ན་མོ ཏ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ར་ཧ་ཏོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ

ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་པི་ཊ་ཀེ

པ་ཉྩ་པ་ཀ་ར་ཎ-ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ

དྷཱ་ཏུ་ཀ་ཐཱ-ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ

ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཧི བྷེ་དེ་ཧི, ཝི་བྷ་ངྒཾ མཱ་ར་བྷ་ཉྫ་ནོ;

དེ་ས་ཡི་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ཝཱི་རོ, ཡཾ ཏ་སྶེ་ཝ ཨ་ན་ནྟ་རཾ.

ཨ་དེ་ས་ཡི དྷཱ་ཏུ་ཀ་ཐཾ, དྷཱ་ཏུ་བྷེ་ད་པྤ་ཀཱ་ས་ནོ;

ཏ་སྶ་ཏྠཾ དཱི་པ་ཡི་སྶཱ་མི, ཏཾ སུ་ཎཱ་ཐ ས་མཱ་ཧི་ཏཱ་ཏི.

༡. མཱ་ཏི་ཀཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡. ན་ཡ་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡. ས་ངྒ་ཧོ ཨ་ས་ངྒ་ཧོཏི་ཨཱ་དཱི་ན་ཉྷི ཝ་སེ་ན ཨི་དཾ པ་ཀ་ར་ཎཾ ཙུ་དྡ་ས་ཝི་དྷེ་ན ཝི་བྷ་ཏྟ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཏཾ ས་བྦ་མྤི ཨུ་དྡེ་ས་ནི་དྡེ་ས་ཏོ དྭི་དྷཱ ཋི་ཏཾ. ཏ་ཏྠ མཱ་ཏི་ཀཱ ཨུ་དྡེ་སོ. སཱ པ་ཉྩ་ཝི་དྷཱ – ན་ཡ་མཱ་ཏི་ཀཱ, ཨ་བྦྷ་ནྟ་ར་མཱ་ཏི་ཀཱ, ན་ཡ་མུ་ཁ་མཱ་ཏི་ཀཱ, ལ་ཀྑ་ཎ་མཱ་ཏི་ཀཱ, བཱ་ཧི་ར་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཏི. ཏ་ཏྠ ས་ངྒ་ཧོ ཨ་ས་ངྒ་ཧོ…པེ… ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏནྟི – ཨ་ཡཾ ཙུ་དྡ་ས་ཧི པ་དེ་ཧི ནི་ཀྑི་ཏྟཱ ན་ཡ་མཱ་ཏི་ཀཱ ནཱ་མ. ཨ་ཡ་ཉྷི ཨི་མི་ནཱ ས་ངྒ་ཧཱ་དི་ཀེ་ན ན་ཡེ་ན དྷཱ་ཏུ་ཀ་ཐཱ དྷ་མྨཱ ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ཋ་པི་ཏ་ཏྟཱ ན་ཡ་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨེ་ཏེ་སཾ པ་དཱ་ནཾ མཱུ་ལ་བྷཱུ་ཏ་ཏྟཱ མཱུ་ལ་མཱ་ཏི་ཀཱཏི་པི ཝ་ཏྟུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི.

༢. ཨ་བྦྷ་ནྟ་ར་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༢. པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷཱ …པེ… མ་ན་སི་ཀཱ་རོཏི ཨ་ཡཾ པ་ཉྩ་ཝཱི་སཱ་དྷི་ཀེ་ན པ་ད་ས་ཏེ་ན ནི་ཀྑི་ཏྟཱ ཨ་བྦྷ་ནྟ་ར་མཱ་ཏི་ཀཱ ནཱ་མ. ཨ་ཡ་ཉྷི ‘‘ས་བྦཱ་པི དྷ་མྨ་ས་ངྒ་ཎཱི དྷཱ་ཏུ་ཀ་ཐཱ་ཡ མཱ་ཏི་ཀཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝ་ཏྭཱ ས་ངྒ་ཧཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦེ ཁ་ནྡྷཱ་དི་དྷ་མྨེ ས་རཱུ་པ་ཏོ ད་སྶེ་ཏྭཱ དྷཱ་ཏུ་ཀ་ཐཱ་ཡ ཨ་བྦྷ་ནྟ་རེ་ཡེ་ཝ ཋ་པི་ཏ་ཏྟཱ ཨ་བྦྷ་ནྟ་ར་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཁ་ནྡྷཱ་དི་པ་དཱ་ནཾ དྷ་མྨ་ས་ངྒ་ཎཱི་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་ཏྟཱ པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་མཱ་ཏི་ཀཱཏི་པི ཝ་ཏྟུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི.

༣. ན་ཡ་མུ་ཁ་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༣. ཏཱི་ཧི ས་ངྒ་ཧོ, ཏཱི་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧོ; ཙ་ཏཱུ་ཧི ས་མྤ་ཡོ་གོ, ཙ་ཏཱུ་ཧི ཝི་པྤ་ཡོ་གོཏི ཨ་ཡཾ ཙ་ཏཱུ་ཧི པ་དེ་ཧི ནི་ཀྑི་ཏྟཱ ན་ཡ་མུ་ཁ་མཱ་ཏི་ཀཱ ནཱ་མ. ཨ་ཡ་ཉྷི ས་བྦེ་སུ་པི པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དཱི་སུ ཙེ་ཝ ཀུ་ས་ལ་ཏྟི་ཀཱ་དཱི་སུ ཙ མཱ་ཏི་ཀཱ་དྷ་མྨེ་སུ, ཏཱི་ཧི ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་པ་དེ་ཧེ་ཝ ས་ངྒ་ཧོ ཙ ཨ་ས་ངྒ་ཧོ ཙ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦོ. ཏ་ཐཱ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི ས་མྤ་ཡོ་གོ ཙ ཝི་པྤ་ཡོ་གོ ཙ. ཨེ་ཏཱ་ནི ཨི་མེ་སཾ ས་ངྒ་ཧཱ་ས་ངྒ་ཧཱ་དཱི་ནཾ ན་ཡཱ་ནཾ མུ་ཁཱ་ནཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ཋ་པི་ཏ་ཏྟཱ ན་ཡ་མུ་ཁ་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི.

༤. ལ་ཀྑ་ཎ་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༤. ས་བྷཱ་གོ, ཝི་ས་བྷཱ་གོཏི ཨ་ཡཾ དྭཱི་ཧི པ་དེ་ཧི ནི་ཀྑི་ཏྟཱ ལ་ཀྑ་ཎ་མཱ་ཏི་ཀཱ ནཱ་མ. ཨ་ཡ་ཉྷི ས་བྷཱ་ག་ལ་ཀྑ་ཎེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་ངྒ་ཧ་ན་ཡོ, ཝི་ས་བྷཱ་ག་ལ་ཀྑ་ཎེ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧ་ན་ཡོ, ཏ་ཐཱ ས་མྤ་ཡོ་ག་ཝི་པྤ་ཡོ་ག་ན་ཡོ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦོ་ཏི ས་བྷཱ་ག་ཝི་ས་བྷཱ་ག་ལ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སེ་ན ས་ངྒ་ཧཱ་དི་ལ་ཀྑ་ཎཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ཋ་པི་ཏ་ཏྟཱ ལ་ཀྑ་ཎ་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི.

༥. བཱ་ཧི་ར་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༥. ས་བྦཱ་པི དྷ་མྨ་ས་ངྒ་ཎཱི དྷཱ་ཏུ་ཀ་ཐཱ་ཡ མཱ་ཏི་ཀཱཏི ཨ་ཡཾ ཚ་ས་ཊྛི ཏི་ཀ་པ་དཱ་ནི, དྭེ ཙ དུ་ཀ་པ་ད་ས་ཏཱ་ནི ས་ངྑི་པི་ཏྭཱ ནི་ཀྑི་ཏྟཱ བཱ་ཧི་ར་མཱ་ཏི་ཀཱ ནཱ་མ. ཨ་ཡ་ཉྷི ‘‘པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷཱ…པེ… མ་ན་སི་ཀཱ་རོ’’ཏི ཨེ་ཝཾ དྷཱ་ཏུ་ཀ་ཐཱ་ཡ ཨ་བྦྷ་ནྟ་རེ ཨ་ཝ་ཏྭཱ ‘‘ས་བྦཱ་པི དྷ་མྨ་ས་ངྒ་ཎཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ དྷཱ་ཏུ་ཀ་ཐཱ་ཡ མཱ་ཏི་ཀ་ཏོ བ་ཧི ཋ་པི་ཏ་ཏྟཱ བཱ་ཧི་ར་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི.

ཨེ་ཝཾ མཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ པ་ཉྩ་དྷཱ ཋི་ཏ་བྷཱ་ཝཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ‘ས་ངྒ་ཧོ ཨ་ས་ངྒ་ཧོ’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ས་ངྒ་ཧོ ཏཱ་ཝ ཛཱ་ཏི་ས་ཉྫཱ་ཏི་ཀི་རི་ཡཱ་ག་ཎ་ན་ཝ་སེ་ན ཙ་ཏུ་བྦི་དྷོ. ཏ་ཏྠ – ‘‘ས་བྦེ ཁ་ཏྟི་ཡཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟུ, ས་བྦེ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ, ས་བྦེ ཝེ་སྶཱ, ས་བྦེ སུ་དྡཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟུ’’, ‘‘ཡཱ ཙཱ་ཝུ་སོ ཝི་སཱ་ཁ, ས་མྨཱ་ཝཱ་ཙཱ, ཡོ ཙ ས་མྨཱ་ཀ་མྨ་ནྟོ, ཡོ ཙ ས་མྨཱ་ཨཱ་ཛཱི་ཝོ, ཨི་མེ དྷ་མྨཱ སཱི་ལ་ཀྑ་ནྡྷེ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ’’ཏི ཨ་ཡཾ ཛཱ་ཏི་ས་ངྒ་ཧོ ནཱ་མ. ‘‘ཨེ་ཀ་ཛཱ་ཏི་ཀཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟཱུ’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ཊྛཱ་ནེ ཝི་ཡ ཧི ཨི་དྷ ས་བྦེ་པི ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཨེ་ཀ་ས་ངྒ་ཧཾ ག་ཏཱ. ‘‘ས་བྦེ ཀོ་ས་ལ་ཀཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟུ, ས་བྦེ མཱ་ག་དྷ་ཀཱ, ས་བྦེ བྷཱ་རུ་ཀ་ཙྪ་ཀཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟུ’’, ‘‘ཡོ ཙཱ་ཝུ་སོ ཝི་སཱ་ཁ, ས་མྨཱ་ཝཱ་ཡཱ་མོ; ཡཱ ཙ ས་མྨཱ་ས་ཏི, ཡོ ཙ ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷི, ཨི་མེ དྷ་མྨཱ ས་མཱ་དྷི་ཀྑ་ནྡྷེ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ’’ཏི (མ. ནི. ༡.༤༦༢) ཨ་ཡཾ ས་ཉྫཱ་ཏི་ས་ངྒ་ཧོ ནཱ་མ. ‘‘ཨེ་ཀ་ཊྛཱ་ནེ ཛཱ་ཏཱ སཾ་ཝ་ཌྜྷཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟཱུ’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ཊྛཱ་ནེ ཝི་ཡ ཧི ཨི་དྷ ས་བྦེ་པི ས་ཉྫཱ་ཏི་ཋཱ་ནེ་ན ནི་ཝུ་ཏྠོ་ཀཱ་སེ་ན ཨེ་ཀ་ས་ངྒ་ཧཾ ག་ཏཱ. ‘‘ས་བྦེ ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟུ, ས་བྦེ ཨ་སྶཱ་རོ་ཧཱ, ས་བྦེ ར་ཐི་ཀཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟུ’’, ‘‘ཡཱ ཙཱ་ཝུ་སོ ཝི་སཱ་ཁ, ས་མྨཱ་དི་ཊྛི, ཡོ ཙ ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤོ, ཨི་མེ དྷ་མྨཱ པ་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷེ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ’’ཏི (མ. ནི. ༡.༤༦༢) ཨ་ཡཾ ཀི་རི་ཡཱ་ས་ངྒ་ཧོ ནཱ་མ. ས་བྦེ་ཝ ཧེ་ཏེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཀི་རི་ཡཱ་ཀ་ར་ཎེ་ན ཨེ་ཀ་ས་ངྒ་ཧཾ ག་ཏཱ. ‘‘ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཀ་ཏ་མ་ཀྑ་ནྡྷ་ག་ཎ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི? རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་ག་ཎ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི. ཧ་ཉྩི ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་ག་ཎ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི, ཏེ་ན ཝ་ཏ རེ ཝ་ཏྟ་བྦེ – ‘ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏ’’ནྟི (ཀ་ཐཱ. ༤༧༡), ཨ་ཡཾ ག་ཎ་ན་ས་ངྒ་ཧོ ནཱ་མ. ཨ་ཡ་མི་དྷ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ. ཏ་པྤ་ཊི་པ་ཀྑེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཏེ་སཾ ཝི་ཀ་པྤ་ཏོ ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་དཱི་ནི. ཨེ་ཀུ་པྤཱ་དེ་ཀ་ནི་རོ་དྷ་ཨེ་ཀ་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཨེ་ཀཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ་ཝ་སེ་ན ས་མྤ་ཡོ་གོ, ཏ་པྤ་ཊི་པ་ཀྑ་ཏོ ཝི་པྤ་ཡོ་གོ. ཏེ་སཾ ཝི་ཀ་པྤ་ཏོ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ་དཱི་ནི. ཏ་དུ་བྷ་ཡ་སཾ་ས་གྒ་ཝི་ཀ་པྤ་ཏོ ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ནྟི་ཨཱ་དཱི་ནི. པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ཏི་ཨཱ་དཱི་ནི པ་ན ཁ་ནྡྷ་ཝི་བྷ་ངྒཱ་དཱི་སུ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ནི. ཕ་སྶཱད་ཡོ པ་ནེ་ཏྠ ས་ནྣི་ཊྛཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟ་ས་བྦ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་ད་སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་ཏོ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི.

མཱ་ཏི་ཀཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༢. ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡. པ་ཋ་མ་ན་ཡོ ས་ངྒ་ཧཱ་ས་ངྒ་ཧ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡. ཁ་ནྡྷ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༦. ཨི་དཱ་ནི པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན ནི་ཀྑི་ཏྟ་མཱ་ཏི་ཀཾ ‘ས་ངྒ་ཧོ ཨ་ས་ངྒ་ཧོ’ཏི་ཨཱ་དཱི་ཧི ན་ཡ་མཱ་ཏི་ཀཱ་པ་དེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ ཀ་ཏི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ནི་དྡེ་ས་ཝཱ་རོ ཨཱ་ར་དྡྷོ. ཏ་ཏྠ ཡ་སྨཱ ‘‘ས་ངྒ་ཧོ ཨ་ས་ངྒ་ཧོ་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ་ཡ ན་ཡ་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ‘‘ཏཱི་ཧི ས་ངྒ་ཧོ, ཏཱི་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧོ’’ཏི ན་ཡ་མུ་ཁ་མཱ་ཏི་ཀཱ ཋ་པི་ཏཱ, ཏ་སྨཱ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དཱི་ནཾ ས་ངྒ་ཧཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ཀ་ཏི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧི ཀ་ཏི་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི ཀ་ཏི་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི ཏཱི་ཎི ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་པ་དཱ་ནེ་ཝ ཨུ་དྡྷ་ཊཱ་ནི. ‘ཙ་ཏྟཱ་རི ས་ཙྩཱ་ནཱི’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཨེ་ཀ་མྤི ན པ་རཱ་མ་ཊྛཾ. ཡ་སྨཱ ཙ ‘‘ས་བྷཱ་གོ ཝི་ས་བྷཱ་གོ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ལ་ཀྑ་ཎ་མཱ་ཏི་ཀཱ ཋ་པི་ཏཱ, ཏ་སྨཱ ཨི་མ་སྶ པ་ཉྷ་སྶ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནེ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ས་བྷཱ་གཱ ཧི ཏ་སྶ ཨེ་ཏེ ཁ་ནྡྷཱ་ད་ཡོ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱཏི རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནེ་ཝ. ཡ་ཉྷི ཀི་ཉྩི རཱུ་པཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་ས་བྷཱ་ག་ཏྟཱ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ་ཏྭེ་ཝ ས་ངྒ་ཧཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནེ་ཝ ག་ཎི་ཏཾ, ཏཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནེ་ཝ པ་རི་ཙྪི་ནྣཾ. ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧཱིཏི མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝ་ཛྫེ་ཧི. ས་བྦོ་པི ཧི རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ ད་སཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཀ་དེ་སོ ཙ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི ག་ཎི་ཏོ, པ་རི་ཙྪི་ནྣོ. ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི ས་ཏྟ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཛྫཱ་ཧི ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧི ཨེ་ཏཱ་སུ ཧི ཨ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཾ རཱུ་པཾ ནཱ་མ ན་ཏྠི.

ཨ་ས་ངྒ་ཧ་ན་ཡ་ནི་དྡེ་སེ ཀ་ཏི་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏོཏི ས་ངྑེ་པེ་ནེ་ཝ པུ་ཙྪཱ ཀ་ཏཱ. ཝི་སྶ་ཛྫ་ནེ པ་ན་སྶ ཡ་སྨཱ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ཝི་ས་བྷཱ་གཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ, ཨེ་ཀཾ མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, ས་ཏྟ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ; ཏ་སྨཱ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ས་བྦ་པ་དེ་སུ ས་ངྒ་ཧཱ་ས་ངྒ་ཧོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨི་མ་སྨིཾ པ་ན ཁ་ནྡྷ་ནི་དྡེ་སེ – ‘‘རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ ཀ་ཏི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་མྷི ཏཱ་ཝ ཨེ་ཀ་མཱུ་ལ་ཀེ ས་ངྒ་ཧ་ན་ཡེ ས་རཱུ་པེ་ནེ་ཝ ད་སྶི་ཏཱ པ་ཉྩ པུ་ཙྪཱ, པ་ཉྩ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཱ་ནི. ཨ་ས་ངྒ་ཧ་ན་ཡེ ས་ངྑེ་པེ་ན ད་སྶི་ཏཱ པ་ཉྩ པུ་ཙྪཱ, པ་ཉྩ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཱ་ནི. ཨི་མི་ནཱ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན དུ་ཀ་མཱུ་ལ་ཀཱ་དཱི་སུ་པི པུ་ཙྪཱ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཱ་ནི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ནི. རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་མཱུ་ལ་ཀཱ་ཡེ་ཝ ཙེ་ཏྠ དུ་ཀ་ཏི་ཀ་ཙ་ཏུ་ཀྐཱ ད་སྶི་ཏཱ. པ་ཉྩ་ཀེ པ་ན ‘‘རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ ཙ…པེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷོ ཙཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ བྷེ་ད་ཏོ ཙ, ‘‘པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷཱ ཀ་ཏི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་བྷེ་ད་ཏོ ཙཱ་ཏི དྭི་དྷཱ པུ་ཙྪཱ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཱ་ནི ཀ་ཏཱ་ནི. ཨེ་ཝཾ པཱ་ལི༹་ན་ཡོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི.

༢. ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་པ་དཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༢༢. ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་པ་ད་ནི་དྡེ་སཱ་དཱི་སུ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་པ་ད་ནི་དྡེ་སེ ཏཱ་ཝ ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱཏི ཨེ་ཀེ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནེ་ཝ, ཨེ་ཀེ་ན ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ནེ་ཝ ཨེ་ཀཱ་ཡ ཙ་ཀྑུ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ་ཝ ས་ངྒ་ཧི་ཏ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. སོ་ཏཱ་ཡ་ཏ་ནཱདཱི་སུ་པི ཨི་མི་ནཱ་ཝ ན་ཡེ་ན ས་ངྒ་ཧཱ་ས་ངྒ་ཧོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ ཁ་ནྡྷ་ཏོ ཋ་པེ་ཏྭཱཏི ཨེ་ཏྠ པ་ན ཡ་སྨཱ ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ནཱ་མ ནི་བྦཱ་ནཾ, ཏ་ཉྩ ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧཾ ན ག་ཙྪ་ཏི; ཏ་སྨཱ ‘ཁ་ནྡྷ་ཏོ ཋ་པེ་ཏྭཱ’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཙ་ཏཱུ་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི རཱུ་པ་ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི. ནི་བྦཱ་ན་ཝ་ཛྫ་ཉྷི དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨེ་ཏེ་ཧི ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ. ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན པ་ན ཋ་པེ་ཏྭཱ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ སེ་སཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཙ ཏཾ ན ས་ངྒ་ཡ྄ཧ་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ན, ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི, ས་ཏྟ་ར་ས་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ’’ནྟི. ཡ་ཐཱ ཙ ཏེ ཧེ་ཊྛཱ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་མཱུ་ལ་ཀཱ, ཨེ་ཝ་མི་དྷཱ་པི ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ན་མཱུ་ལ་ཀཱ་ཝ ན་ཡཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. དུ་ཀ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ པ་ན པཱ་ལི༹་ཡཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ‘‘དྭཱ་ད་སཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནཱི’’ཏི ཨ་བྷེ་ད་ཏོ་ཝ པུ་ཙྪཱ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཀ་ཏཾ. དྷཱ་ཏུ་ནི་དྡེ་སེ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.

༤༠. ས་ཙྩ་ནི་དྡེ་སེ – ས་བྦེ་པི དུ་ཀ་ཏི་ཀ་ཙ་ཏུ་ཀྐཱ པཱ་ལི༹་ཡཾ ད་སྶི་ཏཱ. ཡ་སྨཱ ཙ དུ་ཀ་ཏི་ཀེ་སུ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩ་ས་དི་ས་མེ་ཝ མ་གྒ་ས་ཙྩེ་པི ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ, ཏ་སྨཱ ཏཾ ས་མུ་ད་ཡཱ་ན་ནྟ་རཾ ཝུ་ཏྟཾ.

༥༠. ཨི་ནྡྲི་ཡ་ནི་དྡེ་སེ – ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ དྭཱི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི རཱུ་པ་ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན, ཨ་རཱུ་པ་ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ. སེ་སཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡཱ་ནུ་སཱ་རེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. པཱ་ལི༹་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ པ་ནེ་ཏྠ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ནི་དྡེ་ས་ས་དི་ས་མེ་ཝ.

༦. པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༦༡. པ་ཊི་ཙྩ་ས་མུ་པྤཱ་ད་ནི་དྡེ་སེ – ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཀ་ཏི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱི’’ཏི པུ་ཙྪཾ ཨ་ནཱ་ར་བྷི་ཏྭཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱཏི ཨེ་ཝཾ ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་མེ་ཝ ད་སྶི་ཏཾ. ཏ་ཏྠ ས་ངྑཱ་ར་པ་ཙྩ་ཡཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎནྟི པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡཾ པ་ཝ་ཏྟེ ཙ ས་བྦ་མྤི ཝི་པཱ་ཀ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ – ‘‘ས་ཏྟ་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ས་ངྒ་ཧི་ཏ’’ནྟི. ནཱ་མ་རཱུ་པ་མྤི པ་ཊི་ས་ནྡྷི་པ་ཝ་ཏྟི་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཏེ་ནེ་ཝེ་ཏྠ ས་དྡཱ་ཡ་ཏ་ན་མྤི ས་ངྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི ས་ངྒ་ཧོ ད་སྶི་ཏོ. ཕ་སྶཱདཱི་སུ ཁ་ནྡྷ་བྷེ་དོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨ་ཉྙེ་ནེ་ཝ ཧི ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ན ཕ་སྶོ ས་ངྒ་ཧི་ཏོ, ཨ་ཉྙེ་ན ཝེ་ད་ནཱ, ཏ་ཎྷཱ་ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀ་མྨ་བྷ་ཝཱ པ་ན ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷེ་ནེ་ཝ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. བྷ་ཝ་པ་ད་ཉྩེ་ཏྠ ཀ་མྨ་བྷ་ཝཱ་དཱི་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀཱ་ད་ས་དྷཱ ཝི་བྷ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཀ་མྨ་བྷ་ཝོ ཕ་སྶཱ་དཱི་ཧི ས་དི་ས་ཝི་ས་ཛྫ་ན་ཏྟཱ ཏེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཨེ་ཀ་ཏོ ད་སྶི་ཏོ. ཨུ་པ་པ་ཏྟི་བྷ་ཝ་ཀཱ་མ་བྷ་ཝ་ས་ཉྙཱ་བྷ་ཝ་པ་ཉྩ་ཝོ་ཀཱ་ར་བྷ་ཝཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་ཏྟཱ ཨེ་ཀ་ཏོ ད་སྶི་ཏཱ. ཡ་སྨཱ ཙེ་ཏེ ཨུ་པཱ་དི་ནྣ་ཀ་དྷ་མྨཱ་ཝ ཏ་སྨཱ ‘‘ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི ས་ཏྟ་ར་ས་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ས་དྡཱ་ཡ་ཏ་ན་ཉྷི ཨ་ནུ་པཱ་དི་ནྣཾ, ཏཾ ཨེ་ཏྠ ན ག་ཧི་ཏཾ.

༦༨. རཱུ་པ་བྷ་ཝ་ནི་དྡེ་སེ – པ་ཉྩ་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧཱིཏི ཙ་ཀྑུ་སོ་ཏ་མ་ན་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི. ཨ་ཊྛ་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི ཙ་ཀྑུ་སོ་ཏ་ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སོ་ཏ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་རཱུ་པ་དྷ་མྨ་མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི. ཨ་རཱུ་པ་བྷ་ཝཱ་ད་ཡོ་པི ཏ་ཡོ ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་ཏྟཱ་ཝ ཨེ་ཀ་ཏོ ད་སྶི་ཏཱ. ཏ་ཐཱ ཨ་ས་ཉྙཱ་བྷ་ཝ་ཨེ་ཀ་ཝོ་ཀཱ་ར་བྷ་ཝཱ. ཏ་ཏྠ དྭཱི་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧཱིཏི རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི. དྷཱ་ཏཱུ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨེ་ཀ་ཏ་ལ་ཝཱ་སི་ཀཱ་ན་ཉྷི སེ་ས་བྲ་ཧྨཱ་ནཾ ཙ་ཀྑུ་ས་བྦྷཱ་ཝ་ཏོ ཏ་སྶཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏྟཱ ཏ་ཏྠ རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་དྡྷ་ཊཾ.

༧༡. ཛཱ་ཏི དྭཱི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི རཱུ་པ་ཛཱ་ཏི རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན, ཨ་རཱུ་པ་ཛཱ་ཏི ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷེ་ན. ཛ་རཱ་མ་ར་ཎེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. སོ་ཀཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱཏི སོ་ཀ་དུ་ཀྑ་དོ་མ་ན་སྶཱ་ནི ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན, པ་རི་དེ་ཝོ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན, ཨུ་པཱ་ཡཱ་སཱ་ད་ཡོ ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷེ་ནཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཁ་ནྡྷ་ཝི་སེ་སོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.

༧༣. ཨི་དྡྷི་པཱ་དོ དྭཱི་ཧཱིཏི ས་ངྑཱ་ར་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི, མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི, དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཙ. ཛྷཱ་ནཾ དྭཱི་ཧཱིཏི ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི. ཨ་པྤ་མ་ཉྙཱ་ད་ཡོ ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་ཏྟཱ ཨེ་ཀ་ཏོ ནི་དྡི་ཊྛཱ. ཙི་ཏྟཾ པ་ན ཙེ་ཏ་ནཱ་ན་ནྟ་རཾ ནི་ཀྑི་ཏྟ་མྤི ཨ་ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་ཏྟཱ པ་ཙྪཱ ག་ཧི་ཏཾ. ཏ་ཏྠ ཨ་པྤ་མ་ཉྙཱ་དཱི་སུ ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱཏི ཝེ་ད་ནཱ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན, ས་ཉྙཱ ས་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན, སེ་སཱ ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཁ་ནྡྷ་ཝི་སེ་སོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.

༧. ཏི་ཀ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༧༧. ཨེ་ཝཾ ཨ་བྦྷ་ནྟ་ར་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ས་ངྒ་ཧཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི བཱ་ཧི་ར་མཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ས་ངྒ་ཧཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཝེ་ད་ནཱ་ཏྟི་ཀེ ཏཱི་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི. ས་ཏྟ་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི ཙ་ཀྑུ་སོ་ཏ་གྷཱ་ན་ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཙེ་ཝ མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཙ. ཝི་པཱ་ཀ་ཏྟི་ཀེ ཨ་ཊྛ་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ས་དྡྷིཾ ཏཱ་ཧི་ཡེ་ཝ. ཝི་པཱ་ཀ་དྷ་མྨ་དྷ་མྨཱ པ་ན སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་ཏྟཱ ཨེ་ཀ་ཏོ ག་ཧི་ཏཱ. ཡ་ཐཱ ཙེ་ཏེ, ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ཏི་ཀ་དུ་ཀ་པ་དེ་སུ ཡཾ ཡཾ པ་དཾ ཡེ་ན ཡེ་ན པ་དེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཧོ་ཏི, ཏཾ ཏཾ ཨུ་པྤ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ་པི ཏེ་ན ཏེ་ན ས་དྡྷིཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏཾ. ཏ་ཏྠ ཝུ་ཏྟཱ་ནུ་སཱ་རེ་ནེ་ཝ ས་ངྒ་ཧཱ་ས་ངྒ་ཧ་ན་ཡོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི.

ས་ངྒ་ཧཱ་ས་ངྒ་ཧ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༢. དུ་ཏི་ཡ་ན་ཡོ ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༧༡. ཨི་དཱ་ནི ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྲི་དཾ ལ་ཀྑ་ཎཾ – ཨི་མ་སྨི་ཉྷི ཝཱ་རེ ཡཾ ཁ་ནྡྷ་པ་དེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ ཧུ་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་པ་དེ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ, ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ན་པ་དེ་ཧི ཝཱ ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ ཧུ་ཏྭཱ དྷཱ་ཏུ་པ་དེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ, ཏ་སྶ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཀ་ཏཾ. ཏཾ པ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དཱི་སུ ན ཡུ་ཛྫ་ཏི. རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཧི རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ་ཝ ས་ངྒ་ཧི་ཏོ. སོ ཙ ཨ་ཌྜྷེ་ཀཱ་ད་ས་ཧི ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏོ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཙ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷོ་ཝ ས་ངྒ་ཧི་ཏོ. སོ་པི དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏོ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཨེ་ཝཾ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་ཏཱ་ཡ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏཱ་ནི ཨ་ཉྙཱ་ནི ཙ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ནི མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དཱི་ནི པ་དཱ་ནི ཨི་མ་སྨིཾ ཝཱ་རེ ན ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཡཱ་ནི པ་ན པ་དཱ་ནི རཱུ་པེ་ཀ་དེ་སཾ ཨ་རཱུ་པེ་ན ཨ་ས་མྨི་སྶཾ, ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ཀ་དེ་ས་ཉྩ ཨ་ཉྙེ་ན ཨ་ས་མྨི་སྶཾ དཱི་པེ་ནྟི, ཏཱ་ནི ཨི་དྷ ག་ཧི་ཏཱ་ནི. པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ཙ –

‘‘ད་སཱ་ཡ་ཏ་ནཱ ས་ཏྟ་ར་ས དྷཱ་ཏུ་ཡོ,

ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ས་ཉྙཱ་བྷ་ཝོ ཨེ་ཀ་ཝོ་ཀཱ་ར་བྷ་ཝོ;

པ་རི་དེ་ཝོ ས་ནི་ད་སྶ་ན་ས་པྤ་ཊི་གྷཾ,

ཨ་ནི་ད་སྶ་ནཾ པུ་ན་དེ་ཝ ས་པྤ་ཊི་གྷཾ ཨུ་པཱ་དཱ’’ཏི.

ཨེ་ཝཾ ཨུ་དྡཱ་ན་གཱ་ཐཱ་ཡ ད་སྶི་ཏཱ་ནེ་ཝ. ཏ་སྨཱ ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ནེ་ཝ ས་ངྒ་ཧཱ་ས་ངྒ་ཧོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. པ་ཉྷ་ཝ་སེ་ན ཧི ཨི་མ་སྨིཾ ཝཱ་རེ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནེ ཝཱི་ས་ཏི དྷ་མྨེ ས་མོ་དྷཱ་ནེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀོ པ་ཉྷོ ཀ་ཏོ, ས་ཏྟ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ས་མོ་དྷཱ་ནེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀོ, ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི ས་མོ་དྷཱ་ནེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀོ, དྭེ བྷ་ཝེ ས་མོ་དྷཱ་ནེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀོ, པ་རི་དེ་ཝེ་ན ཙ ས་ནི་ད་སྶ་ན་ས་པྤ་ཊི་གྷེ་ཧི ཙ ཨེ་ཀོ, ཨ་ནི་ད་སྶ་ན་ས་པྤ་ཊི་གྷེ་ཧི ཨེ་ཀོ, ས་ནི་ད་སྶ་ནེ་ཧི ཨེ་ཀོ, ས་པྤ་ཊི་གྷེ་ཧི ཙ ཨུ་པཱ་དཱ་དྷ་མྨེ་ཧི ཙ ཨེ་ཀོ་ཏི ཨ་ཊྛ པ་ཉྷཱ ཀ་ཏཱ. ཏེ་སུ ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝི་བྷཱ་གོ ཨེ་ཝཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – པ་ཋ་མ་པ་ཉྷེ ཏཱ་ཝ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི, དྭཱི་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧཱིཏི ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དཱི་སུ ཨེ་ཀེ་ཀེ་ན ས་དྡྷིཾ མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན, ཨ་ཊྛ་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི ཙ་ཀྑུ་དྷཱ་ཏུ་ཨཱ་དཱི་སུ ཨེ་ཀེ་ཀཱ་ཡ ས་དྡྷིཾ ས་ཏྟ་ཧི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི.

ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ན་ཡོ – ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན ཧི ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧེ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ ས་ངྒ་ཧི་ཏོ. ཏ་སྨིཾ ས་ངྒ་ཧི་ཏེ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ངྒ་ཧེ་ན ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ན་མེ་ཝེ་ཀཾ ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ. སེ་སཱ་ནི ད་ས ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནི. དྷཱ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧེ་ན་པི ཏེ་ན ཙ་ཀྑུ་དྷཱ་ཏུ་ཡེ་ཝེ་ཀཱ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. སེ་སཱ ད་ས དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཨི་ཏི ཡཱ་ནི ཏེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནི ད་སཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི, ཏཱ་ནི ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ན་མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི དྭཱི་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནི. ཡཱ་པི ཏེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ ད་ས དྷཱ་ཏུ་ཡོ, ཏཱ ཙ་ཀྑུ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཙེ་ཝ ས་ཏྟ་ཧི ཙ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ཏི. རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.

༡༧༢. དུ་ཏི་ཡ་པ་ཉྷེ – ཡ་སྨཱ ཡཱ་ཡ ཀཱ་ཡ་ཙི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ས་ངྒ་ཧི་ཏོ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷོ མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏོ ནཱ་མ ན་ཏྠི, ཏ་སྨཱ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཏྠ པ་ན ཙ་ཏཱུ་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི རཱུ་པཱ་དཱི་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི. ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧཱིཏི མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝ་ཛྫེ་ཧི. དྭཱ་ད་ས་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི ཡ་ཐཱ་ནུ་རཱུ་པཱ ཚ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཨ་པ་ནེ་ཏྭཱ སེ་སཱ་ཧི དྭཱ་ད་ས་ཧི. ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཧི ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡེ་ཝ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ, ཨི་ཏ་རཱ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. སོ་ཏ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཨཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.

༡༧༣. ཏ་ཏི་ཡ་པ་ཉྷེ – ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡཱ་དཱི་ནཾ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དི་ས་དི་ས་མེ་ཝ. ཨི་ཏྠི་ནྡྲི་ཡ་པུ་རི་སི་ནྡྲི་ཡེ་སུ པ་ན དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན ས་དྡྷིཾ དྭེ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི, དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཙ ས་དྡྷིཾ ཨ་ཊྛ དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.

༡༧༤. ཙ་ཏུ་ཏྠ་པ་ཉྷེ – ཏཱི་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧཱིཏི རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི. ཏེ་སུ ཧི བྷ་ཝེ་སུ རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝ་སེ་ན དྭེ་ཝ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི ཏེ་ཧི ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནི. སེ་སཱ་ནི ན་ཝ རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི ཏེ་ཧེ་ཝ ཙ དྭཱི་ཧི, མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན ཙཱ་ཏི ཏཱི་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནི ནཱ་མ ཧོ་ནྟི. ན་ཝ་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི རཱུ་པ་དྷཱ་ཏུ་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ ས་ཏྟ་ཧི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི.

༡༧༥. པ་ཉྩ་མ་པ་ཉྷེ – དྭཱི་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧཱིཏི པ་ཋ་མ་པ་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ས་དྡཱ་ཡ་ཏ་ན་མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི. དུ་ཏི་ཡ་པ་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ན་མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི. དྷཱ་ཏུ་ཡོ་པི ཏེ་སཾ་ཡེ་ཝ ཨེ་ཀེ་ཀེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་ཏྟ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.

༡༧༦. ཚ་ཊྛ་པ་ཉྷེ – ད་ས་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧཱིཏི རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝ་ཛྫེ་ཧི. སོ་ལ༹་ས་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི རཱུ་པ་དྷཱ་ཏུ་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཛྫེ་ཧེ་ཝ. ཀ་ཐཾ? ཨ་ནི་ད་སྶ་ན་ས་པྤ་ཊི་གྷཱ ཧི དྷ་མྨཱ ནཱ་མ ན་ཝ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི. ཏེ་ཧི ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏེ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ, ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ངྒ་ཧེ་ན ཏཱ་ནེ་ཝ ན་ཝཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནི. རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནི. དྷཱ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧེ་ན་པི ཏཱ ཨེ་ཝ ན་ཝ དྷཱ་ཏུ་ཡོ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. རཱུ་པ་དྷཱ་ཏུ་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཨི་ཏི ཡཱ་ནི ཏེ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནི དྭེ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི, ཏཱ་ནི རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝ་ཛྫེ་ཧི ན་ཝ་ཧི ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི, མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན ཙཱ་ཏི ད་ས་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནི. ཡཱ་པི ཏེ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ དྭེ དྷཱ་ཏུ་ཡོ, ཏཱ རཱུ་པ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཛྫཱ་ཧི ན་ཝ་ཧི ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི, ས་ཏྟ་ཧི ཙ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱི་ཏི སོ་ལ༹་ས་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.

༡༧༧. ས་ཏྟ་མ་པ་ཉྷེ – དྭཱི་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧཱིཏི རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ན་མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི. ཨ་ཊྛ་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི རཱུ་པ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ས་དྡྷིཾ ས་ཏྟ་ཧི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི.

༡༧༨. ཨ་ཊྛ་མ་པ་ཉྷེ – ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧཱིཏི ས་པྤ་ཊི་གྷ་དྷ་མྨེ ས་ནྡྷཱ་ཡ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝ་ཛྫེ་ཧི, ཨུ་པཱ་དཱ་དྷ་མྨེ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཕོ་ཊྛ་བྦཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝ་ཛྫེ་ཧི. དྷཱ་ཏཱུ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨ་ཏྠ་ཡོ་ཛ་ནཱ པ་ནེ་ཏྠ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ཏི.

ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༣. ཏ་ཏི་ཡ་ན་ཡོ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༧༩. ཨི་དཱ་ནི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྲི་དཾ ལ་ཀྑ་ཎཾ – ཨི་མ་སྨི་ཉྷི ཝཱ་རེ ཡཾ ཁ་ནྡྷ་པ་དེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ ཧུ་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་པ་དེ་ཧི ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ, ཏ་སྶ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ས་ངྒ་ཧཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཀ་ཏཾ. ཏཾ པ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷ་ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དཱི་སུ ན ཡུ་ཛྫ་ཏི. རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཧི ཙ་ཏྟཱ་རོ ཁ་ནྡྷཱ ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཏེ་སུ ཏེ་ན ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ་པི ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏོ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ན་ནུ ཙ ཝེ་ད་ནཱ་ད་ཡོ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ཏི? ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ན པ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ་ཝ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་ཏོ ཧི སུ་ཁུ་མ་རཱུ་པ་མ་ཏྟཾ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནཾ བྷ་ཛ་ཏི. ཏ་སྨཱ ཡེ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ, ན ཏེ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ ནཱ་མ. ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན་པི ཨི་ཏ་རེ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཁ་ནྡྷཱ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཏེ་སུ ཏེ་ན ཨེ་ཀོ་པི ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏོ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཨེ་ཝཾ ས་ངྒ་ཧི་ཏ་ཏཱ་ཡ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏཱ་ནི ཨ་ཉྙཱ་ནི ཙ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ནི ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དཱི་ནི པ་དཱ་ནི ཨི་མ་སྨིཾ ཝཱ་རེ ན ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཡཱ་ནི པ་ན པ་དཱ་ནི ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ན ཝཱ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་རཱུ་པེ་ན ཝཱ ཨ་ས་མྨི་སྶཾ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཀ་དེ་སཾ དཱི་པེ་ནྟི, ཏཱ་ནི ཨི་དྷ ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཏེ་སཾ ཨི་ད་མུ་དྡཱ་ནཾ –

‘‘ཏ་ཡོ ཁ་ནྡྷཱ ཏ་ཐཱ ས་ཙྩཱ, ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི ཙ སོ་ལ༹་ས;

པ་དཱ་ནི པ་ཙྩ་ཡཱ་ཀཱ་རེ, ཙུ་དྡ་སཱུ་པ་རི ཙུ་དྡ་ས.

‘‘ས་མ་ཏིཾ་ས པ་དཱ ཧོ་ནྟི, གོ་ཙྪ་ཀེ་སུ ད་ས་སྭ་ཐ;

དུ་ཝེ ཙཱུ་ལ༹་ནྟ་ར་དུ་ཀཱ, ཨ་ཊྛ ཧོ་ནྟི མ་ཧ་ནྟ་རཱ’’ཏི.

ཨེ་ཏེ་སུ པ་ན པ་དེ་སུ ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཱ་ནི པ་དཱ་ནི ཨེ་ཀ་ཏོ ཀ་ཏྭཱ ས་བྦེ་པི དྭཱ་ད་ས པ་ཉྷཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཏེ་སུ ཨེ་ཝཾ ཁ་ནྡྷ་ཝི་བྷཱ་གོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏཱུ་སུ པ་ན བྷེ་དོ ན་ཏྠི. ཏ་ཏྠ པ་ཋ་མ་པ་ཉྷེ ཏཱ་ཝ – ཏཱི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི. ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ཡོ པ་ན དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.

ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ན་ཡོ – ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཧི ནི་བྦཱ་ན་ཉྩ སུ་ཁུ་མ་རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་རཱ ཙ ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཏེ་སུ ནི་བྦཱ་ནཾ ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧཾ ན ག་ཙྪ་ཏི, སེ་སཱ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི ས་ངྒ་ཧཾ ག་ཙྪ་ནྟི. ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧཾ པ་ན ནི་བྦཱ་ན་མྤི ག་ཙྪ་ཏེ་ཝ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ ཁ་ནྡྷ་ཏོ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཏཱི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧི, ཨེ་ཀེ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན, ཨེ་ཀཱ་ཡ དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ’’ཏི. ས་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷ་པ་ཀྑེ པ་ནེ་ཏྠ ས་ཉྙཾ ཨ་པ་ནེ་ཏྭཱ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་དྡྷིཾ ཏ་ཡོ ཁ་ནྡྷཱ ས་ངྑཱ་རཱ་དཱི་སུ ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷཾ ཨ་པ་ནེ་ཏྭཱ རཱུ་པ་ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཝ་སེ་ན ཏ་ཡོ ཁ་ནྡྷཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.

༡༨༠. དུ་ཏི་ཡེ – ཙ་ཏཱུ་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཝ་ཛྫེ་ཧི. ཏེ ཧི ནི་རོ་དྷེ་ན ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ.

༡༨༡. ཏ་ཏི་ཡེ – དྭཱི་ཧཱིཏི ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི. རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡེ་ན ཧི ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷཱ ཙ ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཏེ་སུ པ་ན ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཝ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧཱི’’ཏི. ཨི་མི་ནཱ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ས་བྦ་ཏྠ ཁ་ནྡྷ་བྷེ་དོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨི་ཏོ པ་ར་ཉྷི ཁ་ནྡྷཱ་ནཾ ནཱ་མ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཝ་ཀྑཱ་མ.

༡༨༢. ཙ་ཏུ་ཏྠེ – ཏཱི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི ཨི་ཏྠི་ནྡྲི་ཡ་པུ་རི་སི་ནྡྲི་ཡེ་སུ ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་རེ་ཧི, ཝེ་ད་ནཱ་པ་ཉྩ་ཀེ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་རེ་ཧི; ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཱ་དཱི་སུ ཕ་སྶ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ་སུ རཱུ་པ་ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི. ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ས་དི་སོ་ཝ ཏ་ཎྷུ་པཱ་དཱ་ན་ཀ་མྨ་བྷ་ཝེ་སུ ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷ་ས་དི་སོ་ཝ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ.

༡༨༣. པ་ཉྩ་མེ – ཛཱ་ཏི་ཛ་རཱ་མ་ར་ཎེ་སུ ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡ་ས་དི་སོ་ཝ. ཛྷཱ་ནེ་ན པ་ན ནི་བྦཱ་ནཾ སུ་ཁུ་མ་རཱུ་པཾ ས་ཉྙཱ ཙ ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཏ་སྨཱ ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་ས་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན དྭེ ཁ་ནྡྷཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.

༡༨༤. ཚ་ཊྛེ – སོ་ཀཱ་དི་ཏྟ་ཡེ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་དི་སོ. ཨུ་པཱ་ཡཱ་སཱ་དཱི་སུ ས་ངྑཱ་ར་ས་དི་སོ. པུ་ན ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ས་དི་སོ, ས་ཉྙཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ས་དི་སོ, ཙེ་ཏ་ནཱ་དཱི་སུ ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷ་ས་དི་སོ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ. ཨི་མི་ནཱ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ས་ཏྟ་མ་པ་ཉྷཱ་དཱི་སུ་པི ས་ངྒ་ཧཱ་ས་ངྒ་ཧོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི.

ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༤. ཙ་ཏུ་ཏྠ་ན་ཡོ ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༩༡. ཨི་དཱ་ནི ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཡཾ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ, པུ་ན ཏ་སྶེ་ཝ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ས་ངྒ་ཧཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཀ་ཏཾ. ཏཾ ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཨེ་ཀ་མྤི ས་ཀ་ལ་ཀོ་ཊྛཱ་སཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཋི་ཏ་པ་དེ་སུ ན ཡུ་ཛྫ་ཏི. ས་ཀ་ལེ་ན ཧི ཁ་ནྡྷཱ་དི་པ་དེ་ན ཨ་ཉྙཾ ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ ནཱ་མ ན་ཏྠི, ཡཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ངྒཱ་ཧ་ཀཾ ས་ངྒ་ཎྷི་ཏྭཱ པུ་ན ཏེ་ནེ་ཝ ས་ངྒ་ཧཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ. ཏ་སྨཱ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཱ་ནི པ་དཱ་ནི ཨི་མ་སྨིཾ ཝཱ་རེ ན ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཡཱ་ནི པ་ན པ་དཱ་ནི ས་ངྑཱ་རེ་ཀ་དེ་སཾ ཝཱ ཨ་ཉྙེ་ན ཨ་ས་མྨི་སྶཾ དཱི་པེ་ནྟི – ཝེ་ད་ནེ་ཀ་དེ་སཾ ཝཱ སུ་ཁུ་མ་རཱུ་པཾ ཝཱ ས་དྡེ་ཀ་དེ་སཾ ཝཱ, ཏཱ་ནི ཨི་དྷ ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཏེ་སཾ ཨི་ད་མུ་དྡཱ་ནཾ –

‘‘དྭེ ས་ཙྩཱ པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ, ཨེ་ཀཱ་ད་ས པ་ཊི་ཙྩ་པ་དཱ;

ཨུ་དྡྷཾ པུ་ན ཨེ་ཀཱ་ད་ས, གོ་ཙྪ་ཀ་པ་ད་མེ་ཏྠ ཏིཾ་ས་ཝི་དྷ’’ནྟི.

པ་ཉྷཱ པ་ནེ་ཏྠ དྭེ་ཡེ་ཝ ཧོ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཡཾ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊཾ པ་དཾ, ཏ་དེ་ཝ ཡེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ, ཏེ དྷ་མྨེ ས་ནྡྷཱ་ཡ ས་བྦ་ཏྠ ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ན་ཡོ – ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩེ་ན ཧི ཏ་ཎྷཱ་ཝ་ཛྫཱ སེ་སཱ ས་ངྑཱ་རཱ ཁ་ནྡྷཱ་དི་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. པུ་ན ཏེ་ཧི ཏ་ཎྷཱ་ཝ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. སཱ ཏ་ཎྷཱ པུ་ན ས་ངྑཱ་རེ་ཧེ་ཝ ཁ་ནྡྷཱ་དི་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ཏི. ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ ས་བྦ་ཏྠ. ཨ་རཱུ་པ་དྷ་མྨ་པུ་ཙྪཱ་སུ པ་ནེ་ཏྠ ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷོ ཝཱ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷོ ཝཱ ཨེ་ཀོ ཁ་ནྡྷོ ནཱ་མ. རཱུ་པ་དྷ་མྨ་པུ་ཙྪཱ་སུ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ. པ་རི་དེ་ཝ་པུ་ཙྪཱ་ཡ ས་དྡཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨེ་ཀཾ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ནཱ་མ. ས་དྡ་དྷཱ་ཏུ ཨེ་ཀཱ དྷཱ་ཏུ ནཱ་མ, སེ་ས་ཊྛཱ་ནེ་སུ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི.

ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༥. པ་ཉྩ་མ་ན་ཡོ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༩༣. ཨི་དཱ་ནི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཡཾ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ, པུ་ན ཏ་སྶེ་ཝ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཀ་ཏཾ. ཏཾ པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷ་གྒཱ་ཧ་ཀེ་སུ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩཱ་དཱི་སུ ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ན ས་དྡྷིཾ སུ་ཁུ་མ་རཱུ་པ་གྒཱ་ཧ་ཀེ་སུ ཨ་ནི་ད་སྶ་ན་ཨ་པྤ་ཊི་གྷཱ་དཱི་སུ ཙ པ་དེ་སུ ན ཡུ་ཛྫ་ཏི. ཏཱ་དི་སེ་ན ཧི པ་དེ་ན ནི་བྦཱ་ནཾ ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧ་མ་ཏྟཾ ན ག་ཙྪེ་ཡྻ. སེ་སཱ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་དྷ་མྨཱ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཏ་སྨཱ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཱ་ནི པ་དཱ་ནི ཨི་མ་སྨིཾ ཝཱ་རེ ན ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཡཱ་ནི པ་ན པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷེ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩ སུ་ཁུ་མ་རཱུ་པེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨེ་ཀ་ཏོ ན དཱི་པེ་ནྟི, ཏཱ་ནི ཨི་དྷ ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཏེ་སཾ ཨི་ད་མུ་དྡཱ་ནཾ –

‘‘ས་བྦེ ཁ་ནྡྷཱ ཏ་ཐཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ས་ཙྩ་ཏོ ཏ་ཡོ;

ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི་པི ས་བྦཱ་ནི, ཏེ་ཝཱི་ས་ཏི པ་ཊི་ཙྩ་ཏོ.

‘‘པ་ར་ཏོ སོ་ལ༹་ས པ་དཱ, ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཀཾ ཏི་ཀེ;

གོ་ཙྪ་ཀེ ས་ཏྟ་ཏི དྭེ ཙ, ས་ཏྟ ཙཱུ་ལ༹་ནྟ་རེ པ་དཱ.

‘‘མ་ཧ་ནྟ་རེ པ་དཱ ཝུ་ཏྟཱ, ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ཏ་ཏོ པ་རཾ;

ཨ་ཊྛཱ་ར་སེ་ཝ ཉཱ་ཏ་བྦཱ, སེ་སཱ ཨི་དྷ ན བྷཱ་སི་ཏཱ’’ཏི.

པ་ཉྷཱ པ་ནེ་ཏྠ ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ས་མོ་དྷཱ་ནེ་ཏྭཱ ཀ་ཏི་ཧི ས་དྡྷིཾ ས་བྦེ་པི ཙ་ཏུ་ཏྟིཾ་ས ཧོ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཡཾ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊཾ པ་དཾ, ཏ་དེ་ཝ ཡེ་ཧི ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ, ཏེ དྷ་མྨེ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ.

ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ན་ཡོ – རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཧི ཙ་ཏྟཱ་རོ ཁ་ནྡྷཱ ནི་བྦཱ་ན་ཉྩ ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧེ་ན པ་ན ཋ་པེ་ཏྭཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨ་ཝ་སེ་སཱ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ཏི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་མེ་ཝ ཏཱི་ཧི་པི ཁ་ནྡྷ་ས་ངྒ་ཧཱ་དཱི་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ ནཱ་མ. པུ་ན ཏེ་ན ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ན ས་དྡྷིཾ ནི་བྦཱ་ནེ་ན ཙ་ཏྟཱ་རོ ཁ་ནྡྷཱ ཁ་ནྡྷཱ་དི་ས་ངྒ་ཧེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཏེ ས་བྦེ་པི པུ་ན ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ནེ་ཝ ཁ་ནྡྷཱ་དི་ས་ངྒ་ཧེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ཏི ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ན, ཨེ་ཀེ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན, ས་ཏྟ་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ ནཱ་མ ཧོ་ནྟི. ཨ་ཐ ཝཱ – ཡ་དེ་ཏཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཝི་ཉྙཱ་ཎ་མེ་ཝ ཏཱི་ཧི ཁ་ནྡྷཱ་དི་ས་ངྒ་ཧེ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ, ཏེ་ཧི་པི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷ་མྨེ་ཧི ཏེ རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ་ཝ ཏཱི་ཧི ས་ངྒ་ཧེ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. པུ་ན ཏེ རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ནེ་ཝ ཏཱི་ཧི ས་ངྒ་ཧེ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩ ཁ་ནྡྷ་ཏོ ཨེ་ཀོ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷོ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ཏོ ཨེ་ཀཾ མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, དྷཱ་ཏུ་ཏོ ས་ཏྟ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ. ཏ་སྨཱ ‘‘ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཨི་མི་ནཱ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ས་བྦ་ཏྠ ཡཾ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊཾ པ་དཾ, ཏ་དེ་ཝ ཡེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ, ཏེ་སཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཁ་ནྡྷཱ་ད་ཡོ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཏ་ཏྠ དུ་ཏི་ཡ་པ་ཉྷེ ཏཱ་ཝ – རཱུ་པ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཝེ་ད་ནཱ་ད་ཡོ ཧི རཱུ་པ་ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ཧེ་ཝ ཁ་ནྡྷཱ་དི་ས་ངྒ་ཧེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཏེ ཙ དྭེ ཁ་ནྡྷཱ ཨེ་ཀཱ་ད་སཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི ས་ཏྟ་ར་ས དྷཱ་ཏུ་ཡོ ཧོ་ནྟི.

༡༩༥. ཏ་ཏི་ཡ་པ་ཉྷེ – ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ རཱུ་པཱ་དཱི་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་ནྟི ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ན ཁ་ནྡྷཱ་ད་ཡོ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.

༡༩༦. ཙ་ཏུ་ཏྠ་པ་ཉྷེ – ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཝེ་ད་ནཱ་དཱི་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧཱི་ཏི ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ས་བྦ་ཏྠ ཁ་ནྡྷཱ་ད་ཡོ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ – རཱུ་པ་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་ནྟི ཨུ་དྡཱ་ན་གཱ་ཐཱ་ཡ ད་སྶི་ཏ་དྷ་མྨཱ་ཡེ་ཝ ཨ་ཉྙེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ས་ངྑི་པི་ཏྭཱ ད་སྶི་ཏཱ་ཏི.

ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༦. ཚ་ཊྛ་ན་ཡོ ས་མྤ་ཡོ་ག་ཝི་པྤ་ཡོ་ག་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༢༢༨. ཨི་དཱ་ནི ས་མྤ་ཡོ་ག་ཝི་པྤ་ཡོ་ག་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཡཾ ལ་བྦྷ་ཏི ཡ་ཉྩ ན ལ་བྦྷ་ཏི ཏཾ ས་བྦཾ པུ་ཙྪཱ་ཡ ག་ཧི་ཏཾ. ཝི་སྶ་ཛྫ་ནེ པ་ན ཡཾ ན ལ་བྦྷ་ཏི, ཏཾ ན་ཏྠཱི་ཏི པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ. ཙ་ཏཱུ་ཧི ས་མྤ་ཡོ་གོ, ཙ་ཏཱུ་ཧི ཝི་པྤ་ཡོ་གོ; ས་བྷཱ་གོ ཝི་ས་བྷཱ་གོ་ཏི ཧི ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧེ་ཝ ས་བྷཱ་གཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་ས་ནྟཱ་ན་སྨིཾ ཨེ་ཀ་ཀྑ་ཎེ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ནཾ ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ས་མྤ་ཡོ་གོ ལ་བྦྷ་ཏི. རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ན རཱུ་པེ་ན ནི་བྦཱ་ནེ་ན ཝཱ, ནི་བྦཱ་ན་སྶ ཙ རཱུ་པེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྤ་ཡོ་གོ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཏ་ཐཱ རཱུ་པ་ནི་བྦཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི, ཝི་ས་བྷཱ་གཱ ཧི ཏེ ཏེ་སཾ. ཡ་ཐཱ ཙ ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ རཱུ་པ་ནི་བྦཱ་ནེ་ཧི, ཨེ་ཝཾ བྷི་ནྣ་ས་ནྟཱ་ནེ་ཧི ནཱ་ནཱ་ཀྑ་ཎི་ཀེ་ཧི ཨ་རཱུ་པ་དྷ་མྨེ་ཧི་པི ས་དྡྷིཾ ན་ཏྠི་ཡེ་ཝ. ཏེ་པི ཧི ཏེ་སཾ ས་ནྟཱ་ན་ཀྑ་ཎ་ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཏཱ་ཡ ཝི་ས་བྷཱ་གཱ་ཡེ་ཝ. ཨ་ཡཾ པ་ན ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཏཱ ས་ངྒ་ཧ་ཊྛེ་ན ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ཏོ ས་ངྒ་ཧ་ན་ཡེ ན་ཏྠི. ག་ཎ་ནཱུ་པ་ག་མ་ཏྟ་ཉྷི ས་ངྒ་ཧ་ཊྛོ. ས་མྤ་ཡོ་ག་ན་ཡེ པ་ན ཨ་ཏྠི, ཨེ་ཀུ་པྤཱ་ད་ཏཱ་དི་ལ་ཀྑ་ཎ་ཉྷི ས་མྤ་ཡོ་ག་ཊྛོ་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ ཡ་སྶ ཨེ་ཀ་དྷ་མྨེ་ན་པི ས་མྤ་ཡོ་ག་ལ་ཀྑ་ཎཾ ན ཡུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཏ་སྶ པུ་ཙྪཱ་ཡ ས་ངྒ་ཧཾ ཀ་ཏྭཱ་པི ན་ཏྠཱིཏི པ་ཊི་ཀྑེ་པོ ཀ་ཏོ. ཡ་སྶ ཝི་པྤ་ཡོ་ག་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཡུ་ཛྫ་ཏི, ཏ་སྶ ཝི་པྤ་ཡོ་གོ ད་སྶི་ཏོ. ཡཱ་ནི པ་ན པ་དཱ་ནི ས་ཏྟ་སུ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཨེ་ཀཱ་ཡ་པི ཨ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟེ རཱུ་པེ་ན ནི་བྦཱ་ནེ་ན ཝཱ མི་སྶ་ཀ་དྷ་མྨེ དཱི་པེ་ནྟི, ཏཱ་ནི ས་བྦ་ཐཱ་པི ཨི་དྷ ན ཡུ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ན ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཏེ་སཾ ཨི་ད་མུ་དྡཱ་ནཾ –

‘‘དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནཾ དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ, དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་ཉྩ ཛཱི་ཝི་ཏཾ;

ས་ལཱ༹་ཡ་ཏ་ནཾ ནཱ་མ་རཱུ་པཾ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ མ་ཧཱ་བྷ་ཝཱ.

‘‘ཛཱ་ཏི་ཛ་རཱ ཙ མ་ར་ཎཾ, ཏི་ཀེ་སྭེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི;

གོ་ཙྪ་ཀེ་སུ ཙ པ་ཉྙཱ་ས, ཨ་ཊྛ ཙཱུ་ལ༹་ནྟ་རེ པ་དཱ.

‘‘མ་ཧ་ནྟ་རེ པ་ནྣ་ར་ས, ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ཏ་ཏོ པ་རེ;

ཏེ་ཝཱི་ས པ་ད་ས་ཏཾ ཨེ་ཏཾ, ས་མྤ་ཡོ་གེ ན ལ་བྦྷ་ཏཱི’’ཏི.

དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་ཉྷི རཱུ་པ་ནི་བྦཱ་ན་མི་སྶ་ཀ་ཏྟཱ ཏ་སྨིཾ ཨ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣེ་ན ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ན་པི ན ས་ཀྐཱ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ནྟི ཝ་ཏྟུཾ. ཡ་སྨཱ པ་ནེ་ཏྠ ཝེ་ད་ནཱ་ད་ཡོ ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, ཏ་སྨཱ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ནྟི་པི ན ས་ཀྐཱ ཝ་ཏྟུཾ. སེ་སེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ཏྠཱ་པི ཨེ་ཏཱ་ནི ན ཡུ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ཨི་དྷ ན ག་ཧི་ཏཱ་ནི. སེ་སཱ་ནི ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ནི ཡུ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ཏཱ་ནི ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀེ་ཀ་ཝ་སེ་ན ཙ ས་མོ་དྷཱ་ནེ་ན ཙ པ་ཉྷ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཀ་ཏཾ. ཏེ་སུ པ་ཉྷེ་སུ, པ་ཋ་མེ – ཨེ་ཀེ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ནཱཏི མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན. ཀེ་ཧི་ཙཱིཏི དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣེ་ཧི ཝེ་ད་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་རེ་ཧི.

༢༢༩. དུ་ཏི་ཡེ – ཏཱི་ཧཱིཏི པུ་ཙྪི་ཏཾ པུ་ཙྪི་ཏཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ སེ་སེ་ཧི. ཀེ་ཧི་ཙི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོཏི ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷོ ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་རེ་ཧི. ཨི་ཏ་རེ་པི ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨི་ཏ་རེ་ཧི. ཀེ་ཧི་ཙི ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟོཏི རཱུ་པ་ནི་བྦཱ་ནེ་ཧི. ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ཏྠ རཱུ་པ་སྶ ཝི་པྤ་ཡོ་གེ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཨ་རཱུ་པཾ, ཨ་རཱུ་པ་སྶ ཝི་པྤ་ཡོ་གེ རཱུ་པཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཏ་ཏི་ཡ་པ་ཉྷོ ཨུ་ཏྟཱ་ན་ཏྠོ་ཝ.

༢༣༡. ཙ་ཏུ་ཏྠེ – ‘ཀ་ཏི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱི’ཏི་ཨཱ་དིཾ ཨ་ཝ་ཏྭཱ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ནྟི ན་ཏྠཱིཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཏཾ པ་ན ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ནཾ་ཡེ་ཝ ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. པ་ར་ཏོ་པི ཨེ་ཝ་རཱུ་པེ་སུ པ་ཉྷེ་སུ ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨཱ་དི་པ་ཉྷ་སྨི་ཉྷི ས་རཱུ་པ་ཏོ ད་སྶེ་ཏྭཱ པ་ར་ཏོ པཱ་ལི༹ སཾ་ཁི་ཏྟཱ. ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ཏྠ་ཡོ་ཛ་ནཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཡ་ཏྠ པ་ན ནཱ་ཏི་པཱ་ཀ་ཊཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཏ་ཏྠ ནཾ པཱ་ཀ་ཊཾ ཀ་ཏྭཱ་ཝ ག་མི་སྶཱ་མ.

༢༣༤. སོ་ལ༹་ས་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ ཏཱ་ཝ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཚ་ཧི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི, ད་ས་ཧི ཙ རཱུ་པ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི. སེ་སཱ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.

༢༣༥. ཏཱི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ སེ་སེ་ཧི. ཨེ་ཀཱ་ཡ དྷཱ་ཏུ་ཡཱཏི མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ. ས་མུ་ད་ཡ་མ་གྒཱ་ན་ཉྷི ཨ་ཉྙཱ་ཡ དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ས་མྤ་ཡོ་གོ ན་ཏྠི. ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱཏི ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷེ་ན. ཨེ་ཀེ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ནཱཏི དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན. ཨེ་ཀཱ་ཡ དྷཱ་ཏུ་ཡཱཏི དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ. ཨེ་ཏེ་སུ ཧི ཏཾ ས་ཙྩ་དྭ་ཡཾ ཀེ་ཧི་ཙི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ.

༢༣༨. སུ་ཁི་ནྡྲི་ཡཱ་དི་པ་ཉྷེ – ཏཱི་ཧཱིཏི ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་ར་ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ཧི. ཨེ་ཀཱ་ཡ དྷཱ་ཏུ་ཡཱཏི ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ, མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཙ. ཚ་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཛྫཱ་ཧི.

༢༤༥. རཱུ་པ་བྷ་ཝ་པ་ཉྷེ – ས་བྦེ་ས་མྤི ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ ཨ་རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ན་ཉྩ ཨ་ཏྠི་ཏཱ་ཡ ན ཀེ་ཧི་ཙཱིཏི ཝུ་ཏྟཾ. གྷཱ་ན་ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ནཾ པ་ན ན་ཏྠི་ཏཱ་ཡ ཏཱི་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟོཏི ཝུ་ཏྟཾ.

༢༥༦. ཨ་དྷི་མོ་ཀྑ་པ་ཉྷེ – དྭཱི་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི. པ་ནྣ་ར་ས་ཧཱིཏི སེ་སཱ་ཧི ད་ས་ཧི རཱུ་པ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི, པ་ཉྩ་ཧི ཙ ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དཱི་ཧི.

༢༥༧. ཀུ་ས་ལ་པ་ཉྷེ – ཀུ་ས་ལེ་ཧི ཙ་ཏུ་ནྣ་མྤི ཁ་ནྡྷཱ་ནཾ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ ས་མྤ་ཡོ་གོ པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟོ.

༢༥༨. ཝེ་ད་ནཱ་ཏྟི་ཀ་པ་ཉྷེ – ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱཏི ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནེ་ཝ. པ་ནྣ་ར་ས་ཧཱིཏི ཙ་ཀྑུ་སོ་ཏ་གྷཱ་ན་ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་མ་ནོ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཙེ་ཝ རཱུ་པ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཙ. ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧཱིཏི ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ས་དྡྷིཾ རཱུ་པ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི.

༢༦༢. ནེ་ཝ་ཝི་པཱ་ཀ་ན་ཝི་པཱ་ཀ་དྷ་མྨ་དྷ་མྨ་པ་ཉྷེ – པ་ཉྩ་ཧཱིཏི ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དཱི་ཧི. ཨ་ནུ་པཱ་དི་ནྣ་ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡ་པ་ཉྷེ – ཚ་ཧཱིཏི མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཛྫཱ་ཧི. ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ཝི་ཙཱ་ར་པ་ཉྷེ – པ་ནྣ་ར་ས་ཧཱིཏི པ་ཉྩ་ཧི ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ཧི ས་དྡྷིཾ རཱུ་པ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི. ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟ་པ་ཉྷེ – ཨེ་ཀེ་ན ཁ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝི་ཙཱ་ར་ཉྷི ཋ་པེ་ཏྭཱ སེ་སཱ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟཱ ནཱ་མ. པཱི་ཏིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ སེ་སཱ པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏཱ. ཏ་ཏྠ ཝི་ཙཱ་རོ ཝི་ཙཱ་རེ་ན, པཱི་ཏི ཙ པཱི་ཏི་ཡཱ ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ་ཏི ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷ་དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཀེ་ཧི་ཙི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ནཱ་མ. སོ་ལ༹་ས་ཧཱིཏི དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཛྫཱ་ཧེ་ཝ. ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་ར་པ་ཉྷེ – ཨེ་ཀཱ་ཡ དྷཱ་ཏུ་ཡཱཏི མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ. སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཱ ཙ ཝེ་ད་ནཱ་ཏྟི་ཀེ ཝུ་ཏྟཱ་ཝ. ད་སྶ་ནེ་ན་པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱད་ཡོ ཀུ་ས་ལ་ས་དི་སཱ་ཝ.

༢༧༡. པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཝི་པཱ་ཀ་དྷ་མྨ་ས་དི་སཾ. ཨེ་ཀཱ་ཡ དྷཱ་ཏུ་ཡཱཏི དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ. ཀེ་ཧི་ཙཱིཏི ཡེ ཏ་ཏྠ པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ ན ཧོ་ནྟི, ཏེ་ཧི. དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ པ་ན པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཾ ཚ་ནྣཾ ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཙ་ཏཱུ་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧི ས་ངྒ་ཧི་ཏ་ཏྟཱ པ་ཋ་མ་པ་ཊི་ཀྑེ་པ་མེ་ཝ བྷ་ཛ་ཏི. མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱད་ཡོ ཀུ་ས་ལ་ས་དི་སཱ་ཝ.

༢༧༣. ཨ་ནུ་པྤ་ནྣེ་སུ – པ་ཉྩ་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱིཏི ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དཱི་ཧི. ཏཱ་ནི ཧི ཨེ་ཀ་ནྟེ་ན ཨུ་པྤཱ་དི་དྷ་མྨ་བྷཱུ་ཏཱ་ནེ་ཝ, ཨུ་པྤ་ནྣ་ཀོ་ཊྛཱ་ས་མྤི པ་ན བྷ་ཛ་ནྟི. པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་ར་མྨ་ཎཱད་ཡོ པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་དི་སཱ་ཝ. ཧེ་ཏུཨཱ་ད་ཡོ ས་མུ་ད་ཡ་ས་དི་སཱ་ཝ. ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཙེ་ཝ ན ཙ ཧེ་ཏཱུཔི པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏ་ས་དི་སཱ་ཝ. ཏ་ཐཱ པ་རཱ་མཱ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ཨ་ནུ་པཱ་དི་ནྣཱ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣ་ས་དི་སཱ་ཝ. སེ་སཾ ས་བྦ་ཏྠ ཨུ་ཏྟཱ་ན་ཏྠ་མེ་ཝཱ་ཏི.

ས་མྤ་ཡོ་ག་ཝི་པྤ་ཡོ་ག་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༧. ས་ཏྟ་མ་ན་ཡོ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༣༠༦. ཨི་དཱ་ནི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྲི་དཾ ལ་ཀྑ་ཎཾ – ཨི་མ་སྨི་ཉྷི ཝཱ་རེ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊ་པ་དེ་ན ཡེ དྷ་མྨཱ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, ཏེ་ཧི ཡེ དྷ་མྨཱ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ, ཏེ་སཾ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ཝི་པྤ་ཡོ་གཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཀ་ཏཾ. ཏཾ པ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དཱི་སུ ན ཡུ་ཛྫ་ཏི. རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཧི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཏ་སྨཱ ཏ་ཉྩ ཨ་ཉྙཱ་ནི ཙ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ནི པ་དཱ་ནི ཨི་མ་སྨིཾ ཝཱ་རེ ན ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཡཱ་ནི པ་ན པ་དཱ་ནི དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ དྷ་མྨེ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩ ཨ་ཉྙེ་ན ཨ་ས་མྨི་སྶཾ དཱི་པེ་ནྟི, ཏཱ་ནི ཨི་དྷ ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཏེ་སཾ ཨི་ད་མུ་དྡཱ་ནཾ –

‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ན་ཉྩ ཨེ་ཀཾ,

དྭེ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ དྷཱ་ཏུ་པ་དཱ་ནི ས་ཏྟ;

ཏ་ཡོ པ་ཊི་ཙྩཱ ཨ་ཐ ཕ་སྶ་ས་ཏྟ་ཀཾ,

ཏི་ཀེ ཏ་ཡོ ས་ཏྟ མ་ཧ་ནྟ་རེ ཙ.

‘‘ཨེ་ཀཾ ས་ཝི་ཏ་ཀྐཾ, ས་ཝི་ཙཱ་ར་མེ་ཀཾ;

ཡུ་ཏྟཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ཡ ཙ ཨེ་ཀ་མེ་ཝཱ’’ཏི.

པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ – ཁ་ནྡྷཱ ཙ་ཏུ་རོ་ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ་པི ཨ་ཡ་མེ་ཝ་ཏྠོ ས་ངྒ་ཧི་ཏོ. ཏ་ཏྠ ཡཱ་ནི པ་དཱ་ནི ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཱ་ནི, ཏཱ་ནི ཨུ་པྤ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ་པི ས་མོ་དྷཱ་ནེ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དི་ཀཱ པ་ཉྷཱ ཀ་ཏཱ. ཏེ་སུ ཨེ་ཝཾ ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝི་བྷཱ་གོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དི་པ་ཉྷེ ཏཱ་ཝ – ཨེ་ཀེ་ནཱཏི མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན. ས་ཏྟ་ཧཱིཏི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི. ཀེ་ཧི་ཙཱིཏི དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ ཝེ་ད་ནཱ་དཱི་ཧི. ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་པ་ཉྷེ – ཏེ དྷ་མྨཱ ན ཀེ་ཧི་ཙཱིཏི ཏེ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊ་པ་དཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ སེ་སཱ ཚ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་དྷ་མྨཱ, རཱུ་པཾ, ནི་བྦཱ་ན་ཉྩ. ཏེ་ཧི ས་བྦེ་སཾ ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནཾ ས་ངྒ་ཧི་ཏ་ཏྟཱ ན ཀེ་ཧི་ཙི ཁ་ནྡྷེ་ཧི ཨཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི ཝཱ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ཨེ་ཀཱ་ཡ དྷཱ་ཏུ་ཡཱཏི ཡཱ ཡཱ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊཱ ཧོ་ཏི ཏཱ་ཡ ཏཱ་ཡ.

༣༠༩. ཨུ་པེ་ཀྑི་ནྡྲི་ཡ་པ་ཉྷེ – པ་ཉྩ་ཧཱིཏི ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ་ཧི ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཨཱ་དཱི་ཧི. ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ས་བྦ་ཏྠ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊ་པ་དེ་ནེ་ཝ ས་དྡྷིཾ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི.

ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༨. ཨ་ཊྛ་མ་ན་ཡོ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༣༡༧. ཨི་དཱ་ནི ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ས་བྦཱ་པི པུ་ཙྪཱ མོ་གྷ་པུ་ཙྪཱ་ཝ. རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཧི ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ ནཱ་མ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཁ་ནྡྷཱ, ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙེ་ཧི ས་མྤ་ཡོ་གོ ན་ཏྠི. ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཾ རཱུ་པཾ ནི་བྦཱ་ན་ཉྩ, ཏ་སྶ ཙ ཀེ་ན་ཙི ས་མྤ་ཡོ་གོ ན་ཏྠི. ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་པ་དེ་སུ. ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ་ནཾ པ་ན ས་མྤ་ཡོ་གཱ་བྷཱ་ཝོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨི་ཏི པུ་ཙྪཱ་ཡ མོ་གྷ་ཏྟཱ ས་བྦ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནེ་སུ ན་ཏྠི ན་ཏྠིཨི་ཙྩེ་ཝ ཝུ་ཏྟ་ནྟི.

ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༩. ན་ཝ་མ་ན་ཡོ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༣༡༩. ཨི་དཱ་ནི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཡཾ ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ, པུ་ན ཏ་སྶེ་ཝ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ས་མྤ་ཡོ་གཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཀ་ཏཾ. ཏཾ རཱུ་པེ་ན ཝཱ རཱུ་པ་མི་སྶ་ཀེ་ཧི ཝཱ ས་བྦ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་ས་ངྒཱ་ཧ་ཀེ་ཧི ཝཱ པ་དེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ན ཡུ་ཛྫ་ཏི. རཱུ་པེ་ན ཧི རཱུ་པ་མི་སྶ་ཀེ་ན ཝཱ ཨ་ཉྙེ་སཾ ས་མྤ་ཡོ་གོ ན་ཏྠི. ས་བྦ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་ས་ངྒཱ་ཧ་ཀེ་ཧི ས་བྦེ་སཾ ས་མྤ་ཡོ་གཱ་ར་ཧཱ་ནཾ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ནཾ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ ཨ་ཉྙཾ་ཡེ་ཝ ན་ཏྠི, ཡཾ ཏེ་ན ས་ཧ ས་མྤ་ཡོ་གཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ. ཏ་སྨཱ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཱ་ནི པ་དཱ་ནི ཨི་དྷ ན ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཡཱ་ནི པ་ན པ་དཱ་ནི རཱུ་པེ་ན ཨ་ས་མྨི་སྶཾ ཨ་རཱུ་པེ་ཀ་དེ་སཾ དཱི་པེ་ནྟི, ཏཱ་ནི ཨི་དྷ ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཏེ་སཾ ཨི་ད་མུ་དྡཱ་ནཾ –

‘‘ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ, མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ན་མེ་ཝ ཙ;

ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ས་ཏྟ, དྭེ ས་ཙྩཱ ཙུ་དྡ་སི་ནྡྲི་ཡཱ.

‘‘པ་ཙྩ་ཡེ དྭཱ་ད་ས པ་དཱ, ཏ་ཏོ ཨུ་པ་རི སོ་ལ༹་ས;

ཏི་ཀེ་སུ ཨ་ཊྛ གོ་ཙྪ་ཀེ, ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་མེ་ཝ ཙ.

‘‘མ་ཧ་ནྟ་ར་དུ་ཀེ ས་ཏྟ, པ་དཱ པི་ཊྛི་དུ་ཀེ་སུ ཚ;

ན་ཝ་མ་སྶ པ་ད་སྶེ་ཏེ, ནི་དྡེ་སེ ས་ངྒ་ཧཾ ག་ཏཱ’’ཏི.

ས་བྦ་པ་ཉྷེ་སུ པ་ན ཡེ དྷ་མྨཱ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊཱ, ཏེ ཡེ་ཧི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཧོ་ནྟི, ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ན ཁ་ནྡྷཱ་དི་བྷེ་དོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཧི ཨི་ཏ་རེ ཏ་ཡོ ཁ་ནྡྷཱ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, པུ་ན ཏེ་ཧི ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷོ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོ. སོ ཏེ་ཧི ས་ཉྙཱ་དཱི་ཧི ཏཱི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧི, ཨེ་ཀེ་ན མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན, ས་ཏྟ་ཧི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི, ཨེ་ཀ་སྨིཾ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ, དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཙ, ཀེ་ཧི་ཙི ས་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་རེ་ཧེ་ཝ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོ. ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ ས་བྦ་ཏྠཱ་ཏི.

ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༡༠. ད་ས་མ་ན་ཡོ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༣༥༣. ཨི་དཱ་ནི ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཡེ ས་མྤ་ཡོ་ག་ཝི་པྤ་ཡོ་ག་པ་ད་ནི་དྡེ་སེ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ད་ཡོ དྷ་མྨཱ ཨུ་དྡྷ་ཊཱ, ས་བྦ་པུ་ཙྪཱ་སུ ཏེ་ཡེ་ཝ ཨུ་དྡྷ་ཊཱ. ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཱ་ནཾ པ་ན ཨེ་ཀ་ཏོ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ པ་དཱ་ནི ཨ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ ཨཱ་ག་ཏཱ་ནི. ཏ་ཏྠ ཡཾ པ་དཾ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊཾ, ཏཾ ཡེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཾ, ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ན ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝི་བྷཱ་གོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཧི ཝེ་ད་ནཱ་ད་ཡོ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ, ཏེ་ཧི ཙ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟོ. ནི་བྦཱ་ནཾ པ་ན སུ་ཁུ་མ་རཱུ་པ་ག་ཏི་ཀ་མེ་ཝ. སོ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧི, ཨེ་ཀེ་ན མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན ས་ཏྟ་ཧི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི, དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏཱུ་སུ, ཀེ་ཧི་ཙི ཝེ་ད་ནཱ་དཱི་ཧི དྷ་མྨེ་ཧེ་ཝ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟོ. ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ ས་བྦ་ཏྠཱ་ཏི.

ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༡༡. ཨེ་ཀཱ་ད་ས་མ་ན་ཡོ ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༤༠༩. ཨི་དཱ་ནི ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཡེ ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ནི་དྡེ་སེ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩཱ་ད་ཡོ་ཝ དྷ་མྨཱ ཨུ་དྡྷ་ཊཱ, ས་བྦ་པུ་ཙྪཱ་སུ ཏེ་ཡེ་ཝ ཨུ་དྡྷ་ཊཱ. ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཱ་ནཾ པ་ན ཨེ་ཀ་ཏོ ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ པ་དཱ་ནི ཨ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ ཨཱ་ག་ཏཱ་ནི. ཏ་ཏྠ ཡེ དྷ་མྨཱ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊ་པ་དེ་ན ཁ་ནྡྷཱ་དི་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ, ཏེ་སཾ ཡེ་ཧི ས་མྤ་ཡོ་གོ ཝཱ ཝི་པྤ་ཡོ་གོ ཝཱ ཧོ་ཏི, ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ན ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝི་བྷཱ་གོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.

ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ན་ཡོ – ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩེ་ན ཏཱ་ཝ ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཱ དྷ་མྨཱ ཁ་ནྡྷཱ་དི་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཏེ ཙ སེ་སེ་ཧི ཏཱི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧི, ཨེ་ཀེ་ན མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན, ས་ཏྟ་ཧི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི, ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷེ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཙ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཏ་ཎྷཾ སེ་སེ་ཧི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཏྟཱ ཀེ་ཧི་ཙི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ནཱ་མ. ཨེ་ཀེ་ན པ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན, ད་ས་ཧི རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི, རཱུ་པ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཙ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ, ཨེ་ཀ་སྨིཾ དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནེ དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཙ, རཱུ་པ་ནི་བྦཱ་ནེ་ཧི ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཏྟཱ ཀེ་ཧི་ཙི ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ ནཱ་མ. ཨི་མི་ནཱ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི.

ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༡༢. དྭཱ་ད་ས་མ་ན་ཡོ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༤༡༧. ཨི་དཱ་ནི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཡེ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ནི་དྡེ་སེ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ད་ཡོ དྷ་མྨཱ ཨུ་དྡྷ་ཊཱ, ས་བྦ་པུ་ཙྪཱ་སུ ཏེ་ཡེ་ཝ ཨུ་དྡྷ་ཊཱ. ཏ་ཏྠ ཡེ དྷ་མྨཱ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊ་པ་དེ་ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, ཏེ་སཾ ཡེ་ཧི ས་ངྒ་ཧོ ཝཱ ཨ་ས་ངྒ་ཧོ ཝཱ ཧོ་ཏི, ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ན ཁ་ནྡྷཱ་དི་བྷེ་དོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.

ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ན་ཡོ – ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷོ ཧི ས་ཉྙཱ་དཱི་ཧི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོ. ཏེ ས་ཉྙཱ་ད་ཡོ ཏཱི་ཧི ས་ཉྙཱ་དི་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི, དྭཱི་ཧི དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ཧི, དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཙེ་ཝ, ས་ཏྟ་ཧི ཙ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧཱི་ཏི ཨ་ཊྛ་ཧི དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ, སེ་སཱ་ཧི ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ. ཨི་མི་ནཱ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི.

ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༡༣. ཏེ་ར་ས་མ་ན་ཡོ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༤༤༨. ཨི་དཱ་ནི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཡེ པ་ཉྩ་མེ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ནི་དྡེ་སེ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ས་དི་ས་པ་ཉྷཱ དྷ་མྨཱ, ཡེ ཙ ཨ་རཱུ་པ་བྷ་ཝེ་ན ས་དི་སཱ, ཏེ་ཡེ་ཝ ཨུ་དྡྷ་ཊཱ. སེ་སཱ པ་ན ན རུ་ཧ་ནྟཱི་ཏི ན ཨུ་དྡྷ་ཊཱ. ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཧི ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ན རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ ཧོ་ནྟི. ཏེ་ས་ཉྩ ས་མྤ་ཡོ་གོ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཏ་སྨཱ ཡཱ་ནི པ་དཱ་ནི རུ་ཧ་ནྟི, ཏཱ་ནེ་ཝ ས་དི་ས་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ས་མོ་དྷཱ་ནེ་ཏྭཱ ཨུ་དྡྷ་ཊཱ་ནི. ཏ་ཏྠ ཡེ དྷ་མྨཱ པུ་ཙྪཱ་ཡ ཨུ་དྡྷ་ཊ་དྷ་མྨེ་ཧི ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ, ཏེ ཡེ་ཧི ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙ, ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ན ཁ་ནྡྷཱ་དི་ཝི་བྷཱ་གོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.

ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ན་ཡོ – རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཏཱ་ཝ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་མེ་ཝ ཏཱི་ཧི ས་ངྒ་ཧེ་ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ. ཏཾ ཝེ་ད་ནཱ་དཱི་ཧི ཏཱི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧི, དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཙ ཝེ་ད་ནཱ་དཱི་ཧེ་ཝ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཀེ་ན རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན, ད་ས་ཧི རཱུ་པཱ་ཡ་ཏ་ན་རཱུ་པ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི, དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཙ རཱུ་པ་ནི་བྦཱ་ན་དྷ་མྨེ་ཧི ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཾ. ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཏེ དྷ་མྨཱ ཏཱི་ཧི ཁ་ནྡྷེ་ཧཱིཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི.

ཨ་ས་ངྒ་ཧི་ཏེ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ.

༡༤. ཙུ་དྡ་ས་མ་ན་ཡོ ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༤༥༦. ཨི་དཱ་ནི ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟེ་ན་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ས་ངྒ་ཧི་ཏ་པ་དཾ བྷཱ་ཛེ་ཏུཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཡེ་སཾ པ་དཱ་ནཾ ཝི་པྤ་ཡོ་གོ ན རུ་ཧ་ཏི, ཏཱ་ནི ཨི་མ་སྨིཾ ཝཱ་རེ ན ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཀཱ་ནི པ་ན ཏཱ་ནཱི་ཏི? དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དཱི་ནི. དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་སྶ ཧི ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་སུ ཨེ་ཀེ་ནཱ་པི ཝི་པྤ་ཡོ་གོ ན རུ་ཧ་ཏི. དྷ་མྨ་དྷཱ་ཏུ་ཨཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཏེ་སཾ ཨི་ད་མུ་དྡཱ་ནཾ –