༡༦. སི་རི་མཱ་ཝི་མཱ་ན་ཝ་ཎྞ་ནཱ

ཡུ་ཏྟཱ ཙ ཏེ པ་ར་མ་ཨ་ལ་ངྐ་ཏཱ ཧ་ཡཱཏི སི་རི་མཱ་ཝི་མཱ་ནཾ. ཏ་སྶ ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ ཀ་ལ་ནྡ་ཀ་ནི་ཝཱ་པེ. ཏེ་ན ཙ ས་མ་ཡེ་ན ཧེ་ཊྛཱ ཨ་ན་ནྟ་ར་ཝ་ཏྠུ་མྷི ཝུ་ཏྟཱ སི་རི་མཱ ག་ཎི་ཀཱ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལ་སྶ ཨ་དྷི་ག་ཏ་ཏྟཱ ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏ་ཀི་ལི་ཊྛ་ཀ་མྨ་ནྟཱ ཧུ་ཏྭཱ ས་ངྒྷ་སྶ ཨ་ཊྛ ས་ལཱ་ཀ་བྷ་ཏྟཱ་ནི པ་ཊྛ་པེ་སི. ཨཱ་དི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ནི་བ་དྡྷཾ ཨ་ཊྛ བྷི་ཀྑཱུ གེ་ཧཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི. སཱ ‘‘ས་པྤིཾ ག་ཎྷ་ཐ ཁཱི་རཾ ག་ཎྷ་ཐཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་ནི ཝ་ཏྭཱ ཏེ་སཾ པ་ཏྟེ པཱུ་རེ་ཏི, ཨེ་ཀེ་ན ལ་དྡྷཾ ཏི་ཎྞ་མྤི ཙ་ཏུ་ནྣ་མྤི པ་ཧོ་ཏི, དེ་ཝ་སི་ཀཾ སོ་ལ༹་ས་ཀ་ཧཱ་པ་ཎ་པ་རི་བྦ་ཡེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏོ དཱི་ཡ་ཏི. ཨ་ཐེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ ཨེ་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཏ་སྶཱ གེ་ཧེ ཨ་ཊྛ་ཀ་བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏི་ཡོ་ཛ་ན་མ་ཏྠ་ཀེ ཨེ་ཀཾ ཝི་ཧཱ་རཾ ཨ་ག་མཱ་སི. ཨ་ཐ ནཾ སཱ་ཡཾ ཐེ་རུ་པ་ཊྛཱ་ནེ ནི་སི་ནྣཾ པུ་ཙྪིཾ་སུ, ‘‘ཨཱ་ཝུ་སོ, ཀ་ཧཾ བྷི་ཀྑཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨི་དྷཱ་ག་ཏོ་སཱི’’ཏི? ‘‘སི་རི་མཱ་ཡ ཨ་ཊྛ་ཀ་བྷ་ཏྟཾ མེ བྷུ་ཏྟ’’ནྟི. ‘‘ཏཾ མ་ནཱ་པཾ ཀ་ཏྭཱ དེ་ཏི, ཨཱ་ཝུ་སོ’’ཏི. ‘‘ན ས་ཀྐཱ ཏ་སྶཱ བྷ་ཏྟཾ ཝ་ཎྞེ་ཏུཾ, ཨ་ཏི་པ་ཎཱི་ཏཾ ཀ་ཏྭཱ དེ་ཏི, ཨེ་ཀེ་ན ལ་དྡྷཾ ཏི་ཎྞ་མྤི ཙ་ཏུ་ནྣ་མྤི པ་ཧོ་ཏི, ཏ་སྶཱ པ་ན དེ་ཡྻ་དྷ་མྨ་ཏོ་པི ད་སྶ་ན་མེ་ཝ ཨུ་ཏྟ་རི་ཏ་རཾ’’. སཱ ཧི ཨི་ཏྠཱི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ ཙ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ ཙཱ་ཏི ཏ་སྶཱ གུ་ཎེ ཀ་ཐེ་སི.

ཨ་ཐེ་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཏ་སྶཱ གུ་ཎ་ཀ་ཐཾ སུ་ཏྭཱ ཨ་དི་སྭཱ་པི ས་ཝ་ནེ་ནེ་ཝ སི་ནེ་ཧཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏྭཱ ‘‘མ་ཡཱ ཏ་ཏྠ ག་ནྟྭཱ ཏཾ ད་ཊྛུཾ ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་སྶ་གྒཾ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཋི་ཏི་ཀཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ‘‘སྭེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏ་སྨིཾ གེ་ཧེ ཏྭཾ ས་ངྒྷ་ཏྠེ་རོ ཧུ་ཏྭཱ ཨ་ཊྛ་ཀ་བྷ་ཏྟཾ ལ་བྷི་སྶ་སཱི’’ཏི སུ་ཏྭཱ ཏ་ངྑ་ཎ་ཉྙེ་ཝ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ པ་ཀྐ་ནྟོ པཱ་ཏོ་ཝ ཨ་རུ་ཎེ ཨུ་གྒ་ཙྪ་ནྟེ ས་ལཱ་ཀ་གྒཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཋི་ཏོ ས་ངྒྷ་ཏྠེ་རོ ཧུ་ཏྭཱ ཏ་སྶཱ གེ་ཧེ ཨ་ཊྛ་ཀ་བྷ་ཏྟཾ ལ་བྷི. ཡོ པ་ན སོ བྷི་ཀྑུ ཧི་ཡྻོ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི, ཏ་སྶ ག་ཏ་ཝེ་ལཱ་ཡ་མེ་ཝ་སྶཱ ས་རཱི་རེ རོ་གོ ཨུ་པྤ་ཛྫི. ཏ་སྨཱ ཨཱ་བྷ་ར་ཎཱ་ནི ཨོ་མུ་ཉྩི་ཏྭཱ ནི་པ་ཛྫི. ཨ་ཐ་སྶཱ དཱ་སི་ཡོ ཨ་ཊྛ་ཀ་བྷ་ཏྟཾ ལ་བྷི་ཏུཾ ཨཱ་ག་ཏེ བྷི་ཀྑཱུ དི་སྭཱ ཨཱ་རོ་ཙེ་སུཾ. སཱ ག་ནྟྭཱ ས་ཧ་ཏྠཱ པ་ཏྟེ ག་ཧེ་ཏུཾ ཝཱ ནི་སཱི་དཱ་པེ་ཏུཾ ཝཱ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟཱི དཱ་སི་ཡོ ཨཱ་ཎཱ་པེ་སི ‘‘ཨ་མྨཱ པ་ཏྟེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ཡྻེ ནི་སཱི་དཱ་པེ་ཏྭཱ ཡཱ་གུཾ པཱ་ཡེ་ཏྭཱ ཁ་ཛྫ་ཀཾ ད་ཏྭཱ བྷ་ཏྟ་ཝེ་ལཱ་ཡ པ་ཏྟེ པཱུ་རེ་ཏྭཱ དེ་ཐཱ’’ཏི. ཏཱ ‘‘སཱ་དྷུ, ཨ་ཡྻེ’’ཏི བྷི་ཀྑཱུ པ་ཝེ་སེ་ཏྭཱ ཡཱ་གུཾ པཱ་ཡེ་ཏྭཱ ཁ་ཛྫ་ཀཾ ད་ཏྭཱ བྷ་ཏྟ་ཝེ་ལཱ་ཡ བྷ་ཏྟ་སྶ པ་ཏྟེ པཱུ་རེ་ཏྭཱ ཏ་སྶཱ ཨཱ་རོ་ཙ་ཡིཾ་སུ. སཱ ‘‘མཾ པ་རི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ནེ་ཐ, ཨ་ཡྻེ ཝ་ནྡི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏཱ་ཧི པ་རི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ས་ནྟི་ཀཾ ནཱི་ཏཱ ཝེ་དྷ་མཱ་ནེ་ན ས་རཱི་རེ་ན བྷི་ཀྑཱུ ཝ་ནྡི. སོ བྷི་ཀྑུ ཏཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ཙི་ནྟེ་སི ‘‘གི་ལཱ་ནཱ་ཡ ཏཱ་ཝ ཨ་ཡཾ ཨེ་ཏི་སྶཱ རཱུ་པ་སོ་བྷཱ, ཨ་རོ་ག་ཀཱ་ལེ པ་ན ས་བྦཱ་བྷ་ར་ཎ་པ་ཊི་མ་ཎྜི་ཏཱ་ཡ ཨི་མི་སྶཱ ཀཱི་དི་སཱི རཱུ་པ་ས་མྤ་ཏྟཱི’’ཏི. ཨ་ཐ་སྶ ཨ་ནེ་ཀ་ཝ་སྶ་ཀོ་ཊི་ས་ནྣི་ཙི་ཏོ ཀི་ལེ་སོ ས་མུ་དཱ་ཙ་རི. སོ ཨ་ཉྙཱ་ཎཱི ཧུ་ཏྭཱ བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟོ པ་ཏྟཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཝི་ཧཱ་རཾ ག་ནྟྭཱ པ་ཏྟཾ པི་དྷཱ་ཡ ཨེ་ཀ་མ་ནྟེ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཙཱི་ཝ་ར་ཀ་ཎྞཾ པ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ནི་པ་ཛྫི. ཨ་ཐ ནཾ ཨེ་ཀོ ས་ཧཱ་ཡ་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཡཱ་ཙ་ནྟོ་པི བྷོ་ཛེ་ཏུཾ ནཱ་ས་ཀྑི, སོ ཚི་ནྣ་བྷ་ཏྟོ ཨ་ཧོ་སི.

ཏཾ དི་ཝ་ས་མེ་ཝ སཱ་ཡ་ནྷ་ས་མ་ཡེ སི་རི་མཱ ཀཱ་ལ་མ་ཀཱ་སི. རཱ་ཛཱ ས་ཏྠུ སཱ་ས་ནཾ པེ་སེ་སི ‘‘བྷ་ནྟེ, ཛཱི་ཝ་ཀ་སྶ ཀ་ནི་ཊྛ་བྷ་གི་ནཱི སི་རི་མཱ ཀཱ་ལ་མ་ཀཱ་སཱི’’ཏི. ས་ཏྠཱ ཏཾ སུ་ཏྭཱ ར་ཉྙོ སཱ་ས་ནཾ པ་ཧི་ཎི ‘‘སི་རི་མཱ་ཡ ས་རཱི་ར་ཛྷཱ་པ་ན་ཀི་ཙྩཾ ན་ཏྠི, ཨཱ་མ་ཀ་སུ་སཱ་ནེ ཏཾ ཡ་ཐཱ ཀཱ་ཀཱ་ད་ཡོ ན ཁཱ་ད་ནྟི, ཏ་ཐཱ ནི་པ་ཛྫཱ་པེ་ཏྭཱ ར་ཀྑཱ་པེ་ཐཱ’’ཏི. རཱ་ཛཱ ཏ་ཐཱ ཨ་ཀཱ་སི. པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ ཏ་ཡོ དི་ཝ་སཱ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ, ཙ་ཏུ་ཏྠེ དི་ཝ་སེ ས་རཱི་རཾ ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཡི, ན་ཝ་ཧི ཝ་ཎ་མུ་ཁེ་ཧི པུ་ལ༹་ཝ་ཀཱ པ་གྒྷ་རིཾ་སུ, ས་ཀ་ལ་ས་རཱི་རཾ བྷི་ནྣ་སཱ་ལི་བྷ་ཏྟ་ཙཱ་ཊི ཝི་ཡ ཨ་ཧོ་སི. རཱ་ཛཱ ན་ག་རེ བྷེ་རིཾ ཙ་རཱ་པེ་སི ‘‘ཋ་པེ་ཏྭཱ གེ་ཧ་ར་ཀྑ་ཎ་ཀ་དཱ་ར་ཀེ སི་རི་མཱ་ཡ ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཨ་ནཱ་ག་ཙྪ་ནྟཱ་ནཾ ཨ་ཊྛ ཀ་ཧཱ་པ་ཎཱ ད་ཎྜོ’’ཏི. ས་ཏྠུ ས་ནྟི་ཀ་ཉྩ པེ་སེ་སི ‘‘བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁོ ཀི་ར ས་ངྒྷོ སི་རི་མཱ་ཡ ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏཱུ’’ཏི. ས་ཏྠཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨཱ་རོ་ཙཱ་པེ་སི ‘‘སི་རི་མཱ་ཡ ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ག་མི་སྶཱ་མཱ’’ཏི.

སོ་པི ད་ཧ་ར་བྷི་ཀྑུ ཙ་ཏྟཱ་རོ དི་ཝ་སེ ཀ་སྶ་ཙི ཝ་ཙ་ནཾ ཨ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཚི་ནྣ་བྷ་ཏྟོ་ཝ ནི་པ་ཛྫི. པ་ཏྟེ བྷ་ཏྟཾ པཱུ་ཏི་ཀཾ ཛཱ་ཏཾ, པ་ཏྟེ མ་ལ་མྤི ཨུ་ཊྛ་ཧི. ཨ་ཐ སོ ས་ཧཱ་ཡ་ཀ་བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ‘‘ཨཱ་ཝུ་སོ ས་ཏྠཱ སི་རི་མཱ་ཡ ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཏ་ཐཱ ཚཱ་ཏ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟོ་པི ‘‘སི་རི་མཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟ་པ་དེ་ཡེ་ཝ ས་ཧ་སཱ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ‘‘ས་ཏྠཱ སི་རི་མཾ ད་ཊྛུཾ ག་ཙྪ་ཏི, ཏྭ་མྤི ག་མི་སྶ་སཱི’’ཏི? ‘‘ཨཱ་མ ག་མི་སྶཱ་མཱི’’ཏི བྷ་ཏྟཾ ཚ་ཌྜེ་ཏྭཱ པ་ཏྟཾ དྷོ་ཝི་ཏྭཱ ཐ་ཝི་ཀཱ་ཡ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨ་ག་མཱ་སི. ས་ཏྠཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་པ་རི་ཝུ་ཏོ ཨེ་ཀ་པ་སྶེ ཨ་ཊྛཱ་སི, བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ངྒྷོ་པི རཱ་ཛ་པ་རི་སཱ་པི ཨུ་པཱ་ས་ཀ་པ་རི་སཱ་པི ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ་པ་རི་སཱ་པི ཨེ་ཀེ་ཀ་པ་སྶེ ཨ་ཊྛཾ་སུ.

ས་ཏྠཱ རཱ་ཛཱ་ནཾ པུ་ཙྪི ‘‘ཀཱ ཨེ་སཱ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ’’ཏི? ‘‘བྷ་ནྟེ, ཛཱི་ཝ་ཀ་སྶ ཀ་ནི་ཊྛ་བྷ་གི་ནཱི སི་རི་མཱ ནཱ་མཱ’’ཏི. ‘‘སི་རི་མཱ ཨེ་སཱ’’ཏི? ‘‘ཨཱ་མ, བྷ་ནྟེ’’ཏི. ཏེ་ན ཧི ན་ག་རེ བྷེ་རིཾ ཙ་རཱ་པེ་ཧི ‘‘ས་ཧ་སྶཾ ད་ཏྭཱ སི་རི་མཾ ག་ཎྷ་ནྟཱུ’’ཏི. རཱ་ཛཱ ཏ་ཐཱ ཀཱ་རེ་སི, ཨེ་ཀོ་པི ‘‘ཧ’’ནྟི ཝཱ ‘‘ཧུ’’ནྟི ཝཱ ཝ་ད་ནྟོ ནཱ་མ ནཱ་ཧོ་སི. རཱ་ཛཱ ས་ཏྠུ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི ‘‘ན ག་ཎྷ་ནྟི བྷ་ནྟེ’’ཏི, ཏེ་ན ཧི མ་ཧཱ་རཱ་ཛ ཨ་གྒྷཾ ཨོ་ཧཱ་པེ་ཧཱི་ཏི. རཱ་ཛཱ ‘‘པ་ཉྩ་ས་ཏཱ་ནི ད་ཏྭཱ ག་ཎྷ་ནྟཱུ’’ཏི བྷེ་རིཾ ཙ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཀ་ཉྩི ག་ཎྷ་ན་ཀཾ ཨ་དི་སྭཱ ‘‘ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ས་ཏཱ་ནི, དྭེ་ས་ཏཱ་ནི, ས་ཏཾ, པ་ཉྙཱ་སཾ, པ་ཉྩ་ཝཱི་ས་ཏི, ཝཱི་ས་ཏི ཀ་ཧཱ་པ་ཎེ, ད་ས ཀ་ཧཱ་པ་ཎེ, པ་ཉྩ ཀ་ཧཱ་པ་ཎེ, ཨེ་ཀཾ ཀ་ཧཱ་པ་ཎཾ, ཨ་ཌྜྷཾ, པཱ་དཾ, མཱ་ས་ཀཾ, ཀཱ་ཀ་ཎི་ཀཾ ད་ཏྭཱ སི་རི་མཾ ག་ཎྷ་ནྟཱུ’’ཏི བྷེ་རིཾ ཙ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ‘‘མུ་དྷཱ་པི ག་ཎྷ་ནྟཱུ’’ཏི བྷེ་རིཾ ཙ་རཱ་པེ་སི, ཏ་ཐཱ་པི ‘‘ཧ’’ནྟི ཝཱ ‘‘ཧུ’’ནྟི ཝཱ ཝ་ད་ནྟོ ནཱ་མ ནཱ་ཧོ་སི. རཱ་ཛཱ ‘‘མུ་དྷཱ་པི, བྷ་ནྟེ, ག་ཎྷ་ནྟོ ན་ཏྠཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ས་ཏྠཱ ‘‘པ་སྶ་ཐ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ཧཱ་ཛ་ན་སྶ པི་ཡ་མཱ་ཏུ་གཱ་མཾ, ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ན་ག་རེ ས་ཧ་སྶཾ ད་ཏྭཱ པུ་བྦེ ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ ལ་བྷིཾ་སུ, ཨི་དཱ་ནི མུ་དྷཱ་པི ག་ཎྷ་ནྟོ ན་ཏྠི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ནཱ་མ རཱུ་པཾ ཁ་ཡ་ཝ་ཡ་པྤ་ཏྟཾ ཨཱ་ཧ་རི་མེ་ཧི ཨ་ལ་ངྐཱ་རེ་ཧི ཝི་ཙི་ཏྟ་ཀ་ཏཾ ན་ཝ་ནྣཾ ཝ་ཎྞ་མུ་ཁཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨ་རུ་བྷཱུ་ཏཾ ཏཱི་ཧི ཨ་ཊྛི་ས་ཏེ་ཧི ས་མུ་སྶི་ཏཾ ནི་ཙྩཱ་ཏུ་རཾ ཀེ་ཝ་ལཾ བཱ་ལ་མ་ཧཱ་ཛ་ནེ་ན བ་ཧུ་དྷཱ ས་ངྐ་པྤི་ཏ་ཏཱ་ཡ བ་ཧུ་ས་ངྐ་པྤཾ ཨ་དྡྷུ་ཝཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ’’ནྟི ད་སྶེ་ནྟོ –

‘‘པ་སྶ ཙི་ཏྟ་ཀ་ཏཾ བི་མྦཾ, ཨ་རུ་ཀཱ་ཡཾ ས་མུ་སྶི་ཏཾ;

ཨཱ་ཏུ་རཾ བ་ཧུ་ས་ངྐ་པྤཾ, ཡ་སྶ ན་ཏྠི དྷུ་ཝཾ ཋི་ཏཱི’’ཏི. (ཐེ་ར་གཱ. ༡༡༦༠) –

གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. དེ་ས་ནཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ སི་རི་མཱ་ཡ པ་ཊི་བ་དྡྷ་ཙི་ཏྟོ བྷི་ཀྑུ ཝི་ག་ཏ་ཚ་ནྡ་རཱ་གོ ཧུ་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎི, ཙ་ཏུ་རཱ་སཱི་ཏི་ཡཱ པཱ་ཎ་ས་ཧ་སྶཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ ཨ་ཧོ་སི.

ཏེ་ན ཙ ས་མ་ཡེ་ན སི་རི་མཱ དེ་ཝ་ཀ་ཉྙཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝི་བྷ་ཝ་ས་མི་དྡྷིཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ཨཱ་ག་ཏ་ཊྛཱ་ནཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟཱི པུ་རི་མ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་རཱི་ར་ས་མཱི་པེ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་པ་རི་ཝུ་ཏཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཋི་ཏཾ མ་ཧཱ་ཛ་ན་ཀཱ་ཡ་ཉྩ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏཾ དི་སྭཱ པ་ཉྩ་ཧི དེ་ཝ་ཀ་ཉྙཱ་ས་ཏེ་ཧི པ་རི་ཝུ་ཏཱ པ་ཉྩ་ཧི ར་ཐ་ས་ཏེ་ཧི དི་སྶ་མཱ་ན་ཀཱ་ཡཱ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ར་ཐ་ཏོ ཨོ་ཏ་རི་ཏྭཱ ས་པ་རི་ཝཱ་རཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ ཀ་ཏ་ཉྫ་ལཱི ཨ་ཊྛཱ་སི. ཏེ་ན ཙ ས་མ་ཡེ་ན ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཝ་ངྒཱི་སོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཋི་ཏོ ཧོ་ཏི. སོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ ‘‘པ་ཊི་བྷཱ་ཏི མཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཀཾ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪི་ཏུ’’ནྟི. ‘‘པ་ཊི་བྷཱ་ཏུ ཏཾ ཝ་ངྒཱི་སཱ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ. ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཝ་ངྒཱི་སོ ཏཾ སི་རི་མཾ དེ་ཝ་དྷཱི་ཏ་རཾ –

༡༣༧. ‘‘ཡུ་ཏྟཱ ཙ ཏེ པ་ར་མ་ཨ་ལ་ངྐ་ཏཱ ཧ་ཡཱ, ཨ་དྷོ་མུ་ཁཱ ཨ་གྷ་སི་ག་མཱ བ་ལཱི ཛ་ཝཱ;

ཨ་བྷི་ནི་མྨི་ཏཱ པ་ཉྩ་ར་ཐཱ་ས་ཏཱ ཙ ཏེ, ཨ་ནྭེ་ནྟི ཏཾ སཱ་ར་ཐི་ཙོ་དི་ཏཱ ཧ་ཡཱ.

༡༣༨. ‘‘སཱ ཏི་ཊྛ་སི ར་ཐ་ཝ་རེ ཨ་ལ་ངྐ་ཏཱ,

ཨོ་བྷཱ་ས་ཡཾ ཛ་ལ་མི་ཝ ཛོ་ཏི པོ་ཝ་ཀོ;

པུ་ཙྪཱ་མི ཏཾ ཝ་ར་ཏ་ནུ ཨ་ནོ་མ་ད་སྶ་ནེ,

ཀ་སྨཱ ནུ ཀཱ་ཡཱ ཨ་ན་དྷི་ཝ་རཾ ཨུ་པཱ་ག་མཱི’’ཏི. – པ་ཊི་པུ་ཙྪི;

༡༣༧. ཏ་ཏྠ ཡུ་ཏྟཱ ཙ ཏེ པ་ར་མ་ཨ་ལ་ངྐ་ཏཱ ཧ་ཡཱཏི པ་ར་མཾ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ ཝི་སེ་ས་ཏོ ཨ་ལ་ངྐ་ཏཱ, པ་ར་མེ་ཧི ཝཱ ཨུ་ཏྟ་མེ་ཧི དི་བྦེ་ཧི ཨ་སྶཱ་ལ་ངྐཱ་རེ་ཧི ཨ་ལ་ངྐ་ཏཱ, པ་ར་མཱ ཝཱ ཨ་གྒཱ སེ་ཊྛཱ ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡཱ ས་བྦཱ་ལ་ངྐཱ་རེ་ཧི ཨ་ལ་ངྐ་ཏཱ ཧ་ཡཱ ཨ་སྶཱ ཏེ ཏ་ཝ ར་ཐེ ཡོ་ཛི་ཏཱ, ཡུ་ཏྟཱ ཝཱ ཏེ ར་ཐ་སྶ ཙ ཨ་ནུ་ཙྪ་ཝི་ཀཱ, ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཝཱ ས་དི་ས་ཏཱ་ཡ ཡུ་ཏྟཱ སཾ་ས་ཊྛཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཏྠ ཙ ‘‘པ་ར་མ་ཨ་ལ་ངྐ་ཏཱ’’ཏི པུ་རི་མ་སྨིཾ པ་ཀྑེ ས་ནྡྷིཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ དུ་ཏི་ཡ་སྨིཾ པ་ཀྑེ ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟི་ཀ་ནི་དྡེ་སོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཨ་དྷོ་མུ་ཁཱཏི ཧེ་ཊྛཱ་མུ་ཁཱ. ཡ་དི་པི ཏེ ཏ་དཱ པ་ཀ་ཏི་ཡཱ་ཝ ཋི་ཏཱ, དེ་ཝ་ལོ་ཀ་ཏོ ཨོ་རོ་ཧ་ཎ་ཝ་སེ་ན ‘‘ཨ་དྷོ་མུ་ཁཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ. ཨ་གྷ་སི་ག་མཱཏི ཝེ་ཧཱ་སཾ་ག་མཱ. བ་ལཱིཏི བ་ལ་ཝ་ནྟོ. ཛ་ཝཱཏི ཛ་ཝ་ན་ཀཱ, བ་ལ་ཝ་ནྟོ ཙེ་ཝ ཝེ་ག་ཝ་ནྟོ ཙཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་བྷི་ནི་མྨི་ཏཱཏི ཏ་ཝ པུ་ཉྙ་ཀ་མྨེ་ན ནི་མྨི་ཏཱ ནི་བྦ་ཏྟཱ. ས་ཡཾ ནི་མྨི་ཏ་མེ་ཝ ཝཱ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘ཨ་བྷི་ནི་མྨི་ཏཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ ནི་མྨཱ་ན་ར་ཏི་བྷཱ་ཝ་ཏོ སི་རི་མཱ་ཡ དེ་ཝ་དྷཱི་ཏཱ་ཡ. པ་ཉྩ་ར་ཐཱ་ས་ཏཱཏི གཱ་ཐཱ་སུ་ཁ་ཏྠཾ ཐ་ཀཱ་ར་སྶ དཱི་གྷཾ ལི་ངྒ་ཝི་པ་ལླཱ་ས་ཉྩ ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ, ཝི་བྷ་ཏྟི་ཨ་ལོ་པོ ཝཱ ད་ཊྛ་བྦོ, པ་ཉྩ ར་ཐ་ས་ཏཱ་ནཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ནྭེ་ནྟི ཏཾ སཱ་ར་ཐི་ཙོ་དི་ཏཱ ཧ་ཡཱཏི སཱ་ར་ཐཱི་ཧི ཙོ་དི་ཏཱ ཝི་ཡ ར་ཐེ་སུ ཡུ་ཏྟཱ ཨི་མེ ཧ་ཡཱ བྷ་དྡེ, དེ་ཝ་ཏེ, ཏཾ ཨ་ནུ་ག་ཙྪ་ནྟི. ‘‘སཱ་ར་ཐི་ཨ་ཙོ་དི་ཏཱ’’ཏི ཀེ་ཙི པ་ཋ་ནྟི, སཱ་ར་ཐཱི་ཧི ཨ་ཙོ་དི་ཏཱ ཨེ་ཝ ཨ་ནུ་ག་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ‘‘སཱ་ར་ཐི་ཙོ་དི་ཏཱ ཧ་ཡཱ’’ཏི ཨེ་ཀཾ་ཡེ་ཝ ཝཱ པ་དཾ གཱ་ཐཱ་སུ་ཁ་ཏྠཾ དཱི་གྷཾ ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ, སཱ་ར་ཐི་ཙོ་དི་ཏ་ཧ་ཡཱ པ་ཉྩ ར་ཐ་ས་ཏཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.

༡༣༨. སཱ ཏི་ཊྛ་སཱིཏི སཱ ཏྭཾ ཏི་ཊྛ་སི. ར་ཐ་ཝ་རེཏི ར་ཐུ་ཏྟ་མེ. ཨ་ལ་ངྐ་ཏཱཏི ས་ཊྛི་ས་ཀ་ཊ་བྷཱ་རེ་ཧི དི་བྦཱ་ལ་ངྐཱ་རེ་ཧི ཨ་ལ་ངྐ་ཏ་ས་རཱི་རཱ. ཨོ་བྷཱ་ས་ཡཾ ཛ་ལ་མི་ཝ ཛོ་ཏི པཱ་ཝ་ཀོཏི ཨོ་བྷཱ་སེ་ནྟཱི ཛོ་ཏི་རི་ཝ ཛ་ལ་ནྟཱི པཱ་ཝ་ཀོ ཝི་ཡ ཙ ཏི་ཊྛ་སི, ས་མ་ནྟ་ཏོ ཨོ་བྷཱ་སེ་ནྟཱི ཛ་ལ་ནྟཱི ཏི་ཊྛ་སཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ‘‘ཛོ་ཏཱི’’ཏི ཙ ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡ་ན་ཀྑ་ཏྟ་ཏཱ་ར་ཀ་རཱུ་པཱ་ནཾ སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་ནཱ་མཾ. ཝ་ར་ཏ་ནཱུཏི ཨུ་ཏྟ་མ་རཱུ་པ་དྷ་རེ ས་བྦ་ངྒ་སོ་བྷ་ནེ. ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ཨ་ནོ་མ་ད་སྶ་ནེ ཨ་ལཱ་མ་ཀ་ད་སྶ་ནེ, ད་སྶ་ནཱི་ཡེ པཱ་སཱ་དི་ཀེ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀ་སྨཱ ནུ ཀཱ་ཡཱ ཨ་ན་དྷི་ཝ་རཾ ཨུ་པཱ་ག་མཱིཏི ཀུ་ཏོ ནཱ་མ དེ་ཝ་ཀཱ་ཡ་ཏོ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ནཱ་ཡ ཨུ་པ་ག་ཉྪི ཨུ་པ་ག་ཏཱ་སི.

ཨེ་ཝཾ ཐེ་རེ་ན པུ་ཙྪི་ཏཱ སཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཝི་ཀ་རོ་ནྟཱི –

༡༣༩. ‘‘ཀཱ་མ་གྒ་པ་ཏྟཱ་ནཾ ཡ་མཱ་ཧུ་ནུ་ཏྟ་རཾ, ནི་མྨཱ་ཡ ནི་མྨཱ་ཡ ར་མ་ནྟི དེ་ཝ་ཏཱ;

ཏ་སྨཱ ཀཱ་ཡཱ ཨ་ཙྪ་རཱ ཀཱ་མ་ཝ་ཎྞི་ནཱི, ཨི་དྷཱ་ག་ཏཱ ཨ་ན་དྷི་ཝ་རཾ ན་མ་སྶི་ཏུ’’ནྟི. –

གཱ་ཐ་མཱ་ཧ.

༡༣༩. ཏ་ཏྠ ཀཱ་མ་གྒ་པ་ཏྟཱ་ནཾ ཡ་མཱ་ཧུ་ནུ་ཏྟ་རནྟི ཀཱ་མཱུ་པ་བྷོ་གེ་ཧི ཨ་གྒ་བྷཱ་ཝཾ པ་ཏྟཱ་ནཾ པ་ར་ནི་མྨི་ཏ་ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི་ནཾ དེ་ཝཱ་ནཾ ཡཾ དེ་ཝ་ཀཱ་ཡཾ ཡ་སེ་ན བྷོ་གཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཙ ཨ་ནུ་ཏྟ་ར་ནྟི ཝ་ད་ནྟི, ཏ་ཏོ ཀཱ་ཡཱ. ནི་མྨཱ་ཡ ནི་མྨཱ་ཡ ར་མ་ནྟི དེ་ཝ་ཏཱཏི ནི་མྨཱ་ན་ར་ཏི་དེ་ཝ་ཏཱ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཡ་ཐཱ་རུ་ཙི་ཏེ ཀཱ་མེ ས་ཡཾ ནི་མྨི་ནི་ཏྭཱ ནི་མྨི་ནི་ཏྭཱ ར་མ་ནྟི ཀཱི་ལ༹་ནྟི ལ་ལ༹་ནྟཱ ཨ་བྷི་ར་མ་ནྟི. ཏ་སྨཱ ཀཱ་ཡཱཏི ཏ་སྨཱ ནི་མྨཱ་ན་ར་ཏི་དེ་ཝ་ནི་ཀཱ་ཡཱ. ཀཱ་མ་ཝ་ཎྞི་ནཱིཏི ཀཱ་མ་རཱུ་པ་དྷ་རཱ ཡ་ཐི་ཙྪི་ཏ་རཱུ་པ་དྷཱ་རི་ནཱི. ཨི་དྷཱ་ག་ཏཱཏི ཨི་དྷ ཨི་མ་སྨིཾ མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀེ, ཨི་མཾ ཝཱ མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀཾ ཨཱ་ག་ཏཱ.

ཨེ་ཝཾ དེ་ཝ་ཏཱ་ཡ ཨ་ཏྟ་ནོ ནི་མྨཱ་ན་ར་ཏི་དེ་ཝ་ཏཱ་བྷཱ་ཝེ ཀ་ཐི་ཏེ པུ་ན ཐེ་རོ ཏ་སྶཱ པུ་རི་མ་བྷ་ཝཾ ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་པུ་ཉྙ་ཀ་མྨཾ ལ་དྡྷི་ཉྩ ཀ་ཐཱ་པེ་ཏུ་ཀཱ་མོ –

༡༤༠. ‘‘ཀིཾ ཏྭཾ པུ་རེ སུ་ཙ་རི་ཏ་མཱ་ཙ་རཱི་དྷ, ཀེ་ན་ཙྪ་སི ཏྭཾ ཨ་མི་ཏ་ཡ་སཱ སུ་ཁེ་དྷི་ཏཱ;

ཨི་དྡྷཱི ཙ ཏེ ཨ་ན་དྷི་ཝ་རཱ ཝི་ཧ་ངྒ་མཱ, ཝ་ཎྞོ ཙ ཏེ ད་ས དི་སཱ ཝི་རོ་ཙ་ཏི.

༡༤༡. ‘‘དེ་ཝེ་ཧི ཏྭཾ པ་རི་ཝུ་ཏཱ ས་ཀྐ་ཏཱ ཙ་སི,

ཀུ་ཏོ ཙུ་ཏཱ སུ་ག་ཏི་ག་ཏཱ་སི དེ་ཝ་ཏེ;

ཀ་སྶ ཝཱ ཏྭཾ ཝ་ཙ་ན་ཀ་རཱ་ནུ་སཱ་ས་ནིཾ,

ཨཱ་ཙི་ཀྑ མེ ཏྭཾ ཡ་དི བུ་དྡྷ་སཱ་ཝི་ཀཱ’’ཏི. – དྭེ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི;

༡༤༠. ཏ་ཏྠ ཨཱ་ཙ་རཱིཏི དཱི་གྷཾ ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ, ཨུ་པ་ཙི་ནཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨི་དྷཱཏི ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟཾ, ཨི་དྷ ཝཱ ཨི་མ་སྨིཾ དེ་ཝ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ. ཀེ་ན་ཙྪ་སཱིཏི ཀེ་ན པུ་ཉྙ་ཀ་མྨེ་ན ཨ་སྶ་ཏྠཱ ཨ་ཙྪ་སི. ‘‘ཀེ་ནཱ་སི ཏྭ’’ནྟི ཀེ་ཙི པ་ཋ་ནྟི. ཨ་མི་ཏ་ཡ་སཱཏི ན མི་ཏ་ཡ་སཱ ཨ་ན་པྤ་ཀ་པ་རི་ཝཱ་རཱ. སུ་ཁེ་དྷི་ཏཱཏི སུ་ཁེ་ན ཝ་ཌྜྷི་ཏཱ, སུ་པ་རི་བྲཱུ་ཧི་ཏ་དི་བྦ་སུ་ཁཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨི་དྡྷཱིཏི དི་བྦཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ. ཨ་ན་དྷི་ཝ་རཱཏི ཨ་དྷི་ཀཱ ཝི་སི་ཊྛཱ ཨ་ཉྙཱ ཨེ་ཏི་སྶཱ ན་ཏྠཱི་ཏི ཨ་ན་དྷི་ཝ་རཱ, ཨ་ཏི་ཨུ་ཏྟ་མཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཝི་ཧ་ངྒ་མཱཏི ཝེ་ཧཱ་ས་གཱ་མི་ནཱི. ད་ས དི་སཱཏི ད་ས་པི དི་སཱ. ཝི་རོ་ཙ་ཏཱིཏི ཨོ་བྷཱ་སེ་ཏི.

༡༤༡. པ་རི་ཝུ་ཏཱ ས་ཀྐ་ཏཱ ཙ་སཱིཏི ས་མ་ནྟ་ཏོ པ་རི་ཝཱ་རི་ཏཱ ས་མྦྷཱ་ཝི་ཏཱ ཙ ཨ་སི. ཀུ་ཏོ ཙུ་ཏཱ སུ་ག་ཏི་ག་ཏཱ་སཱིཏི པ་ཉྩ་སུ ག་ཏཱི་སུ ཀ་ཏ་ར་ག་ཏི་ཏོ ཙུ་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ སུ་ག་ཏིཾ ཨི་མཾ དེ་ཝ་ག་ཏིཾ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ཨུ་པ་ག་ཏཱ ཨ་སི. ཀ་སྶ ཝཱ ཏྭཾ ཝ་ཙ་ན་ཀ་རཱ་ནུ་སཱ་ས་ནིནྟི ཀ་སྶ ནུ ཝཱ ས་ཏྠུ སཱ་ས་ནེ པཱ་ཝ་ཙ་ནེ ཨོ་ཝཱ་དཱ་ནུ་སཱ་ས་ནི་ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ནེ་ན ཏྭཾ ཝ་ཙ་ན་ཀ་རཱ ཨ་སཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཀ་སྶ ཝཱ ཏྭཾ ས་ཏྠུ ཝ་ཙ་ན་ཀ་རཱ ཨ་ནུ་སཱ་ས་ཀ་སྶ ཨ་ནུ་སི་ཊྛི་ཡཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་ནེ་ནཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཝཱ ཨེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་དྡེ་སི་ཀ་ཝ་སེ་ན ཏ་སྶཱ ལ་དྡྷིཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ པུ་ན ཨུ་དྡེ་སི་ཀ་ཝ་སེ་ན ‘‘ཨཱ་ཙི་ཀྑ མེ ཏྭཾ ཡ་དི བུ་དྡྷ་སཱ་ཝི་ཀཱ’’ཏི པུ་ཙྪ་ཏི. ཏ་ཏྠ བུ་དྡྷ་སཱ་ཝི་ཀཱཏི ས་བྦ་མྤི ཉེ་ཡྻ་དྷ་མྨཾ ས་ཡ་མྦྷུ་ཉཱ་ཎེ་ན ཧ་ཏྠ་ཏ་ལེ ཨཱ་མ་ལ་ཀཾ ཝི་ཡ པ་ཙྩ་ཀྑ་ཏོ བུ་དྡྷ་ཏྟཱ བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ན་ནྟེ ཛཱ་ཏཱ་ཏི བུ་དྡྷ་སཱ་ཝི་ཀཱ.

ཨེ་ཝཾ ཐེ་རེ་ན པུ་ཙྪི་ཏ་མ་ཏྠཾ ཀ་ཐེ་ནྟཱི དེ་ཝ་ཏཱ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི –

༡༤༢. ‘‘ན་ག་ནྟ་རེ ན་ག་ར་ཝ་རེ སུ་མཱ་པི་ཏེ, པ་རི་ཙཱ་རི་ཀཱ རཱ་ཛ་ཝ་ར་སྶ སི་རི་མ་ཏོ;

ན་ཙྩེ གཱི་ཏེ པ་ར་མ་སུ་སི་ཀྑི་ཏཱ ཨ་ཧུཾ, སི་རི་མཱ་ཏི མཾ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཨ་ཝེ་དིཾ་སུ.

༡༤༣. ‘‘བུ་དྡྷོ ཙ མེ ཨི་སི་ནི་ས་བྷོ ཝི་ནཱ་ཡ་ཀོ, ཨ་དེ་ས་ཡཱི ས་མུ་ད་ཡ་དུ་ཀྑ་ནི་ཙྩ་ཏཾ;

ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ ས་སྶ་ཏཾ, མ་གྒ་ཉྩི་མཾ ཨ་ཀུ་ཊི་ལ་མ་ཉྫ་སཾ སི་ཝཾ.

༡༤༤. ‘‘སུ་ཏྭཱ་ན་ཧཾ ཨ་མ་ཏ་པ་དཾ ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ་ན་དྷི་ཝ་ར་སྶ སཱ་ས་ནཾ;

སཱི་ལེ་སྭ་ཧཾ པ་ར་མ་སུ་སཾ་ཝུ་ཏཱ ཨ་ཧུཾ, དྷ་མྨེ ཋི་ཏཱ ན་ར་ཝ་ར་བུ་དྡྷ་དེ་སི་ཏེ.

༡༤༥. ‘‘ཉ་ཏྭཱ་ན་ཧཾ ཝི་ར་ཛ་པ་དཾ ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན་ན་དྷི་ཝ་རེ་ན དེ་སི་ཏཾ;

ཏ་ཏྠེ་ཝ་ཧཾ ས་མ་ཐ་ས་མཱ་དྷི་མཱ་ཕུ་སིཾ, སཱ་ཡེ་ཝ མེ པ་ར་མ་ནི་ཡཱ་མ་ཏཱ ཨ་ཧུ.

༡༤༦. ‘‘ལ་དྡྷཱ་ན་ཧཾ ཨ་མ་ཏ་ཝ་རཾ ཝི་སེ་ས་ནཾ, ཨེ་ཀཾ་སི་ཀཱ ཨ་བྷི་ས་མ་ཡེ ཝི་སེ་སི་ཡ;

ཨ་སཾ་ས་ཡཱ བ་ཧུ་ཛ་ན་པཱུ་ཛི་ཏཱ ཨ་ཧཾ, ཁི་ཌྜཱ་ར་ཏིཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷོ་མ་ན་པྤ་ཀཾ.

༡༤༧. ‘‘ཨེ་ཝཾ ཨ་ཧཾ ཨ་མ་ཏ་ད་ས་མྷི དེ་ཝ་ཏཱ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ་ན་དྷི་ཝ་ར་སྶ སཱ་ཝི་ཀཱ;

དྷ་མྨ་དྡ་སཱ པ་ཋ་མ་ཕ་ལེ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ, སོ་ཏཱ་པ་ནྣཱ ན ཙ པ་ན མ་ཏྠི དུ་གྒ་ཏི.

༡༤༨. ‘‘སཱ ཝ་ནྡི་ཏུཾ ཨ་ན་དྷི་ཝ་རཾ ཨུ་པཱ་ག་མིཾ, པཱ་སཱ་དི་ཀེ ཀུ་ས་ལ་ར་ཏེ ཙ བྷི་ཀྑ་ཝོ;

ན་མ་སྶི་ཏུཾ ས་མ་ཎ་ས་མཱ་ག་མཾ སི་ཝཾ, ས་གཱ་ར་ཝཱ སི་རི་མ་ཏོ དྷ་མྨ་རཱ་ཛི་ནོ.

༡༤༩. ‘‘དི་སྭཱ མུ་ནིཾ མུ་དི་ཏ་མ་ན་མྷི པཱི་ཎི་ཏཱ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏཾ ན་ར་ཝ་ར་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐིཾ;

ཏ་ཎྷ་ཙྪི་དཾ ཀུ་ས་ལ་ར་ཏཾ ཝི་ནཱ་ཡ་ཀཾ, ཝ་ནྡཱ་མ་ཧཾ པ་ར་མ་ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤ་ཀ’’ནྟི.

༡༤༢. ཏ་ཏྠ ན་ག་ནྟ་རེཏི ཨི་སི་གི་ལི་ཝེ་པུ་ལླ་ཝེ་བྷཱ་ར་པ་ཎྜ་ཝ་གི་ཛ྄ཛྷ་ཀཱུ་ཊ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ནཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ པ་བྦ་ཏཱ་ནཾ ཨ་ནྟ་རེ ཝེ་མ་ཛ྄ཛྷེ, ཡ་ཏོ ཏཾ ན་ག་རཾ ‘‘གི་རི་བྦ་ཛ’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ན་ག་ར་ཝ་རེཏི ཨུ་ཏྟ་མ་ན་ག་རེ, རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ས་ནྡྷཱ་ཡཱ་ཧ. སུ་མཱ་པི་ཏེཏི མ་ཧཱ་གོ་ཝི་ནྡ་པ་ཎྜི་ཏེ་ན ཝ་ཏྠུ་ཝི་ཛྫཱ་ཝི་དྷི་ནཱ ས་མྨ་དེ་ཝ ནི་ཝེ་སི་ཏེ. པ་རི་ཙཱ་རི་ཀཱཏི སཾ་གཱི་ཏ་པ་རི་ཙ་རི་ཡཱ་ཡ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཡི་ཀཱ. རཱ་ཛ་ཝ་ར་སྶཱཏི བི་མྦི་སཱ་ར་མ་ཧཱ་རཱ་ཛ་སྶ. སི་རི་མ་ཏོཏི ཨེ་ཏྠ ‘‘སི་རཱི་ཏི བུ་དྡྷི་པུ་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན’’ནྟི ཝ་ད་ནྟི. ཨ་ཐ ཝཱ པུ་ཉྙ་ནི་བྦ་ཏྟཱ ས་རཱི་ར་སོ་བྷ་གྒཱ་དི་ས་མྤ་ཏྟི ཀ་ཏ་པུ་ཉྙཾ ནི་སྶ་ཡ་ཏི, ཀ་ཏ་པུ་ཉྙེ་ཧི ཝཱ ནི་སྶཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ‘‘སི་རཱི’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, སཱ ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠཱི་ཏི སི་རི་མཱ, ཏ་སྶ སི་རི་མ་ཏོ. པ་ར་མ་སུ་སི་ཀྑི་ཏཱཏི ཨ་ཏི་ཝི་ཡ ས་མྨ་དེ་ཝ ཙ སི་ཀྑི་ཏཱ. ཨ་ཧུནྟི ཨ་ཧོ་སིཾ. ཨ་ཝེ་དིཾ་སཱུཏི ཨ་ཉྙཱ་སུཾ.

༡༤༣. ཨི་སི་ནི་ས་བྷོཏི ག་ཝ་ས་ཏ་ཛེ་ཊྛ་ཀོ ཨུ་ས་བྷོ, ག་ཝ་ས་ཧ་སྶ་ཛེ་ཊྛ་ཀོ ཝ་ས་བྷོ, ཝ་ཛ་ས་ཏ་ཛེ་ཊྛ་ཀོ ཝཱ ཨུ་ས་བྷོ, ཝ་ཛ་ས་ཧ་སྶ་ཛེ་ཊྛ་ཀོ ཝ་ས་བྷོ, ས་བྦ་ག་ཝ་སེ་ཊྛོ ས་བྦ་པ་རི་སྶ་ཡ་ས་ཧོ སེ་ཏོ པཱ་སཱ་དི་ཀོ མ་ཧཱ་བྷཱ་ར་ཝ་ཧོ ཨ་ས་ནི་ས་ཏ་ས་དྡེ་ཧི་པི ཨ་ས་མྤ་ཀ་མྤི་ཡོ ནི་ས་བྷོ. ར་ཐཱ སོ ཨ་ཏྟ་ནོ ནི་ས་བྷ་བ་ལེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཙ་ཏཱུ་ཧི པཱ་དེ་ཧི པ་ཐ་ཝིཾ ཨུ་པྤཱི་ལེ༹་ཏྭཱ ཀེ་ན་ཙི པ་རི་སྶ་ཡེ་ན ཨ་ཀ་མྤི་ཡོ ཨ་ཙ་ལ་ཊྛཱ་ནེ་ན ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨེ་ཝཾ བྷ་ག་ཝཱ ད་ས་ཧི ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་བ་ལེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཝེ་སཱ་ར་ཛྫ་པཱ་དེ་ཧི ཨ་ཊྛ་པ་རི་ས་པ་ཐ་ཝིཾ ཨུ་པྤཱི་ལེ༹་ཏྭཱ ས་དེ་ཝ་ཀེ ལོ་ཀེ ཀེ་ན་ཙི པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀེ་ན པ་ཙྩཱ་མི་ཏྟེ་ན ཨ་ཀ་མྤི་ཡོ ཨ་ཙ་ལ་ཊྛཱ་ནེ་ན ཏི་ཊྛ་ཏི, ཏ་སྨཱ ནི་ས་བྷོ ཝི་ཡཱ་ཏི ནི་ས་བྷོ. སཱི་ལཱ་དཱི་ནཾ དྷ་མྨ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ ཨེ་ས་ན་ཊྛེ་ན ‘‘ཨི་སཱི’’ཏི ལ་དྡྷ་ཝོ་ཧཱ་རེ་སུ སེ་ཀྑཱ་སེ་ཀྑ་ཨི་སཱི་སུ ནི་ས་བྷོ, ཨི་སཱི་ནཾ ཝཱ ནི་ས་བྷོ, ཨི་སི ཙ སོ ནི་ས་བྷོ ཙཱ་ཏི ཝཱ ཨི་སི་ནི་ས་བྷོ. ཝེ་ནེ་ཡྻ་ས་ཏྟེ ཝི་ནེ་ཏཱི་ཏི ཝི་ནཱ་ཡ་ཀོ, ནཱ་ཡ་ཀ་ཝི་ར་ཧི་ཏོ་ཏི ཝཱ ཝི་ནཱ་ཡ་ཀོ, ས་ཡ་མྦྷཱུ་ཏི ཨ་ཏྠོ.

ཨ་དེ་ས་ཡཱི ས་མུ་ད་ཡ་དུ་ཀྑ་ནི་ཙྩ་ཏནྟི ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩ་སྶ ཙ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་སྶ ཙ ཨ་ནི་ཙྩ་ཏཾ ཝ་ཡ་དྷ་མྨ་ཏཾ ཨ་བྷཱ་སི. ཏེ་ན ‘‘ཡཾ་ཀི་ཉྩི ས་མུ་ད་ཡ་དྷ་མྨཾ, ས་བྦཾ ཏཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ’’ནྟི ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་བྷི་ས་མ་ཡ་ཉཱ་ཎ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཨཱ་ཀཱ་རཾ ད་སྶེ་ཏི. ས་མུ་ད་ཡ་དུ་ཀྑ་ནི་ཙྩ་ཏནྟི ཝཱ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩ་ཉྩ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་ཉྩ ཨ་ནི་ཙྩ་ཏ་ཉྩ. ཏ་ཏྠ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩ་དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ བྷཱུ་མིཾ ད་སྶེ་ཏི, ཨ་ནི་ཙྩ་ཏཱ་ག་ཧ་ཎེ་ན ཏ་སྶཱ པ་ཝ་ཏྟི་ཨཱ་ཀཱ་རཾ ད་སྶེ་ཏི. ས་ངྑཱ་རཱ་ན་ཉྷི ཨ་ནི་ཙྩཱ་ཀཱ་རེ ཝི་བྷཱ་ཝི་ཏེ དུ་ཀྑཱ་ཀཱ་རོ ཨ་ན་ཏྟཱ་ཀཱ་རོ་པི ཝི་བྷཱ་ཝི་ཏོ་ཡེ་ཝ ཧོ་ཏི ཏཾ་ནི་བ་ནྡྷ་ན་ཏྟཱ ཏེ་སཾ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཡ་ད་ནི་ཙྩཾ, ཏཾ དུ་ཀྑཾ, ཡཾ དུ་ཀྑཾ, ཏ་ད་ན་ཏྟཱ’’ཏི (སཾ. ནི. ༣.༡༥). ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་ས་སྶ་ཏནྟི ཀེ་ན་ཙི པ་ཙྩ་ཡེ་ན ན ས་ངྑ་ཏ་ནྟི ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ, ས་བྦ་ཀཱ་ལཾ ཏ་ཐ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་སྶ་ཏཾ, ས་ཀ་ལ་ཝ་ཊྚ་དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་བྷཱ་ཝ་ཏོ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ་ཉྩ མེ ཨ་དེ་ས་ཡཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. མ་གྒ་ཉྩི་མཾ ཨ་ཀུ་ཊི་ལ་མ་ཉྫ་སཾ སི་ཝནྟི ཨ་ནྟ་དྭ་ཡ་པ་རི་ཝ་ཛྫ་ནེ་ན ཀུ་ཊི་ལ་བྷཱ་ཝ་ཀ་རཱ་ནཾ མཱ་ཡཱ་དཱི་ནཾ ཀཱ་ཡ་ཝ་ངྐཱ་དཱི་ན་ཉྩ པ་ཧཱ་ནེ་ན ཨ་ཀུ་ཊི་ལཾ, ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ཨ་ཉྫ་སཾ, ཨ་སི་ཝ་བྷཱ་ཝ་ཀ་རཱ་ནཾ ཀཱ་མ་རཱ་གཱ་དཱི་ནཾ ས་མུ་ཙྪི་ནྡ་ནེ་ན སི་ཝཾ ནི་བྦཱ་ནཾ. མ་གྒནྟི ནི་བྦཱ་ན་ཏྠི་ཀེ་ཧི མ་གྒཱི་ཡ་ཏི, ཀི་ལེ་སེ ཝཱ མཱ་རེ་ནྟོ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ‘‘མ་གྒོ’’ཏི ལ་དྡྷ་ནཱ་མཾ ཨི་དཾ ཏུ་མྷཱ་ཀ་ཉྩ མ་མ་ཉྩ པ་ཙྩ་ཀྑ་བྷཱུ་ཏཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནི་པ་ཊི་པ་དཱ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ་ཉྩ མེ ཨ་དེ་ས་ཡཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.

༡༤༤. སུ་ཏྭཱ་ན་ཧཾ ཨ་མ་ཏ་པ་དཾ ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ་ན་དྷི་ཝ་ར་སྶ སཱ་ས་ནནྟི ཨེ་ཏྠ ཨ་ཡཾ ས་ངྑེ་པ་ཏྠོ – ཏ་ཐཱ ཨཱ་ག་མ་ནཱ་དི་ཨ་ཏྠེ་ན ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ, ས་དེ་ཝ་ཀེ ལོ་ཀེ ཨ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ན་དྷི་ཝ་ར་སྶ, ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ ཨ་མ་ཏ་པ་དཾ ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ ནི་བྦཱ་ནཾ ཨུ་དྡི་སྶ དེ་སི་ཏ་ཏྟཱ, ཨ་མ་ཏ་སྶ ཝཱ ནི་བྦཱ་ན་སྶ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ནུ་པཱ་ཡ་ཏྟཱ ཀེ་ན་ཙི་པི ཨ་ས་ངྑ་ར་ཎཱི་ཡ་ཏྟཱ ཙ ཨ་མ་ཏ་པ་དཾ ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ སཱ་ས་ནཾ ས་དྡྷ་མྨཾ ཨ་ཧཾ སུ་ཏྭཱ་ནཱཏི. སཱི་ལེ་སྭ་ཧནྟི སཱི་ལེ་སུ ནི་པྥཱ་དེ་ཏ་བྦེ་སུ ཨ་ཧཾ. པ་ར་མ་སུ་སཾ་ཝུ་ཏཱཏི ཨ་ཏི་ཝི་ཡ ས་མྨ་དེ་ཝ སཾ་ཝུ་ཏཱ. ཨ་ཧུནྟི ཨ་ཧོ་སིཾ. དྷ་མྨེ ཋི་ཏཱཏི པ་ཊི་པ་ཏྟི་དྷ་མྨེ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ.

༡༤༥. ཉ་ཏྭཱ་ནཱཏི ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་བྷི་ས་མ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཛཱ་ནི་ཏྭཱ. ཏ་ཏྠེ་ཝཱཏི ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཁ་ཎེ, ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཝཱ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ. ས་མ་ཐ་ས་མཱ་དྷི་མཱ་ཕུ་སིནྟི པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་མུ་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན ས་མ་ན་ཏོ ཝཱུ་པ་ས་མ་ན་ཏོ པ་ར་མ་ཏྠ་ས་མ་ཐ་བྷཱུ་ཏཾ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་ས་མཱ་དྷིཾ ཨཱ་ཕུ་སིཾ ཨ་དྷི་ག་ཙྪིཾ. ཡ་དི་པི ཡ་སྨིཾ ཁ་ཎེ ནི་རོ་དྷ་སྶ ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ, ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཁ་ཎེ མ་གྒ་སྶ བྷཱ་ཝ་ནཱ་བྷི་ས་མ་ཡོ, ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་པ་ཊི་ཝེ་དྷཾ པ་ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་པ་ཊི་ཝེ་དྷ་སྶེ་ཝ པུ་རི་མ་སི་དྡྷི་ཀཱ་ར་ཎཾ ཝི་ཡ ཀ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ –

‘‘ཉ་ཏྭཱ་ན་ཧཾ ཝི་ར་ཛ་པ་དཾ ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན་ན་དྷི་ཝ་རེ་ན དེ་སི་ཏཾ’’.

ཏ་ཏྠེ་ཝ་ཧཾ ‘ས་མ་ཐ་ས་མཱ་དྷི་མཱ་ཕུ་སི’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཡ་ཐཱ ‘‘ཙ་ཀྑུ་ཉྩ པ་ཊི་ཙྩ རཱུ་པེ ཙ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ’’ནྟི (མ. ནི. ༡.༤༠༠; ༣.༤༢༡; སཾ. ནི. ༤.༦༠). ཉ་ཏྭཱ་ནཱཏི ཝཱ ས་མཱ་ན་ཀཱ་ལ་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ ཡ་ཐཱ ‘‘ནི་ཧ་ནྟྭཱ་ན ཏ་མཾ ས་བྦཾ, ཨཱ་དི་ཙྩོ ན་བྷ་མུ་གྒ་ཏོ’’ཏི. སཱ་ཡེ་ཝཱཏི ཡཱ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་ས་མཱ་དྷི་ཕུ་ས་ནཱ ལ་དྡྷཱ, སཱ་ཡེ་ཝ. པ་ར་མ་ནི་ཡཱ་མ་ཏཱཏི པ་ར་མཱ ཨུ་ཏྟ་མཱ མ་གྒ་ནི་ཡཱ་མ་ཏཱ.

༡༤༦. ཝི་སེ་ས་ནནྟི པུ་ཐུ་ཛྫ་ནེ་ཧི ཝི་སེ་ས་ཀཾ ཝི་སི་ཊྛ་བྷཱ་ཝ་སཱ་དྷ་ཀཾ. ཨེ་ཀཾ་སི་ཀཱཏི ‘‘ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ, སྭཱ་ཀྑཱ་ཏོ དྷ་མྨོ, སུ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ ས་ངྒྷོ’’ཏི ཨེ་ཀཾ་ས་གཱ་ཧ་ཝ་ཏཱི ར་ཏ་ན་ཏྟ་ཡེ ནི་བྦི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ. ཨ་བྷི་ས་མ་ཡེ ཝི་སེ་སི་ཡཱཏི ས་ཙྩ་པ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཝ་སེ་ན ཝི་སེ་སཾ པ་ཏྭཱ. ‘‘ཝི་སེ་སི་ནཱི’’ཏི་པི པ་ཋ་ནྟི, ཨ་བྷི་ས་མ་ཡ་ཧེ་ཏུ ཝི་སེ་ས་ཝ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་སཾ་ས་ཡཱཏི སོ་ལ༹་ས་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་ཡ ཨ་ཊྛ་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་ཡ ཙ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ཡ པ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ ཨ་པ་ག་ཏ་སཾ་ས་ཡཱ. ‘‘ཨ་སཾ་སི་ཡཱ’’ཏི ཀེ་ཙི པ་ཋ་ནྟི. བ་ཧུ་ཛ་ན་པཱུ་ཛི་ཏཱཏི སུ་ག་ཏཱི་ཧི པ་རེ་ཧི པ་ཏྠ་ནཱི་ཡ་གུ་ཎཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཁི་ཌྜཱ་ར་ཏིནྟི ཁི་ཌྜཱ་བྷཱུ་ཏཾ ར་ཏིཾ, ཨ་ཐ ཝཱ ཁི་ཌྜ་ཉྩ ར་ཏི་ཉྩ ཁི་ཌྜཱ་ཝི་ཧཱ་ར་ཉྩ ར་ཏི་སུ་ཁ་ཉྩ.

༡༤༧. ཨ་མ་ཏ་ད་ས་མྷཱིཏི ཨ་མ་ཏ་ད་སཱ ནི་བྦཱ་ན་ད་སྶཱ་ཝི་ནཱི ཨ་མྷི. དྷ་མྨ་དྡ་སཱཏི ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་དྷ་མྨཾ དི་ཊྛ་ཝ་ཏཱི. སོ་ཏཱ་པ་ནྣཱཏི ཨ་རི་ཡ་མ་གྒ་སོ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཏོ པ་ཏྟཱ. ན ཙ པ་ན མ་ཏྠི དུ་གྒ་ཏཱིཏི ན ཙ པ་ན མེ ཨ་ཏྠི དུ་གྒ་ཏི ཨ་ཝི་ནི་པཱ་ཏ་དྷ་མྨ་ཏྟཱ.

༡༤༨. པཱ་སཱ་དི་ཀེཏི པ་སཱ་དཱ་ཝ་ཧེ. ཀུ་ས་ལ་ར་ཏེཏི ཀུ་ས་ལེ ཨ་ན་ཝ་ཛྫ་དྷ་མྨེ ནི་བྦཱ་ནེ ར་ཏེ. བྷི་ཀྑ་ཝོཏི བྷི་ཀྑཱུ ན་མ་སྶི་ཏུཾ ཨུ་པཱ་ག་མི་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ. ས་མ་ཎ་ས་མཱ་ག་མཾ སི་ཝནྟི ས་མ་ཎཱ་ནཾ ས་མི་ཏ་པཱ་པཱ་ནཾ བུ་དྡྷ་བུ་དྡྷ་སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ སི་ཝ་ཉྩ དྷ་མྨཾ ཁེ་མཾ ས་མཱ་ག་མཾ ས་ངྒ་མཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་སི་ཏུཾ ཨུ་པཱ་ག་མི་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. སི་རི་མ་ཏོ དྷ་མྨ་རཱ་ཛི་ནོཏི བྷུ་མྨ་ཏྠེ སཱ་མི་ཝ་ཙ་ནཾ. སི་རི་མ་ཏི དྷ་མྨ་རཱ་ཛི་ནཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཙ ཀེ་ཙི པ་ཋ་ནྟི.

༡༤༩. མུ་དི་ཏ་མ་ན་མྷཱིཏི མོ་དི་ཏ་མ་ནཱ ཨ་མྷི. པཱི་ཎི་ཏཱཏི ཏུ་ཊྛཱ, པཱི་ཏི་ར་ས་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཏི་ཏྟཱ. ན་ར་ཝ་ར་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐིནྟི ན་ར་ཝ་རོ ཙ སོ ཨ་གྒ་པུ་གྒ་ལ་ཏྟཱ, ད་མྨཱ་ནཾ ད་མེ་ཏ་བྦཱ་ནཾ ཝེ་ནེ་ཡྻཱ་ནཾ ནི་བྦཱ་ནཱ་བྷི་མུ་ཁཾ སཱ་ར་ཎ་ཏོ ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ཙཱ་ཏི ན་ར་ཝ་ར་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི, ཏཾ. པ་ར་མ་ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤ་ཀནྟི པ་ར་མེ་ན ཨུ་ཏྟ་མེ་ན ཧི་ཏེ་ན ས་བྦ་ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་ནུ་ཀ་མྤ་ཀཾ.

ཨེ་ཝཾ སི་རི་མཱ དེ་ཝ་དྷཱི་ཏཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ལ་དྡྷི་པ་ཝེ་ད་ན་མུ་ཁེ་ན ར་ཏ་ན་ཏྟ་ཡེ པ་སཱ་དཾ པ་ཝེ་དེ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་ཉྩ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ དེ་ཝ་ལོ་ཀ་མེ་ཝ ག་ཏཱ. བྷ་ག་ཝཱ ཏ་མེ་ཝ ཨོ་ཏི་ཎྞ་ཝ་ཏྠུཾ ཨ་ཊྛུ་པྤ་ཏྟིཾ ཀ་ཏྭཱ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་སི, དེ་ས་ནཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ཨུ་ཀྐ་ཎྛི་ཏ་བྷི་ཀྑུ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎི, ས་མྤ་ཏྟ་པ་རི་སཱ་ཡ་པི སཱ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ སཱ་ཏྠི་ཀཱ ཛཱ་ཏཱ་ཏི.

སི་རི་མཱ་ཝི་མཱ་ན་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.