༣. པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡. ཨི་དཱ་ནི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟཱ་ནཾ ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ནཾ ཝེ་ད་ནཱ་དི་ཝི་བྷཱ་ག་ཏོ, ཏཾ་ཏཾ་ཝེ་ད་ནཱ་དི་བྷེ་ད་བྷི་ནྣ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་ད་ཝི་བྷཱ་ག་ཏོ ཙ པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་ས་ངྒ་ཧཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཡ་ཐཱ་ཡོ་ག’’ནྟྱཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཡ་ཐཱ་ཡོ་གཾ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་བྷཱ་ཝ་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀཱུ་ན་ན་ཝུ་ཏི་ཝི་དྷ་མྤི ཙི་ཏྟཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝི་ཛཱ་ན་ན་ས་བྷཱ་ཝ་སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཨེ་ཀ་ཝི་དྷཾ, ས་བྦ་ཙི་ཏྟ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎོ ཕ་སྶོ ཕུ་ས་ན་ས་བྷཱ་ཝེ་ན ཨེ་ཀ་ཝི་དྷོ་ཏྱཱ་དི་ནཱ ཏེ་པ་ཉྙཱ་ས ཧོ་ནྟི.

༢. ཨི་དཱ་ནི ཏེ་སཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ ཝེ་ད་ནཱ…པེ… ཝ་ཏྠུ་ཏོ ས་ངྒ་ཧོ ནཱ་མ ཝེ་ད་ནཱ་ས་ངྒ་ཧཱ་དི་ནཱ་མ་ཀོ པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་ས་ངྒ་ཧོ ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་ད་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཏཾ་ཏཾ་ཝེ་ད་ནཱ་དི་བྷེ་ད་བྷི་ནྣ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ་ནཾ ཝ་སེ་ནེ་ཝ ན ཀ་ཏྠ་ཙི ཏཾ་ཝི་ར་ཧེ་ན ནཱི་ཡ་ཏེ ཨུ་པ་ནཱི་ཡ་ཏེ, ཨཱ་ཧ་རཱི་ཡ་ཏཱི་ཏྱ་ཏྠོ.

ཝེ་ད་ནཱ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༣. ཏ་ཏྠཱཏི ཏེ་སུ ཚ་སུ ས་ངྒ་ཧེ་སུ. སུ་ཁཱ་དི་ཝེ་ད་ནཱ་ནཾ, ཏཾ་ས་ཧ་ག་ཏ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ་ན་ཉྩ ཝི་བྷཱ་ག་ཝ་སེ་ན ས་ངྒ་ཧོ ཝེ་ད་ནཱ་ས་ངྒ་ཧོ. དུ་ཀྑ་ཏོ, སུ་ཁ་ཏོ ཙ ཨ་ཉྙཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཱ་མ-ཀཱ་རཱ་ག་མ་ཝ་སེ་ན. ན་ནུ ཙ ‘‘དྭེ་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝེ་ད་ནཱ སུ་ཁཱ དུ་ཀྑཱ’’ཏི (སཾ. ནི. ༤.༢༦༧) ཝ་ཙ་ན་ཏོ དྭེ ཨེ་ཝ ཝེ་ད་ནཱ་ཏི? ས་ཙྩཾ, ཏཾ པ་ན ཨ་ན་ཝ་ཛྫ་པ་ཀྑི་ཀཾ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ སུ་ཁ་ཝེ་ད་ནཱ་ཡཾ, སཱ་ཝ་ཛྫ་པ་ཀྑི་ཀ་ཉྩ དུ་ཀྑ་ཝེ་ད་ནཱ་ཡཾ ས་ངྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ. ཡ་མྤི ཀ་ཏྠ་ཙི སུ་ཏྟེ ‘‘ཡཾ ཀི་ཉྩི ཝེ་ད་ཡི་ཏ་མི་ད་མེ་ཏྠ དུ་ཀྑ་སྶཱ’’ཏི (སཾ. ནི. ༤.༢༥༩) ཝ་ཙ་ནཾ, ཏཾ ས་ངྑཱ་ར་དུ་ཀྑ་ཏཱ་ཡ ས་བྦ་ཝེ་ད་ནཱ་ནཾ དུ་ཀྑ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ ཝུ་ཏྟཾ. ཡ་ཐཱ་ཧ – ‘‘ས་ངྑཱ་རཱ་ནི་ཙྩ་ཏཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, མ་ཡཱ ས་ནྡྷཱ་ཡ བྷཱ་སི་ཏཾ ས་ངྑཱ་ར་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་ཏ་ཉྩ ཡཾ ཀི་ཉྩི་ཝེ་ད་ཡི་ཏ་མི་ད་མེ་ཏྠ དུ་ཀྑ་སྶཱ’’ཏི (སཾ. ནི. ༤.༢༥༩; ཨི་ཏི་ཝུ. ཨ་ཊྛ. ༥༢). ཏ་སྨཱ ཏི་སྶོ་ཡེ་ཝ ཝེ་ད་ནཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཱ. ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ – ‘‘ཏི་སྶོ ཨི་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝེ་ད་ནཱ སུ་ཁཱ དུ་ཀྑཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཱ ཙཱ’’ཏི (ཨི་ཏི་ཝུ. ༥༢-༥༣; སཾ. ནི. ༤.༢༤༩-༢༥༡). ཨེ་ཝཾ ཏི་ཝི་དྷཱ་པི པ་ནེ་ཏཱ ཨི་ནྡྲི་ཡ་དེ་ས་ནཱ་ཡཾ ‘‘སུ་ཁི་ནྡྲི་ཡཾ དུ་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཾ སོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ཨུ་པེ་ཀྑི་ནྡྲི་ཡ’’ནྟི (ཝི་བྷ. ༢༡༩) པ་ཉྩ་དྷཱ དེ་སི་ཏཱ་ཏི ཏཾ་ཝ་སེ་ན་པེ་ཏྠ ཝི་བྷཱ་གཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘སུ་ཁཾ དུ་ཀྑ’’ནྟྱཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཀཱ་ཡི་ཀ་མཱ་ན་སི་ཀ་སཱ་ཏཱ་སཱ་ཏ་བྷེ་ད་ཏོ ཧི སུ་ཁཾ དུ་ཀྑ་ཉྩ པ་ཙྩེ་ཀཾ དྭི་དྷཱ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ‘‘སུ་ཁི་ནྡྲི་ཡཾ སོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ དུ་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཾ དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡ’’ནྟི (ཝི་བྷ. ༢༡༩) དེ་སི་ཏཱ, ཨུ་པེ་ཀྑཱ པ་ན བྷེ་དཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨུ་པེ་ཀྑི་ནྡྲི་ཡ་ནྟི ཨེ་ཀ་དྷཱ་ཝ. ཡ་ཐཱ ཧི སུ་ཁ་དུ་ཀྑཱ་ནི ཨ་ཉྙ་ཐཱ ཀཱ་ཡ་སྶ ཨ་ནུ་གྒ་ཧ་མུ་པ་གྷཱ་ཏ་ཉྩ ཀ་རོ་ནྟི, ཨ་ཉྙ་ཐཱ མ་ན་སོ, ནེ་ཝཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ, ཏ་སྨཱ སཱ ཨེ་ཀ་དྷཱ་ཝ དེ་སི་ཏཱ, ཏེ་ནཱ་ཧུ པོ་རཱ་ཎཱ –

‘‘ཀཱ་ཡི་ཀཾ མཱ་ན་སཾ དུ་ཀྑཾ, སུ་ཁ་ཉྩོ་པེ་ཀྑ་ཝེ་ད་ནཱ;

ཨེ་ཀཾ མཱ་ན་ས་མེ་ཝེ་ཏི, པ་ཉྩ་དྷི་ནྡྲི་ཡ་བྷེ་ད་ཏོ’’ཏི. (ས. ས. ༧༤);

ཏ་ཏྠ ཨི་ཊྛ་ཕོ་ཊྛ་བྦཱ་ནུ་བྷ་ཝ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཾ སུ་ཁཾ. ཨ་ནི་ཊྛ་ཕོ་ཊྛ་བྦཱ་ནུ་བྷ་ཝ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཾ དུ་ཀྑཾ. ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ, པ་རི་ཀ་པྤ་ཏོ ཝཱ ཨི་ཊྛཱ་ནུ་བྷ་ཝ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཾ སོ་མ་ན་སྶཾ. ཏ་ཐཱ ཨ་ནི་ཊྛཱ་ནུ་བྷ་ཝ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཾ དོ་མ་ན་སྶཾ. མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཱ་ནུ་བྷ་ཝ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ.

༥. ཙ་ཏུ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས པ་ཙྩེ་ཀཾ ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་བྷེ་དེ་ན ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཝི་དྷ་ཏྟཱ.

༧. སེ་སཱ་ནཱིཏི སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་སོ་མ་ན་སྶ་དོ་མ་ན་སྶ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ཧི ཨ་ཝ་སེ་སཱ་ནི ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཏོ ཚ, ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཏོ ཙུ་དྡ་ས, ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་སོ་བྷ་ན་ཏོ དྭཱ་ད་ས, པ་ཉྩ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཱ་ནི ཏེ་ཝཱི་སཱ་ཏི ས་བྦཱ་ནི་པི པ་ཉྩ་པ་ཉྙཱ་ས.

ཝེ་ད་ནཱ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.

ཧེ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༠. ལོ་བྷཱ་དི་ཧེ་ཏཱུ་ནཾ ཝི་བྷཱ་ག་ཝ་སེ་ན, ཏཾ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཝ་སེ་ན ཙ ས་ངྒ་ཧོ ཧེ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧོ. ཧེ་ཏ་ཝོ ནཱ་མ ཚ་བྦི་དྷཱ བྷ་ཝ་ནྟཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝོ པ་ན ནེ་སཾ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ་ནཾ སུ་པྤ་ཏི་ཊྛི་ཏ་བྷཱ་ཝ་སཱ་དྷ་ན་ས་ངྑཱ་ཏོ མཱུ་ལ་བྷཱ་ཝོ. ལ་དྡྷ་ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཧི དྷ་མྨཱ ཝི་རུ་ལ༹ྷ་མཱུ་ལཱ ཝི་ཡ པཱ་ད་པཱ ཐི་རཱ ཧོ་ནྟི, ན ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཝི་ཡ ཛ་ལ་ཏ་ལེ སེ་ཝཱ་ལ་ས་དི་སཱ. ཨེ་ཝ་ཉྩ ཀ་ཏྭཱ ཨེ་ཏེ མཱུ་ལ་ས་དི་ས་ཏཱ་ཡ ‘‘མཱུ་ལཱ་ནཱི’’ཏི ཙ ཝུ་ཙྩ་ནྟི. ཨ་པ་རེ པ་ན ‘‘ཀུ་ས་ལཱ་དཱི་ནཾ ཀུ་ས་ལཱ་དི་བྷཱ་ཝ་སཱ་དྷ་ནཾ ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝོ’’ཏི ཝ་ད་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ས་ཏི ཧེ་ཏཱུ་ནཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཀུ་ས་ལཱ་དི་བྷཱ་ཝ་སཱ་དྷ་ནོ ཨ་ཉྙོ ཧེ་ཏུ མ་གྒི་ཏ་བྦོ སི་ཡཱ. ཨ་ཐ སེ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཧེ་ཏུ་པ་ཊི་བ་དྡྷོ ཏེ་སཾ ཀུ་ས་ལཱ་དི་བྷཱ་ཝོ, ཨེ་ཝ་མྤི མོ་མཱུ་ཧ་ཙི་ཏྟ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་སྶ ཧེ་ཏུ་ནོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་བྷཱ་ཝོ ཨ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷོ སི་ཡཱ. ཨ་ཐ ཏ་སྶ ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་བྷཱ་ཝོ་པི སི་ཡཱ, ཨེ་ཝཾ ས་ཏི སེ་ས་ཧེ་ཏཱུ་ན་མྤི ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཝ ཀུ་ས་ལཱ་དི་བྷཱ་ཝོ་ཏི ཏེ་སཾ ཝི་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨཱ་ན་མྤི སོ ཧེ་ཏུ་པ་ཊི་བ་དྡྷོ ན སི་ཡཱ. ཡ་དི ཙ ཧེ་ཏུ་པ་ཊི་བ་དྡྷོ ཀུ་ས་ལཱ་དི་བྷཱ་ཝོ, ཏ་དཱ ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ་ནཾ ཨ་བྱཱ་ཀ་ཏ་བྷཱ་ཝོ ན སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ལ་མ་ཏི་ནི་པྤཱི་ལ༹་ནེ་ན. ཀུ་ས་ལཱ་དི་བྷཱ་ཝོ པ་ན ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ ཡོ་ནི་སོ་ཨ་ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་པྤ་ཊི་བ་དྡྷོ. ཡ་ཐཱ་ཧ – ‘‘ཡོ་ནི་སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏོ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣཱ ཙེ་ཝ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ཨུ་པྤ་ནྣཱ ཙ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཝ་ཌྜྷ་ནྟཱི’’ཏྱཱ་དི (ཨ. ནི. ༡.༦༧), ཨ་བྱཱ་ཀ་ཏཱ་ནཾ པ་ན ཨ་བྱཱ་ཀ་ཏ་བྷཱ་ཝོ ནི་ར་ནུ་ས་ཡ་ས་ནྟཱ་ན་པྤ་ཊི་བ་དྡྷོ ཀ་མྨ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷོ ཨ་ཝི་པཱ་ཀ་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷོ ཙཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ.

༡༦. ཨི་དཱ་ནི ཧེ་ཏཱུ་ནཾ ཛཱ་ཏི་བྷེ་དཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ལོ་བྷོ དོ་སོ ཙཱ’’ཏྱཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ.

ཧེ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.

ཀི་ཙྩ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༨. པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་དཱི་ནཾ ཀི་ཙྩཱ་ནཾ ཝི་བྷཱ་ག་ཝ་སེ་ན, ཏཾ་ཀི་ཙྩ་ཝ་ནྟཱ་ན་ཉྩ པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན ས་ངྒ་ཧོ ཀི་ཙྩ་ས་ངྒ་ཧོ. བྷ་ཝ་ཏོ བྷ་ཝ་སྶ པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་ནཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཀི་ཙྩཾ. ཨ་ཝི་ཙྪེ་ད་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝེ་ན བྷ་ཝ་སྶ ཨ་ངྒ་བྷཱ་ཝོ བྷ་ཝ་ངྒ་ཀི་ཙྩཾ. ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཀི་ཙྩཱ་དཱི་ནི ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ཝ་ཙ་ན་ཏྠཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཱ་ནི. ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ ཏཾ་ཏཾ་ཀི་ཙྩ་སཱ་དྷ་ན་ཝ་སེ་ན ཨ་ནེ་ཀ་ཀྑ་ཏྟུཾ, ཨེ་ཀ་ཀྑ་ཏྟུཾ ཝཱ ཛ་ཝ་མཱ་ན་སྶ ཝི་ཡ པ་ཝ་ཏྟི ཛ་ཝ་ན་ཀི་ཙྩཾ. ཏཾ་ཏཾ་ཛ་ཝ་ན་གྒ་ཧི་ཏཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཀ་ར་ཎཾ ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎ་ཀི་ཙྩཾ. ནི་བྦ་ཏྟ་བྷ་ཝ་ཏོ པ་རི་ག་ལ༹ྷ་ནཾ ཙུ་ཏི་ཀི་ཙྩཾ.

༡༩. ཨི་མཱ་ནི པ་ན ཀི་ཙྩཱ་ནི ཋཱ་ན་ཝ་སེ་ན པཱ་ཀ་ཊཱ་ནི ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཏཾ དཱ་ནི པ་བྷེ་ད་ཏོ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘པ་ཊི་ས་ནྡྷཱི’’ཏྱཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་ཏྠ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡཱ ཋཱ་ནཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཋཱ་ནཾ. ཀཱ་མཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝི་ནི་མུ་ཏྟཾ ཋཱ་ནཾ ནཱ་མ ན་ཏྠི, སུ་ཁ་གྒ་ཧ་ཎ་ཏྠཾ པ་ན ‘‘སི་ལཱ་པུ་ཏྟ་ཀ་སྶ ས་རཱི་ར’’ནྟྱཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ ཨ་བྷེ་དེ་པི བྷེ་ད་པ་རི་ཀ་པྤ་ནཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ་པི. ད་སྶ་ནཱ་དཱི་ནཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནཾ ཋཱ་ནཾ པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཋཱ་ནཾ. ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ན་ཋཱ་ནཱ་དཱི་ནཾ ས་ངྒ་ཧོ.

ཏ་ཏྠ ཙུ་ཏི་བྷ་ཝ་ངྒཱ་ནཾ ཨ་ནྟ་རཱ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཋཱ་ནཾ. པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ནཾ, ཛ་ཝ་ནཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ནཾ, ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ནཾ, ཝོ་ཊྛ་བྦ་ནཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ནཾ, ཀ་དཱ་ཙི ཛ་ཝ་ན་ཙུ་ཏཱི་ནཾ, ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎ་ཙུ་ཏཱི་ན་ཉྩ ཨ་ནྟ་རཱ བྷ་ཝ་ངྒ་ཋཱ་ནཾ. བྷ་ཝ་ངྒ་པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནཾ, བྷ་ཝ་ངྒ་ཛ་ཝ་ནཱ་ན་ཉྩ ཨ་ནྟ་རཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཋཱ་ནཾ. པ་ཉྩ་དྭཱ་རཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ནཱ་ན་མ་ནྟ་རཱ པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཋཱ་ནཾ. པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ས་ནྟཱི་ར་ཎཱ་ན་མ་ནྟ་རཱ ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ན་ཋཱ་ནཾ. ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ན་ཝོ་ཊྛ་བྦ་ནཱ་ན་མ་ནྟ་རཱ ས་ནྟཱི་ར་ཎ་ཋཱ་ནཾ. ས་ནྟཱི་ར་ཎ་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ, ས་ནྟཱི་ར་ཎ་བྷ་ཝ་ངྒཱ་ན་ཉྩ ཨ་ནྟ་རཱ ཝོ་ཊྛ་བྦ་ན་ཋཱ་ནཾ. ཝོ་ཊྛ་བྦ་ན་ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཾ, ཝོ་ཊྛ་བྦ་ན་བྷ་ཝ་ངྒཱ་ནཾ, ཝོ་ཊྛ་བྦ་ན་ཙུ་ཏཱི་ནཾ, མ་ནོ་དྭཱ་རཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཾ, མ་ནོ་དྭཱ་རཱ་ཝ་ཛྫ་ན་བྷ་ཝ་ངྒཱ་ནཾ, མ་ནོ་དྭཱ་རཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཙུ་ཏཱི་ན་ཉྩ ཨ་ནྟ་རཱ ཛ་ཝ་ན་ཋཱ་ནཾ. ཛ་ཝ་ན་བྷ་ཝ་ངྒཱ་ནཾ, ཛ་ཝ་ན་ཙུ་ཏཱི་ན་ཉྩ ཨ་ནྟ་རཱ ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎ་ཋཱ་ནཾ. ཛ་ཝ་ན་པ་ཊི་ས་ནྡྷཱི་ནཾ, ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎ་པ་ཊི་ས་ནྡྷཱི་ནཾ, བྷ་ཝ་ངྒ་པ་ཊི་ས་ནྡྷཱི་ནཾ ཝཱ ཨ་ནྟ་རཱ ཙུ་ཏི་ཋཱ་ནཾ ནཱ་མ.

༢༠. དྭེ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏ་ས་ནྟཱི་ར་ཎཱ་ནི སུ་ཁ་ས་ནྟཱི་ར་ཎ་སྶ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་ས་པྤ་ཝ་ཏྟི་བྷཱ་ཝཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཏི་ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཨེ་ཝ་ཉྩ ཀ་ཏྭཱ པ་ཊྛཱ་ནེ ‘‘ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཾ དྷ་མྨཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏོ དྷ་མྨོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ན ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡཱ’’ཏི (པ་ཊྛཱ. ༤.༡༣.༡༧༩) ཨེ་ཝ་མཱ་ག་ཏ་སྶ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏ་པ་ད་སྶ ཝི་བྷ་ངྒེ ‘‘ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཾ ཨེ་ཀཾ ཁ་ནྡྷཾ པ་ཊི་ཙྩ དྭེ ཁ་ནྡྷཱ, དྭེ ཁ་ནྡྷེ པ་ཊི་ཙྩ ཨེ་ཀོ ཁ་ནྡྷོ, ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀ་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཀྑ་ཎེ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཾ ཨེ་ཀཾ ཁ་ནྡྷཾ པ་ཊི་ཙྩ དྭེ ཁ་ནྡྷཱ, དྭེ ཁ་ནྡྷེ པ་ཊི་ཙྩ ཨེ་ཀོ ཁ་ནྡྷོ’’ཏི (པ་ཊྛཱ. ༤.༡༣.༡༧༩) ཨེ་ཝཾ པ་ཝ་ཏྟི་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན པ་ཊི་ཙྩ་ན་ཡོ ཨུ་དྡྷ་ཊོ, པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏ་སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏ་པ་ད་ཝི་བྷ་ངྒེ པ་ན ‘‘ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཾ པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏཾ ཨེ་ཀཾ ཁ་ནྡྷཾ པ་ཊི་ཙྩ་ཏ་ཡོ ཁ་ནྡྷཱ…པེ… དྭེ ཁ་ནྡྷཱ. ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཾ སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏཾ ཨེ་ཀཾ ཁ་ནྡྷཾ པ་ཊི་ཙྩ དྭེ ཁ་ནྡྷཱ …པེ… ཨེ་ཀོ ཁ་ནྡྷོ’’ཏི (པ་ཊྛཱ. ༤.༡༣.༡༤༤, ༡༦༧) པ་ཝ་ཏྟི་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཨུ་དྡྷ་ཊོ, ན པ་ན ‘‘ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀ་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཀྑ་ཎེ’’ཏྱཱ་དི་ནཱ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན, ཏ་སྨཱ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨ་སཱ་ས་ནེ ཨ་ཝ་ཙ་ན་མྤི ཨ་བྷཱ་ཝ་མེ་ཝ དཱི་པེ་ཏཱི་ཏི ན ཏ་སྶ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟི ཨ་ཏྠི. ཡ་ཏྠ པ་ན ལ་བྦྷ་མཱ་ན་སྶ་པི ཀ་སྶ་ཙི ཨ་ཝ་ཙ་ནཾ, ཏ་ཏྠ ཀཱ་ར་ཎཾ ཨུ་པ་རི ཨཱ་ཝི བྷ་ཝི་སྶ་ཏི.

༢༥. མ་ནོ་དྭཱ་རཱ་ཝ་ཛྫ་ན་སྶ པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎེ དྭ་ཏྟི་ཀྑ་ཏྟུཾ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ན་སྶ་པི ན་ཏྠི ཛ་ཝ་ན་ཀི་ཙྩཾ ཏ་སྶ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ར་སཱ་ནུ་བྷ་ཝ་ནཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་དྭ་ཡ་ཝ་ཛྫི་ཏཱ་ནཱི’’ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྩ ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ‘‘ཛ་ཝ་ན་ཊྛཱ་ནེ ཋ་ཏྭཱ’’ཏི (དྷ. ས. ཨ་ཊྛ. ༤༩༨ ཝི་པཱ་ཀུ་དྡྷཱ་ར་ཀ་ཐཱ). ཨི་ཏ་ར་ཐཱ ‘‘ཛ་ཝ་ནཾ ཧུ་ཏྭཱ’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ སི་ཡཱ་ཏི. ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལ་ཕ་ལ་ཀི་རི་ཡ་ཙི་ཏྟཱ་ནཱིཏི ཨེ་ཀ་ཝཱི་ས་ཏི ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་ཀུ་ས་ལཱ་ནི, དྭཱ་ད་ས ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནི, ཙ་ཏྟཱ་རི ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་ཕ་ལ་ཙི་ཏྟཱ་ནི, ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཀི་རི་ཡ་ཙི་ཏྟཱ་ནི. ཨེ་ཀ་ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎི་ཀ་མྤི ཧི ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་མ་གྒཱ་དི་ཀཾ ཏཾ་ས་བྷཱ་ཝ་ཝ་ནྟ་ཏཱ་ཡ ཛ་ཝ་ན་ཀི་ཙྩཾ ནཱ་མ, ཡ་ཐཱ ཨེ་ཀེ་ཀ་གོ་ཙ་ར་ཝི་ས་ཡ་མྤི ས་བྦ་ཉྙུ་ཏ་ཉྙཱ་ཎཾ ས་ཀ་ལ་ཝི་ས་ཡཱ་ཝ་བོ་དྷ་ན་སཱ་མ་ཏྠི་ཡ་ཡོ་ག་ཏོ ན ཀ་དཱ་ཙི ཏཾ་ནཱ་མཾ ཝི་ཛ་ཧ་ཏཱི་ཏི.

༢༧. ཨེ་ཝཾ ཀི་ཙྩ་བྷེ་དེ་ན ཝུ་ཏྟཱ་ནེ་ཝ ཡ་ཐཱ་ས་ཀཾ ལ་བྦྷ་མཱ་ན་ཀི་ཙྩ་ག་ཎ་ན་ཝ་སེ་ན ས་མྤི་ཎྜེ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཏེ་སུ པ་ནཱ’’ཏྱཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ.

༣༣. པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་ད་ཡོ ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ ནཱ་མ་ཀི་ཙྩ་བྷེ་དེ་ན པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་དཱི་ནཾ ནཱ་མཱ་ནཾ, ཀི་ཙྩཱ་ན་ཉྩ བྷེ་དེ་ན, ཨ་ཐ ཝཱ པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་ད་ཡོ ནཱ་མ ཏ་ནྣཱ་མ་ཀཱ ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་དཱི་ནཾ ཀི་ཙྩཱ་ནཾ བྷེ་དེ་ན ཙུ་དྡ་ས, ཋཱ་ན་བྷེ་དེ་ན པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་དཱི་ནཾ་ཡེ་ཝ ཋཱ་ནཱ་ནཾ བྷེ་དེ་ན ད་ས་དྷཱ པ་ཀཱ་སི་ཏཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨེ་ཀ་ཀི་ཙྩ་ཋཱ་ན་དྭི་ཀི་ཙྩ་ཋཱ་ན་ཏི་ཀི་ཙྩ་ཋཱ་ན་ཙ་ཏུ་ཀི་ཙྩ་ཋཱ་ན་པ་ཉྩ་ཀི་ཙྩ་ཋཱ་ནཱ་ནི ཙི་ཏྟཱ་ནི ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ཨ་ཊྛ་ས་ཊྛི, ཏ་ཐཱ དྭེ ཙ ན་ཝ ཙ ཨ་ཊྛ ཙ དྭེ ཙཱ་ཏི ནི་དྡི་སེ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.

ཀི་ཙྩ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.

དྭཱ་ར་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༣༥. དྭཱ་རཱ་ནཾ, དྭཱ་ར་པྤ་ཝ་ཏྟ་ཙི་ཏྟཱ་ན་ཉྩ པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན ས་ངྒ་ཧོ དྭཱ་ར་ས་ངྒ་ཧོ. ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་དཱི་ནཾ ཨ་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི་མུ་ཁ་བྷཱ་ཝ་ཏོ དྭཱ་རཱ་ནི ཝི་ཡཱ་ཏི དྭཱ་རཱ་ནི.

༣༦. ཙ་ཀྑུ་མེ་ཝཱཏི པ་སཱ་ད་ཙ་ཀྑུ་མེ་ཝ.

༣༧. ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་དཱི་ནཾ མ་ནཱ་ནཾ, མ་ནོ་ཡེ་ཝ ཝཱ དྭཱ་ར་ནྟི མ་ནོ་དྭཱ་རཾ. བྷ་ཝ་ངྒནྟི ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ན་ནྟ་རཾ བྷ་ཝ་ངྒཾ. ཏེ་ནཱ་ཧུ པོ་རཱ་ཎཱ –

‘‘སཱ་ཝ་ཛྫ་ནཾ བྷ་ཝ་ངྒ་ནྟུ, མ་ནོ་དྭཱ་ར་ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏཱི’’ཏི;

༣༩. ཏ་ཏྠཱཏི ཏེ་སུ ཙ་ཀྑཱ་དི་དྭཱ་རེ་སུ ཙ་ཀྑུ་དྭཱ་རེ ཚ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས ཙི་ཏྟཱ་ནི ཡ་ཐཱ་ར་ཧ་མུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. པ་ཉྩ་དྭཱ་རཱ་ཝ་ཛྫ་ན་མེ་ཀཾ, ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དཱི་ནི ཨུ་བྷ་ཡ་ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་སེ་ན ས་ཏྟ, ཝོ་ཊྛ་བྦ་ན་མེ་ཀཾ, ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ་ཝ་ནཱ་ནི ཙ ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལ་ནི་རཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཀི་རི་ཡ་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀཱུ་ན་ཏིཾ་ས, ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི ཙ ཨ་གྒ་ཧི་ཏ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཨ་ཊྛེ་ཝཱ་ཏི ཚ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས. ཡ་ཐཱ་ར་ཧནྟི ཨི་ཊྛཱ་དི་ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ ཡོ་ནི་སོ་ཨ་ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ནི་ར་ནུ་ས་ཡ་ས་ནྟཱ་ནཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཝ་སེ་ན. ས་བྦ་ཐཱ་པཱིཏི ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་དི་ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ་ན ས་བྦེ་ན་པི པ་ཀཱ་རེ་ན ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ནེ་ཝཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ས་བྦ་ཐཱ་པི ཙ་ཏུ་པ་ཉྙཱ་ས ཙི་ཏྟཱ་ནཱི་ཏི ཝཱ ས་མྦ་ནྡྷོ. ས་བྦ་ཐཱ་པི ཏཾ་ཏཾ་དྭཱ་རི་ཀ་ཝ་སེ་ན ཋི་ཏཱ་ནི ཨ་གྒ་ཧི་ཏ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཙ་ཀྑུ་དྭཱ་རི་ཀེ་སུ ཚ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཙི་ཏྟེ་སུ སོ་ཏ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དཱི་ནཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཡུ་ག་ལཱ༹་ནཾ པ་ཀྑེ་པེ་ན ཙ་ཏུ་པ་ཉྙཱ་ས་པཱི་ཏྱ་ཏྠོ.

༤༡. ཙ་ཀྑཱ་དི་དྭཱ་རེ་སུ ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ, མ་ནོ་དྭཱ་ར་ས་ངྑཱ་ཏ་བྷ་ཝ་ངྒ་ཏོ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ནྟ་ར་གྒ་ཧ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཏོ ཙ པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ་ནི ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི དྭཱ་ར་ཝི་མུ་ཏྟཱ་ནི.

༤༢. དྭི་པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནི ས་ཀ་ས་ཀ་དྭཱ་རེ, ཚ་བྦཱི་ས་ཏི མ་ཧ་གྒ་ཏ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་ཛ་ཝ་ནཱ་ནི མ་ནོ་དྭཱ་རེ་ཡེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཏོ ཚ་ཏྟིཾ་ས ཙི་ཏྟཱ་ནི ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ ས་ཀ་ས་ཀ་དྭཱ་རཱ་ནུ་རཱུ་པཾ ཨེ་ཀ་དྭཱ་རི་ཀ་ཙི་ཏྟཱ་ནི.

༤༥. པ་ཉྩ་དྭཱ་རེ་སུ ས་ནྟཱི་ར་ཎ་ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝ་སེ་ན, མ་ནོ་དྭཱ་རེ ཙ ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ ཚ་དྭཱ་རི་ཀཱ་ནི ཙེ་ཝ པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་དི་ཝ་ས་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ དྭཱ་ར་ཝི་མུ་ཏྟཱ་ནི ཙ.

༤༧. པ་ཉྩ་དྭཱ་རི་ཀཱ་ནི ཙ ཚ་དྭཱ་རི་ཀཱ་ནི ཙ པ་ཉྩ་ཚ་དྭཱ་རི་ཀཱ་ནི. ཚ་དྭཱ་རི་ཀཱ་ནི ཙ ཏཱ་ནི ཀ་དཱ་ཙི དྭཱ་ར་ཝི་མུ་ཏྟཱ་ནི ཙཱ་ཏི ཚ་དྭཱ་རི་ཀ་ཝི་མུ་ཏྟཱ་ནི. ཨ་ཐ ཝཱ ཚ་དྭཱ་རི་ཀཱ་ནི ཙ ཚ་དྭཱ་རི་ཀ་ཝི་མུ་ཏྟཱ་ནི ཙཱ་ཏི ཚ་དྭཱ་རི་ཀ་ཝི་མུ་ཏྟཱ་ནཱིཏི ཨེ་ཀ་དེ་ས་ས་རཱུ་པེ་ཀ་སེ་སོ ད་ཊྛ་བྦོ.

དྭཱ་ར་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.

ཨཱ་ལ་མྦ་ཎ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༤༨. ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཾ ས་རཱུ་པ་ཏོ, ཝི་བྷཱ་ག་ཏོ, ཏཾ་ཝི་ས་ཡ་ཙི་ཏྟ་ཏོ ཙ ས་ངྒ་ཧོ ཨཱ་ལ་མྦ་ཎ་ས་ངྒ་ཧོ. ཝ་ཎྞ་ཝི་ཀཱ་རཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་མཱ་ནཾ རཱུ་པ་ཡ་ཏི ཧ་ད་ཡ་ངྒ་ཏ་བྷཱ་ཝཾ པ་ཀཱ་སེ་ཏཱི་ཏི རཱུ་པཾ, ཏ་དེ་ཝ དུ་བྦ་ལ་པུ་རི་སེ་ན ད་ཎྜཱ་དི ཝི་ཡ ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀེ་ཧི ཨཱ་ལ་མྦཱི་ཡ་ཏི, ཏཱ་ནི ཝཱ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨེ་ཏྠ ར་མ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ནྟི རཱུ་པཱ་ར་མྨ་ཎཾ. ས་དྡཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ས་དྡོ, སོ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ནྟི ས་དྡཱ་ར་མྨ་ཎཾ. ག་ནྡྷ་ཡ་ཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་ཏྠུཾ སཱུ་ཙེ་ཏི ‘‘ཨི་ད་མེ་ཏྠ ཨ་ཏྠཱི’’ཏི པེ་སུ་ཉྙཾ ཀ་རོ་ནྟཾ ཝི་ཡ ཧོ་ཏཱི་ཏི ག་ནྡྷོ, སོ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ག་ནྡྷཱ་ར་མྨ་ཎཾ. ར་ས་ནྟི ཏཾ ས་ཏྟཱ ཨ་སྶཱ་དེ་ནྟཱི་ཏི ར་སོ, སོ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ར་སཱ་ར་མྨ་ཎཾ. ཕུ་སཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཕོ་ཊྛ་བྦཾ, ཏ་དེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཕོ་ཊྛ་བྦཱ་ར་མྨ་ཎཾ. དྷ་མྨོ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ དྷ་མྨཱ་ར་མྨ་ཎཾ.

༤༩. ཏ་ཏྠཱཏི ཏེ་སུ རཱུ་པཱ་དི་ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ, རཱུ་པ་མེ་ཝཱཏི ཝ་ཎྞཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ངྑཱ་ཏཾ རཱུ་པ་མེ་ཝ. ས་དྡཱ་ད་ཡོཏི ས་དྡཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དི་ས་ངྑཱ་ཏཱ ས་དྡཱ་ད་ཡོ, ཨཱ་པོ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཛྫི་ཏ་བྷཱུ་ཏ་ཏྟ་ཡ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཕོ་ཊྛ་བྦཱ་ཡ་ཏ་ན་ཉྩ.

༥༠. པ་ཉྩཱ་ར་མྨ་ཎ་པ་སཱ་དཱ་ནི ཋ་པེ་ཏྭཱ སེ་སཱ་ནི སོ་ལ༹་ས སུ་ཁུ་མ་རཱུ་པཱ་ནི.

༥༡. པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣནྟི ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཾ.

༥༢. ཚ་བྦི་དྷ་མྤཱིཏི རཱུ་པཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཚ་བྦི་དྷ་མྤི. ཝི་ནཱ་སཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་ཀཱ་ལ་ཝ་སེ་ན ན་ཝ་ཏྟ་བྦ་ཏྟཱ ནི་བྦཱ་ནཾ, པ་ཉྙ་ཏྟི ཙ ཀཱ་ལ་ཝི་མུ་ཏྟཾ ནཱ་མ. ཡ་ཐཱ་ར་ཧནྟི ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ་ཝ་ན་ཨ་བྷི་ཉྙཱ་སེ་ས་མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་དི་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཏོ. ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ་ཝ་ནཱ་ན་ཉྷི ཧ་སི་ཏུ་པྤཱ་ད་ཝ་ཛྫཱ་ནཾ ཚ་བྦི་དྷ་མྤི ཏི་ཀཱ་ལི་ཀཾ, ཀཱ་ལ་ཝི་མུ་ཏྟ་ཉྩ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཧོ་ཏི. ཧ་སི་ཏུ་པྤཱ་ད་སྶ ཏི་ཀཱ་ལི་ཀ་མེ་ཝ. ཏ་ཐཱ ཧི་སྶ ཨེ་ཀ་ནྟ་པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཾ ཝ་ཀྑ་ཏི. དི་བྦ་ཙ་ཀྑཱ་དི་ཝ་ས་པྤ་ཝ་ཏྟ་སྶ པ་ན ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཛ་ཝ་ན་སྶ ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ ཚ་བྦི་དྷ་མྤི ཏི་ཀཱ་ལི་ཀཾ, ཀཱ་ལ་ཝི་མུ་ཏྟ་ཉྩ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཧོ་ཏི. ཝི་བྷཱ་གོ པ་ནེ་ཏྠ ན་ཝ་མ་པ་རི་ཙྪེ་དེ ཨཱ་ཝི བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. སེ་སཱ་ནཾ པ་ན ཀཱ་ལ་ཝི་མུ་ཏྟཾ, ཨ་ཏཱི་ཏ་ཉྩ ཡ་ཐཱ་ར་ཧ་མཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཧོ་ཏི.

༥༣. དྭཱ་ར…པེ… ས་ངྑཱ་ཏཱ་ནཾ ཚ་བྦི་དྷ་མྤི ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ, ཏཾ པ་ན ནེ་སཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ན ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་སྶ ཝི་ཡ ཀེ་ན་ཙི ཨ་གྒ་ཧི་ཏ་མེ་ཝ གོ་ཙ་ར་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪ་ཏི, ན ཙ པ་ཉྩ་དྭཱ་རི་ཀ་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ ཝི་ཡ ཨེ་ཀ་ནྟ་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཾ, ནཱ་པི མ་ནོ་དྭཱ་རི་ཀ་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ ཝི་ཡ ཏི་ཀཱ་ལི་ཀ་མེ་ཝ, ཨ་ཝི་སེ་སེ་ན ཀཱ་ལ་ཝི་མུ་ཏྟཾ ཝཱ, ནཱ་པི མ་ར་ཎཱ་ས་ནྣ་ཏོ པུ་རི་མ་བྷཱ་ག་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ ཝི་ཡ ཀ་མྨ་ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ག་མ་སི་དྡྷི་ཝོ་ཧཱ་ར་ཝི་ནི་མུ་ཏྟ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ཡ་ཐཱ་ས་མྦྷ་ཝཾ…པེ… ས་མྨ་ཏ’’ནྟི. ཏ་ཏྠ ཡ་ཐཱ་ས་མྦྷ་ཝནྟི ཏཾ་ཏཾ་བྷཱུ་མི་ཀ་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་བྷ་ཝ་ངྒ་ཙུ་ཏཱི་ནཾ ཏཾ་ཏཾ་དྭཱ་ར་གྒ་ཧི་ཏཱ་དི་ཝ་སེ་ན ས་མྦྷ་ཝཱ་ནུ་རཱུ་པ་ཏོ. ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ན་ཉྷི པ་ཊི་ས་ནྡྷི་བྷ་ཝ་ངྒཱ་ནཾ ཏཱ་ཝ རཱུ་པཱ་དི་པ་ཉྩཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཚ་དྭཱ་ར་གྒ་ཧི་ཏཾ ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་མ་ཏཱི་ཏ་ཉྩ ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟ་ས་མྨ་ཏ་མཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཧོ་ཏི, ཏ་ཐཱ ཙུ་ཏི་ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་ཏཱི་ཏ་མེ་ཝ. དྷ་མྨཱ་ར་མྨ་ཎཾ པ་ན ཏེ་སཾ ཏི་ཎྞ་ནྣ་མྤི མ་ནོ་དྭཱ་ར་གྒ་ཧི་ཏ་མེ་ཝ ཨ་ཏཱི་ཏཾ ཀ་མྨ་ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟ་ས་མྨ་ཏཾ, ཏ་ཐཱ རཱུ་པཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨེ་ཀ་མེ་ཝ མ་ནོ་དྭཱ་ར་གྒ་ཧི་ཏཾ ཨེ་ཀ་ནྟ་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཾ ག་ཏི་ནི་མི་ཏྟ་ས་མྨ་ཏ་ནྟི ཨེ་ཝཾ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་དཱི་ནཾ ཡ་ཐཱ་ས་མྦྷ་ཝཾ ཚ་དྭཱ་ར་གྒ་ཧི་ཏཾ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་མ་ཏཱི་ཏ་ཉྩ ཀ་མྨ་ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟ་ག་ཏི་ནི་མི་ཏྟ་ས་མྨ་ཏ་མཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཧོ་ཏི.

མ་ཧ་གྒ་ཏ་པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་དཱི་སུ པ་ན རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ནཾ, པ་ཋ་མ་ཏ་ཏི་ཡཱ་རུ་པྤཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ར་མྨ་ཎ་མེ་ཝ མ་ནོ་དྭཱ་ར་གྒ་ཧི་ཏཾ པ་ཉྙ་ཏྟི་བྷཱུ་ཏཾ ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟ་ས་མྨ་ཏཾ, ཏ་ཐཱ དུ་ཏི་ཡ་ཙ་ཏུ་ཏྠཱ་རུ་པྤཱ་ནཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་མེ་ཝཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ མ་ཧ་གྒ་ཏ་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་བྷ་ཝ་ངྒ་ཙུ་ཏཱི་ནཾ མ་ནོ་དྭཱ་ར་གྒ་ཧི་ཏཾ པ་ཉྙ་ཏྟི་བྷཱུ་ཏཾ, ཨ་ཏཱི་ཏཾ ཝཱ ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟ་ས་མྨ་ཏ་མེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཧོ་ཏི.

ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན བྷ་ཝ་ནྟ་རེ ཚ་དྭཱ་ར་གྒ་ཧི་ཏནྟི བཱ་ཧུ་ལླེ་ན ཨ་ཏཱི་ཏཱ་ན་ནྟ་ར་བྷ་ཝེ མ་ར་ཎཱ་ས་ནྣ་པྤ་ཝ་ཏྟ་ཚ་དྭཱ་རི་ཀ་ཛ་ཝ་ནེ་ཧི ག་ཧི་ཏཾ. ཨ་ས་ཉྙཱི་བྷ་ཝ་ཏོ ཙུ་ཏཱ་ན་ཉྷི པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝི་ས་ཡ་སྶ ཨ་ན་ནྟ་རཱ་ཏཱི་ཏ་བྷ་ཝེ ན ཀེ་ན་ཙི དྭཱ་རེ་ན ག་ཧ་ཎཾ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཏ་དེ་ཝེ་ཏྠ ཡེ་བྷུ་ཡྻ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན བྱ་བྷི་ཙཱ་རི་ཏཾ. ཀེ་ཝ་ལ་ཉྷི ཀ་མྨ་བ་ལེ་ནེ་ཝ ཏེ་སཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡཱ ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟཱ་དི་ཀ་མཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཧི ས་ཙྩ་ས་ངྑེ་པེ ཨ་ས་ཉྙཱི་བྷ་ཝ་ཏོ ཙུ་ཏ་སྶ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ནི་མི་ཏྟཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ –

‘‘བྷ་ཝ་ནྟ་ར་ཀ་ཏཾ ཀ་མྨཾ, ཡ་མོ་ཀཱ་སཾ ལ་བྷེ ཏ་ཏོ;

ཧོ་ཏི སཱ ས་ནྡྷི ཏེ་ནེ་ཝ, ཨུ་པ་ཊྛཱ་པི་ཏ་གོ་ཙ་རེ’’ཏི. (ས. ས. ༡༧༡) –

ཀེ་ཝ་ལཾ ཀ་མྨ་བ་ལེ་ནེ་ཝ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་གོ་ཙ་ར་སྶ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཝུ་ཏྟཾ. ཨི་ཏ་ར་ཐཱ ཧི ཛ་ཝ་ན་གྒ་ཧི་ཏ་སྶ་པི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཀ་མྨ་བ་ལེ་ནེ་ཝ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པི་ཡ་མཱ་ན་ཏྟཱ ‘‘ཏེ་ནེ་ཝཱ’’ཏི སཱ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ན་སྶ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡ་སུ་ཉྙ་ཏཱ ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻཱ་ཏི. ན་ནུ ཙ ཏེ་ས་མྤི པ་ཊི་ས་ནྡྷི་གོ་ཙ་རོ ཀ་མྨ་བྷ་ཝེ ཀེ་ན་ཙི དྭཱ་རེ་ན ཛ་ཝ་ན་གྒ་ཧི་ཏོ ས་མྦྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི? ས་ཙྩཾ ས་མྦྷ་ཝ་ཏི ཀ་མྨ་ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟ་ས་མྨ་ཏོ, ག་ཏི་ནི་མི་ཏྟ་ས་མྨ་ཏོ པ་ན ས་བྦེ་ས་མྤི མ་ར་ཎ་ཀཱ་ལེ་ཡེ་ཝ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏཱི་ཏི ཀུ་ཏོ ཏ་སྶ ཀ་མྨ་བྷ་ཝེ ག་ཧ་ཎ་ས་མྦྷ་ཝོ. ཨ་པི་ཙེ་ཏྠ མ་ར་ཎཱ་ས་ནྣ་པ་ཝ་ཏྟ་ཛ་ཝ་ནེ་ཧི ག་ཧི་ཏ་མེ་ཝ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘ཚ་དྭཱ་ར་གྒ་ཧི་ཏ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ, ཨེ་ཝ་ཉྩ ཀ་ཏྭཱ ཨཱ་ཙ་རི་ཡེ་ན ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨ་དྷི་ཀཱ་རེ པ་ར་མ་ཏྠ་ཝི་ནི་ཙྪ་ཡེ ཝུ་ཏྟཾ –

‘‘མ་ར་ཎཱ་ས་ནྣ་ས་ཏྟ་སྶ, ཡ་ཐོ་པ་ཊྛི་ཏ་གོ་ཙ་རཾ;

ཚ་དྭཱ་རེ་སུ ཏ་མཱ་ར་བྦྷ, པ་ཊི་ས་ནྡྷི བྷ་ཝ་ནྟ་རེ’’ཏི. (པ་ར་མ. ཝི. ༨༩);

‘‘པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ’’ནྟྱཱ་དི་ནཱ ཨ་ནཱ་ག་ཏ་སྶ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་གོ་ཙ་ར་བྷཱ་ཝཾ ནི་ཝཱ་རེ་ཏི. ན ཧི ཏཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་ཀ་མྨ་ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟཱ་ནི ཝི་ཡ ཨ་ནུ་བྷཱུ་ཏཾ, ནཱ་པི པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟ་ག་ཏི་ནི་མི་ཏྟཱ་ནི ཝི་ཡ ཨཱ་པཱ་ཐ་ག་ཏ་ཉྩ ཧོ་ཏཱི་ཏི, ཀ་མྨ་ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟཱ་དཱི་ན་ཉྩ ས་རཱུ་པཾ ས་ཡ་མེ་ཝ ཝ་ཀྑ་ཏི.

༥༤. ཏེ་སཱུཏི རཱུ་པཱ་དི་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་དི་ཀ་མྨཱ་དི་ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་སུ. རཱུ་པཱ་དཱི་སུ ཨེ་ཀེ་ཀཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི རཱུ་པཱ་དི་ཨེ་ཀེ་ཀཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི.

༥༥. རཱུ་པཱ་དི་ཀཾ པ་ཉྩ་ཝི་དྷ་མྤི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་མེ་ཏ་སྶཱ་ཏི རཱུ་པཱ་དི་པ་ཉྩཱ་ར་མྨ་ཎཾ.

༥༦. སེ་སཱ་ནཱིཏི དྭི་པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ནེ་ཧི ཨ་ཝ་སེ་སཱ་ནི ཨེ་ཀཱ་ད་ས ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཝི་པཱ་ཀཱ་ནི. ས་བྦ་ཐཱ་པི ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཱིཏི ས་བྦེ་ན་པི ཚ་དྭཱ་རི་ཀ་དྭཱ་ར་ཝི་མུ་ཏྟ་ཚ་ལཱ༹་ར་མྨ་ཎ་ཝ་ས་པྤ་ཝ་ཏྟཱ་ཀཱ་རེ་ན ནི་བྦ་ཏྟཱ་ནི་པི ཨེ་ཀ་ནྟ་ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་བྷཱ་ཝ་ཚ་ལཱ༹་ར་མྨ་ཎ་གོ་ཙ་རཱ་ནི. ཨེ་ཏྠ ཧི ཝི་པཱ་ཀཱ་ནི ཏཱ་ཝ ས་ནྟཱི་ར་ཎཱ་དི་ཝ་སེ་ན རཱུ་པཱ་དི་པ་ཉྩཱ་ར་མྨ་ཎེ, པ་ཊི་ས་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཚ་ལཱ༹་ར་མྨ་ཎ་ས་ངྑཱ་ཏེ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ར་མྨ་ཎེ་ཡེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི.

ཧ་ས་ན་ཙི་ཏྟ་མྤི པ་དྷཱ་ན་སཱ་རུ་པྤ་ཊྛཱ་ནཾ དི་སྭཱ ཏུ་སྶ་ནྟ་སྶ རཱུ་པཱ་ར་མྨ་ཎེ, བྷ་ཎྜ་བྷཱ་ཛ་ན་ཊྛཱ་ནེ མ་ཧཱ་ས་དྡཾ སུ་ཏྭཱ ‘‘ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ ལོ་ལུ་པྤ་ཏ་ཎྷཱ མེ པ་ཧཱི་ནཱ’’ཏི ཏུ་སྶ་ནྟ་སྶ ས་དྡཱ་ར་མྨ་ཎེ, ག་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ཙེ་ཏི་ཡ་པཱུ་ཛ་ན་ཀཱ་ལེ ཏུ་སྶ་ནྟ་སྶ ག་ནྡྷཱ་ར་མྨ་ཎེ, ར་ས་ས་མྤ་ནྣཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ཧི བྷཱ་ཛེ་ཏྭཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ན་ཀཱ་ལེ ཏུ་སྶ་ནྟ་སྶ ར་སཱ་ར་མྨ་ཎེ, ཨཱ་བྷི་ས་མཱ་ཙཱ་རི་ཀ་ཝ་ཏྟ་པ་རི་པཱུ་ར་ཎ་ཀཱ་ལེ ཏུ་སྶ་ནྟ་སྶ ཕོ་ཊྛ་བྦཱ་ར་མྨ་ཎེ, པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་ས་ཉཱ་ཎཱ་དཱི་ཧི ག་ཧི་ཏ་ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་དྷ་མྨཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ཏུ་སྶ་ནྟ་སྶ དྷ་མྨཱ་ར་མྨ་ཎེ་ཏི ཨེ་ཝཾ པ་རི་ཏྟ་དྷ་མྨ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣེ་སྭེ་ཝ ཚ་སུ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི.

༥༧. དྭཱ་ད་སཱ་ཀུ་ས་ལ་ཨ་ཊྛ་ཉཱ་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཛ་ཝ་ན་ཝ་སེ་ན ཝཱི་ས་ཏི ཙི་ཏྟཱ་ནི ཨ་ཏྟ་ནོ ཛ་ལ༹་བྷཱ་ཝ་ཏོ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་དྷ་མྨེ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ནྟཱི་ཏི ན་ཝ་ཝི་དྷ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་དྷ་མྨེ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀཱ་ནི, པ་ཉྙ་ཏྟི་ཉྩ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནི ཙེ་ཝཱ’’ཏྱཱ་དི. ཨི་མེ་སུ ཧི ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དི་ཊྛི་ག་ཏ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ པ་རི་ཏྟ་དྷ་མྨེ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་རཱ་མ་ས་ན་ཨ་སྶཱ་ད་ནཱ་བྷི་ན་ནྡ་ན་ཀཱ་ལེ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ར་མྨ་ཎཱ, ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཀཱ་རེ་ན ས་ཏྟ་ཝཱི་ས་ཏི མ་ཧ་གྒ་ཏ་དྷ་མྨེ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱ, ས་མྨུ་ཏི་དྷ་མྨེ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ པ་ཉྙ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ. དི་ཊྛི་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ་པི ཏེ་ཡེ་ཝ དྷ་མྨེ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀེ་ཝ་ལཾ ཨ་སྶཱ་ད་ནཱ་བྷི་ན་ནྡ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ, པ་ཊི་གྷ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙ དུ་སྶ་ན་ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་ར་ཝ་སེ་ན, ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ས་ཧ་ག་ཏོ ཨ་ནི་ཊྛ་ངྒ་མ་ན་ཝ་སེ་ན, ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ས་ཧ་ག་ཏོ ཝི་ཀྑི་པ་ན་ཝ་སེ་ན, ཨ་ཝཱུ་པ་ས་མ་ཝ་སེ་ན ཙ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ པ་རི་ཏྟ་མ་ཧ་གྒ་ཏ་པ་ཉྙ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎོ, ཀུ་ས་ལ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ, ཀི་རི་ཡ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ་ཏི ཨ་ཊྛ ཉཱ་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ སེ་ཀྑ་པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཨ་ས་ཀྐ་ཙྩ་དཱ་ན་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཱ་དཱི་སུ པ་རི་ཏྟ་དྷ་མྨེ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟི་ཀཱ་ལེ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ར་མྨ་ཎཱ, ཨ་ཏི་པ་གུ་ཎ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཀཱ་ལེ མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱ, ཀ་སི་ཎ་ནི་མི་ཏྟཱ་དཱི་སུ པ་རི་ཀ་མྨཱ་དི་ཀཱ་ལེ པ་ཉྙ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ.

༥༨. ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒ་ཕ་ལ་ཝ་ཛྫི་ཏ་ས་བྦཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི སེ་ཀྑ་པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་ས་ནྟཱ་ནེ་སྭེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ. སེ་ཀྑཱ་པི ཧི ཋ་པེ་ཏྭཱ ལོ་ཀི་ཡ་ཙི་ཏྟཾ ཨ་ར་ཧ་ཏོ མ་གྒ་ཕ་ལ་ས་ངྑཱ་ཏཾ པཱ་ཊི་པུ་གྒ་ལི་ཀ་ཙི་ཏྟཾ ཛཱ་ནི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ནྟི ཨ་ན་དྷི་ག་ཏ་ཏྟཱ, ཏ་ཐཱ པུ་ཐུ་ཛྫ་ནཱ་ད་ཡོ་པི སོ་ཏཱ་པ་ནྣཱ་དཱི་ནཾ, སེ་ཀྑཱ་ནཾ པ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ མ་གྒ་ཕ་ལ་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎེ་སུ པ་ར་ས་ནྟཱ་ན་ག་ཏ་མ་གྒ་ཕ་ལཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ པ་རི་ཀ་མྨ་ཀཱ་ལེ, ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཙི་ཏྟེ་ནེ་ཝ མ་གྒ་ཕ་ལཱ་ནཾ པ་རི་ཙྪི་ནྡ་ན་ཀཱ་ལེ ཙ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་མཱ་ནཱ་ནཾ, ཧེ་ཊྛི་མཱ་ན་ཉྩ མ་གྒ་ཕ་ལ་དྷ་མྨེ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀུ་ས་ལ་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒ་ཕ་ལ་སྶེ་ཝ པ་ཊི་ཀྑེ་པོ ཀ་ཏོ. ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་མ་ཧ་གྒ་ཏ་པ་ཉྙ་ཏྟི་ནི་བྦཱ་ནཱ་ནི པ་ན སེ་ཀྑ་པུ་ཐུ་ཛྫ་ནཱ་ནཾ ས་ཀྐ་ཙྩ་དཱ་ན་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ན་ས་ངྑཱ་ར་ས་མྨ་ས་ན་ཀ་སི་ཎ་པ་རི་ཀ་མྨཱ་དཱི་སུ ཏཾ་ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎི་ཀཱ་བྷི་ཉྙཱ་ནཾ པ་རི་ཀ་མྨ་ཀཱ་ལེ, གོ་ཏྲ་བྷུ་ཝོ་དཱ་ན་ཀཱ་ལེ, དི་བྦ་ཙ་ཀྑཱ་དཱི་ཧི རཱུ་པ་ཝི་ཛཱ་ན་ནཱ་དི་ཀཱ་ལེ ཙ ཀུ་ས་ལ་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ གོ་ཙ་ར་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪ་ནྟི.

༥༩. ས་བྦ་ཐཱ་པི ས་བྦཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཱིཏི ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་མ་ཧ་གྒ་ཏ་ས་བྦ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་པ་ཉྙ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན ས་བྦ་ཐཱ་པི ས་བྦཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི, ན པ་ན ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ད་ཡོ ཝི་ཡ ས་པྤ་དེ་ས་ས་བྦཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཱི་ཏྱ་ཏྠོ. ཀི་རི་ཡ་ཛ་ཝ་ནཱ་ན་ཉྷི ས་བྦ་ཉྙུ་ཏ་ཉྙཱ་ཎཱ་དི་ཝ་ས་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ, ཝོ་ཊྛ་བྦ་ན་སྶ ཙ ཏཾ་ཏཾ་པུ་རེ་ཙཱ་རི་ཀ་ཝ་ས་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ ན ཙ ཀི་ཉྩི ཨ་གོ་ཙ་རཾ ནཱ་མ ཨ་ཏྠི.

༦༠. པ་ཋ་མ་ཏ་ཏི་ཡཱ་རུ་པྤཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏྟཱ ཨཱ་རུ་པྤེ་སུ དུ་ཏི་ཡ་ཙ་ཏུ་ཏྠཱ་ནི མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི.

༦༡. སེ་སཱ་ནི…པེ… པ་ཉྙ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཱིཏི པ་ནྣ་ར་ས རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ནི, པ་ཋ་མ་ཏ་ཏི་ཡཱ་རུ་པྤཱ་ནི ཙཱ་ཏི ཨེ་ཀ་ཝཱི་ས་ཏི ཀ་སི་ཎཱ་དི་པ་ཉྙ་ཏྟཱི་སུ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ པ་ཉྙ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི.

༦༣. ཏེ་ཝཱི་ས་ཏི་ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཝི་པཱ་ཀ་པ་ཉྩ་དྭཱ་རཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཧ་ས་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཉྩ་ཝཱི་ས་ཏི ཙི་ཏྟཱ་ནི པ་རི་ཏྠ་མྷི ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ར་མྨ་ཎེ ཡེ་ཝ བྷ་ཝ་ནྟི. ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཉྷི མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་ད་ཡོ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ མ་ནྡཱ་ནུ་བྷཱ་ཝ་ཏཱ་ཡ པ་རི་ས་མ་ནྟ་ཏོ ཨ་ཏྟཾ ཁ་ཎྜི་ཏཾ ཝི་ཡཱ་ཏི པ་རི་ཏྟཾ. ‘‘ཚ ཙི་ཏྟཱ་ནི མ་ཧ་གྒ་ཏེ་ཡེ་ཝཱ’’ཏྱཱ་དི་ནཱ ས་བྦ་ཏྠ སཱ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎ་ཡོ་ཛ་ནཱ ད་ཊྛ་བྦཱ.

ཨཱ་ལ་མྦ་ཎ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.

ཝ་ཏྠུ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༦༤. ཝ་ཏྠུ་ཝི་བྷཱ་ག་ཏོ, ཏ་བྦ་ཏྠུ་ཀ་ཙི་ཏྟ་པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན ཙ ས་ངྒ་ཧོ ཝ་ཏྠུ་ས་ངྒ་ཧོ. ཝ་ས་ནྟི ཨེ་ཏེ་སུ ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ ཏ་ནྣི་སྶ་ཡ་ཏྟཱ་ཏི ཝ་ཏྠཱུ་ནི.

༦༥. ཏཱ་ནི ཀཱ་མ་ལོ་ཀེ ས་བྦཱ་ནི་པི ལ་བྦྷ་ནྟི པ་རི་པུ་ཎྞི་ནྡྲི་ཡ་སྶ ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨུ་པ་ལ་བྦྷ་ན་ཏོ. པི-ས་དྡེ་ན པ་ན ཨ་ནྡྷ་བ་དྷི་རཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཀེ་ས་ཉྩི ཨ་ས་མྦྷ་ཝཾ དཱི་པེ་ཏི.

༦༦. གྷཱ་ནཱ་དི་ཏྟ་ཡཾ ན་ཏྠི བྲ་ཧྨཱ་ནཾ ཀཱ་མ་ཝི་རཱ་ག་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ག་ནྡྷ་ར་ས་ཕོ་ཊྛ་བྦེ་སུ ཝི་ར་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཏ་བྦི་ས་ཡ་པྤ་སཱ་དེ་སུ་པི ཝི་རཱ་ག་ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ. བུ་དྡྷ་ད་སྶ་ན་དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཱ་དི་ཨ་ཏྠཾ པ་ན ཙ་ཀྑུ་སོ་ཏེ་སུ ཨ་ཝི་ར་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ་ཀྑཱ་དི་དྭ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ཨུ་པ་ལ་བྦྷ་ཏི.

༦༧. ཨ་རཱུ་པ་ལོ་ཀེ ས་བྦཱ་ནི་པི ཚ ཝ་ཏྠཱུ་ནི ན སཾ་ཝི་ཛྫ་ནྟི ཨ་རཱུ་པཱི་ནཾ རཱུ་པ་ཝི་རཱ་ག་བྷཱ་ཝ་ནཱ་བ་ལེ་ན ཏ་ཏྠ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ རཱུ་པ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ.

༦༨. པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནེ་ཝ ནི་སྶ་ཏྟ་ནི་ཛྫཱི་ཝ་ཊྛེ་ན དྷཱ་ཏུ་ཡོ་ཏི པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ.

༦༩. མ་ན་ན་མ་ཏྟཱ དྷཱ་ཏུ མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ.

༧༠. མ་ནོ་ཡེ་ཝ ཝི་སི་ཊྛ་ཝི་ཛཱ་ན་ན་ཀི་ཙྩ་ཡོ་ག་ཏོ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ནི་སྶ་ཏྟ་ནི་ཛྫཱི་ཝ་ཊྛེ་ན དྷཱ་ཏུ ཙཱ་ཏི མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ. མ་ན་སོ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཏི ཝཱ མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ. སཱ ཧི མ་ན་ཏོ་ཡེ་ཝ ཨ་ན་ནྟ་ར་པ་ཙྩ་ཡ་ཏོ ས་མྦྷཱུ་ཡ་མ་ན་སོ་ཡེ་ཝ ཨ་ན་ནྟ་ར་པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱུ་ཏཱ་ཏི མ་ན་སོ ས་མྦ་ནྡྷི་ནཱི ཧོ་ཏི. ས་ནྟཱི་ར་ཎ་ཏྟ་ཡ་སྶ, ཨ་ཊྛ་མ་ཧཱ་ཝི་པཱ་ཀཱ་ནཾ, པ་ཊི་གྷ་དྭ་ཡ་སྶ, པ་ཋ་མ་མ་གྒ་སྶ, ཧ་སི་ཏུ་པྤཱ་ད་སྶ, པ་ནྣ་ར་ས་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ན་ཉྩ ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཨ་ཝ་སེ་སཱ མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ ས་ངྑཱ་ཏཱ ཙ ཏིཾ་ས དྷ་མྨཱ ན ཀེ་ཝ་ལཾ མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་ཡེ་ཝ, ཏ་ཐཱ ཧ་ད་ཡཾ ནི་སྶཱ་ཡེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.

ས་ནྟཱི་ར་ཎ་མ་ཧཱ་ཝི་པཱ་ཀཱ་ནི ཧི ཨེ་ཀཱ་ད་ས དྭཱ་རཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ཀི་ཙྩཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ ཨཱ་རུ་པྤེ ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི. པ་ཊི་གྷ་སྶ ཨ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ཝ་ཏྠ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཏཾ་ས་ཧ་ག་ཏཾ ཙི་ཏྟ་དྭ་ཡཾ རཱུ་པ་ལོ་ཀེ་པི ན་ཏྠི, པ་གེ་ཝ ཨཱ་རུ་པྤེ. པ་ཋ་མ་མ་གྒོ་པི པ་ར་ཏོ་གྷོ་ས་པ་ཙྩ་ཡཱ་བྷཱ་ཝེ སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཏོ, བུ་དྡྷ་པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཱ་ན་ཉྩ མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀ་ཏོ ཨ་ཉྙ་ཏྠ ཨ་ནི་བྦ་ཏྟ་ན་ཏོ, ཧ་ས་ན་ཙི་ཏྟ་ཉྩ ཀཱ་ཡཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ནི ཨ་རཱུ་པཱི་ནཾ རཱུ་པ་ཝི་རཱ་ག་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ ཛྷཱ་ནེ་སུ་པི ཝི་ར་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་རཱུ་པ་བྷ་ཝེ ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ས་བྦཱ་ནི་པི ཨེ་ཏཱ་ནི ཏེ་ཏྟིཾ་ས ཙི་ཏྟཱ་ནི ཧ་ད་ཡཾ ནི་སྶཱ་ཡེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི.

༧༡. པ་ཉྩ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ཏོ ཨ་ཝ་སེ་སཱ་ནི དྭཱ་ད་ས ལོ་ཀི་ཡ་ཀུ་ས་ལཱ་ནི, པ་ཊི་གྷ་དྭ་ཡ་ཏོ ཨ་ཝ་སེ་སཱ་ནི ད་ས ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནི, པ་ཉྩ་དྭཱ་རཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཧ་ས་ན་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀི་རི་ཡེ་ཧི ཨ་ཝ་སེ་སཱ་ནི ཏེ་ར་ས ཀི་རི་ཡ་ཙི་ཏྟཱ་ནི, པ་ཋ་མ་མ་གྒ་ཏོ ཨ་ཝ་སེ་སཱ་ནི ས་ཏྟ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཱ་ནི ཙཱ་ཏི ཨི་མེ་སཾ ཝ་སེ་ན དྭེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཝི་དྷཱ མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྑཱ་ཏཱ དྷ་མྨཱ པ་ཉྩ་ཝོ་ཀཱ་ར་བྷ་ཝ་ཝ་སེ་ན ཧ་ད་ཡཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཝཱ, ཙ་ཏུ་ཝོ་ཀཱ་ར་བྷ་ཝ་ཝ་སེ་ན ཨ་ནི་སྶཱ་ཡ་ཝཱ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི.

༧༣. ཀཱ་མེ བྷ་ཝེ ཚ་ཝ་ཏྠུཾ ནི་སྶི་ཏཱ ས་ཏྟ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ, རཱུ་པེ བྷ་ཝེ ཏི་ཝ་ཏྠུཾ ནི་སྶི་ཏཱ གྷཱ་ན་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དི་ཏྟ་ཡ་ཝ་ཛྫི་ཏཱ ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ, ཨཱ་རུ་པྤེ བྷ་ཝེ ཨ་ནི་སྶི་ཏཱ ཨེ་ཀཱ མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ མ་ཏཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.

༧༤. ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཝི་པཱ་ཀ་པ་ཉྩ་དྭཱ་རཱ་ཝ་ཛྫ་ན་པ་ཊི་གྷ་དྭ་ཡ་ཧ་ས་ན་ཝ་སེ་ན ས་ཏྟ་ཝཱི་ས་ཏི ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ནི, པ་ནྣ་ར་ས རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ་ནི, པ་ཋ་མ་མ་གྒོ་ཏི ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས ནི་སྶཱ་ཡེ་ཝ ཛཱ་ཡ་རེ, ཏ་ཏོ་ཡེ་ཝ ཨ་ཝ་སེ་སཱ ཨཱ་རུ་པྤ་ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་ཛྫི་ཏཱ དྭེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས ནི་སྶཱ་ཡ ཙ ཨ་ནི་སྶཱ་ཡ ཙ ཛཱ་ཡ་རེ, པཱ་ཀཱ་རུ་པྤཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨ་ནི་སྶི་ཏཱ་ཡེ་ཝཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.

ཝ་ཏྠུ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.

ཨི་ཏི ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ཏྠ་ཝི་བྷཱ་ཝི་ནི་ཡཱ ནཱ་མ ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ཏྠ་ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ

པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.