༧. ཝ་ཏྠ་སུ་ཏྟཾ
༧༠. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏ་ཏྲ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི. ‘‘བྷ་ད་ནྟེ’’ཏི ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སུཾ. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ཏྠཾ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཾ མ་ལ་གྒ་ཧི་ཏཾ; ཏ་མེ་ནཾ ར་ཛ་ཀོ ཡ་སྨིཾ ཡ་སྨིཾ ར་ངྒ་ཛཱ་ཏེ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་རེ་ཡྻ – ཡ་དི ནཱི་ལ་ཀཱ་ཡ ཡ་དི པཱི་ཏ་ཀཱ་ཡ ཡ་དི ལོ་ཧི་ཏ་ཀཱ་ཡ ཡ་དི མ་ཉྫི་ཊྛ་ཀཱ་ཡ [མ་ཉྫེ་ཊྛ་ཀཱ་ཡ (སཱི. པཱི.), མ་ཉྫེ་ཊྛི་ཀཱ་ཡ (སྱཱ.)] དུ་ར་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་མེ་ཝ་སྶ ཨ་པ་རི་སུ་དྡྷ་ཝ་ཎྞ་མེ་ཝ་སྶ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་པ་རི་སུ་དྡྷ་ཏྟཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ཏྠ་སྶ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙི་ཏྟེ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛེ, དུ་གྒ་ཏི པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ཏྠཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏཾ; ཏ་མེ་ནཾ ར་ཛ་ཀོ ཡ་སྨིཾ ཡ་སྨིཾ ར་ངྒ་ཛཱ་ཏེ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་རེ་ཡྻ – ཡ་དི ནཱི་ལ་ཀཱ་ཡ ཡ་དི པཱི་ཏ་ཀཱ་ཡ ཡ་དི ལོ་ཧི་ཏ་ཀཱ་ཡ ཡ་དི མ་ཉྫི་ཊྛ་ཀཱ་ཡ – སུ་ར་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་མེ་ཝ་སྶ པ་རི་སུ་དྡྷ་ཝ་ཎྞ་མེ་ཝ་སྶ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? པ་རི་སུ་དྡྷ་ཏྟཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ཏྠ་སྶ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙི་ཏྟེ ཨ་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛེ, སུ་ག་ཏི པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ.
༧༡. ‘‘ཀ་ཏ་མེ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ? ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཝི་ས་མ་ལོ་བྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, བྱཱ་པཱ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, ཀོ་དྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, ཨུ་པ་ནཱ་ཧོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, མ་ཀྑོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, པ་ལཱ༹་སོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, ཨི་སྶཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, མ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, མཱ་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, སཱ་ཋེ་ཡྻཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, ཐ་མྦྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, སཱ་ར་མྦྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, མཱ་ནོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, ཨ་ཏི་མཱ་ནོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, མ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ, པ་མཱ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ.
༧༢. ‘‘ས ཁོ སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ‘ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཝི་ས་མ་ལོ་བྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཝི་ས་མ་ལོ་བྷཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘བྱཱ་པཱ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ བྱཱ་པཱ་དཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘ཀོ་དྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཀོ་དྷཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘ཨུ་པ་ནཱ་ཧོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཨུ་པ་ནཱ་ཧཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘མ་ཀྑོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ མ་ཀྑཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘པ་ལཱ༹་སོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ པ་ལཱ༹་སཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘ཨི་སྶཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཨི་སྶཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘མ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ མ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘མཱ་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ མཱ་ཡཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘སཱ་ཋེ་ཡྻཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ སཱ་ཋེ་ཡྻཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘ཐ་མྦྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཐ་མྦྷཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘སཱ་ར་མྦྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ སཱ་ར་མྦྷཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘མཱ་ནོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ མཱ་ནཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘ཨ་ཏི་མཱ་ནོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཨ་ཏི་མཱ་ནཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘མ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ མ་དཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི; ‘པ་མཱ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ པ་མཱ་དཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི.
༧༣. ‘‘ཡ་ཏོ ཁོ [ཡ་ཏོ ཙ ཁོ (སཱི. སྱཱ.)], བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ‘ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཝི་ས་མ་ལོ་བྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཝི་ས་མ་ལོ་བྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི, ‘བྱཱ་པཱ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ བྱཱ་པཱ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘ཀོ་དྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཀོ་དྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘ཨུ་པ་ནཱ་ཧོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཨུ་པ་ནཱ་ཧོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘མ་ཀྑོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ མ་ཀྑོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘པ་ལཱ༹་སོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ པ་ལཱ༹་སོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘ཨི་སྶཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཨི་སྶཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘མ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ མ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘མཱ་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ མཱ་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘སཱ་ཋེ་ཡྻཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ སཱ་ཋེ་ཡྻཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘ཐ་མྦྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཐ་མྦྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘སཱ་ར་མྦྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ སཱ་ར་མྦྷོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘མཱ་ནོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ མཱ་ནོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘ཨ་ཏི་མཱ་ནོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ ཨ་ཏི་མཱ་ནོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘མ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ མ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི; ‘པ་མཱ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ’ཏི – ཨི་ཏི ཝི་དི་ཏྭཱ པ་མཱ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སོ པ་ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི.
༧༤. ‘‘སོ བུ་དྡྷེ ཨ་ཝེ་ཙྩ་པྤ་སཱ་དེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི – ‘ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ’ཏི; དྷ་མྨེ ཨ་ཝེ་ཙྩ་པྤ་སཱ་དེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི – ‘སྭཱ་ཀྑཱ་ཏོ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨོ ས་ནྡི་ཊྛི་ཀོ ཨ་ཀཱ་ལི་ཀོ ཨེ་ཧི་པ་སྶི་ཀོ ཨོ་པ་ནེ་ཡྻི་ཀོ པ་ཙྩ་ཏྟཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ ཝི་ཉྙཱུ་ཧཱི’ཏི; ས་ངྒྷེ ཨ་ཝེ་ཙྩ་པྤ་སཱ་དེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི – ‘སུ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ངྒྷོ, ཨུ་ཛུ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ངྒྷོ, ཉཱ་ཡ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ངྒྷོ, སཱ་མཱི་ཙི་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ངྒྷོ, ཡ་དི་དཾ ཙ་ཏྟཱ་རི པུ་རི་ས་ཡུ་གཱ་ནི, ཨ་ཊྛ པུ་རི་ས་པུ་གྒ་ལཱ. ཨེ་ས བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ངྒྷོ ཨཱ་ཧུ་ནེ་ཡྻོ པཱ་ཧུ་ནེ་ཡྻོ ད་ཀྑི་ཎེ་ཡྻོ ཨ་ཉྫ་ལི་ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ, ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ པུ་ཉྙ་ཀྑེ་ཏྟཾ ལོ་ཀ་སྶཱ’ཏི.
༧༥. ‘‘ཡ་ཐོ་དྷི [ཡ་ཏོ་དྷི (ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ པཱ་ཋ་ནྟ་རཾ)] ཁོ པ་ན་སྶ ཙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི ཝ་ནྟཾ མུ་ཏྟཾ པ་ཧཱི་ནཾ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛཾ, སོ ‘བུ་དྡྷེ ཨ་ཝེ་ཙྩ་པྤ་སཱ་དེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ་མྷཱི’ཏི ལ་བྷ་ཏི ཨ་ཏྠ་ཝེ་དཾ, ལ་བྷ་ཏི དྷ་མྨ་ཝེ་དཾ, ལ་བྷ་ཏི དྷ་མྨཱུ་པ་སཾ་ཧི་ཏཾ པཱ་མོ་ཛྫཾ. པ་མུ་དི་ཏ་སྶ པཱི་ཏི ཛཱ་ཡ་ཏི, པཱི་ཏི་མ་ན་སྶ ཀཱ་ཡོ པ་སྶ་མྦྷ་ཏི, པ་སྶ་དྡྷ་ཀཱ་ཡོ སུ་ཁཾ ཝེ་དེ་ཏི, སུ་ཁི་ནོ ཙི་ཏྟཾ ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི; ‘དྷ་མྨེ…པེ… ས་ངྒྷེ ཨ་ཝེ་ཙྩ་པྤ་སཱ་དེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ་མྷཱི’ཏི ལ་བྷ་ཏི ཨ་ཏྠ་ཝེ་དཾ, ལ་བྷ་ཏི དྷ་མྨ་ཝེ་དཾ, ལ་བྷ་ཏི དྷ་མྨཱུ་པ་སཾ་ཧི་ཏཾ པཱ་མོ་ཛྫཾ; པ་མུ་དི་ཏ་སྶ པཱི་ཏི ཛཱ་ཡ་ཏི, པཱི་ཏི་མ་ན་སྶ ཀཱ་ཡོ པ་སྶ་མྦྷ་ཏི, པ་སྶ་དྡྷ་ཀཱ་ཡོ སུ་ཁཾ ཝེ་དེ་ཏི, སུ་ཁི་ནོ ཙི་ཏྟཾ ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི. ‘ཡ་ཐོ་དྷི ཁོ པ་ན མེ ཙ་ཏྟཾ ཝ་ནྟཾ མུ་ཏྟཾ པ་ཧཱི་ནཾ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཊྛ’ནྟི ལ་བྷ་ཏི ཨ་ཏྠ་ཝེ་དཾ, ལ་བྷ་ཏི དྷ་མྨ་ཝེ་དཾ, ལ་བྷ་ཏི དྷ་མྨཱུ་པ་སཾ་ཧི་ཏཾ པཱ་མོ་ཛྫཾ; པ་མུ་དི་ཏ་སྶ པཱི་ཏི ཛཱ་ཡ་ཏི, པཱི་ཏི་མ་ན་སྶ ཀཱ་ཡོ པ་སྶ་མྦྷ་ཏི, པ་སྶ་དྡྷ་ཀཱ་ཡོ སུ་ཁཾ ཝེ་དེ་ཏི, སུ་ཁི་ནོ ཙི་ཏྟཾ ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི.
༧༦. ‘‘ས ཁོ སོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ་སཱི་ལོ ཨེ་ཝཾ་དྷ་མྨོ ཨེ་ཝཾ་པ་ཉྙོ སཱ་ལཱི་ནཾ ཙེ་པི པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཝི་ཙི་ཏ་ཀཱ་ལ༹་ཀཾ ཨ་ནེ་ཀ་སཱུ་པཾ ཨ་ནེ་ཀ་བྱ་ཉྫ་ནཾ, ནེ་ཝ་སྶ ཏཾ ཧོ་ཏི ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་ཏྠཾ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཾ མ་ལ་གྒ་ཧི་ཏཾ ཨ་ཙྪོ་ད་ཀཾ ཨཱ་ག་མྨ པ་རི་སུ་དྡྷཾ ཧོ་ཏི པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏཾ, ཨུ་ཀྐཱ་མུ་ཁཾ ཝཱ པ་ནཱ་ག་མྨ ཛཱ་ཏ་རཱུ་པཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ ཧོ་ཏི པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏཾ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝཾ་སཱི་ལོ ཨེ་ཝཾ་དྷ་མྨོ ཨེ་ཝཾ་པ་ཉྙོ སཱ་ལཱི་ནཾ ཙེ་པི པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཝི་ཙི་ཏ་ཀཱ་ལ༹་ཀཾ ཨ་ནེ་ཀ་སཱུ་པཾ ཨ་ནེ་ཀ་བྱ་ཉྫ་ནཾ, ནེ་ཝ་སྶ ཏཾ ཧོ་ཏི ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་ཡ.
༧༧. ‘‘སོ མེ་ཏྟཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཨེ་ཀཾ དི་སཾ ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཏ་ཐཱ དུ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཏ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ [ཙ་ཏུ་ཏྠིཾ (སཱི. པཱི.)]. ཨི་ཏི ཨུ་དྡྷ་མ་དྷོ ཏི་རི་ཡཾ ས་བྦ་དྷི ས་བྦ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ས་བྦཱ་ཝ་ནྟཾ ལོ་ཀཾ མེ་ཏྟཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་པུ་ལེ་ན མ་ཧ་གྒ་ཏེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎེ་ན ཨ་ཝེ་རེ་ན ཨ་བྱཱ་པ་ཛྫེ་ན ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི; ཀ་རུ་ཎཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ…པེ… མུ་དི་ཏཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ…པེ… ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཨེ་ཀཾ དི་སཾ ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཏ་ཐཱ དུ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཏ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ. ཨི་ཏི ཨུ་དྡྷ་མ་དྷོ ཏི་རི་ཡཾ ས་བྦ་དྷི ས་བྦ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ས་བྦཱ་ཝ་ནྟཾ ལོ་ཀཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་པུ་ལེ་ན མ་ཧ་གྒ་ཏེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎེ་ན ཨ་ཝེ་རེ་ན ཨ་བྱཱ་པ་ཛྫེ་ན ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི.
༧༨. ‘‘སོ ‘ཨ་ཏྠི ཨི་དཾ, ཨ་ཏྠི ཧཱི་ནཾ, ཨ་ཏྠི པ་ཎཱི་ཏཾ, ཨ་ཏྠི ཨི་མ་སྶ ས་ཉྙཱ་ག་ཏ་སྶ ཨུ་ཏྟ་རིཾ ནི་སྶ་ར་ཎ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ན་ཏོ ཨེ་ཝཾ པ་སྶ་ཏོ ཀཱ་མཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, བྷ་ཝཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི. ཝི་མུ་ཏྟ་སྨིཾ ཝི་མུ་ཏྟ་མི་ཏི ཉཱ་ཎཾ ཧོ་ཏི. ‘ཁཱི་ཎཱ ཛཱ་ཏི, ཝུ་སི་ཏཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ, ཀ་ཏཾ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ, ནཱ་པ་རཾ ཨི་ཏྠ་ཏྟཱ་ཡཱ’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ – ‘བྷི་ཀྑུ སི་ནཱ་ཏོ ཨ་ནྟ་རེ་ན སི་ནཱ་ནེ་ནཱ’’’ཏི.
༧༩. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན སུ་ནྡ་རི་ཀ་བྷཱ་ར་དྭཱ་ཛོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སུ་ནྡ་རི་ཀ་བྷཱ་ར་དྭཱ་ཛོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ག་ཙྪ་ཏི པ་ན བྷ་ཝཾ གོ་ཏ་མོ བཱ་ཧུ་ཀཾ ན་དིཾ སི་ནཱ་ཡི་ཏུ’’ནྟི? ‘‘ཀིཾ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, བཱ་ཧུ་ཀཱ་ཡ ན་དི་ཡཱ? ཀིཾ བཱ་ཧུ་ཀཱ ན་དཱི ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘ལོ་ཀྑ་ས་མྨ་ཏཱ [ལོ་ཁྱ་ས་མྨ་ཏཱ (སཱི.), མོ་ཀྑ་ས་མྨ་ཏཱ (པཱི.)] ཧི, བྷོ གོ་ཏ་མ, བཱ་ཧུ་ཀཱ ན་དཱི བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ, པུ་ཉྙ་ས་མྨ་ཏཱ ཧི, བྷོ གོ་ཏ་མ, བཱ་ཧུ་ཀཱ ན་དཱི བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ, བཱ་ཧུ་ཀཱ་ཡ པ་ན ན་དི་ཡཱ བ་ཧུ་ཛ་ནོ པཱ་པ་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏཾ པ་ཝཱ་ཧེ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ སུ་ནྡ་རི་ཀ་བྷཱ་ར་དྭཱ་ཛཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ གཱ་ཐཱ་ཧི ཨ་ཛ྄ཛྷ་བྷཱ་སི –
‘‘བཱ་ཧུ་ཀཾ ཨ་དྷི་ཀ་ཀྐ་ཉྩ, ག་ཡཾ སུ་ནྡ་རི་ཀཾ མ་པི [སུ་ནྡ་རི་ཀཱ་མ་པི (སཱི. སྱཱ. པཱི.), སུ་ནྡ་རི་ཀཾ མ་ཧིཾ (ཨི་ཏི་པི)];
ས་ར་སྶ་ཏིཾ པ་ཡཱ་ག་ཉྩ, ཨ་ཐོ བཱ་ཧུ་མ་ཏིཾ ན་དིཾ;
ནི་ཙྩ་མྤི བཱ་ལོ པ་ཀྑ་ནྡོ [པ་ཀྑ་ནྣོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)], ཀ་ཎྷ་ཀ་མྨོ ན སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི.
‘‘ཀིཾ སུ་ནྡ་རི་ཀཱ ཀ་རི་སྶ་ཏི, ཀིཾ པ་ཡཱ་གཱ [པ་ཡཱ་གོ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ཀིཾ བཱ་ཧུ་ཀཱ ན་དཱི;
ཝེ་རིཾ ཀ་ཏ་ཀི་བྦི་སཾ ན་རཾ, ན ཧི ནཾ སོ་དྷ་ཡེ པཱ་པ་ཀ་མྨི་ནཾ.
‘‘སུ་དྡྷ་སྶ ཝེ ས་དཱ ཕ་གྒུ, སུ་དྡྷ་སྶུ་པོ་ས་ཐོ ས་དཱ;
སུ་དྡྷ་སྶ སུ་ཙི་ཀ་མྨ་སྶ, ས་དཱ ས་མྤ་ཛྫ་ཏེ ཝ་ཏཾ;
ཨི་དྷེ་ཝ སི་ནཱ་ཧི བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ས་བྦ་བྷཱུ་ཏེ་སུ ཀ་རོ་ཧི ཁེ་མ་ཏཾ.
‘‘ས་ཙེ མུ་སཱ ན བྷ་ཎ་སི, ས་ཙེ པཱ་ཎཾ ན ཧིཾ་ས་སི;
ས་ཙེ ཨ་དི་ནྣཾ ནཱ་དི་ཡ་སི, ས་དྡ་ཧཱ་ནོ ཨ་མ་ཙྪ་རཱི;
ཀིཾ ཀཱ་ཧ་སི ག་ཡཾ ག་ནྟྭཱ, ཨུ་ད་པཱ་ནོ་པི ཏེ ག་ཡཱ’’ཏི.
༨༠. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, སུ་ནྡ་རི་ཀ་བྷཱ་ར་དྭཱ་ཛོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷོ གོ་ཏ་མ! སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷོ གོ་ཏ་མ, ནི་ཀྐུ་ཛྫི་ཏཾ ཝཱ ཨུ་ཀྐུ་ཛྫེ་ཡྻ, པ་ཊི་ཙྪ་ནྣཾ ཝཱ ཝི་ཝ་རེ་ཡྻ, མཱུ་ལ༹ྷ་སྶ ཝཱ མ་གྒཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑེ་ཡྻ, ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རེ ཝཱ ཏེ་ལ་པ་ཛྫོ་ཏཾ དྷཱ་རེ་ཡྻ – ཙ་ཀྑུ་མ་ནྟོ རཱུ་པཱ་ནི ད་ཀྑ་ནྟཱི་ཏི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ བྷོ་ཏཱ གོ་ཏ་མེ་ན ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན དྷ་མྨོ པ་ཀཱ་སི་ཏོ. ཨེ་སཱ་ཧཾ བྷ་ཝ་ནྟཾ གོ་ཏ་མཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཙྪཱ་མི དྷ་མྨ་ཉྩ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་ཉྩ. ལ་བྷེ་ཡྻཱ་ཧཾ བྷོ་ཏོ གོ་ཏ་མ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ལ་བྷེ་ཡྻཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ད’’ནྟི. ཨ་ལ་ཏྠ ཁོ སུ་ནྡ་རི་ཀ་བྷཱ་ར་དྭཱ་ཛོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ཨ་ལ་ཏྠ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཾ. ཨ་ཙི་རཱུ་པ་ས་མྤ་ནྣོ ཁོ པ་ནཱ་ཡ་སྨཱ བྷཱ་ར་དྭཱ་ཛོ ཨེ་ཀོ ཝཱུ་པ་ཀ་ཊྛོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ ཨཱ་ཏཱ་པཱི པ་ཧི་ཏ་ཏྟོ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ – ཡ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཱ ས་མྨ་དེ་ཝ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛ་ནྟི ཏ་ད་ནུ་ཏྟ་རཾ – བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ དི་ཊྛེ་ཝ་དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧཱ་སི. ‘‘ཁཱི་ཎཱ ཛཱ་ཏི, ཝུ་སི་ཏཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ, ཀ་ཏཾ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ, ནཱ་པ་རཾ ཨི་ཏྠ་ཏྟཱ་ཡཱ’’ཏི ཨ་བྦྷ་ཉྙཱ་སི. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཁོ པ་ནཱ་ཡ་སྨཱ བྷཱ་ར་དྭཱ་ཛོ ཨ་ར་ཧ་ཏཾ ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི.
ཝ་ཏྠ་སུ་ཏྟཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ས་ཏྟ་མཾ.