྩེ་ཏ་ནི་ཀཾ སུ་ཀྐ་ཝི་སྶ་ཊྛིཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ བྷཱ་ཏུ་ནོ ས་དྡྷི་ཝི་ཧཱ་རི་ཀ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི – ‘‘ཨ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ས་ཉྩེ་ཏ་ནི་ཀཾ སུ་ཀྐ་ཝི་སྶ་ཊྛིཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ནྣོ. མཱ ཀ་སྶ་ཙི ཨཱ་རོ་ཙེ་ཧཱི’’ཏི. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ ས་ཉྩེ་ཏ་ནི་ཀཾ སུ་ཀྐ་ཝི་སྶ་ཊྛིཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་ངྒྷཾ ཏ་སྶཱ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ པ་རི་ཝཱ་སཾ ཡཱ་ཙི. ཏ་སྶ ས་ངྒྷོ ཏ་སྶཱ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ པ་རི་ཝཱ་སཾ ཨ་དཱ་སི. སོ པ་རི་ཝ་ས་ནྟོ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ པ་སྶི་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ས་ཉྩེ་ཏ་ནི་ཀཾ སུ་ཀྐ་ཝི་སྶ་ཊྛིཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་ངྒྷཾ ཏ་སྶཱ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ པ་རི་ཝཱ་སཾ ཡཱ་ཙིཾ, ཏ་སྶ མེ ས་ངྒྷོ ཏ་སྶཱ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ པ་རི་ཝཱ་སཾ ཨ་དཱ་སི, སོ་ཧཾ པ་རི་ཝ་སཱ་མི, ཝེ་དི་ཡཱ་མ་ཧཾ [ཝེ་ད་ཡཱ་མ་ཧཾ (སྱཱ.)], ཨཱ་ཝུ་སོ, ཝེ་དི་ཡ་ཏཱི’’ཏི མཾ ཨཱ་ཡ་སྨཱ དྷཱ་རེ་ཏཱུ’’ཏི.
‘‘ཀིཾ ནུ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཡོ ཨ་ཉྙོ་པི ཨི་མཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི སོ་པི ཨེ་ཝཾ ཀ་རོ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི. ‘‘ཨ་ཡཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་པ་ན་ནྡོ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟོ ས་ཉྩེ་ཏ་ནི་ཀཾ སུ་ཀྐ་ཝི་སྶ་ཊྛིཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ [ཨཱ་པ་ཛྫི (?)] སོ མེ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི མཱ ཀ་སྶ་ཙི ཨཱ་རོ་ཙེ་ཧཱི’’ཏི. ‘‘ཀིཾ པ་ན ཏྭཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་སཱི’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་སྶ ཛཱ་ནཾ དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་སྶ་ཏཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, བྷི་ཀྑུ་སྶ ཛཱ་ནཾ དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་སཱི་ཏི. ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, བྷི་ཀྑུ་སྶ ཛཱ་ནཾ དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་སྶ་སི! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༣༩༨. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་སྶ ཛཱ་ནཾ དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༣༩༩. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
བྷི་ཀྑུ་སྶཱཏི ཨ་ཉྙ་སྶ བྷི་ཀྑུ་སྶ.
ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ སཱ་མཾ ཝཱ ཛཱ་ནཱ་ཏི ཨ་ཉྙེ ཝཱ ཏ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟི, སོ ཝཱ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི.
དུ་ཊྛུ་ལླཱ ནཱ་མ ཨཱ་པ་ཏྟི ཙ་ཏྟཱ་རི ཙ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ནི ཏེ་ར་ས ཙ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཱ.
པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཡྻཱཏི ‘‘ཨི་མཾ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཙོ་དེ་སྶ་ནྟི, སཱ་རེ་སྶ་ནྟི ཁུཾ་སེ་སྶ་ནྟི, ཝ་མྦྷེ་སྶ་ནྟི, མ་ངྐུཾ ཀ་རི་སྶ་ནྟི ནཱ་རོ་ཙེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི དྷུ་རཾ ནི་ཀྑི་ཏྟ་མ་ཏྟེ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༤༠༠. དུ་ཊྛུ་ལླཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ དུ་ཊྛུ་ལླཱ་པ་ཏྟི་ས་ཉྙཱི པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. དུ་ཊྛུ་ལླཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. དུ་ཊྛུ་ལླཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་དུ་ཊྛུ་ལླཱ་པ་ཏྟི་ས་ཉྙཱི པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཝཱ ཨ་དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཝཱ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཙཱ་རཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་དུ་ཊྛུ་ལླཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ དུ་ཊྛུ་ལླཱ་པ་ཏྟི་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་དུ་ཊྛུ་ལླཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་དུ་ཊྛུ་ལླཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་དུ་ཊྛུ་ལླཱ་པ་ཏྟི་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ.
༤༠༡. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི – ‘‘ས་ངྒྷ་སྶ བྷ་ཎྜ་ནཾ ཝཱ ཀ་ལ་ཧོ ཝཱ ཝི་གྒ་ཧོ ཝཱ ཝི་ཝཱ་དོ ཝཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ནཱ་རོ་ཙེ་ཏི, ‘‘ས་ངྒྷ་བྷེ་དོ ཝཱ ས་ངྒྷ་རཱ་ཛི ཝཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ནཱ་རོ་ཙེ་ཏི, ‘‘ཨ་ཡཾ ཀ་ཀྑ་ལོ༹ ཕ་རུ་སོ ཛཱི་ཝི་ཏ་ནྟ་རཱ་ཡཾ ཝཱ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ནྟ་རཱ་ཡཾ ཝཱ ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ནཱ་རོ་ཙེ་ཏི, ཨ་ཉྙེ པ་ཏི་རཱུ་པེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པ་སྶ་ནྟོ ནཱ་རོ་ཙེ་ཏི, ན་ཚཱ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ནཱ་རོ་ཙེ་ཏི, ‘‘པ་ཉྙཱ་ཡི་སྶ་ཏི ས་ཀེ་ན ཀ་མྨེ་ནཱ’’ཏི ནཱ་རོ་ཙེ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
དུ་ཊྛུ་ལླ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.
༥. ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༤༠༢. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ ཀ་ལ་ནྡ་ཀ་ནི་ཝཱ་པེ. [ཨི་དཾ ཝ་ཏྠུ མ་ཧཱ་ཝ. ༩༩] ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན རཱ་ཛ་ག་ཧེ ས་ཏྟ་ར་ས་ཝ་གྒི་ཡཱ དཱ་ར་ཀཱ ས་ཧཱ་ཡ་ཀཱ ཧོ་ནྟི. ཨུ་པཱ་ལི་དཱ་ར་ཀོ ཏེ་སཾ པཱ་མོ་ཀྑོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀེ་ན ནུ ཁོ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ཨུ་པཱ་ལི ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན སུ་ཁ་ཉྩ ཛཱི་ཝེ་ཡྻ ན ཙ ཀི་ལ་མེ་ཡྻཱ’’ཏི? ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ས་ཙེ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི ལེ་ཁཾ སི་ཀྑེ་ཡྻ, ཨེ་ཝཾ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན སུ་ཁ་ཉྩ ཛཱི་ཝེ་ཡྻ, ན ཙ ཀི་ལ་མེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ས་ཙེ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི ལེ་ཁཾ སི་ཀྑི་སྶ་ཏི, ཨ་ངྒུ་ལི་ཡོ དུ་ཀྑཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི. ས་ཙེ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི ག་ཎ་ནཾ སི་ཀྑེ་ཡྻ, ཨེ་ཝཾ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན སུ་ཁ་ཉྩ ཛཱི་ཝེ་ཡྻ ན ཙ ཀི་ལ་མེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ས་ཙེ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི ག་ཎ་ནཾ སི་ཀྑི་སྶ་ཏི, ཨུ་ར་སྶ དུ་ཀྑོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. ས་ཙེ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི རཱུ་པཾ སི་ཀྑེ་ཡྻ, ཨེ་ཝཾ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན སུ་ཁ་ཉྩ ཛཱི་ཝེ་ཡྻ ན ཙ ཀི་ལ་མེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ས་ཙེ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི རཱུ་པཾ སི་ཀྑི་སྶ་ཏི, ཨ་ཀྑཱི་ནི དུ་ཀྑཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི. ཨི་མེ ཁོ ས་མ་ཎཱ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡཱ སུ་ཁ་སཱི་ལཱ སུ་ཁ་ས་མཱ་ཙཱ་རཱ སུ་བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ནི་ཝཱ་ཏེ་སུ ས་ཡ་ནེ་སུ ས་ཡ་ནྟི. ས་ཙེ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི ས་མ་ཎེ་སུ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡེ་སུ པ་བྦ་ཛེ་ཡྻ, ཨེ་ཝཾ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན སུ་ཁ་ཉྩ ཛཱི་ཝེ་ཡྻ, ན ཙ ཀི་ལ་མེ་ཡྻཱ’’ཏི.
ཨ་སྶོ་སི ཁོ ཨུ་པཱ་ལི་དཱ་ར་ཀོ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་ནཾ ཨི་མཾ ཀ་ཐཱ་ས་ལླཱ་པཾ. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་པཱ་ལི་དཱ་ར་ཀོ ཡེ་ན ཏེ དཱ་ར་ཀཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏེ དཱ་ར་ཀེ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨེ་ཐ མ་ཡཾ, ཨ་ཡྻཱ, ས་མ་ཎེ་སུ ས་ཀྱ་པུ་ཏྟི་ཡེ་སུ པ་བྦ་ཛི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ‘‘ས་ཙེ ཁོ ཏྭཾ, ཨ་ཡྻ, པ་བྦ་ཛི་སྶ་སི, ཨེ་ཝཾ མ་ཡ་མྤི པ་བྦ་ཛི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ དཱ་ར་ཀཱ ཨེ་ཀ་མེ་ཀ་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་ཐ མཾ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛྫཱ་ཡཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ དཱ་ར་ཀཱ་ནཾ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ – ‘‘ས་བྦེ་པི་མེ དཱ་ར་ཀཱ ས་མཱ་ན་ཙྪ་ནྡཱ ཀ་ལྱཱ་ཎཱ་དྷི་པྤཱ་ཡཱ’’ཏི ཨ་ནུ་ཛཱ་ནིཾ་སུ. ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་བྦ་ཛྫཾ ཡཱ་ཙིཾ་སུ. ཏེ བྷི་ཀྑཱུ པ་བྦཱ་ཛེ་སུཾ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་སུཾ. ཏེ ར་ཏྟི་ཡཱ པ་ཙྩཱུ་ས་ས་མ་ཡཾ པ་ཙྩུ་ཊྛཱ་ཡ རོ་ད་ནྟི – ‘‘ཡཱ་གུཾ དེ་ཐ, བྷ་ཏྟཾ དེ་ཐ, ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ དེ་ཐཱ’’ཏི. བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཨཱ་ག་མེ་ཐ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཡཱ་ཝ ར་ཏྟི ཝི་བྷཱ་ཡ་ཏི. ས་ཙེ ཡཱ་གུ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, པི་ཝི་སྶ་ཐ. ས་ཙེ བྷ་ཏྟཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, བྷུ་ཉྫི་སྶ་ཐ. ས་ཙེ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཁཱ་དི་སྶ་ཐ. ནོ ཙེ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཡཱ་གུ ཝཱ བྷ་ཏྟཾ ཝཱ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ ཝཱ, པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫི་སྶ་ཐཱ’’ཏི. ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནཱ རོ་ད་ནྟི་ཡེ་ཝ – ‘‘ཡཱ་གུཾ དེ་ཐ, བྷ་ཏྟཾ དེ་ཐ, ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ དེ་ཐཱ’’ཏི. སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཨཱུ་ཧ་ད་ནྟི་པི ཨུ་མྨི་ཧ་ནྟི་པི.
ཨ་སྶོ་སི ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ར་ཏྟི་ཡཱ པ་ཙྩཱུ་ས་ས་མ་ཡཾ པ་ཙྩུ་ཊྛཱ་ཡ དཱ་ར་ཀ་ས་དྡཾ. སུ་ཏྭཱ་ན ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཀིཾ ནུ ཁོ སོ, ཨཱ་ན་ནྡ, དཱ་ར་ཀ་ས་དྡོ’’ཏི? ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ ས་ནྣི་པཱ་ཏཱ་པེ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ པ་ཊི་པུ་ཙྪི – ‘‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ ཛཱ་ནཾ ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶཾ པུ་གྒ་ལཾ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ནྟཱི’’ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ ཛཱ་ནཾ ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶཾ པུ་གྒ་ལཾ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་སྶ་ནྟི! ཨཱུ་ན་ཀ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཀྑ་མོ ཧོ་ཏི སཱི་ཏ་སྶ ཨུ་ཎྷ་སྶ ཛི་གྷ་ཙྪཱ་ཡ པི་པཱ་སཱ་ཡ ཌཾ་ས་མ་ཀ་ས་ཝཱ་ཏཱ་ཏ་པ་ས་རཱི་ས་པ་ས་མྥ་སྶཱ་ནཾ དུ་རུ་ཏྟཱ་ནཾ དུ་རཱ་ག་ཏཱ་ནཾ ཝ་ཙ་ན་པ་ཐཱ་ནཾ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ སཱ་རཱི་རི་ཀཱ་ནཾ ཝེ་ད་ནཱ་ནཾ དུ་ཀྑཱ་ནཾ ཏི་བྦཱ་ནཾ ཁ་རཱ་ནཾ ཀ་ཊུ་ཀཱ་ནཾ ཨ་སཱ་ཏཱ་ནཾ ཨ་མ་ནཱ་པཱ་ནཾ པཱ་ཎ་ཧ་རཱ་ནཾ ཨ་ན་དྷི་ཝཱ་ས་ཀ་ཛཱ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི. ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶོ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཁ་མོ ཧོ་ཏི སཱི་ཏ་སྶ ཨུ་ཎྷ་སྶ…པེ… པཱ་ཎ་ཧ་རཱ་ནཾ ཨ་དྷི་ཝཱ་ས་ཀ་ཛཱ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི. ནེ་ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༤༠༣. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཛཱ་ནཾ ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶཾ པུ་གྒ་ལཾ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཡྻ, སོ ཙ པུ་གྒ་ལོ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣོ, ཏེ ཙ བྷི་ཀྑཱུ གཱ་ར་ཡ྄ཧཱ, ཨི་དཾ ཏ་སྨིཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༤༠༤. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ སཱ་མཾ ཝཱ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཉྙེ ཝཱ ཏ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟི, སོ ཝཱ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི.
ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶོ ནཱ་མ ཨ་པྤ་ཏྟ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶོ.
‘‘ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ག་ཎཾ ཝཱ ཨཱ་ཙ་རི་ཡཾ ཝཱ པ་ཏྟཾ ཝཱ ཙཱི་ཝ་རཾ ཝཱ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི, སཱི་མཾ ཝཱ ས་མྨ་ནྣ་ཏི [ས་མྨ་ན་ཏི (ཀ.)], ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཉ་ཏྟི་ཡཱ དུ་ཀྐ་ཊཾ. དྭཱི་ཧི ཀ་མྨ་ཝཱ་ཙཱ་ཧི དུ་ཀྐ་ཊཱ. ཀ་མྨ་ཝཱ་ཙཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ཨུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་སྶ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ག་ཎ་སྶ ཙ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་སྶ ཙ ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ.
༤༠༥. ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶེ ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཉྙཱི ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶེ པ་རི་པུ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཉྙཱི ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི. པ་རི་པུ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶེ ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. པ་རི་པུ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. པ་རི་པུ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶེ པ་རི་པུ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༤༠༦. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶཾ པ་རི་པུ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཉྙཱི ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏི, པ་རི་པུ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶཾ པ་རི་པུ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་ས་ཉྙཱི ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ པ་ཉྩ་མཾ.
༦. ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༤༠༧. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ས་ཏྠོ རཱ་ཛ་ག་ཧཱ པ་ཊི་ཡཱ་ལོ་ཀཾ ག་ནྟུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ ཏེ མ་ནུ་སྶེ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཧ་མྤཱ་ཡ་སྨ་ནྟེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ག་མི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘མ་ཡཾ ཁོ, བྷ་ནྟེ, སུ་ངྐཾ པ་རི་ཧ་རི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ‘‘པ་ཛཱ་ནཱ་ཐཱ་ཝུ་སོ’’ཏི. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ ཀ་མྨི་ཡཱ [ཀ་མྨི་ཀཱ (སཱི. སྱཱ.)] – ‘‘ས་ཏྠོ ཀི་ར སུ་ངྐཾ པ་རི་ཧ་རི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ཏེ མ་གྒེ པ་རི་ཡུ་ཊྛིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ ཀ་མྨི་ཀཱ ཏཾ ས་ཏྠཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཀི་སྶ ཏྭཾ, བྷ་ནྟེ, ཛཱ་ནཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠེ་ན ས་དྡྷིཾ ག་ཙྪ་སཱི’’ཏི? པ་ལི་བུ་ནྡྷེ་ཏྭཱ མུ་ཉྩིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ སཱ་ཝ་ཏྠིཾ ག་ནྟྭཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷི་ཀྑུ ཛཱ་ནཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠེ་ན ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫི་སྶ་ཏཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, ཛཱ་ནཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠེ་ན ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་སཱི་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཛཱ་ནཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠེ་ན ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫི་སྶ་སི! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༤༠༨. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཛཱ་ནཾ ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠེ་ན ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨ་ནྟ་མ་སོ གཱ་མ་ནྟ་ར་མྤི, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༤༠༩. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ སཱ་མཾ ཝཱ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཉྙེ ཝཱ ཏ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟི, སོ ཝཱ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི.
ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠོ ནཱ་མ ཙོ་རཱ ཀ་ཏ་ཀ་མྨཱ ཝཱ ཧོ་ནྟི ཨ་ཀ་ཏ་ཀ་མྨཱ ཝཱ, རཱ་ཛཱ་ནཾ ཝཱ ཐེ་ཡྻཾ ག་ཙྪ་ནྟི སུ་ངྐཾ ཝཱ པ་རི་ཧ་ར་ནྟི.
ས་དྡྷིནྟི ཨེ་ཀ་ཏོ.
སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡཱཏི – ‘‘ག་ཙྪཱ་མཱ་ཝུ་སོ, ག་ཙྪཱ་མ བྷ་ནྟེ; ག་ཙྪཱ་མ བྷ་ནྟེ, ག་ཙྪཱ་མཱ་ཝུ་སོ, ཨ་ཛྫ ཝཱ ཧི་ཡྻོ ཝཱ པ་རེ ཝཱ ག་ཙྪཱ་མཱ’’ཏི སཾ་ཝི་ད་ཧ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ.
ཨ་ནྟ་མ་སོ གཱ་མ་ནྟ་ར་མྤཱིཏི ཀུ་ཀྐུ་ཊ་ས་མྤཱ་ཏེ གཱ་མེ གཱ་མ་ནྟ་རེ གཱ་མ་ནྟ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་གཱ་མ་ཀེ ཨ་ར་ཉྙེ ཨ་དྡྷ་ཡོ་ཛ་ནེ ཨ་དྡྷ་ཡོ་ཛ་ནེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༤༡༠. ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠེ ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠ་ས་ཉྙཱི སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ནྟ་མ་སོ གཱ་མ་ནྟ་ར་མྤི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ནྟ་མ་སོ གཱ་མ་ནྟ་ར་མྤི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠེ ཨ་ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠ་ས་ཉྙཱི སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ནྟ་མ་སོ གཱ་མ་ནྟ་ར་མྤི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི. བྷི་ཀྑུ སཾ་ཝི་ད་ཧ་ཏི, མ་ནུ་སྶཱ ན སཾ་ཝི་ད་ཧ་ནྟི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠེ ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠེ ཨ་ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠ་ས་ཉྙཱི ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༤༡༡. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་སཾ་ཝི་ད་ཧི་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ཏི, མ་ནུ་སྶཱ སཾ་ཝི་ད་ཧ་ནྟི བྷི་ཀྑུ ན སཾ་ཝི་ད་ཧ་ཏི, ཝི་ས་ངྐེ་ཏེ་ན ག་ཙྪ་ཏི, ཨཱ་པ་དཱ་སུ, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ཐེ་ཡྻ་ས་ཏྠ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ཚ་ཊྛཾ.
༧. སཾ་ཝི་དྷཱ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༤༡༢. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ ཀོ་ས་ལེ་སུ ཛ་ན་པ་དེ སཱ་ཝ་ཏྠིཾ ག་ཙྪ་ནྟོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན གཱ་མ་དྭཱ་རེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏི. ཨ་ཉྙ་ཏ་རཱ ཨི་ཏྠཱི སཱ་མི་ཀེ་ན ས་ཧ བྷ་ཎྜི་ཏྭཱ གཱ་མ་ཏོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ པ་སྶི་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཡྻོ ག་མི་སྶ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘སཱ་ཝ་ཏྠིཾ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་གི་ནི, ག་མི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ཨ་ཧཾ ཨ་ཡྻེ་ན ས་དྡྷིཾ ག་མི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཡྻཱ་སི, བྷ་གི་ནཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཏ་སྶཱ ཨི་ཏྠི་ཡཱ སཱ་མི་ཀོ གཱ་མ་ཏོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ མ་ནུ་སྶེ པུ་ཙྪི – ‘‘ཨ་པཱ་ཡྻོ [ཨ་པ་ཡྻཱ (སཱི. སྱཱ.)] ཨེ་ཝ་རཱུ་པིཾ ཨི་ཏྠིཾ པ་སྶེ་ཡྻཱ་ཐཱ’’ཏི? ‘‘ཨེ་སཱ་ཡྻོ, པ་བྦ་ཛི་ཏེ་ན ས་ཧ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སོ པུ་རི་སོ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཀོ་ཊེ་ཏྭཱ མུ་ཉྩི. ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལེ པ་དྷཱུ་པེ་ནྟོ ནི་སཱི་དི. ཨ་ཐ ཁོ སཱ ཨི་ཏྠཱི ཏཾ པུ་རི་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ནཱ་ཡྻོ སོ བྷི་ཀྑུ མཾ ནི་པྤཱ་ཏེ་སི; ཨ་པི་ཙ, ཨ་ཧ་མེ་ཝ ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་དྡྷིཾ ག་ཙྪཱ་མི; ཨ་ཀཱ་ར་ཀོ སོ བྷི་ཀྑུ; ག་ཙྪ, ནཾ ཁ་མཱ་པེ་ཧཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སོ པུ་རི་སོ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཁ་མཱ་པེ་སི. ཨ་ཐ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ སཱ་ཝ་ཏྠིཾ ག་ནྟྭཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷི་ཀྑུ མཱ་ཏུ་གཱ་མེ་ན ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫི་སྶ་ཏཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, མཱ་ཏུ་གཱ་མེ་ན ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་སཱི་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, མཱ་ཏུ་གཱ་མེ་ན ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫི་སྶ་སི! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ, ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༤༡༣. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ མཱ་ཏུ་གཱ་མེ་ན ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨ་ནྟ་མ་སོ གཱ་མ་ནྟ་ར་མྤི, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༤༡༤. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
མཱ་ཏུ་གཱ་མོ ནཱ་མ མ་ནུ་སྶི་ཏྠཱི, ན ཡ་ཀྑཱི ན པེ་ཏཱི ན ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏཱ ཝི་ཉྙཱུ པ་ཊི་བ་ལཱ སུ་བྷཱ་སི་ཏ་དུ་བྦྷཱ་སི་ཏཾ དུ་ཊྛུ་ལླཱ་དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་ཛཱ་ནི་ཏུཾ.
ས་དྡྷིནྟི ཨེ་ཀ་ཏོ.
སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡཱཏི – ‘‘ག་ཙྪཱ་མ བྷ་གི་ནི, ག་ཙྪཱ་མཱ་ཡྻ, ག་ཙྪཱ་མཱ་ཡྻ, ག་ཙྪཱ་མ བྷ་གི་ནི, ཨ་ཛྫ ཝཱ ཧི་ཡྻོ ཝཱ པ་རེ ཝཱ ག་ཙྪཱ་མཱ’’ཏི སཾ་ཝི་ད་ཧ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ.
ཨ་ནྟ་མ་སོ གཱ་མ་ནྟ་ར་མྤཱིཏི ཀུ་ཀྐུ་ཊ་ས་མྤཱ་ཏེ གཱ་མེ གཱ་མ་ནྟ་རེ གཱ་མ་ནྟ་རེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་གཱ་མ་ཀེ ཨ་ར་ཉྙེ ཨ་དྡྷ་ཡོ་ཛ་ནེ ཨ་དྡྷ་ཡོ་ཛ་ནེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༤༡༥. མཱ་ཏུ་གཱ་མེ མཱ་ཏུ་གཱ་མ་ས་ཉྙཱི སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ནྟ་མ་སོ གཱ་མ་ནྟ་ར་མྤི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. མཱ་ཏུ་གཱ་མེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ནྟ་མ་སོ གཱ་མ་ནྟ་ར་མྤི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. མཱ་ཏུ་གཱ་མེ ཨ་མཱ་ཏུ་གཱ་མ་ས་ཉྙཱི སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ནྟ་མ་སོ གཱ་མ་ནྟ་ར་མྤི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
བྷི་ཀྑུ སཾ་ཝི་ད་ཧ་ཏི མཱ་ཏུ་གཱ་མོ ན སཾ་ཝི་ད་ཧ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཡ་ཀྑི་ཡཱ ཝཱ པེ་ཏི་ཡཱ པ་ཎྜ་ཀེ་ན ཝཱ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏ་མ་ནུ་སྶ་ཝི་གྒ་ཧི་ཏྠི་ཡཱ ཝཱ ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དྡྷཱ་ན་མ་གྒཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ནྟ་མ་སོ གཱ་མ་ནྟ་ར་མྤི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་མཱ་ཏུ་གཱ་མེ མཱ་ཏུ་གཱ་མ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་མཱ་ཏུ་གཱ་མེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་མཱ་ཏུ་གཱ་མེ ཨ་མཱ་ཏུ་གཱ་མ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༤༡༦. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་སཾ་ཝི་ད་ཧི་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ཏི, མཱ་ཏུ་གཱ་མོ སཾ་ཝི་ད་ཧ་ཏི བྷི་ཀྑུ ན སཾ་ཝི་ད་ཧ་ཏི, ཝི་ས་ངྐེ་ཏེ་ན ག་ཙྪ་ཏི, ཨཱ་པ་དཱ་སུ, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
སཾ་ཝི་དྷཱ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ས་ཏྟ་མཾ.
༨. ཨ་རི་ཊྛ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༤༡༧. [ཨི་དཾ ཝ་ཏྠུ ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༦༥; མ. ནི. ༡.༢༣༤] ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་རི་ཊྛ་སྶ ནཱ་མ བྷི་ཀྑུ་ནོ ག་དྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦ་སྶ [ག་ནྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦ་སྶ (སྱཱ. ཀ.)] ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཧོ་ཏི – ‘‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ ས་མྦ་ཧུ་ལཱ བྷི་ཀྑཱུ – ‘‘ཨ་རི་ཊྛ་སྶ ཀི་ར ནཱ་མ བྷི་ཀྑུ་ནོ ག་དྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦ་སྶ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ – ‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཡེ་ན ཨ་རི་ཊྛོ བྷི་ཀྑུ ག་དྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་རི་ཊྛཾ བྷི་ཀྑུཾ ག་དྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཨ་རི་ཊྛ, ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ – ‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝཾ་བྱཱ་ཁོ ཨ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’’ཏི.
‘‘མཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཨ་རི་ཊྛ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙ. མཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑི. ན ཧི སཱ་དྷུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་བྦྷ་ཀྑཱ་ནཾ [ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑ་ནཾ (ཨི་ཏི་པི)]. ན ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ. ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནཱ་ཝུ་སོ ཨ་རི་ཊྛ, ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ. ཨ་ལ་ཉྩ པ་ན ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡ. ཨ་པྤ་སྶཱ་དཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ. ཨ་ཊྛི་ཀ་ངྐ་ལཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ. མཾ་ས་པེ་སཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ…པེ… ཏི་ཎུ་ཀྐཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ… ཨ་ངྒཱ་ར་ཀཱ་སཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ… སུ་པི་ན་ཀཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ… ཡཱ་ཙི་ཏ་ཀཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ… རུ་ཀྑ་ཕ་ལཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ… ཨ་སི་སཱུ་ནཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ… ས་ཏྟི་སཱུ་ལཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ… ས་པྤ་སི་རཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ’’ཏི.
ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ ཨ་རི་ཊྛོ བྷི་ཀྑུ ག་དྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦོ ཏེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཏ་ཐེ་ཝ ཏཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཐཱ་མ་སཱ པ་རཱ་མཱ་སཱ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་སྶ ཝོ་ཧ་ར་ཏི – ‘‘ཨེ་ཝཾ་བྱཱ་ཁོ ཨ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, – ‘ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’’ཏི. ཡ་ཏོ ཙ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ནཱ་ས་ཀྑིཾ་སུ ཨ་རི་ཊྛཾ བྷི་ཀྑུཾ ག་དྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦཾ ཨེ་ཏ་སྨཱ པཱ་པ་ཀཱ དི་ཊྛི་ག་ཏཱ ཝི་ཝེ་ཙེ་ཏུཾ, ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ ས་ནྣི་པཱ་ཏཱ་པེ་ཏྭཱ ཨ་རི་ཊྛཾ བྷི་ཀྑུཾ ག་དྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪི – ‘‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏེ, ཨ་རི་ཊྛ, ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ – ‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝཾ་བྱཱ་ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’’ཏི.
ཀ་སྶ ནུ ཁོ ནཱ་མ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, མ་ཡཱ ཨེ་ཝཾ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་སི? ན་ནུ མ་ཡཱ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཨ་ལ་ཉྩ པ་ན ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡ. ཨ་པྤ་སྶཱ་དཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ. ཨ་ཊྛི་ཀ་ངྐ་ལཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ…པེ… མཾ་ས་པེ་སཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ… ཏི་ཎུ་ཀྐཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ… ཨ་ངྒཱ་ར་ཀཱ་སཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ… སུ་པི་ན་ཀཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ… ཡཱ་ཙི་ཏ་ཀཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ… རུ་ཀྑ་ཕ་ལཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ… ཨ་སི་སཱུ་ནཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ… ས་ཏྟི་སཱུ་ལཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ… ས་པྤ་སི་རཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ. ཨ་ཐ ཙ པ་ན ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་ཏྟ་ནཱ དུ་གྒ་ཧི་ཏེ་ན ཨ་མྷེ ཙེ་ཝ ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑ་སི, ཨ་ཏྟཱ་ན་ཉྩ ཁ་ཎ་སི, བ་ཧུ་ཉྩ ཨ་པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝ་སི. ཏ་ཉྷི ཏེ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, བྷ་ཝི་སྶ་ཏི དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ཧི་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ་ཡ. ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ…. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༤༡༨. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’ཏི སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘མཱ་ཡ་སྨཱ ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙ, མཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑི, ན ཧི སཱ་དྷུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་བྦྷ་ཀྑཱ་ནཾ, ན ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ, ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནཱ་ཝུ་སོ, ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, ཨ་ལ་ཉྩ པ་ན ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྩ [ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན (ཀ.)] སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཏ་ཐེ་ཝ པ་གྒ་ཎྷེ་ཡྻ, སོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཡཱ་ཝ་ཏ་ཏི་ཡཾ ས་མ་ནུ་བྷཱ་སི་ཏ་བྦོ ཏ་སྶ པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ཡ. ཡཱ་ཝ་ཏ་ཏི་ཡ་ཉྩེ ས་མ་ནུ་བྷཱ་སི་ཡ་མཱ་ནོ ཏཾ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨི་ཙྩེ་ཏཾ ཀུ་ས་ལཾ, ནོ ཙེ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༤༡༩. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻཱཏི – ‘‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི.
སོ བྷི་ཀྑཱུཏི ཡོ སོ ཨེ་ཝཾ་ཝཱ་དཱི བྷི་ཀྑུ.
བྷི་ཀྑཱུ་ཧཱིཏི ཨ་ཉྙེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི. ཡེ པ་སྶ་ནྟི ཡེ སུ་ཎ་ནྟི ཏེ་ཧི ཝ་ཏྟ་བྦོ – ‘‘མཱ་ཡ་སྨཱ ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙ, མཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑི, ན ཧི སཱ་དྷུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་བྦྷ་ཀྑཱ་ནཾ, ན ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ, ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནཱ་ཝུ་སོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ. ཨ་ལ་ཉྩ པ་ན ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཝ་ཏྟ་བྦོ. ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཝ་ཏྟ་བྦོ. ས་ཙེ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི, ཨི་ཙྩེ་ཏཾ ཀུ་ས་ལཾ; ནོ ཙེ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. སུ་ཏྭཱ ན ཝ་ད་ནྟི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. སོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷ་མྤི ཨཱ་ཀ་ཌྜྷི་ཏྭཱ ཝ་ཏྟ་བྦོ – ‘‘མཱ་ཡ་སྨཱ ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙ, མཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑི, ན ཧི སཱ་དྷུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་བྦྷ་ཀྑཱ་ནཾ, ན ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ, ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནཱ་ཝུ་སོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ. ཨ་ལ་ཉྩ པ་ན ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཝ་ཏྟ་བྦོ. ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཝ་ཏྟ་བྦོ. ས་ཙེ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི, ཨི་ཙྩེ་ཏཾ ཀུ་ས་ལཾ. ནོ ཙེ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. སོ བྷི་ཀྑུ ས་མ་ནུ་བྷཱ་སི་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མ་ནུ་བྷཱ་སི་ཏ་བྦོ. བྱ་ཏྟེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ པ་ཊི་བ་ལེ་ན ས་ངྒྷོ ཉཱ་པེ་ཏ་བྦོ –
༤༢༠. ‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ. ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ – ‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’ཏི. སོ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི. ཡ་དི ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཏྟ་ཀ་ལླཾ, ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ ས་མ་ནུ་བྷཱ་སེ་ཡྻ – ཏ་སྶཱ དི་ཊྛི་ཡཱ པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ཡ. ཨེ་སཱ ཉ་ཏྟི.
‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ. ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ – ‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’ཏི. སོ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི. ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ཏི ཏ་སྶཱ དི་ཊྛི་ཡཱ པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ཡ. ཡ་སྶཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཁ་མ་ཏི ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ནཱ, ཏ་སྶཱ དི་ཊྛི་ཡཱ པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ཡ, སོ ཏུ་ཎྷ་སྶ; ཡ་སྶ ན་ཀྑ་མ་ཏི, སོ བྷཱ་སེ་ཡྻ.
‘‘དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཝ་དཱ་མི…པེ… ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཝ་དཱ་མི – ‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ངྒྷོ. ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ – ‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’ཏི. སོ ཏཾ དི་ཊྛིཾ ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི. ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ཏི ཏ་སྶཱ དི་ཊྛི་ཡཱ པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ཡ. ཡ་སྶཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཁ་མ་ཏི ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ནཱ, ཏ་སྶཱ དི་ཊྛི་ཡཱ པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ཡ, སོ ཏུ་ཎྷ་སྶ; ཡ་སྶ ན་ཀྑ་མ་ཏི, སོ བྷཱ་སེ་ཡྻ.
‘‘ས་མ་ནུ་བྷ་ཊྛོ ས་ངྒྷེ་ན ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མོ བྷི་ཀྑུ, ཏ་སྶཱ དི་ཊྛི་ཡཱ པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ཡ. ཁ་མ་ཏི ས་ངྒྷ་སྶ, ཏ་སྨཱ ཏུ་ཎྷཱི, ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ དྷཱ་ར་ཡཱ་མཱི’’ཏི.
ཉ་ཏྟི་ཡཱ དུ་ཀྐ་ཊཾ. དྭཱི་ཧི ཀ་མྨ་ཝཱ་ཙཱ་ཧི དུ་ཀྐ་ཊཱ. ཀ་མྨ་ཝཱ་ཙཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༤༢༡. དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱི ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱི ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ.
༤༢༢. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ནྟ་སྶ, པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ནྟ་སྶ, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ཨ་རི་ཊྛ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ཨ་ཊྛ་མཾ.
༩. ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ས་མྦྷོ་ག་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༤༢༣. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ཝཱ་དི་ནཱ ཨ་རི་ཊྛེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ [བྷི་ཀྑུ་ནཱ ག་དྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦེ་ན (?)] ཨ་ཀ་ཊཱ་ནུ་དྷ་མྨེ་ན ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྦྷུ་ཉྫ་ནྟི་པི སཾ་ཝ་ས་ནྟི་པི ས་ཧཱ་པི སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ནྟི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ཝཱ་དི་ནཱ ཨ་རི་ཊྛེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ [བྷི་ཀྑུ་ནཱ ག་དྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦེ་ན (?)] ཨ་ཀ་ཊཱ་ནུ་དྷ་མྨེ་ན ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྦྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི་པི སཾ་ཝ་སི་སྶ་ནྟི་པི ས་ཧཱ་པི སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་སྶ་ནྟཱི་ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ཝཱ་དི་ནཱ ཨ་རི་ཊྛེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ [བྷི་ཀྑུ་ནཱ ག་དྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦེ་ན (?)] ཨ་ཀ་ཊཱ་ནུ་དྷ་མྨེ་ན ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྦྷུ་ཉྫ་ཐཱ་པི སཾ་ཝ་ས་ཐཱ་པི ས་ཧཱ་པི སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཐཱ་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏུ་མྷེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ཝཱ་དི་ནཱ ཨ་རི་ཊྛེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ [བྷི་ཀྑུ་ནཱ ག་དྡྷ་བཱ་དྷི་པུ་བྦ་ནེ (?)] ཨ་ཀ་ཊཱ་ནུ་དྷ་མྨེ་ན ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྦྷུ་ཉྫི་སྶ་ཐཱ་པི སཾ་ཝ་སི་སྶ་ཐཱ་པི ས་ཧཱ་པི སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་སྶ་ཐ! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༤༢༤. ‘‘ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ཝཱ་དི་ནཱ བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ཀ་ཊཱ་ནུ་དྷ་མྨེ་ན ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྦྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཝཱ སཾ་ཝ་སེ་ཡྻ ཝཱ ས་ཧ ཝཱ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༤༢༥. ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ སཱ་མཾ ཝཱ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཉྙེ ཝཱ ཏ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟི, སོ ཝཱ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི.
ཏ་ཐཱ་ཝཱ་དི་ནཱཏི – ‘‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཝཱ་དི་ནཱ.
ཨ་ཀ་ཊཱ་ནུ་དྷ་མྨོ ནཱ་མ ཨུ་ཀྑི་ཏྟོ ཨ་ནོ་སཱ་རི་ཏོ.
ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛེ་ན ས་དྡྷིནྟི ཨེ་ཏཾ དི་ཊྛིཾ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛེ་ན ས་དྡྷིཾ.
ས་མྦྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཝཱཏི ས་མྦྷོ་གོ ནཱ་མ དྭེ ས་མྦྷོ་གཱ – ཨཱ་མི་ས་ས་མྦྷོ་གོ ཙ དྷ་མྨ་ས་མྦྷོ་གོ ཙ. ཨཱ་མི་ས་ས་མྦྷོ་གོ ནཱ་མ ཨཱ་མི་སཾ དེ་ཏི ཝཱ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི ཝཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. དྷ་མྨ་ས་མྦྷོ་གོ ནཱ་མ ཨུ་དྡི་ས་ཏི ཝཱ ཨུ་དྡི་སཱ་པེ་ཏི ཝཱ, པ་དེ་ན ཨུ་དྡི་ས་ཏི ཝཱ ཨུ་དྡི་སཱ་པེ་ཏི ཝཱ, པ་དེ པ་དེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་ཀྑ་རཱ་ཡ ཨུ་དྡི་ས་ཏི ཝཱ ཨུ་དྡི་སཱ་པེ་ཏི ཝཱ, ཨ་ཀྑ་ར་ཀྑ་རཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
སཾ་ཝ་སེ་ཡྻ ཝཱཏི ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཝཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཝཱ ས་ངྒྷ་ཀ་མྨཾ ཝཱ ཀ་རོ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ས་ཧ ཝཱ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཡྻཱཏི ཨེ་ཀ་ཙྪ་ནྣེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀེ ནི་པ་ནྣེ བྷི་ཀྑུ ནི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. བྷི་ཀྑུ ནི་པ་ནྣེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀོ ནི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨུ་བྷོ ཝཱ ནི་པ་ཛྫ་ནྟི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ནི་པ་ཛྫ་ནྟི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༤༢༦. ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀ་ས་ཉྙཱི ས་མྦྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ སཾ་ཝ་ས་ཏི ཝཱ ས་ཧ ཝཱ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ས་མྦྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ སཾ་ཝ་ས་ཏི ཝཱ ས་ཧ ཝཱ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀེ ཨ་ནུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀ་ས་ཉྙཱི ས་མྦྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ སཾ་ཝ་ས་ཏི ཝཱ ས་ཧ ཝཱ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི. ཨ་ནུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀེ ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ནུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ནུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀེ ཨ་ནུ་ཀྑི་ཏྟ་ཀ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༤༢༧. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་ནུ་ཀྑི་ཏྟོ་ཏི ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨུ་ཀྑི་ཏྟོ ཨོ་སཱ་རི་ཏོ་ཏི ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨུ་ཀྑི་ཏྟོ ཏཾ དི་ཊྛིཾ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛོ་ཏི ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ཨུ་ཀྑི་ཏྟ་ས་མྦྷོ་ག་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ན་ཝ་མཾ.
༡༠. ཀ་ཎྚ་ཀ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༤༢༨. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཀ་ཎྚ་ཀ་སྶ [ཀ་ཎྜ་ཀ་སྶ (སྱཱ. ཀ.)] ནཱ་མ ས་མ་ཎུ་དྡེ་ས་སྶ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཧོ་ཏི – ‘‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ ས་མྦ་ཧུ་ལཱ བྷི་ཀྑཱུ ཀ་ཎྚ་ཀ་སྶ ནཱ་མ ཀི་ར ས་མ་ཎུ་དྡེ་ས་སྶ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ – ‘‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཡེ་ན ཀ་ཎྚ་ཀོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཀ་ཎྚ་ཀཾ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀ་ཎྚ་ཀ, ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ – ‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ’མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝཾ་བྱཱ་ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’’ཏི.
མཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀ་ཎྚ་ཀ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙ. མཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑི. ན ཧི སཱ་དྷུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་བྦྷ་ཀྑཱ་ནཾ. ན ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ. ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀ་ཎྚ་ཀ, ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ. ཨ་ལ་ཉྩ པ་ན ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡ. ཨ་པྤ་སྶཱ་དཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ…པེ… ཨེ་ཝ་མྤི ཁོ ཀ་ཎྚ་ཀོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ ཏེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཏ་ཐེ་ཝ ཏཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཐཱ་མ་སཱ པ་རཱ་མཱ་སཱ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་སྶ ཝོ་ཧ་ར་ཏི – ‘‘ཨེ་ཝཾ་བྱཱ་ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’’ཏི.
ཡ་ཏོ ཙ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ནཱ་ས་ཀྑིཾ་སུ ཀ་ཎྚ་ཀཾ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཾ ཨེ་ཏ་སྨཱ པཱ་པ་ཀཱ དི་ཊྛི་ག་ཏཱ ཝི་ཝེ་ཙེ་ཏུཾ, ཨ་ཐ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ ས་ནྣི་པཱ་ཏཱ་པེ་ཏྭཱ ཀ་ཎྚ་ཀཾ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཾ པ་ཊི་པུ་ཙྪི – ‘‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏེ, ཀ་ཎྚ་ཀ, ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པཱ་པ་ཀཾ དི་ཊྛི་ག་ཏཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ – ‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝཾ་བྱཱ་ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི – ‘ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’’ཏི.
‘‘ཀ་སྶ ནུ ཁོ ནཱ་མ ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, མ་ཡཱ ཨེ་ཝཾ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་སི? ན་ནུ མ་ཡཱ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ ཝུ་ཏྟཱ, ཨ་ལ་ཉྩ པ་ན ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡ? ཨ་པྤ་སྶཱ་དཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ. ཨ་ཊྛི་ཀ་ངྐ་ལཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ…པེ… ས་པྤ་སི་རཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ མ་ཡཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ. ཨ་ཐ ཙ པ་ན ཏྭཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་ཏྟ་ནཱ དུ་གྒ་ཧི་ཏེ་ན ཨ་མྷེ ཙེ་ཝ ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑ་སི ཨ་ཏྟཱ་ན་ཉྩ ཁ་ཎ་སི བ་ཧུ་ཉྩ ཨ་པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝ་སི. ཏ་ཉྷི ཏེ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, བྷ་ཝི་སྶ་ཏི དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཨ་ཧི་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ་ཡ. ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་ས, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… པ་ས་ནྣཱ་ན་ཉྩ ཨེ་ཀ་ཙྩཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཐ་ཏྟཱ་ཡཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི་ཏྭཱ…པེ… དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཏེ་ན ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ངྒྷོ ཀ་ཎྚ་ཀཾ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཾ ནཱ་སེ་ཏུ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ནཱ་སེ་ཏ་བྦོ – ཨ་ཛྫ་ཏ་གྒེ ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཀ་ཎྚ་ཀ, ན ཙེ་ཝ སོ བྷ་ག་ཝཱ ས་ཏྠཱ ཨ་པ་དི་སི་ཏ་བྦོ. ཡ་མྤི ཙ་ཉྙེ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཱ ལ་བྷ་ནྟི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ དི་ར་ཏྟ་ཏི་ར་ཏྟཾ ས་ཧ་སེ་ཡྻཾ སཱ་པི ཏེ ན་ཏྠི. ཙ་ར པི་རེ ཝི་ན་སྶཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ས་ངྒྷོ ཀ་ཎྚ་ཀཾ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཾ ནཱ་སེ་སི.
ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ནཱ་སི་ཏཾ ཀ་ཎྚ་ཀཾ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཾ ཨུ་པ་ལཱ་པེ་ནྟི་པི ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ནྟི་པི ས་མྦྷུ་ཉྫ་ནྟི་པི ས་ཧཱ་པི སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ནྟི. ཡེ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏེ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཚ་བྦ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ནཱ་སི་ཏཾ ཀ་ཎྚ་ཀཾ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཾ ཨུ་པ་ལཱ་པེ་སྶ་ནྟི་པི ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་སྶ་ནྟི་པི ས་མྦྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི་པི ས་ཧཱ་པི སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་སྶ་ནྟཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ནཱ་སི་ཏཾ ཀ་ཎྚ་ཀཾ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཾ ཨུ་པ་ལཱ་པེ་ཐཱ་པི ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཐཱ་པི ས་མྦྷུ་ཉྫ་ཐཱ་པི ས་ཧཱ་པི སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཐཱ་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏུ་མྷེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ནཱ་སི་ཏཾ ཀ་ཎྚ་ཀཾ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཾ ཨུ་པ་ལཱ་པེ་སྶ་ཐཱ་པི ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་སྶ་ཐཱ་པི ས་མྦྷུ་ཉྫི་སྶ་ཐཱ་པི ས་ཧཱ་པི སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་སྶ་ཐ! ནེ་ཏཾ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐ –
༤༢༩. ‘‘ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ་པི ཙེ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’ཏི, སོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘མཱ་ཝུ་སོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་ས, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙ, མཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑི, ན ཧི སཱ་དྷུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་བྦྷ་ཀྑཱ་ནཾ, ན ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ. ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནཱ་ཝུ་སོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་ས, ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ. ཨ་ལ་ཉྩ པ་ན ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྩ [ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན (ཀ.)] སོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཏ་ཐེ་ཝ པ་གྒ་ཎྷེ་ཡྻ, སོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘ཨ་ཛྫ་ཏ་གྒེ ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་ས, ན ཙེ་ཝ སོ བྷ་ག་ཝཱ ས་ཏྠཱ ཨ་པ་དི་སི་ཏ་བྦོ. ཡ་མྤི ཙ་ཉྙེ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཱ ལ་བྷ་ནྟི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ དི་ར་ཏྟ་ཏི་ར་ཏྟཾ ས་ཧ་སེ་ཡྻཾ སཱ་པི ཏེ ན་ཏྠི. ཙ་ར པི་རེ ཝི་ན་སྶཱ’ཏི. ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཛཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་ནཱ་སི་ཏཾ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཾ ཨུ་པ་ལཱ་པེ་ཡྻ ཝཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཡྻ ཝཱ ས་མྦྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཝཱ ས་ཧ ཝཱ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༤༣༠. ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ ནཱ་མ སཱ་མ་ཎེ་རོ ཝུ་ཙྩ་ཏི.
ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻཱཏི – ‘‘ཏ་ཐཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨཾ དེ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་མི, ཡ་ཐཱ་ཡེ་མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ནཱ་ལཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི.
སོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོཏི ཡོ སོ ཨེ་ཝཾ་ཝཱ་དཱི ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ.
བྷི་ཀྑཱུ་ཧཱིཏི ཨ་ཉྙེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི, ཡེ པ་སྶ་ནྟི ཡེ སུ་ཎ་ནྟི ཏེ་ཧི ཝ་ཏྟ་བྦོ – ‘‘མཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་ས, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཙ. མཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑི. ན ཧི སཱ་དྷུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་བྦྷ་ཀྑཱ་ནཾ. ན ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ. ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནཱ་ཝུ་སོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་ས, ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ. ཨ་ལ་ཉྩ པ་ན ཏེ པ་ཊི་སེ་ཝ་ཏོ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཝ་ཏྟ་བྦོ… ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཝ་ཏྟ་བྦོ…པེ… ས་ཙེ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི ཨི་ཙྩེ་ཏཾ ཀུ་ས་ལཾ, ནོ ཙེ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ཏི སོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ‘‘ཨ་ཛྫ་ཏ་གྒེ ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་ས, ན ཙེ་ཝ སོ བྷ་ག་ཝཱ ས་ཏྠཱ ཨ་པ་དི་སི་ཏ་བྦོ. ཡ་མྤི ཙ་ཉྙེ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སཱ ལ་བྷ་ནྟི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ དི་ར་ཏྟ་ཏི་ར་ཏྟཾ ས་ཧ་སེ་ཡྻཾ སཱ་པི ཏེ ན་ཏྠི. ཙ་ར པི་རེ ཝི་ན་སྶཱ’’ཏི.
ཡོ པ་ནཱཏི ཡོ ཡཱ་དི་སོ…པེ… བྷི་ཀྑཱུཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི.
ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ སཱ་མཾ ཝཱ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཉྙེ ཝཱ ཏ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟི, སོ ཝཱ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏི.
ཏ་ཐཱ་ནཱ་སི་ཏནྟི ཨེ་ཝཾ ནཱ་སི་ཏཾ.
ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ ནཱ་མ སཱ་མ་ཎེ་རོ ཝུ་ཙྩ་ཏི.
ཨུ་པ་ལཱ་པེ་ཡྻ ཝཱཏི ཏ་སྶ པ་ཏྟཾ ཝཱ ཙཱི་ཝ་རཾ ཝཱ ཨུ་དྡེ་སཾ ཝཱ པ་རི་པུ་ཙྪཾ ཝཱ ད་སྶཱ་མཱི་ཏི ཨུ་པ་ལཱ་པེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཡྻ ཝཱཏི ཏ་སྶ ཙུ་ཎྞཾ ཝཱ མ་ཏྟི་ཀཾ ཝཱ ད་ནྟ་ཀ་ཊྛཾ ཝཱ མུ་ཁོ་ད་ཀཾ ཝཱ སཱ་དི་ཡ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ས་མྦྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཝཱཏི ས་མྦྷོ་གོ ནཱ་མ དྭེ ས་མྦྷོ་གཱ – ཨཱ་མི་ས་ས་མྦྷོ་གོ ཙ དྷ་མྨ་ས་མྦྷོ་གོ ཙ. ཨཱ་མི་ས་ས་མྦྷོ་གོ ནཱ་མ ཨཱ་མི་སཾ དེ་ཏི ཝཱ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི ཝཱ, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. དྷ་མྨ་ས་མྦྷོ་གོ ནཱ་མ ཨུ་དྡི་ས་ཏི ཝཱ ཨུ་དྡི་སཱ་པེ་ཏི ཝཱ, པ་དེ་ན ཨུ་དྡི་ས་ཏི ཝཱ ཨུ་དྡི་སཱ་པེ་ཏི ཝཱ, པ་དེ པ་དེ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨ་ཀྑ་རཱ་ཡ ཨུ་དྡི་ས་ཏི ཝཱ ཨུ་དྡི་སཱ་པེ་ཏི ཝཱ, ཨ་ཀྑ་ར་ཀྑ་རཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ས་ཧ ཝཱ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཡྻཱཏི ཨེ་ཀ་ཙྪ་ནྣེ ནཱ་སི་ཏ་ཀེ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སེ ནི་པ་ནྣེ བྷི་ཀྑུ ནི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. བྷི་ཀྑུ ནི་པ་ནྣེ ནཱ་སི་ཏ་ཀོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ ནི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨུ་བྷོ ཝཱ ནི་པ་ཛྫ་ནྟི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ནི་པ་ཛྫ་ནྟི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
༤༣༡. ནཱ་སི་ཏ་ཀེ ནཱ་སི་ཏ་ཀ་ས་ཉྙཱི ཨུ་པ་ལཱ་པེ་ཏི ཝཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏི ཝཱ ས་མྦྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ ས་ཧ ཝཱ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ནཱ་སི་ཏ་ཀེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ ཨུ་པ་ལཱ་པེ་ཏི ཝཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏི ཝཱ ས་མྦྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ ས་ཧ ཝཱ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ནཱ་སི་ཏ་ཀེ ཨ་ནཱ་སི་ཏ་ཀ་ས་ཉྙཱི ཨུ་པ་ལཱ་པེ་ཏི ཝཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏི ཝཱ ས་མྦྷུ་ཉྫ་ཏི ཝཱ ས་ཧ ཝཱ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི. ཨ་ནཱ་སི་ཏ་ཀེ ནཱ་སི་ཏ་ཀ་ས་ཉྙཱི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ནཱ་སི་ཏ་ཀེ ཝེ་མ་ཏི་ཀོ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་ནཱ་སི་ཏ་ཀེ ཨ་ནཱ་སི་ཏ་ཀ་ས་ཉྙཱི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
༤༣༢. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་ནཱ་སི་ཏ་ཀོ་ཏི ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏཾ དི་ཊྛིཾ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛོ་ཏི ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀ་སྶ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀ་སྶཱ་ཏི.
ཀ་ཎྚ་ཀ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ད་ས་མཾ.
ས་པྤཱ་ཎ་ཀ་ཝ་གྒོ ས་ཏྟ་མོ.
ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –
ས་ཉྩི་ཙྩ་ཝ་དྷ་ས་པྤཱ་ཎཾ, ཨུ་ཀྐོ་ཊཾ དུ་ཊྛུ་ལླ་ཚཱ་ད་ནཾ;
ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི ས་ཏྠ་ཉྩ, སཾ་ཝི་དྷཱ་ནཾ ཨ་རི་ཊྛ་ཀཾ;
ཨུ་ཀྑི་ཏྟཾ ཀ་ཎྚ་ཀ་ཉྩེ་ཝ, ད་ས སི་ཀྑཱ་པ་དཱ ཨི་མེ་ཏི.