༧. ས་མུ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡. ས་ལ་ཀྑ་ཎཱ ཙི་ནྟ་ནཱ་དི་ས་ལ་ཀྑ་ཎཱ ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀ་ནི་པྥ་ནྣ་རཱུ་པ་ནི་བྦཱ་ན་ཝ་སེ་ན དྭཱ་ས་ཏྟ་ཏི་པ་བྷེ་དཱ ཝ་ཏྠུ་དྷ་མྨཱ ས་བྷཱ་ཝ་དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ, ཨི་དཱ་ནི ཏེ་སཾ ཡ་ཐཱ་ཡོ་གཾ ས་བྷཱ་ཝ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨེ་ཀེ་ཀ་ས་མུ་ཙྩ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཡོ་གཱ་ནུ་རཱུ་པ་ཏོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ས་ངྒ་ཧཱ་དི་བྷེ་དཾ ས་མུ་ཙྩ་ཡཾ རཱ་སིཾ པ་ཝ་ཀྑཱ་མཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༢. ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ན་མེ་ཝ ས་བྷཱ་ག་དྷ་མྨ་ཝ་སེ་ན ས་ངྒ་ཧོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ས་ངྒ་ཧོ. ཀུ་ས་ལཱ་དི་ཝ་སེ་ན མི་སྶ་ཀཱ་ནཾ ས་ངྒ་ཧོ མི་སྶ་ཀ་ས་ངྒ་ཧོ, ས་ཙྩཱ་བྷི་ས་མྦོ་དྷི་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ ཨ་རི་ཡ་མ་གྒ་སྶ པ་ཀྑེ བྷ་ཝཱ་ནཾ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ་དི་བྷེ་དཱ་ནཾ ས་བྷཱ་ག་ཝ་ཏྠུ་ཝ་སེ་ན ས་ངྒ་ཧོ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡ་ས་ངྒ་ཧོ. ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན ས་བྦེ་སཾ ས་ངྒ་ཧོ ས་བྦ་ས་ངྒ་ཧོ.
ཨ་ཀུ་ས་ལ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣. པུ་བྦ་ཀོ་ཊི་ཡཱ ཨ་པ་ཉྙཱ་ཡ་ན་ཏོ ཙི་ར་པཱ་རི་ཝཱ་སི་ཡ་ཊྛེ་ན, ཝ་ཎ་ཏོ ཝཱ ཝི་སྶ་ནྡ་མཱ་ན་ཡཱུ་སཱ ཝི་ཡ ཙ་ཀྑཱ་དི་ཏོ ཝི་ས་ཡེ་སུ ཝི་སྶ་ནྡ་ན་ཏོ ཨཱ་ས་ཝཱ. ཨ་ཐ ཝཱ བྷ་ཝ་ཏོ ཨཱ་བྷ་ཝ་གྒཾ དྷ་མྨ་ཏོ ཨཱ་གོ་ཏྲ་བྷུཾ ས་ཝ་ནྟི པ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ས་ཝཱ. ཨ་ཝ་དྷི་ཨ་ཏྠོ ཙེ་ཏྠ ཨཱ-ཀཱ་རོ, ཨ་ཝ་དྷི ཙ མ་རི་ཡཱ་དཱ་བྷི་ཝི་དྷི་ཝ་སེ་ན དུ་ཝི་དྷོ. ཏ་ཏྠ ‘‘ཨཱ་པཱ་ཊ་ལི་པུ་ཏྟཾ ཝུ་ཊྛོ དེ་ཝོ’’ཏྱཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ ཀི་རི་ཡཾ བ་ཧི ཀ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟོ མ་རི་ཡཱ་དོ. ‘‘ཨཱ་བྷ་ཝ་གྒཾ ས་དྡོ ཨ་བྦྷུ་གྒ་ཏོ’’ཏྱཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ ཀི་རི་ཡཾ བྱཱ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟོ ཨ་བྷི་ཝི་དྷི. ཨི་དྷ པ་ན ཨ་བྷི་ཝི་དྷི་མྷི ད་ཊྛ་བྦོ. ཏ་ཐཱ ཧེ་ཏེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཊྛཱ་ན་བྷཱུ་ཏེ ཙ བྷ་ཝ་གྒེ, གོ་ཏྲ་བྷུ་མྷི ཙ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱུ་ཏེ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི. ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ་སུ ཙ ཨ་ཉྙེ་སུ ཨཱ་བྷ་ཝ་གྒཾ, ཨཱ་གོ་ཏྲ་བྷུ་ཉྩ ས་ཝ་ནྟེ་སུ མཱ་ནཱ་དཱི་སུ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡ་གྒ་ཧ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨ་བྷི་བྱཱ་པ་ན་ཏོ མ་ད་ཀ་ར་ཎ་ཊྛེ་ན ཨཱ་ས་ཝ་ས་དི་ས་ཏཱ་ཡ ཙ ཨེ་ཏེ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ས་ཝ་བྷཱ་ཝེ་ན ནི་རུ་ལ༹ྷཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཀཱ་མོ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ས་ཝོ ཀཱ་མཱ་ས་ཝོ, ཀཱ་མ་རཱ་གོ. རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་བྷ་ཝེ་སུ ཚ་ནྡ་རཱ་གོ བྷ་ཝཱ་ས་ཝོ. ཛྷཱ་ན་ནི་ཀ་ནྟི་ས་སྶ་ཏ་དི་ཊྛི་ས་ཧ་ག་ཏོ ཙ རཱ་གོ ཨེ་ཏྠེ་ཝ ས་ངྒ་ཡ྄ཧ་ཏི. ཏ་ཏྠ པ་ཋ་མོ ཨུ་པ་པ་ཏྟི་བྷ་ཝེ་སུ རཱ་གོ, དུ་ཏི་ཡོ ཀ་མྨ་བྷ་ཝེ, ཏ་ཏི་ཡོ བྷ་ཝ་དི་ཊྛི་ས་ཧ་ག་ཏོ. དྭཱ་ས་ཊྛི་ཝི་དྷཱ དི་ཊྛི དི་ཊྛཱ་ས་ཝོ. དུ་ཀྑཱ་དཱི་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ས་ཙྩེ་སུ, པུ་བྦ་ནྟེ, ཨ་པ་ར་ནྟེ, པུ་བྦཱ་པ་ར་ནྟེ, པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་དེ་སུ ཙཱ་ཏི ཨ་ཊྛ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ཨ་ཉྙཱ་ཎཾ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝོ.
༤. ཨོ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ཧ་ར་ཎ་ཏོ, ཨོ་ཧ་ན་ན་ཏོ ཝཱ ཧེ་ཊྛཱ ཀ་ཏྭཱ ཧ་ན་ན་ཏོ ཨོ་སཱི་དཱ་པ་ན་ཏོ ‘‘ཨོ་གྷོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི ཛ་ལ་པྤ་ཝཱ་ཧོ, ཨེ་ཏེ ཙ ས་ཏྟེ ཨོ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ཧ་ན་ནྟཱ ཝ་ཊྚ་སྨིཾ ས་ཏྟེ ཨོ་སཱི་དཱ་པེ་ནྟཱ ཝི་ཡ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཨོ་གྷ་ས་དི་ས་ཏཱ་ཡ ཨོ་གྷཱ, ཨཱ་ས་ཝཱ་ཡེ་ཝ པ་ནེ་ཏྠ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ཊྛེ་ན ‘‘ཨོ་གྷཱ’’ཏི ཙ ཝུ་ཙྩ་ནྟི.
༥. ཝ་ཊྚ་སྨིཾ, བྷ་ཝ་ཡ་ནྟ་ཀེ ཝཱ ས་ཏྟེ ཀ་མྨ་ཝི་པཱ་ཀེ་ན བྷ་ཝ་ནྟ་རཱ་དཱི་ཧི, དུ་ཀྑེ་ན ཝཱ ས་ཏྟེ ཡོ་ཛེ་ནྟཱི་ཏི ཡོ་གཱ, ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་དྷ་མྨཱ་ཝ.
༦. ནཱ་མ་ཀཱ་ཡེ་ན རཱུ་པ་ཀཱ་ཡཾ, པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཨ་ནཱ་ག་ཏ་ཀཱ་ཡཾ ག་ནྠེ་ནྟི དུ་པྤ་མུ་ཉྩཾ ཝེ་ཋེ་ནྟཱི་ཏི ཀཱ་ཡ་ག་ནྠཱ. གོ་སཱི་ལཱ་དི་ནཱ སཱི་ལེ་ན, ཝ་ཏེ་ན, ཏ་དུ་བྷ་ཡེ་ན ཙ སུ་དྡྷཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ པ་ར་ཏོ ཨ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨཱ་མ་ས་ནཾ པ་རཱ་མཱ་སོ. ‘‘ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩཾ, མོ་གྷ་མ་ཉྙ’’ནྟི ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ས་ནཾ ད་ལ༹ྷ་གྒཱ་ཧོ ཨི་དཾ ས་ཙྩཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ.
༧. མ་ཎྜཱུ་ཀཾ པ་ནྣ་གོ ཝི་ཡ བྷུ་སཾ ད་ལ༹ྷཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨཱ་དི་ཡ་ནྟཱི་ཏི ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ་ནི. ཀཱ་མོ་ཡེ་ཝ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཾ, ཀཱ་མེ ཨུ་པཱ་དི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཝཱ ཀཱ་མུ་པཱ་དཱ་ནཾ. ‘‘ཨི་མི་ནཱ མེ སཱི་ལ་ཝ་ཏཱ་དི་ནཱ སཾ་སཱ་ར་སུ་དྡྷཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ སཱི་ལ་ཝ་ཏཱ་དཱི་ནཾ ག་ཧ་ཎཾ སཱི་ལ་བྦ་ཏུ་པཱ་དཱ་ནཾ. ཝ་ད་ནྟི ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ཝཱ་དོ, ཁ་ནྡྷེ་ཧི བྱ་ཏི་རི་ཏྟཱ་བྱ་ཏི་རི་ཏྟ་ཝ་སེ་ན ཝཱི་ས་ཏི པ་རི་ཀ་པྤི་ཏ་སྶ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝཱ་དོ ཨ་ཏྟ་ཝཱ་དོ. སོ་ཡེ་ཝ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ནྟི ཨ་ཏྟ་ཝཱ་དུ་པཱ་དཱ་ནཾ.
༨. ཛྷཱ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཀ་ཀུ་ས་ལ་ཙི་ཏྟཾ ནི་སེ་དྷེ་ནྟི ཏ་ཐཱ ཏ་སྶ ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏུཾ ན དེ་ནྟཱི་ཏི ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནི, པ་ཉྙཱ་ཙ་ཀྑུ་ནོ ཝཱ ཨཱ་ཝ་ར་ཎ་ཊྛེ་ན ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ. པ་ཉྩ་སུ ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་སུ ཨ་དྷི་མ་ཏྟ་རཱ་ག་ས་ངྑཱ་ཏོ ཀཱ་མོ་ཡེ་ཝ ཚ་ནྡ་ན་ཊྛེ་ན ཚ་ནྡོ ཙཱ་ཏི ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡོ. སོ་ཡེ་ཝ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ནྟི ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ. བྱཱ་པ་ཛྫ་ཏི ཝི་ན་སྶ་ཏི ཨེ་ཏེ་ན ཙི་ཏྟ་ནྟི བྱཱ་པཱ་དོ, ‘‘ཨ་ན་ཏྠཾ མེ ཨ་ཙ་རཱི’’ཏྱཱ་དི་ན་ཡ་པྤ་ཝ་ཏྟ་ན་ཝ་ཝི་དྷ་ཨཱ་གྷཱ་ཏ་ཝ་ཏྠུ་པ་ད་ཊྛཱ་ན་ཏཱ་ཡ ན་ཝ་ཝི་དྷོ, ཨ་ཊྛཱ་ན་ཀོ་པེ་ན ས་ཧ ད་ས་ཝི་དྷོ ཝཱ དོ་སོ, སོ་ཡེ་ཝ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ནྟི བྱཱ་པཱ་ད་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ. ཐི་ན་མི་དྡྷ་མེ་ཝ ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ ཐི་ན་མི་དྡྷ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ. ཏ་ཐཱ ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ. ཀ་སྨཱ པ་ནེ་ཏེ བྷི་ནྣ་དྷ་མྨཱ དྭེ དྭེ ཨེ་ཀ་ནཱི་ཝ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝུ་ཏྟཱ་ཏི? ཀི་ཙྩཱ་ཧཱ་ར་པ་ཊི་པ་ཀྑཱ་ནཾ ས་མཱ་ན་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཐི་ན་མི་དྡྷཱ་ན་ཉྷི ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་ད་སྶ ལ་ཡཱ་པཱ་ད་ན་ཀི་ཙྩཾ ས་མཱ་ནཾ, ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ནཾ ཨ་ཝཱུ་པ་ས་ནྟ་བྷཱ་ཝ་ཀཱ་ར་ཎཾ. ཏ་ཐཱ པུ་རི་མཱ་ནཾ དྭི་ནྣཾ ཏ་ནྡཱི་ཝི་ཛ་མྦྷི་ཏཱ ཨཱ་ཧཱ་རོ, ཧེ་ཏཱུ་ཏྱ་ཏྠོ, པ་ཙྪི་མཱ་ནཾ ཉཱ་ཏི་བྱ་ས་ནཱ་དི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ནཾ. པུ་རི་མཱ་ན་ཉྩ དྭི་ནྣཾ ཝཱི་རི་ཡཾ པ་ཊི་པ་ཀྑ་བྷཱུ་ཏཾ, པ་ཙྪི་མཱ་ནཾ ས་མ་ཐོ་ཏི, ཏེ་ནཱ་ཧུ པོ་རཱ་ཎཱ –
‘‘ཀི་ཙྩཱ་ཧཱ་ར་ཝི་པ་ཀྑཱ་ནཾ, ཨེ་ཀ་ཏྟཱ ཨེ་ཀ་མེ་ཏྠ ཧི;
ཀ་ཏ་མུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ, ཐི་ན་མི་དྡྷ་ཉྩ ཏཱ་དི་ནཱ.
‘‘ལཱི་ན་ཏཱ་ས་ནྟ་ཏཱ ཀི་ཙྩཾ, ཏ་ནྡཱི ཉཱ་ཏི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ནཾ;
ཧེ་ཏུ ཝཱི་རི་ཡ་ས་མ་ཐཱ, ཨི་མེ ཏེ་སཾ ཝི་རོ་དྷི་ནོ’’ཏི.
༩. ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཊྛེ་ན ཨ་ནུ ཨ་ནུ ས་ནྟཱ་ནེ སེ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ནུ་ས་ཡཱ, ཨ་ནུ་རཱུ་པཾ ཀཱ་ར་ཎཾ ལ་བྷི་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏྱ་ཏྠོ. ཨ་པྤ་ཧཱི་ནཱ ཧི ཀི་ལེ་སཱ ཀཱ་ར་ཎ་ལཱ་བྷེ ས་ཏི ཨུ་པ་ཛྫ་ནཱ་ར་ཧཱ ས་ནྟཱ་ནེ ཨ་ནུ ཨ་ནུ ས་ཡི་ཏཱ ཝི་ཡ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཏ་ད་ཝ་ཏྠཱ ‘‘ཨ་ནུ་ས་ཡཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི. ཏེ པ་ན ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏོ ཨ་ནཱ་ག་ཏཱ ཀི་ལེ་སཱ, ཨ་ཏཱི་ཏ་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་པི ཏཾ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ ཏ་ཐཱ ཝུ་ཙྩ་ནྟི. ན ཧི ཀཱ་ལ་བྷེ་དེ་ན དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་བྷཱ་ཝ་བྷེ་དོ ཨ་ཏྠི, ཡ་དི ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཊྛེ་ན ཨ་ནུ་ས་ཡཱ, ན་ནུ ས་བྦེ་པི ཀི་ལེ་སཱ ཨ་པྤ་ཧཱི་ནཱ ཨ་ནུ་ས་ཡཱ བྷ་ཝེ་ཡྻུ་ནྟི? ན མ་ཡཾ ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཏཱ་མ་ཏྟེ་ན ‘‘ཨ་ནུ་ས་ཡཱ’’ཏི ཝ་དཱ་མ, ཨ་ཐ ཁོ ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཊྛེ་ན ཐཱ་མ་ག་ཏཱ ཀི་ལེ་སཱ ཨ་ནུ་ས་ཡཱ་ཏི. ཐཱ་མ་ག་མ་ན་ཉྩ ཨ་ན་ཉྙ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎོ ཀཱ་མ་རཱ་གཱ་དཱི་ན་མེ་ཝ ཨཱ་ཝེ་ཎི་ཀོ ས་བྷཱ་ཝོ་ཏི ཨ་ལཾ ཝི་ཝཱ་དེ་ན. ཀཱ་མ་རཱ་གོ་ཡེ་ཝ ཨ་ནུ་ས་ཡོ ཀཱ་མ་རཱ་གཱ་ནུ་ས་ཡོ.
༡༠. སཾ་ཡོ་ཛེ་ནྟི བ་ནྡྷ་ནྟཱི་ཏི སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི.
༡༢. ཙི་ཏྟཾ ཀི་ལི་སྶ་ཏི ཨུ་པ་ཏ་པྤ་ཏི, བཱ་དྷཱི་ཡ་ཏི ཝཱ ཨེ་ཏེ་ཧཱི་ཏི ཀི་ལེ་སཱ.
༡༣. ཀཱ་མ་བྷ་ཝ་ནཱ་མེ་ནཱཏི ཀཱ་མ་བྷ་ཝ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ནཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཾ ནཱ་མེ་ན. ཏ་ཐཱ་པ་ཝ་ཏྟནྟི སཱི་ལ་བྦ་ཏཱ་དཱི་ནཾ པ་ར་ཏོ ཨཱ་མ་ས་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཾ.
༡༤. ཨཱ་ས་ཝཱ ཙ ཨོ་གྷཱ ཙ ཡོ་གཱ ཙ ག་ནྠཱ ཙ ཝ་ཏྠུ་ཏོ དྷ་མྨ་ཏོ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཏ་ཡོ. ཏ་ཐཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ དུ་ཝེ ཝུ་ཏྟཱ ཏ་ཎྷཱ་དི་ཊྛི་ཝ་སེ་ན. ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ ཨ་ཊྛ སི་ཡུཾ ཐི་ན་མི་དྡྷ་ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ་ནཾ ཝི་སུཾ ག་ཧ་ཎ་ཏོ. ཨ་ནུ་ས་ཡཱ ཚ་ལེ༹་ཝ ཧོ་ནྟི ཀཱ་མ་རཱ་ག་བྷ་ཝ་རཱ་གཱ་ནུ་ས་ཡཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་ས་བྷཱ་ཝེ་ན ཨེ་ཀ་ཏོ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ. ན་ཝ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ མ་ཏཱ ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠ ཝུ་ཏྟཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་ས་བྷཱ་ཝཱ་ནཾ, དི་ཊྛི་ས་བྷཱ་ཝཱ་ན་ཉྩ ཨེ་ཀེ་ཀཾ ས་ངྒ་ཧི་ཏ་ཏྟཱ. ཀི་ལེ་སཱ པ་ན སུ་ཏྟ་ནྟ་ཝ་སེ་ན, ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ཝ་སེ་ན་པི ད་ས. ཨི་ཏི ཨེ་ཝཾ པཱ་པཱ་ནཾ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ ས་ངྒ་ཧོ ན་ཝ་དྷཱ ཝུ་ཏྟོ. ཨེ་ཏྠ ཙ –
ན་ཝཱ་ཊྛ་ས་ངྒ་ཧཱ ལོ་བྷ-དི་ཊྛི་ཡོ ས་ཏྟ་ས་ངྒ་ཧཱ;
ཨ་ཝི་ཛྫཱ པ་ཊི་གྷོ པ་ཉྩ-ས་ངྒ་ཧོ ཙ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧཱ;
ཀ་ངྑཱ ཏི་ས་ངྒ་ཧཱ མཱ་ནུ་དྡྷ་ཙྩཱ ཐི་ནཾ དྭི་ས་ངྒ་ཧཾ.
ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་མི་དྡྷཱ་ཧི་རི་ཀཱ-ནོ་ཏྟ་པྤི་སྶཱ ནི་གཱུ་ཧ་ནཱ;
ཨེ་ཀ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ པཱ་པཱ, ཨི་ཙྩེ་ཝཾ ན་ཝ་ས་ངྒ་ཧཱ.
ཨ་ཀུ་ས་ལ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
མི་སྶ་ཀ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༥. ཧེ་ཏཱུ་སུ ཝ་ཏྟ་བྦཾ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་མེ་ཝ.
༡༦. ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨུ་པ་ག་ནྟྭཱ ཙི་ནྟ་ན་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན ཨུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ན་ཊྛེ་ན ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་དྷ་མྨ་ཛྷཱ་པ་ན་ཊྛེ་ན ཙ ཛྷཱ་ནཱ་ནི ཙ ཏཱ་ནི ཨ་ངྒཱ་ནི ཙ ས་མུ་དི་ཏཱ་ནཾ ཨ་ཝ་ཡ་ཝ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ངྒཱི་ཡ་ནྟི ཉཱ་ཡ་ནྟཱི་ཏི ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནི. ཨ་ཝ་ཡ་ཝ་ཝི་ནི་མུ་ཏྟ་སྶ ཙ ས་མུ་དཱ་ཡ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝེ་པི སེ་ན་ངྒ་ར་ཐ་ངྒཱ་ད་ཡོ ཝི་ཡ ཝི་སུཾ ཝི་སུཾ ཨ་ངྒ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝུ་ཙྩ་ནྟི ཨེ་ཀ་ཏོ ཧུ་ཏྭཱ ཛྷཱ་ན་བྷཱ་ཝེ་ན. དོ་མ་ན་སྶ་ཉྩེ་ཏྠ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཛྷཱ་ན་ངྒཾ, སེ་སཱ་ནི ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལཱ་བྱཱ་ཀ་ཏ་ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནི.
༡༧. སུ་ག་ཏི་དུ་གྒ་ཏཱི་ནཾ, ནི་བྦཱ་ན་སྶ ཙ ཨ་བྷི་མུ་ཁཾ པཱ་པ་ན་ཏོ མ་གྒཱ, ཏེ་སཾ པ་ཐ་བྷཱུ་ཏཱ་ནི ཨ་ངྒཱ་ནི, མ་གྒ་སྶ ཝཱ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀ་སྶ ཨ་ངྒཱ་ནི མ་གྒ་ངྒཱ་ནི. ས་མྨཱ ཨ་ཝི་པ་རཱི་ཏ་ཏོ པ་སྶ་ཏཱི་ཏི ས་མྨཱ་དི་ཊྛི. སཱ པ་ན ‘‘ཨ་ཏྠི དི་ནྣ’’ནྟྱཱ་དི་ཝ་སེ་ན ད་ས་ཝི་དྷཱ, པ་རི་ཉྙཱ་དི་ཀི་ཙྩ་ཝ་སེ་ན ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཱ ཝཱ. ས་མྨཱ ས་ངྐ་པྤེ་ནྟི ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤོ. སོ ནེ་ཀྑ་མྨ་ས་ངྐ་པྤ་ཨ་བྱཱ་པཱ་ད་ས་ངྐ་པྤ་ཨ་ཝི་ཧིཾ་སཱ་ས་ངྐ་པྤ་ཝ་སེ་ན ཏི་ཝི་དྷོ. ས་མྨཱ་ཝཱ་ཙཱ་ད་ཡོ ཧེ་ཊྛཱ ཝི་བྷཱ་ཝི་ཏཱ་ཝ. ས་མྨཱ ཝཱ་ཡ་མ་ནྟི ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ས་མྨཱ་ཝཱ་ཡཱ་མོ. ས་མྨཱ ས་ར་ནྟི ཨེ་ཏཱ་ཡཱ་ཏི ས་མྨཱ་ས་ཏི. ཨི་མེ་སཾ པ་ན བྷེ་དཾ ཨུ་པ་རི ཝ་ཀྑ་ཏི. ས་མྨཱ སཱ་མ་ཉྩ ཨཱ་དྷཱི་ཡ་ཏི ཨེ་ཏེ་ན ཙི་ཏྟ་ནྟི ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷི, པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཉྩ་ཝི་དྷཱ ཨེ་ཀ་གྒ་ཏཱ. མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཨཱ་ད་ཡོ དུ་གྒ་ཏི་མ་གྒ་ཏྟཱ མ་གྒ་ངྒཱ་ནི.
༡༨. ད་སྶ་ནཱ་དཱི་སུ ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དཱི་ཧི, ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ཏཾ་ས་ཧི་ཏ་ས་ནྟཱ་ན་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ ལི་ངྒཱ་དཱི་ཧི, ཛཱི་ཝ་ནེ ཛཱི་ཝ་ནྟེ་ཧི ཀ་མྨ་ཛ་རཱུ་པ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨེ་ཧི, མ་ན་ནེ ཛཱ་ན་ནེ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨེ་ཧི, སུ་ཁི་ཏཱ་དི་བྷཱ་ཝེ སུ་ཁི་ཏཱ་དཱི་ཧི ས་ཧ་ཛཱ་ཏེ་ཧི, ས་དྡ་ཧ་ནཱ་དཱི་སུ ས་དྡ་ཧ་ནཱ་དི་ཝ་ས་པྤ་ཝ་ཏྟེ་ཧི ཏེ་ཧེ་ཝ, ‘‘ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏཾ ཉ་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ ཏ་ཐཱ་པ་ཝ་ཏྟེ་ཧི ས་ཧ་ཛཱ་ཏེ་ཧི, ཨཱ་ཛཱ་ན་ནེ ཨ་ཉྙ་བྷཱ་ཝི་བྷཱ་ཝེ ཙ ཨཱ་ཛཱ་ན་ནཱ་དི་ཝ་ས་པྤ་ཝ་ཏྟེ་ཧི ས་ཧ་ཛཱ་ཏེ་ཧི ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་ནུ་ཝ་ཏྟཱ་པེ་ནྟཱ དྷ་མྨཱ ཨི་སྶ་ར་ཊྛེ་ན ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི ནཱ་མཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡ’’ནྟྱཱ་དི. ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ (ཝི་བྷ. ཨ་ཊྛ. ༢༡༩; ཝི་སུ་དྡྷི. ༢.༥༢༥) པ་ན ཨ་པ་རེ་པི ཨི་ནྡ་ལི་ངྒ་ཊྛཱ་ད་ཡོ ཨི་ནྡྲི་ཡ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡནྟི རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་ཝ་སེ་ན དུ་ཝི་དྷཾ ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ. ‘‘ཨ་ན་མ་ཏ་གྒེ སཾ་སཱ་རེ ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏཾ ཨ་མ་ཏཾ པ་དཾ, ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་དྷ་མྨ་མེ་ཝ ཝཱ ཉ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨེ་ཝ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡེ་ན པ་ཊི་པ་ནྣ་སྶ ཨི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ. ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་ཏི པ་ཋ་མ་མ་གྒེ་ན དི་ཊྛ་མ་རི་ཡཱ་དཾ ཨ་ན་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཛཱ་ནཱ་ཏི ཨི་ནྡྲི་ཡ་ཉྩཱ་ཏི ཨ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ. ཨ་ཉྙཱ་ཏཱ་ཝི་ནོ ཙ་ཏྟཱ་རི ས་ཙྩཱ་ནི པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ཋི་ཏ་སྶ ཨ་ར་ཧ་ཏོ ཨི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་ཉྙཱ་ཏཱ་ཝི་ནྡྲི་ཡཾ. དྷ་མྨ་ས་རཱུ་པ་ཝི་བྷཱ་ཝ་ན་ཏྠ་ཉྩེ་ཏྠ པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡ་གྒ་ཧ་ཎཾ, པུ་གྒ་ལ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡ་ཀི་ཙྩ་ཝི་སེ་ས་ཝི་བྷཱ་ཝ་ན་ཏྠཾ ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཱ་དཱི་ནཾ ག་ཧ་ཎཾ.
ཨེ་ཏྠ ཙ ས་ཏྟ་པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡཱ ཝི་སེ་ས་ནི་སྶ་ཡ་ཏྟཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི ཨཱ་དི་ཏོ ཝུ་ཏྟཱ་ནི, མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ པ་ན ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ་ཏ་ན་བྷཱ་ཝ་སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཨེ་ཏྠེ་ཝ ཝ་ཏྟ་བྦ་མྤི ཨ་རཱུ་པི་ནྡྲི་ཡེ་ཧི ས་ཧ ཨེ་ཀ་ཏོ ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཱ་ན་ནྟ་རཾ ཝུ་ཏྟཾ, སཱ་ཡཾ པ་ཉྙ་ཏྟི ཨི་མེ་སཾ ཝ་སེ་ན ‘‘ཨི་ཏྠཱི པུ་རི་སོ’’ཏི ཝི་བྷཱ་གཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཏ་ད་ན་ནྟ་རཾ བྷཱ་ཝ་དྭ་ཡཾ, ཏ་ཡི་མེ ཨུ་པཱ་དི་ནྣ་དྷ་མྨཱ ཨི་མ་སྶ ཝ་སེ་ན ཏི་ཊྛ་ནྟཱི་ཏི ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཏ་ཏོ པ་རཾ ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་ཏྟ་ས་ཉྙི་ཏོ དྷ་མྨ་པུ་ཉྫོ པ་བ་ནྡྷ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནོ ཨི་མཱ་ཧི ཝེ་ད་ནཱ་ཧི སཾ་ཀི་ལི་སྶ་ཏཱི་ཏི ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཏ་ཏོ ཝེ་ད་ནཱ་པ་ཉྩ་ཀཾ, ཏཱ་ཧི པ་ན ཝི་སུ་དྡྷི་ཀཱ་མཱ་ནཾ ཝོ་དཱ་ན་ས་མྦྷཱ་ར་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཏ་ཏོ ས་དྡྷཱ་དི་པ་ཉྩ་ཀཾ, ས་མྦྷཱུ་ཏ་ཝོ་དཱ་ན་ས་མྦྷཱ་རཱ ཙ ཨི་མེ་ཧི ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱི་ཏི ཝི་སུ་དྡྷི་པྤ་ཏྟཱ, ནི་ཊྛི་ཏ་ཀི་ཙྩཱ ཙ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཨ་ནྟེ ཏཱི་ཎི ཝུ་ཏྟཱ་ནི. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྠ་སི་དྡྷཱི་ཏི ཨ་ཉྙེ་སཾ ཨ་གྒ་ཧ་ཎ་ནྟི ཨི་ད་མེ་ཏེ་སཾ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན དེ་ས་ནཱ་ཡ ཀཱ་ར་ཎ་ནྟི ཨ་ལ་མ་ཏི་པྤ་པ་ཉྩེ་ན.
༡༩. ཨ་ས་དྡྷི་ཡ་ཀོ་ས་ཛྫ་པ་མཱ་ད་ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཨ་ཧི་རི་ཀ་ཨ་ནོ་ཏྟ་པྤ་ས་ངྑཱ་ཏེ་ཧི པ་ཊི་པ་ཀྑ་དྷ་མྨེ་ཧི ཨ་ཀ་མྤི་ཡ་ཊྛེ་ན, ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨེ་སུ ཐི་ར་བྷཱ་ཝེ་ན ཙ ས་དྡྷཱ་དཱི་ནི ས་ཏྟ བ་ལཱ་ནི, ཨ་ཧི་རི་ཀཱ་ནོ་ཏྟ་པྤ་དྭ་ཡཾ པ་ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨེ་སུ ཐི་ར་བྷཱ་ཝེ་ནེ་ཝ.
༢༠. ཨ་ཏྟཱ་དྷཱི་ན་པྤ་ཝ་ཏྟཱི་ནཾ པ་ཏི་བྷཱུ་ཏཱ དྷ་མྨཱ ཨ་དྷི་པ་ཏཱི. ‘‘ཚ་ནྡ་ཝ་ཏོ ཀིཾ་ནཱ་མ ན སི་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི’’ཏྱཱ་དི་ཀཾ ཧི པུ་བྦཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡཾ ལ་བྷི་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནེ ཙི་ཏྟེ ཚ་ནྡཱ་ད་ཡོ དྷུ་ར་བྷཱུ་ཏཱ ས་ཡཾ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨེ སཱ་དྷ་ཡ་མཱ་ནཱ ཧུ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི, ཏེ ཙ ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི, ཏེ་ན ཏེ ཨ་ཏྟཱ་དྷཱི་ནཱ་ནཾ པ་ཏི་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི. ཨ་ཉྙེ་སཾ ཨ་དྷི་པ་ཏི་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་དྷི་པ་ཏི་བྷཱ་ཝ་ནི་ཝཱ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨི་སྶ་རི་ཡཾ ཨ་དྷི་པ་ཏི་ཏཱ. ས་ནྟེ་སུ་པི ཨི་ནྡྲི་ཡ་ནྟ་རེ་སུ ཀེ་ཝ་ལཾ ད་སྶ་ནཱ་དཱི་སུ ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དཱི་ཧི ཨ་ནུ་ཝ་ཏྟཱ་པ་ན་མ་ཏྟཾ ཨི་ནྡྲི་ཡ་ཏཱ་ཏི ཨ་ཡཾ ཨ་དྷི་པ་ཏི་ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཝི་སེ་སོ.
༢༡. ཨོ་ཛ་ཊྛ་མ་ཀ་རཱུ་པཱ་ད་ཡོ ཨཱ་ཧ་ར་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ཧཱ་རཱ. ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རཱ་ཧཱ་རོ ཧི ཨོ་ཛ་ཊྛ་མ་ཀ་རཱུ་པཾ ཨཱ་ཧ་ར་ཏི, ཕ་སྶཱ་ཧཱ་རོ ཏི་སྶོ ཝེ་ད་ནཱ, མ་ནོ་ས་ཉྩེ་ཏ་ནཱ་ཧཱ་ར་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨཾ ཏཱི་སུ བྷ་ཝེ་སུ པ་ཊི་ས་ནྡྷིཾ. ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ཧཱ་ར་ས་ངྑཱ་ཏཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ས་ཧ་ཛཱ་ཏ་ནཱ་མ་རཱུ་པེ་ཨཱ་ཧ་ར་ཏི, ཀི་ཉྩཱ་པི ས་ཀ་ས་ཀ་པ་ཙྩ་ཡུ་པྤ་ནྣེ ཨཱ་ཧ་ར་ནྟཱ ཨ་ཉྙེ་པི ཨ་ཏྠི. ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀ་ས་ནྟ་ཏི་ཡཱ པ་ན ཝི་སེ་ས་པ་ཙྩ་ཡ་ཏྟཱ ཨི་མེ་ཡེ་ཝ ཙ་ཏྟཱ་རོ ‘‘ཨཱ་ཧཱ་རཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ.
ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རཱ་ཧཱ་ར་བྷ་ཀྑཱ་ན་ཉྷི ས་ཏྟཱ་ནཾ རཱུ་པ་ཀཱ་ཡ་སྶ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རཱ་ཧཱ་རོ ཝི་སེ་ས་པ་ཙྩ་ཡོ ཀ་མྨཱ་དི་ཛ་ནི་ཏ་སྶ་པི ཏ་སྶ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རཱ་ཧཱ་རཱུ་པ་ཏྠ་མྦྷ་བ་ལེ་ནེ་ཝ ད་ས་ཝ་སྶཱ་དི་པྤ་ཝ་ཏྟི་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ. ཏ་ཐཱ ཧེ་ས ‘‘དྷཱ་ཏི ཝི་ཡ ཀུ་མཱ་ར་སྶ, ཨུ་པ་ཏྠ་མྦྷ་ན་ཀ་ཡ་ནྟཾ ཝི་ཡ གེ་ཧ་སྶཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟོ. ཕ་སྶོཔི སུ་ཁཱ་དི་ཝ་ཏྠུ་བྷཱུ་ཏཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཕུ་ས་ནྟོ་ཡེ་ཝ སུ་ཁཱ་དི་ཝེ་ད་ནཱ་པ་ཝ་ཏྟ་ནེ་ན ས་ཏྟཱ་ནཾ ཋི་ཏི་ཡཱ པ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི. མ་ནོ་ས་ཉྩེ་ཏ་ནཱ ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ཡཱུ་ཧ་མཱ་ནཱ་ཡེ་ཝ བྷ་ཝ་མཱུ་ལ་ནི་པྥཱ་ད་ན་ཏོ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཋི་ཏི་ཡཱ པ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི. ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཝི་ཛཱ་ན་ནྟ་མེ་ཝ ནཱ་མ་རཱུ་པ་པྤ་ཝ་ཏྟ་ནེ་ན ས་ཏྟཱ་ནཾ ཋི་ཏི་ཡཱ པ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ་ཡེ་ཝ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ས་ནྟཱ་ན་སྶ ཝི་སེ་ས་པ་ཙྩ་ཡ་ཏྟཱ ‘‘ཨཱ་ཧཱ་རཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ, ཕ་སྶཱ་དཱི་ནཾ དུ་ཏི་ཡཱ་དི་བྷཱ་ཝོ དེ་ས་ནཱ་ཀྐ་མ་ཏོ, ན ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཀྐ་མ་ཏོ.
༢༦. པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནཾ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ར་ཧེ་ན ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ ཨ་བྷི་ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟ་ཏྟཱ ཏེ་སུ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ནི་པི ཨུ་པེ་ཀྑཱ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑཱ་ནི ཨུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་ཀཱ་ར་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཛྷཱ་ན་ངྒ་བྷཱ་ཝེ་ན ན ཨུ་དྡྷ་ཊཱ་ནི. ‘‘ཝི་ཏ་ཀྐ་པ་ཙྪི་མ་ཀཾ ཧི ཛྷཱ་ན་ངྒ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. དྭི་པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་ཏྟི་ཀ་ས་ནྟཱི་ར་ཎ་ཏྟི་ཀ་ཝ་སེ་ན སོ་ལ༹་ས་ཙི་ཏྟེ་སུ ཝཱི་རི་ཡཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཏ་ཏྠ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནོ་པི ས་མཱ་དྷི བ་ལ་བྷཱ་ཝཾ ན ག་ཙྪ་ཏི. ‘‘ཝཱི་རི་ཡ་པ་ཙྪི་མ་ཀཾ བ་ལ’’ནྟི ཧི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཐཱ ཨ་ཊྛཱ་ར་སཱ་ཧེ་ཏུ་ཀེ་སུ ཧེ་ཏུ་ཝི་ར་ཧ་ཏོ མ་གྒ་ངྒཱ་ནི ན ལ་བྦྷ་ནྟི. ‘‘ཧེ་ཏུ་པ་ཙྪི་མ་ཀཾ མ་གྒ་ངྒ’’ནྟི (དྷ. ས. ཨ་ཊྛ. ༤༣༨) ཧི ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཨི་མ་མ་ཏྠཾ མ་ན་སི ནི་དྷཱ་ཡཱ་ཧ ‘‘དྭི་པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་སཱུ’’ཏྱཱ་དི. ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནི ན ལ་བྦྷ་ནྟཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.
༢༧. ཨ་དྷི་མོ་ཀྑ་ཝི་ར་ཧ་ཏོ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ཙི་ཏྟེ ཨེ་ཀ་གྒ་ཏཱ ཙི་ཏྟ་ཊྛི་ཏི་མ་ཏྟཾ, ན པ་ན མི་ཙྪཱ་ས་མཱ་དྷི་ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡ་ས་མཱ་དྷི་བ་ལ་ཝོ་ཧཱ་རཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཏ་ཐཱ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ཙི་ཏྟེ’’ཏྱཱ་དི.
༢༨. དྭི་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཏི་ཧེ་ཏུ་ཀགྒ་ཧ་ཎེ་ན ཨེ་ཀ་ཧེ་ཏུ་ཀེ་སུ ཨ་དྷི་པ་ཏཱི་ནཾ ཨ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏི. ཛ་ཝ་ནེ་སྭེ་ཝཱཏི ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎཾ ལོ་ཀི་ཡ་ཝི་པཱ་ཀེ་སུ ཨ་དྷི་པ་ཏཱི་ནཾ ཨ་ས་མྦྷ་ཝ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ. ན ཧི ཏེ ཚ་ནྡཱ་དཱི་ནི པུ་ར་ཀྑ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི. ཝཱི་མཾ་སཱ་དྷི་པ་ཏི་ནོ དྭི་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཛ་ཝ་ནེ་སུ ཨ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ ཙི་ཏྟཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་སྶ ཙ ས་མྦྷ་ཝཱ་ནུ་རཱུ་པ་ཏོ ལ་བྦྷ་མཱ་ན་ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡཱ་ཧ ‘‘ཡ་ཐཱ་ས་མྦྷ་ཝ’’ནྟི. ཨེ་ཀོ་ཝ ལ་བྦྷ་ཏི, ཨི་ཏ་ར་ཐཱ ཨ་དྷི་པ་ཏི་བྷཱ་ཝཱ་ཡོ་ག་ཏོ, ཏེ་ནེ་ཝ ཧི བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ‘‘ཧེ་ཏཱུ ཧེ་ཏུ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཀཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་ཙྩ་ཡོ’’ཏྱཱ་དི་ནཱ (པ་ཊྛཱ. ༡.༡.༡) ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡ་ནི་དྡེ་སེ ཝི་ཡ ‘‘ཨ་དྷི་པ་ཏཱི ཨ་དྷི་པ་ཏི་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཀཱ་ན’’ནྟྱཱ་དི་ནཱ ཨ་ཝ་ཏྭཱ ‘‘ཚ་ནྡཱ་དྷི་པ་ཏི ཚ་ནྡ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཀཱ་ན’’ནྟྱཱ་དི་ནཱ (པ་ཊྛཱ. ༡.༡.༣) ཨེ་ཀེ་ཀཱ་དྷི་པ་ཏི་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཨ་དྷི་པ་ཏི་པ་ཙྩ་ཡོ ཨུ་དྡྷ་ཊོ.
༢༩. ཝ་ཏྠུ་ཏོ དྷ་མྨ་ཝ་སེ་ན ཧེ་ཏུ་དྷ་མྨཱ ཚ, ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནི པ་ཉྩ སོ་མ་ན་སྶ་དོ་མ་ན་སྶུ་པེ་ཀྑཱ་ནཾ ཝེ་ད་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀ་ཏོ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ, མ་གྒ་ངྒཱ ན་ཝ མི་ཙྪཱ་ས་ངྐ་པྤ་ཝཱ་ཡཱ་མ་ས་མཱ་དྷཱི་ནཾ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝཱི་རི་ཡ་ཙི་ཏྟེ་ཀ་གྒ་ཏཱ་ས་བྷཱ་ཝེ་ན ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤཱ་དཱི་ཧི ཨེ་ཀ་ཏོ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ. ཨི་ནྡྲི་ཡ་དྷ་མྨཱ སོ་ལ༹་ས པ་ཉྩ་ནྣཾ ཝེ་ད་ནི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཝེ་ད་ནཱ་སཱ་མ་ཉྙེ་ན, ཏི་ཎྞཾ ལོ་ཀུ་ཏྟ་རི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡ་སྶ ཙ ཉཱ་ཎ་སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཨེ་ཀ་ཏོ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ, རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཱ་ན་ཉྩ ཝི་སུཾ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ, བ་ལ་དྷ་མྨཱ པ་ན ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ན་ཝ ཨཱི་རི་ཏཱ, ཨ་དྷི་པ་ཏི་དྷ་མྨཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝུ་ཏྟཱ, ཨཱ་ཧཱ་རཱ ཏ་ཐཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ཀུ་ས་ལཱ་དཱི་ཧི ཏཱི་ཧི ས་མཱ་ཀི་ཎྞོ ཏ་ཏོ་ཡེ་ཝ མི་སྶ་ཀ་ས་ངྒ་ཧོ ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མ་ཀོ ས་ངྒ་ཧོ ས་ཏྟ་དྷཱ ཝུ་ཏྟོ. ཨེ་ཏྠ ཙ –
པ་ཉྩ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ པ་ཉྙཱ, ཝཱ་ཡཱ་མེ་ཀ་གྒ་ཏཱ པ་ན;
ཙ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ ཙི་ཏྟཾ, ས་ཏི ཙེ་ཝ ཏི་ས་ངྒ་ཧཱ.
ས་ངྐ་པྤོ ཝེ་ད་ནཱ ས་དྡྷཱ, དུ་ཀ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ མ་ཏཱ;
ཨེ་ཀེ་ཀ་ས་ངྒ་ཧཱ སེ་སཱ, ཨ་ཊྛ་ཝཱི་ས་ཏི བྷཱ་སི་ཏཱ.
མི་སྶ་ཀ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༠. པ་ཊྛཱ་ཏཱི་ཏི པ་ཊྛཱ་ནཾ, ཨ་སུ་བྷ་གྒ་ཧ་ཎཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨ་ནུ་པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཀཱ་ཡཱ་དི་ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏྱ་ཏྠོ, ས་ཏི་ཡེ་ཝ པ་ཊྛཱ་ནཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ. ཏཾ པ་ན ཀཱ་ཡ་ཝེ་ད་ནཱ་ཙི་ཏྟ་དྷ་མྨེ་སུ ཨ་སུ་བྷ་དུ་ཀྑཱ་ནི་ཙྩཱ་ན་ཏྟཱ་ཀཱ་ར་གྒ་ཧ་ཎ་ཝ་སེ་ན, སུ་བྷ་སུ་ཁ་ནི་ཙྩ་ཨ་ཏྟ་ས་ཉྙཱ་ཝི་པ་ལླཱ་ས་པྤ་ཧཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཙ ཙ་ཏུ་བྦི་དྷ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ’’ཏི. ཀུ་ཙྪི་ཏཱ་ནཾ ཀེ་སཱ་དཱི་ནཾ ཨཱ་ཡོ་ཏི ཀཱ་ཡོ, ས་རཱི་རཾ, ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་སཱ་ནཾ ཝཱ ས་མཱུ་ཧོ ཀཱ་ཡོ, ཏ་སྶ ཨ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ པ་རི་ཀ་མྨ་ཝ་སེ་ན, ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཙ ས་ར་ཎཾ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ. དུ་ཀྑ་དུ་ཀྑ་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དུ་ཀྑ་ས་ངྑཱ་ར་དུ་ཀྑ་བྷཱུ་ཏཱ་ནཾ ཝེ་ད་ནཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ ཝེ་ད་ནཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ. ཏ་ཐཱ ས་རཱ་ག་མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་དི་ཝ་སེ་ན ས་མྤ་ཡོ་ག་བྷཱུ་མི་བྷེ་དེ་ན བྷི་ནྣ་སྶེ་ཝ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ. ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ བྷི་ནྣ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ན་མེ་ཝ ཨ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ.
༣༡. ས་མྨཱ པ་ད་ཧ་ནྟི ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཾ, ཝཱ་ཡཱ་མོ. སོ ཙ ཀི་ཙྩ་བྷེ་དེ་ན ཙ་ཏུ་བྦི་དྷོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཱ’’ཏྱཱ་དི. ཨ་སུ་བྷ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཝཱ་ཡ་མ་ནཾ ཝཱ་ཡཱ་མོ. བྷི་ཡྻོ་བྷཱ་ཝཱ་ཡཱཏི ཨ་བྷི་ཝུ་དྡྷི་ཡཱ.
༣༢. ཨི་ཛ྄ཛྷ་ཏི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཱ་དི་ཀཾ ཨེ་ཏཱ་ཡཱ་ཧི ཨི་དྡྷི, ཨི་དྡྷི་ཝི་དྷ་ཉཱ་ཎཾ ཨི་དྡྷི་ཡཱ པཱ་དོ ཨི་དྡྷི་པཱ་དོ, ཚ་ནྡོ་ཡེ་ཝ ཨི་དྡྷི་པཱ་དོ ཚ་ནྡི་དྡྷི་པཱ་དོ.
༣༥. བུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི་ཏི བོ་དྷི, ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝི་པ་སྶ་ཀ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡོ་གཱ་ཝ་ཙ་རོ. ཡཱ་ཡ ཝཱ སོ ས་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ་ཡ དྷ་མྨ་སཱ་མ་གྒི་ཡཱ བུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི ས་ཙྩཱ་ནི པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཀི་ལེ་ས་ནི་དྡཱ་ཏོ ཝཱ ཝུ་ཊྛཱ་ཏི, ཀི་ལེ་ས་ས་ངྐོ་ཙཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཝཱ མ་གྒ་ཕ་ལ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཝི་ཀ་ས་ཏི, སཱ དྷ་མྨ་སཱ་མ་གྒཱི བོ་དྷི, ཏ་སྶ བོ་དྷི་སྶ, ཏ་སྶཱ ཝཱ བོ་དྷི་ཡཱ ཨ་ངྒ་བྷཱུ་ཏཱ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ་ཏི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ, ཏེ པ་ན དྷ་མྨ་ཝ་སེ་ན ས་ཏྟ་ཝི་དྷཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ’’ཏྱཱ་དི. ས་ཏི་ཡེ་ཝ སུ་ནྡ་རོ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ, སུ་ནྡ་ར་སྶ ཝཱ བོ་དྷི་སྶ, སུ་ནྡ་རཱ་ཡ ཝཱ བོ་དྷི་ཡཱ ཨ་ངྒོ་ཏི ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ. དྷ་མྨེ ཝི་ཙི་ནཱ་ཏི ཨུ་པ་པ་རི་ཀྑ་ཏཱི་ཏི དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡོ, ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པ་ཉྙཱ. ཨུ་པེ་ཀྑཱཏི ཨི་དྷ ཏ་ཏྲ་མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟུ་པེ་ཀྑཱ.
༤༠. ‘‘ས་ཏྟ་དྷཱ ཏ་ཏྠ ས་ངྒ་ཧོ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ་ན པུ་ན ཏཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ས་ངྐ་པྤ་པ་སྶ་དྡྷི ཙཱ’’ཏྱཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཝཱི་རི་ཡཾ ན་ཝ་ཊྛཱ་ནཾ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ན་ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཝཱི་རི་ཡི་དྡྷི་པཱ་ད་ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡ་ཝཱི་རི་ཡ་བ་ལ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ས་མྨཱ་ཝཱ་ཡཱ་མ་ཝ་སེ་ན ན་ཝ་ཀི་ཙྩ་ཏྟཱ, ས་ཏི ཨ་ཊྛ་ཊྛཱ་ནཱ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་ཙ་ཏུ་ཀྐ་ས་ཏི་ནྡྲི་ཡ་ས་ཏི་བ་ལ་ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ས་མྨཱ་ས་ཏི་ཝ་སེ་ན ཨ་ཊྛ་ཀི་ཙྩ་ཏྟཱ. ས་མཱ་དྷི ཙ་ཏུ་ཊྛཱ་ནོ ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡ་ས་མཱ་དྷི་བ་ལ་ས་མཱ་དྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷི་ཝ་སེ་ན ཙ་ཏུ་ཀི་ཙྩ་ཏྟཱ, པ་ཉྙཱ པ་ཉྩ་ཊྛཱ་ནཱ ཝཱི་མཾ་སི་དྡྷི་པཱ་ད་པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡ་པ་ཉྙཱ་བ་ལ་དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཝ་སེ་ན པ་ཉྩ་ཀི་ཙྩ་ཏྟཱ, ས་དྡྷཱ དྭི་ཊྛཱ་ནཱ ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡ་ས་དྡྷཱ་བ་ལ་ཝ་སེ་ན དྭི་ཀི་ཙྩ་ཏྟཱ. ཨེ་སོ ཨུ་ཏྟ་མཱ་ནཾ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝི་སི་ཊྛཱ་ནཾ ས་ཏྟ་ཏིཾ་ས དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ཝ་རོ ཨུ་ཏྟ་མོ ཝི་བྷཱ་གོ.
༤༡. ལོ་ཀུ་ཏྟ་རེ ཨ་ཊྛ་ཝི་དྷེ་པི ས་བྦེ ས་ཏྟ་ཏིཾ་ས དྷ་མྨཱ ཧོ་ནྟི, ས་ངྐ་པྤ་པཱི་ཏི་ཡོ ན ཝཱ ཧོ་ནྟི, དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀེ ས་ངྐ་པྤ་སྶ, ཙ་ཏུ་ཏྠ་པ་ཉྩ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀེ པཱི་ཏི་ཡཱ ཙ ཨ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ ན ཧོ་ནྟི ཝཱ, ལོ་ཀི་ཡེ་པི ཙི་ཏྟེ སཱི་ལ་ཝི་སུ་དྡྷཱ་དི ཚ་བྦི་སུ་དྡྷི་པ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ ཡ་ཐཱ་ཡོ་གཾ ཏཾ་ཏཾ་ཀི་ཙྩ་སྶ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཝ་སེ་ན ཀེ་ཙི ཀ་ཏྠ་ཙི ཝི་སུཾ ཝི་སུཾ ཧོ་ནྟི, ཀ་ཏྠ་ཙི ན ཝཱ ཧོ་ནྟི.
བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ས་བྦ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤༢. ཨ་ཏཱི་ཏཱ་ནཱ་ག་ཏ་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་དི་བྷེ་ད་བྷི་ནྣཱ ཏེ ཏེ ས་བྷཱ་ག་དྷ་མྨཱ ཨེ་ཀ་ཛ྄ཛྷཾ རཱ་ས་ཊྛེ་ན ཁ་ནྡྷཱ. ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ – ‘‘ཏ་དེ་ཀ་ཛ྄ཛྷཾ ཨ་བྷི་སཾ་ཡཱུ་ཧི་ཏྭཱ ཨ་བྷི་ས་ངྑི་པི་ཏྭཱ ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ’’ཏྱཱ་དི (ཝི་བྷ. ༢), ཏེ པ་ནེ་ཏེ ཁ་ནྡྷཱ བྷཱ་ཛ་ན་བྷོ་ཛ་ན་བྱ་ཉྫ་ན་བྷ་ཏྟ་ཀཱ་ར་ཀ་བྷུ་ཉྫ་ཀ་ཝི་ཀ་པྤ་ཝ་སེ་ན པ་ཉྩེ་ཝ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ’’ཏྱཱ་དི. རཱུ་པ་ཉྷི ཝེ་ད་ནཱ་ནི་སྶ་ཡ་ཏྟཱ བྷཱ་ཛ་ན་ཊྛཱ་ནི་ཡཾ, ཝེ་ད་ནཱ བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦ་ཏྟཱ བྷོ་ཛ་ན་ཊྛཱ་ནི་ཡཱ, ས་ཉྙཱ ཝེ་ད་ནཱ་སྶཱ་ད་ལཱ་བྷ་ཧེ་ཏུ་ཏྟཱ བྱ་ཉྫ་ན་ཊྛཱ་ནི་ཡཱ, ས་ངྑཱ་རཱ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ར་ཎ་ཏོ བྷ་ཏྟ་ཀཱ་ར་ཀ་ཊྛཱ་ནི་ཡཱ, ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨུ་པ་བྷུ་ཉྫ་ཀ་ཏྟཱ བྷུ་ཉྫ་ཀ་ཊྛཱ་ནི་ཡཾ. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཙ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྠ་སི་དྡྷཱི་ཏི པ་ཉྩེ་ཝ ཝུ་ཏྟཱ. དེ་ས་ནཱ་ཀྐ་མེ་པི ཨི་ད་མེ་ཝ ཀཱ་ར་ཎཾ ཡ་ཏྠ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཡ་ཉྩ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཡེ་ན ཙ བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཡོ ཙ བྷོ་ཛ་ཀོ, ཡོ ཙ བྷུ་ཉྫི་ཏཱ, ཏེ་སཾ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ད་སྶེ་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏྟཱ.
༤༣. ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ་ནཾ གོ་ཙ་རཱ ཁ་ནྡྷཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ, ཏེ པ་ན ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཝི་ས་ཡ་བྷཱ་ཝེ་ན ག་ཧི་ཏཱ རཱུ་པཱ་ད་ཡོ པ་ཉྩེ་ཝཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘རཱུ་པུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ’’ཏྱཱ་དི. ས་བྦ་ས་བྷཱ་ག་དྷ་མྨ་ས་ངྒ་ཧ་ཏྠཾ ཧི སཱ་ས་ཝཱ, ཨ་ནཱ་ས་ཝཱ་པི དྷ་མྨཱ ཨ་ཝི་སེ་ས་ཏོ ‘‘པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷཱ’’ཏི དེ་སི་ཏཱ. ཝི་པ་སྶ་ནཱ་བྷཱུ་མི་ས་ནྡ་སྶ་ན་ཏྠཾ པ་ན སཱ་ས་ཝཱ་ཝ ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ’’ཏི. ཡ་ཐཱ པ་ནེ་ཏྠ ཝེ་ད་ནཱ་ད་ཡོ སཱ་ས་ཝཱ, ཨ་ནཱ་ས་ཝཱ ཙ, ན ཨེ་ཝཾ རཱུ་པཾ, ཨེ་ཀ་ནྟ་ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཏྟཱ. ས་བྷཱ་ག་རཱ་སི་ཝ་སེ་ན པ་ན ཏཾ ཁ་ནྡྷེ་སུ དེ་སི་ཏཾ, ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡ་བྷཱ་ཝེ་ན, པ་ན རཱ་སི་ཝ་སེ་ན ཙ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སཱུ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ.
༤༤. ཨཱ་ཡ་ཏ་ནྟི ཨེ་ཏྠ ཏཾ་ཏཾ་དྭཱ་རཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ ཏེ་ན ཏེ་ན ཀི་ཙྩེ་ན གྷ་ཊྚེ་ནྟི ཝཱ་ཡ་མ་ནྟི, ཨཱ་ཡ་བྷཱུ་ཏེ ཝཱ ཏེ དྷ་མྨེ ཨེ་ཏཱ་ནི ཏ་ནོ་ནྟི ཝི་ཏྠཱ་རེ་ནྟི, ཨཱ་ཡ་ཏཾ ཝཱ སཾ་སཱ་ར་དུ་ཀྑཾ ན་ཡ་ནྟི པ་ཝ་ཏྟེ་ནྟི, ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དཱི་ནཾ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ་ནཱི་ཏི ཝཱ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི. ཨ་པི་ཙ ལོ་ཀེ ནི་ཝཱ་ས་ཨཱ་ཀ་ར་ས་མོ་ས་ར་ཎ་ས་ཉྫཱ་ཏི་ཊྛཱ་ནཾ ‘‘ཨཱ་ཡ་ཏ་ན’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཨེ་ཏེ་པི ཏཾ་ཏཾ་དྭཱ་རི་ཀཱ་ནཾ, ཏཾ་ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ན་ཉྩ ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དཱི་ནཾ ནི་ཝཱ་ས་ཊྛཱ་ན་ཏཱ་ཡ, ཏེ་ས་མེ་ཝ ཨཱ་ཀི་ཎྞ་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཀ་ར་ཊྛཱ་ན་ཏཱ་ཡ, དྭཱ་རཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏོ ས་མོ་ས་ར་ནྟཱ་ནཾ ས་མོ་ས་ར་ཎ་ཊྛཱ་ན་ཏཱ་ཡ, ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱ་ནཾ ས་ཉྫཱ་ཏི་ཊྛཱ་ན་ཏཱ་ཡ ཙ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི. ཏཱ་ནི པ་ན དྭཱ་ར་བྷཱུ་ཏཱ་ནི ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི ཚ, ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ་ནི ཙ བཱ་ཧི་རཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི ཚཱ་ཏི དྭཱ་ད་ས་ཝི་དྷཱ་ནཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ན’’ནྟྱཱ་དི. ཙ་ཀྑུ ཙ ཏཾ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ཉྩཱ་ཏི ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ་པི.
ཨེ་ཏྠ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ་ཏ་ནེ་སུ ས་ནི་ད་སྶ་ན་ས་པྤ་ཊི་གྷཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏྟཱ ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཝི་བྷཱུ་ཏ་ནྟི ཏཾ པ་ཋ་མཾ ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་ད་ན་ནྟ་རཾ ཨ་ནི་ད་སྶ་ན་ས་པྤ་ཊི་གྷཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི ཨི་ཏ་རཱ་ནི, ཏ་ཏྠཱ་པི ཨ་ས་མྤ་ཏྟ་གྒཱ་ཧ་ཀ་སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ན་ནྟ་རཾ སོ་ཏཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཝུ་ཏྟཾ, ཨི་ཏ་རེ་སུ སཱི་གྷ་ཏ་རཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་གྒ་ཧ་ཎ་ས་མ་ཏྠ་ཏྟཱ གྷཱ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནཾ པ་ཋ་མཾ ཝུ་ཏྟཾ. པུ་ར་ཏོ ཋ་པི་ཏ་མ་ཏྟ་སྶ ཧི བྷོ་ཛ་ནཱ་དི་ཀ་སྶ ག་ནྡྷོ ཝཱ་ཏཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན གྷཱ་ནེ པ་ཊི་ཧ་ཉྙ་ཏི, ཏ་ད་ན་ནྟ་རཾ པ་ན པ་དེ་ས་ཝུ་ཏྟི་སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་ཏོ ས་བྦ་ཊྛཱ་ནི་ཀཾ ཀཱ་ཡཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, ཏ་ཏོ པ་ཉྩ་ནྣ་མྤི གོ་ཙ་ར་གྒ་ཧ་ཎ་ས་མ་ཏྠཾ མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟཱ་ནཾ པ་ན ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ཏེ་སཾ ཏེ་སཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དཱི་ནི ཝུ་ཏྟཱ་ནི.
༤༥. ཨ་ཏྟ་ནོ ས་བྷཱ་ཝཾ དྷཱ་རེ་ནྟཱི་ཏི དྷཱ་ཏུ་ཡོ. ཨ་ཐ ཝཱ ཡ་ཐཱ་ས་མྦྷ་ཝཾ ཨ་ནེ་ཀ་པྤ་ཀཱ་རཾ སཾ་སཱ་ར་དུ་ཀྑཾ ཝི་ད་ཧ་ནྟི, བྷཱ་ར་ཧཱ་རེ་ཧི ཝི་ཡ ཙ བྷཱ་རོ ས་ཏྟེ་ཧི དྷཱི་ཡ་ནྟི དྷཱ་རི་ཡ་ནྟི, ཨ་ཝ་ས་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ དུ་ཀྑ་ཝི་དྷཱ་ན་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཙེ་ཏཱ, ས་ཏྟེ་ཧི ཙ སཾ་སཱ་ར་དུ་ཀྑཾ ཨ་ནུ་ཝི་དྷཱི་ཡ་ཏི ཨེ་ཏཱ་ཧི, ཏ་ཐཱ་ཝི་ཧི་ཏ་ཉྩ ཨེ་ཏཱ་སྭེ་ཝ མཱི་ཡ་ཏི ཋ་པི་ཡ་ཏི, ར་ས་སོ་ཎི་ཏཱ་དི་ས་རཱི་རཱ་ཝ་ཡ་ཝ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཝི་ཡ, ཧ་རི་ཏཱ་ལ་མ་ནོ་སི་ལཱ་དི་སེ་ལཱ་ཝ་ཡ་ཝ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཝི་ཡ ཙ ཉེ་ཡྻཱ་ཝ་ཡ་ཝ་བྷཱུ་ཏཱ ཙཱ་ཏི དྷཱ་ཏུ་ཡོ. ཡ་ཐཱ་ཧུ –
‘‘ཝི་ད་ཧ་ཏི ཝི་དྷཱ་ན་ཉྩ, དྷཱི་ཡ་ཏེ ཙ ཝི་དྷཱི་ཡ་ཏེ;
ཨེ་ཏཱ་ཡ དྷཱི་ཡ་ཏེ ཨེ་ཏྠ, ཨི་ཏི ཝཱ དྷཱ་ཏུ་ས་མྨ་ཏཱ;
ས་རཱི་ར་སེ་ལཱ་ཝ་ཡ་ཝ-དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཝི་ཡ དྷཱ་ཏུ་ཡོ’’ཏི.
ཏཱ པ་ན མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་ཏྟ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་སེ་ན ས་ཏྟ་དྷཱ བྷི་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ཝ་སེ་སེ་ཧི ཨེ་ཀཱ་ད་སཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི ས་ཧ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་དྷཱ་ཏཱུ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཙ་ཀྑུ་དྷཱ་ཏཱུ’’ཏྱཱ་དི. ཀ་མ་ཀཱ་ར་ཎཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ད་ཊྛ་བྦཾ.
༤༦. ཨ་རི་ཡ་ཀ་ར་ཏྟཱ ཨ་རི་ཡཱ་ནི, ཏ་ཙྪ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ས་ཙྩཱ་ནཱི་ཏི ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཱ་ནི. ཨི་མཱ་ནི ཧི ཙ་ཏྟཱ་རོ པ་ཊི་པ་ནྣ་ཀེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཕ་ལ་ཊྛེ་ཏི ཨ་ཊྛ་ཨ་རི་ཡ་པུ་གྒ་ལེ སཱ་དྷེ་ནྟི ཨ་ས་ཏི ས་ཙྩ་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷེ ཏེ་སཾ ཨ་རི་ཡ་བྷཱ་ཝཱ་ནུ་པ་ག་མ་ན་ཏོ, ས་ཏི ཙ ཏ་སྨིཾ ཨེ་ཀ་ནྟེ་ན ཏ་བྦྷཱ་ཝཱུ་པ་ག་མ་ན་ཏོ ཙ. དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡ་ནི་རོ་དྷ་མ་གྒཱ་ན་མེ་ཝ པ་ན ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ བཱ་དྷ་ཀ་ཏྟཾ པ་བྷ་ཝ་ཏྟཾ ནི་སྶ་ར་ཎ་ཏྟཾ ནི་ཡྻཱ་ནི་ཀ་ཏྟཾ, ནཱ་ཉྙེ་སཾ, བཱ་དྷ་ཀཱ་དི་བྷཱ་ཝོ་ཡེ་ཝ ཙ དུ་ཀྑཱ་དཱི་ནཾ, ན ཨ་བཱ་དྷ་ཀཱ་དི་བྷཱ་ཝོ, ཏ་སྨཱ ཨ་ཉྙ་ཏྠཱ་བྷཱ་ཝ་ཏ་ཏྠ་བྱཱ་པི་ཏཱ་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན ལ་ཀྑ་ཎེ་ན ཨེ་ཏཱ་ནི ཏ་ཙྪཱ་ནི. ཏེ་ནཱ་ཧུ པོ་རཱ་ཎཱ –
‘‘བོ་དྷཱ་ནུ་རཱུ་པཾ ཙ་ཏྟཱ་རོ, ཚི་ནྡ་ནྟེ ཙ་ཏུ་རོ མ་ལེ;
ཁཱི་ཎ་དོ་སེ ཙ ཙ་ཏྟཱ་རོ, སཱ་དྷེ་ནྟཱ་རི་ཡ་པུ་གྒ་ལེ.
‘‘ཨ་ཉྙ་ཏྠ བཱ་དྷ་ཀ་ཏྟཱ་དི, ན ཧི ཨེ་ཏེ་ཧི ལ་བྦྷ་ཏི;
ནཱ་བཱ་དྷ་ཀ་ཏྟ་མེ་ཏེ་སཾ, ཏ་ཙྪཱ་ནེ་ཏཱ་ནི་ཝེ་ཏ་ཏོ’’ཏི.
ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ ཝཱ ས་ཙྩཱ་ནི ཏེ་ཧི པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏ་བྦ་ཏྟཱ, ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝཱ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ ས་ཙྩཱ་ནི ཏེ་ན དེ་སི་ཏ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཱ་ནི. ཏཱ་ནི པ་ན སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཱ་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་ཕ་ལ་ཧེ་ཏུ་ཝ་སེ་ན ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཱ་ནཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཱ་ནཱི’’ཏྱཱ་དི. ཏ་ཏྠ ཀུ་ཙྪི་ཏ་ཏྟཱ, ཏུ་ཙྪ་ཏྟཱ ཙ དུ་ཀྑཾ. ཀ་མྨཱ་དི་པ་ཙྩ་ཡ་ས་ནྣི་ཊྛཱ་ནེ དུ་ཀྑུ་པྤ་ཏྟི་ནི་མི་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ས་མུ་ད་ཡོ ས་མུ་དེ་ཏི ཨེ་ཏ་སྨཱ དུ་ཀྑ་ནྟི ཀ་ཏྭཱ, དུ་ཀྑ་སྶ ས་མུ་ད་ཡོ དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡོ. དུ་ཀྑ་སྶ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་ནི་རོ་དྷོ ཨེ་ཏྠ, ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ཝཱ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷོ. དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷཾ ག་ཙྪ་ཏི, པ་ཊི་པ་ཛྫ་ནྟི ཙ ཏཾ ཨེ་ཏཱ་ཡཱ་ཏི དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནི་པ་ཊི་པ་དཱ.
༤༧. ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ནཾ, སོ་ལ༹་ས་སུ་ཁུ་མ་རཱུ་པཱ་ནཾ, ནི་བྦཱ་ན་སྶ ཙ ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀཱུ་ན་ས་ཏྟ་ཏི དྷ་མྨཱ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནེ་སུ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, དྷཱ་ཏཱུ་སུ དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏཱུ་ཏི ཙ ས་ངྑཾ ག་ཙྪ་ནྟི.
༤༩. སེ་སཱ ཙེ་ཏ་སི་ཀཱཏི ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཧི སེ་སཱ པ་ཉྙཱ་ས ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ. ཀ་སྨཱ པ་ན ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ ཝི་སུཾ ཀ་ཏཱ་ཏི? ཝ་ཊྚ་དྷ་མྨེ་སུ ཨ་སྶཱ་ད་ཏ་དུ་པ་ཀ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀ་དྷ་མྨེ་སུ ཧི ཨ་སྶཱ་ད་ཝ་ས་པྤ་ཝ་ཏྟཱ ཝེ་ད་ནཱ, ཨ་སུ་བྷེ སུ་བྷཱ་དི་ས་ཉྙཱ་ཝི་པ་ལླཱ་ས་ཝ་སེ་ན ཙ ཏ་སྶཱ ཏ་དཱ་ཀཱ་ར་པྤ་ཝ་ཏྟཱི་ཏི ཏ་དུ་པ་ཀ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ ས་ཉྙཱ, ཏ་སྨཱ སཾ་སཱ་ར་སྶ པ་དྷཱ་ན་ཧེ་ཏུ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཏཱ ཝི་ནི་བྷུ་ཛྫི་ཏྭཱ དེ་སི་ཏཱ་ཏི. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཡེ་ན –
‘‘ཝ་ཊྚ་དྷ་མྨེ་སུ ཨ་སྶཱ་དཾ, ཏ་ད་སྶཱ་དུ་པ་སེ་ཝ་ནཾ;
ཝི་ནི་བྷུ་ཛྫ ནི་ད་སྶེ་ཏུཾ, ཁ་ནྡྷ་དྭ་ཡ་མུ་དཱ་ཧ་ཊ’’ནྟི. (ནཱ་མ. པ་རི. ༦༤༩);
༥༠. ན་ནུ ཙ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏཱུ་སུ ནི་བྦཱ་ནཾ ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ, ཁ་ནྡྷེ་སུ ཀ་སྨཱ ན ས་ངྒ་ཧི་ཏ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘བྷེ་དཱ་བྷཱ་ཝེ་ནཱ’’ཏྱཱ་དི. ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་བྷེ་ད་བྷི་ནྣཱ་ན་ཉྷི རཱ་ས་ཊྛེ་ན ཁ་ནྡྷ་ཝོ་ཧཱ་རོ་ཏི ནི་བྦཱ་ནཾ བྷེ་དཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧ་ཏོ ནི་སྶ་ཊཾ, ཝི་ནི་མུ་ཏྟ་ནྟྱ་ཏྠོ.
༥༡. ཚ་ནྣཾ དྭཱ་རཱ་ནཾ, ཚ་ནྣཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ན་ཉྩ བྷེ་དེ་ན ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི དྭཱ་ད་ས བྷ་ཝ་ནྟི, ཚ་ནྣཾ དྭཱ་རཱ་ནཾ ཚ་ནྣཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཾ ཏ་དུ་བྷ་ཡཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ ཏ་ཏྟ་ཀཱ་ན་མེ་ཝ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནཾ པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཀ་མེ་ན དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས བྷ་ཝ་ནྟི.
༥༢. ཏི་སྶོ བྷཱུ་མི་ཡོ ཨི་མ་སྶཱ་ཏི ཏི་བྷཱུ་མཾ, ཏི་བྷཱུ་མཾ་ཡེ་ཝ ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀཾ. ཝ་ཏྟ་ཏི ཨེ་ཏྠ ཀ་མྨཾ, ཏ་བྦི་པཱ་ཀོ ཙཱ་ཏི ཝ་ཊྚཾ. ཏ་ཎྷཱཏི ཀཱ་མ་ཏ་ཎྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཏི་ཝི་དྷཱ, པུ་ན ཚ་ལཱ༹་ར་མྨ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཝི་དྷཱ, ཨ་ཏཱི་ཏཱ་ནཱ་ག་ཏ་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་ཝ་སེ་ན ཙ་ཏུ་པ་ཉྙཱ་ས་ཝི་དྷཱ, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀ་བཱ་ཧི་ར་ཝ་སེ་ན ཨ་ཊྛ་ས་ཏ་པྤ་བྷེ་དཱ ཏ་ཎྷཱ. ཀ་སྨཱ པ་ན ཨ་ཉྙེ་སུ་པི དུ་ཀྑ་ཧེ་ཏཱུ་སུ ས་ནྟེ་སུ ཏ་ཎྷཱ་ཡེ་ཝ ས་མུ་ད་ཡོ་ཏི ཝུ་ཏྟཱ་ཏི? པ་དྷཱ་ན་ཀཱ་ར་ཎ་ཏྟཱ. ཀ་མྨ་ཝི་ཙི་ཏྟ་ཏཱ་ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝེ་ན, ཧི ཀ་མྨ་ས་ཧཱ་ཡ་བྷཱ་ཝཱུ་པ་ག་མ་ནེ་ན ཙ དུ་ཀྑ་ཝི་ཙི་ཏྟ་ཏཱ་ཀཱ་ར་ཎ་ཏྟཱ ཏ་ཎྷཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཝི་སེ་ས་ཀཱ་ར་ཎ་ནྟི. མ་གྒོ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནི་པ་ཊི་པ་དཱ་ནཱ་མེ་ན ཝུ་ཏྟོ མ་གྒོ ལོ་ཀུ་ཏྟ་རོ མ་ཏོ་ཏི མ་གྒོ་ཏི པུ་ན མ་གྒ་གྒ་ཧ་ཎཾ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ.
༥༣. མ་གྒ་ཡུ་ཏྟཱ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀ་ཝི་ནི་མུ་ཏྟཱ སེ་སཱ མ་གྒ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཕ་སྶཱ་ད་ཡོ ཕ་ལ་ཉྩེ་ཝ ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ནྟི ཨེ་ཏེ ཙ་ཏཱུ་ཧི ས་ཙྩེ་ཧི ཝི་ནི་སྶ་ཊཱ ཝི་ནི་གྒ་ཏཱ ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏོ, པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏོ པ་ན ཨ་ཉྙཱ་ཏཱ་ཝི་ནྡྲི་ཡ་ནི་དྡེ་སེ་པི ‘‘མ་གྒ་ངྒཾ མ་གྒ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣ’’ནྟི (དྷ. ས. ༥༥༥) ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ ཕ་ལ་དྷ་མྨེ་སུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛཱ་དཱི་ནཾ མ་གྒ་ས་ཙྩེ, ཨི་ཏ་རེ་ས་ཉྩ མ་གྒ་ཕ་ལ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ་ནཾ ས་ངྑཱ་ར་དུ་ཀྑ་སཱ་མ་ཉྙེ་ན དུ་ཀྑ་ས་ཙྩེ ས་ངྒ་ཧོ ས་ཀྐཱ ཀཱ་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྷི ས་ཏི ས་ཙྩ་དེ་ས་ནཱ་ཡ་པི ས་བྦ་ས་ངྒཱ་ཧི་ཀ་ཏཱ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ ཧོ་ཏི. ཀ་སྨཱ པ་ནེ་ཏེ ཁ་ནྡྷཱ་ད་ཡོ བ་ཧཱུ དྷ་མྨཱ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི? བྷ་ག་ཝ་ཏཱ་པི ཏ་ཐེ་ཝ དེ་སི་ཏ་ཏྟཱ. བྷ་ག་ཝ་ཏཱ་པི ཀ་སྨཱ ཏ་ཐཱ དེ་སི་ཏཱ་ཏི? ཏི་ཝི་དྷ་ས་ཏྟཱ་ནུ་གྒ་ཧ་སྶ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྟཱ. ནཱ་མ་རཱུ་པ་ཏ་དུ་བྷ་ཡ་ས་མྨུ་ལ༹ྷ་ཝ་སེ་ན ཧི ཏི་ཀྑ་ནཱ་བྷི་ཏི་ཀྑ་མུ་དི་ནྡྲི་ཡ་ཝ་སེ་ན, ས་ངྑི་ཏྟ་མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ཝི་ཏྠཱ་ར་རུ་ཙི་ཝ་སེ་ན ཙ ཏི་ཝི་དྷཱ ས་ཏྟཱ. ཏེ་སུ ནཱ་མ་ས་མྨུ་ལ༹ྷཱ་ནཾ ཁ་ནྡྷ་གྒ་ཧ་ཎཾ ནཱ་མ་སྶ ཏ་ཏྠ ཙ་ཏུ་དྷཱ ཝི་བྷ་ཏྟ་ཏྟཱ, རཱུ་པ་ས་མྨུ་ལ༹ྷཱ་ནཾ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་གྒ་ཧ་ཎཾ རཱུ་པ་སྶ ཏ་ཏྠ ཨ་ཌྜྷེ་ཀཱ་ད་ས་དྷཱ ཝི་བྷ་ཏྟ་ཏྟཱ, ཨུ་བྷ་ཡ་མུ་ལ༹ྷཱ་ནཾ དྷཱ་ཏུ་གྒ་ཧ་ཎཾ ཨུ་བྷ་ཡེ་ས་མྤི ཏ་ཏྠ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ ཝི་བྷ་ཏྟ་ཏྟཱ, ཏ་ཐཱ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ, ས་ངྑི་ཏྟ་རུ་ཙི་ཀཱ་ན་ཉྩ ཁ་ནྡྷཱ་གྒ་ཧ་ཎ་ནྟྱཱ་དི ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ. ཏཾ པ་ནེ་ཏཾ ཏི་ཝི་དྷ་མྤི པ་ཝ་ཏྟི་ནི་ཝ་ཏྟི་ཏ་དུ་བྷ་ཡ་ཧེ་ཏུ་ཝ་སེ་ན དི་ཊྛ་མེ་ཝ ཨུ་པ་ཀཱ་རཱ་ཝ་ཧཾ. ནོ ཨ་ཉྙ་ཐཱ་ཏི ས་ཙྩ་གྒ་ཧ་ཎ་ནྟི ད་ཊྛ་བྦཾ.
ས་བྦ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ཨི་ཏི ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ཏྠ་ཝི་བྷཱ་ཝི་ནི་ཡཱ ནཱ་མ ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ཏྠ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ
ས་མུ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.