༧. གོ་པཱ་ལ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༧. ས་ཏྟ་མེ ཏི་སྶོ ཀ་ཐཱ ཨེ་ཀ་ནཱ་ལི༹་ཀཱ ཙ་ཏུ་ར་སྶཱ ནི་སི་ནྣ་ཝ་ཏྟི་ཀཱ་ཏི. ཏ་ཏྠ པཱ་ལི༹ཾ ཝ་ཏྭཱ ཨེ་ཀེ་ཀ་སྶ པ་ད་སྶ ཨ་ཏྠ་ཀ་ཐ་ནཾ ཨེ་ཀ་ནཱ་ལི༹་ཀཱ ནཱ་མ. ཨ་པ་ཎྜི་ཏ་གོ་པཱ་ལ་ཀཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ, ཨ་པ་ཎྜི་ཏ་བྷི་ཀྑུཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ, པ་ཎྜི་ཏ་གོ་པཱ་ལ་ཀཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ, པ་ཎྜི་ཏ་བྷི་ཀྑུཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ་ཏི ཙ་ཏུ་ཀྐཾ བ་ནྡྷི་ཏྭཱ ཀ་ཐ་ནཾ ཙ་ཏུ་ར་སྶཱ ནཱ་མ. ཨ་པ་ཎྜི་ཏ་གོ་པཱ་ལ་ཀཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ག་མ་ནཾ, ཨ་པ་ཎྜི་ཏ་བྷི་ཀྑུཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ག་མ་ནཾ, པ་ཎྜི་ཏ་གོ་པཱ་ལ་ཀཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ག་མ་ནཾ, པ་ཎྜི་ཏ་བྷི་ཀྑུཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ག་མ་ན་ནྟི ཨ་ཡཾ ནི་སི་ནྣ་ཝ་ཏྟི་ཀཱ ནཱ་མ. ཨ་ཡཾ ཨི་དྷ ས་བྦཱ་ཙ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨཱ་ཙི་ཎྞཱ.
ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ངྒེ་ཧཱིཏི ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཧི ཨ་གུ་ཎ་ཀོ་ཊྛཱ་སེ་ཧི. གོ་ག་ཎནྟི གོ་མ་ཎྜ་ལཾ. པ་རི་ཧ་རི་ཏུནྟི པ་རི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཝི་ཙ་རི་ཏུཾ. ཕཱ་ཏིཾ ཀཱ་ཏུནྟི ཝ་ཌྜྷིཾ ཨཱ་པཱ་དེ་ཏུཾ. ཨི་དྷཱཏི ཨི་མ་སྨིཾ ལོ་ཀེ. ན རཱུ་པ་ཉྙཱུ ཧོ་ཏཱིཏི ག་ཎ་ན་ཏོ ཝཱ ཝ་ཎྞ་ཏོ ཝཱ རཱུ་པཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. ག་ཎ་ན་ཏོ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ ཨ་ཏྟ་ནོ གུ་ནྣཾ ས་ཏཾ ཝཱ ས་ཧ་སྶཾ ཝཱ་ཏི ས་ངྑྱཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, སོ གཱ་ཝཱི་སུ ཧ་ཊཱ་སུ ཝཱ པ་ལཱ་ཏཱ་སུ ཝཱ གོ་ག་ཎཾ ག་ཎེ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཛྫ ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ན དི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི དྭེ ཏཱི་ཎི གཱ་མ་ནྟ་རཱ་ནི ཝཱ ཨ་ཊ་ཝིཾ ཝཱ ཝི་ཙ་ར་ནྟོ ན པ་རི་ཡེ་ས་ཏི. ཨ་ཉྙེ་སཾ གཱ་ཝཱི་སུ ཨ་ཏྟ་ནོ གོ་ག་ཎཾ པ་ཝི་ཊྛཱ་སུ་པི གོ་ག་ཎཾ ག་ཎེ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མཱ ཨེ་ཏྟི་ཀཱ གཱ་ཝོ ན ཨ་མྷཱ་ཀ’’ནྟི ཡ་ཊྛི་ཡཱ པོ་ཐེ་ཏྭཱ ན ནཱི་ཧ་ར་ཏི. ཏ་སྶ ན་ཊྛཱ གཱ་ཝི་ཡོ ན་ཊྛཱ་ཝ ཧོ་ནྟི. པ་ར་གཱ་ཝི་ཡོ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཙ་ར་ཏི. གོ་སཱ་མི་ཀཱ དི་སྭཱ ‘‘ཨ་ཡཾ ཨེ་ཏྟ་ཀཾ ཀཱ་ལཾ ཨ་མྷཱ་ཀཾ དྷེ་ནཱུ དུ་ཧཱི’’ཏི ཏ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ གཱ་ཝི་ཡོ ག་ཧེ་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ནྟི. ཏ་སྶ གོ་ག་ཎོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏི, པ་ཉྩ གོ་ར་ས་པ་རི་བྷོ་ག་ཏོ་པི པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི. ཝ་ཎྞ་ཏོ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ ‘‘ཨེ་ཏྟི་ཀཱ གཱ་ཝཱི སེ་ཏཱ, ཨེ་ཏྟི་ཀཱ ར་ཏྟཱ, ཨེ་ཏྟི་ཀཱ ཀཱ་ལཱ༹, ཨེ་ཏྟི་ཀཱ ཨོ་དཱ་ཏཱ, ཨེ་ཏྟི་ཀཱ ཀ་བ་རཱ, ཨེ་ཏྟི་ཀཱ ནཱི་ལཱ’’ཏི ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. སོ གཱ་ཝཱི་སུ ཧ་ཊཱ་སུ ཝཱ པ་ལཱ་ཏཱ་སུ ཝཱ…པེ… པ་ཉྩ་གོ་ར་ས་པ་རི་བྷོ་ག་ཏོ་པི པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན ལ་ཀྑ་ཎ་ཀུ་ས་ལོཏི གཱ་ཝཱི་ནཾ ས་རཱི་རེ ཀ་ཏཾ དྷ་ནུ་ས་ཏྟི་སཱུ་ལཱ་དི་བྷེ་དཾ ལ་ཀྑ་ཎཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. སོ གཱ་ཝཱི་སུ ཧ་ཊཱ་སུ ཝཱ པ་ལཱ་ཏཱ་སུ ཝཱ ‘‘ཨ་ཛྫ ཨ་སུ་ཀ་ལ་ཀྑ་ཎཱ ཨ་སུ་ཀ་ལ་ཀྑ་ཎཱ ཙ གཱ་ཝོ ན དི་སྶ་ནྟཱི’’ཏི…པེ… པ་ཉྩ་གོ་ར་ས་པ་རི་བྷོ་ག་ཏོ་པི པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན ཨཱ་སཱ་ཊི་ཀཾ ཧཱ་རེ་ཏཱཏི གུ་ནྣཾ ཁཱ་ཎུ་ཀ་ཎྚ་ཀཱ་དཱི་ཧི པ་ཧ་ཊ་ཊྛཱ་ནེ་སུ ཝ་ཎོ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏྠ ནཱི་ལ་མ་ཀྑི་ཀཱ ཨ་ཎྜ་ཀཱ་ནི ཋ་པེ་ནྟི, ཏེ་སཾ ཨཱ་སཱ་ཊི་ཀཱ་ཏི ནཱ་མཾ. ཏཱ་ནི ད་ཎྜ་ཀེ་ན ཨ་པ་ནེ་ཏྭཱ བྷེ་ས་ཛྫཾ དཱ་ཏ་བྦཾ ཧོ་ཏི, བཱ་ལོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ ཏ་ཐཱ ན ཀ་རོ་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ན ཨཱ་སཱ་ཊི་ཀཾ ཧཱ་རེ་ཏཱ ཧོ་ཏཱི’’ཏི. ཏ་སྶ གུ་ནྣཾ ཝ་ཎཱ ཝ་ཌྜྷ་ནྟི, ག་མྦྷཱི་རཱ ཧོ་ནྟི, པཱ་ཎ་ཀཱ ཀུ་ཙྪིཾ པ་ཝི་ས་ནྟི, གཱ་ཝོ གེ་ལ་ཉྙཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏཱ ནེ་ཝ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ ཏི་ཎཾ ཁཱ་དི་ཏུཾ ན པཱ་ནཱི་ཡཾ པཱ་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ནྟི. ཏ་ཏྠ གུ་ནྣཾ ཁཱི་རཾ ཚི་ཛྫ་ཏི, གོ་ཎཱ་ནཾ ཛ་ཝོ ཧཱ་ཡ་ཏི, ཨུ་བྷ་ཡེ་ས་མྤི ཛཱི་ཝི་ཏ་ནྟ་རཱ་ཡོ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝ་མ་སྶ གོ་ག་ཎོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏི…པེ… པ་ཉྩ་གོ་ར་ས་ཏོ་པི པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན ཝ་ཎཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏཱ ཧོ་ཏཱིཏི གུ་ནྣཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ས་ཉྫཱ་ཏོ ཝ་ཎོ བྷེ་ས་ཛྫཾ ད་ཏྭཱ ཝཱ་ཀེ་ན ཝཱ ཙཱི་ར་ཀེ་ན ཝཱ བ་ནྡྷི་ཏྭཱ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏ་བྦོ ཧོ་ཏི. བཱ་ལ་གོ་པཱ་ལ་ཀོ ཏཾ ན ཀ་རོ་ཏི. ཨ་ཐ་སྶ གུ་ནྣཾ ཝ་ཎེ་ཧི ཡཱུ་སཱ པ་གྒྷ་ར་ནྟི, ཏཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ནི་གྷཾ་ས་ནྟི. ཏེ་ན ཨ་ཉྙེ་ས་མྤི ཝ་ཎཱ ཛཱ་ཡ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ གཱ་ཝོ གེ་ལ་ཉྙཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏཱ ནེ་ཝ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ ཏི་ཎཱ་ནི ཁཱ་དི་ཏུཾ…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན དྷཱུ་མཾ ཀ་ཏྟཱ ཧོ་ཏཱིཏི ཨ་ནྟོ་ཝ་སྶེ ཌཾ་ས་མ་ཀ་སཱ་དཱི་ནཾ ཨུ་སྶ་ནྣ་ཀཱ་ལེ གོ་ག་ཎེ ཝ་ཛཾ པ་ཝི་ཊྛེ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ དྷཱུ་མོ ཀཱ་ཏ་བྦོ ཧོ་ཏི. ཨ་པ་ཎྜི་ཏ་གོ་པཱ་ལ་ཀོ ཏཾ ན ཀ་རོ་ཏི, གོ་ག་ཎོ ས་བྦ་ར་ཏྟིཾ ཌཾ་སཱ་དཱི་ཧི ཨུ་པ་དྡུ་ཏོ ནི་དྡཾ ཨ་ལ་བྷི་ཏྭཱ པུ་ན་དི་ཝ་སེ ཨ་ར་ཉྙེ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལཱ་དཱི་སུ ནི་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ནི་དྡཱ་ཡ་ཏི. ནེ་ཝ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ ཏི་ཎཱ་ནི ཁཱ་དི་ཏུཾ…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན ཏི་ཏྠཾ ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི ཏི་ཏྠ་མྤི ས་མ་ནྟི ཝཱ ཝི་ས་མ་ནྟི ཝཱ ས་གཱ་ཧ་ནྟི ཝཱ ནི་གྒཱ་ཧ་ནྟི ཝཱ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. སོ ཨ་ཏི་ཏྠེ་ན གཱ་ཝི་ཡོ ཨོ་ཏཱ་རེ་ཏི. ཏཱ་སཾ ཝི་ས་མ་ཏི་ཏྠེ པཱ་སཱ་ཎཱ་དཱི་ནི ཨ་ཀྐ་མ་ནྟཱི་ནཾ པཱ་དཱ བྷི་ཛྫ་ནྟི. ས་གཱ་ཧཾ ག་མྦྷཱི་རཾ ཏི་ཏྠཾ ཨོ་ཏི་ཎྞེ ཀུ་མྦྷཱི་ལཱ་ད་ཡོ གཱ་ཝོ ག་ཎྷ་ནྟི, ‘‘ཨ་ཛྫ ཨེ་ཏྟི་ཀཱ གཱ་ཝོ ན་ཊྛཱ, ཨ་ཛྫ ཨེ་ཏྟི་ཀཱ’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦ་ཏཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི. ཨེ་ཝ་མ་སྶ གོ ག་ཎོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏི…པེ… པ་ཉྩ་གོ་ར་ས་ཏོ་པི པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན པཱི་ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི པཱི་ཏ་མྤི ཨ་པཱི་ཏ་མྤི ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. གོ་པཱ་ལ་ཀེ་ན ཧི ‘‘ཨི་མཱ་ཡ གཱ་ཝི་ཡཱ པཱི་ཏཾ, ཨི་མཱ་ཡ ན པཱི་ཏཾ, ཨི་མཱ་ཡ པཱ་ནཱི་ཡ་ཏི་ཏྠེ ཨོ་ཀཱ་སོ ལ་དྡྷོ, ཨི་མཱ་ཡ ན ལ་དྡྷོ’’ཏི ཨེ་ཝཾ པཱི་ཏཱ་པཱི་ཏཾ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ཡཾ པ་ན དི་ཝ་ས་བྷཱ་གེ ཨ་ར་ཉྙེ གོ་ག་ཎཾ ར་ཀྑི་ཏྭཱ ‘‘པཱ་ནཱི་ཡཾ པཱ་ཡེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ན་དིཾ ཝཱ ཏ་ལཱ༹་ཀཾ ཝཱ ཨོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ཏི. ཏ་ཏྠ མ་ཧཱ་ཨུ་ས་བྷཱ ཙ ཨ་ནུ་ས་བྷཱ ཙ བ་ལ་ཝ་གཱ་ཝི་ཡོ ཙ དུ་བྦ་ལཱ་ནི ཙེ་ཝ མ་ཧ་ལླ་ཀཱ་ནི ཙ གོ་རཱུ་པཱ་ནི སི་ངྒེ་ཧི ཝཱ ཕཱ་སུ་ཀཱ་ཧི ཝཱ པ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨོ་ཀཱ་སཾ ཀ་ཏྭཱ ཨཱུ་རུ་པྤ་མཱ་ཎཾ ཨུ་ད་ཀཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་ཀཱ་མཾ པི་ཝ་ནྟི. ཨ་ཝ་སེ་སཱ ཨོ་ཀཱ་སཾ ཨ་ལ་བྷ་མཱ་ནཱ ཏཱི་རེ ཋ་ཏྭཱ ཀ་ལ་ལ་མི་སྶ་ཀཾ ཨུ་ད་ཀཾ པི་ཝ་ནྟི ཝཱ ཨ་པཱི་ཏཱ ཨེ་ཝ ཝཱ ཧོ་ནྟི. ཨ་ཐ སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ པི་ཊྛི་ཡཾ པ་ཧ་རི་ཏྭཱ པུ་ན ཨ་ར་ཉྙཾ པ་ཝེ་སེ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཨ་པཱི་ཏཱ གཱ་ཝི་ཡོ པི་པཱ་སཱ་ཡ སུ་སྶ་མཱ་ནཱ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ ཏི་ཎཱ་ནི ཁཱ་དི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ནྟི. ཏ་ཏྠ གུ་ནྣཾ ཁཱི་རཾ ཚི་ཛྫ་ཏི. གོ་ཎཱ་ནཾ ཛ་ཝོ ཧཱ་ཡ་ཏི…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན ཝཱི་ཐིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི ‘‘ཨ་ཡཾ མ་གྒོ ས་མོ ཁེ་མོ, ཨ་ཡཾ ཝི་ས་མོ སཱ་ས་ངྐོ ས་པྤ་ཊི་བྷ་ཡོ’’ཏི ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. སོ ས་མཾ ཁེ་མཾ མ་གྒཾ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ གོ་ག་ཎཾ ཨི་ཏ་ར་མ་གྒཾ པ་ཊི་པཱ་དེ་ཏི. ཏ་ཏྠ གཱ་ཝོ སཱི་ཧ་བྱ་གྒྷཱ་དཱི་ནཾ ག་ནྡྷེ་ན ཙོ་ར་པ་རི་སྶ་ཡེ་ན ཙ ཨ་བྷི་བྷཱུ་ཏཱ བྷ་ནྟ་མི་ག་ས་པྤ་ཊི་བྷཱ་གཱ གཱི་ཝཾ ཨུ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཏི་ཊྛ་ནྟི, ནེ་ཝ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ ཏི་ཎཱ་ནི ཁཱ་ད་ནྟི, ན པཱ་ནཱི་ཡཾ པི་ཝ་ནྟི. ཏ་ཏྠ གུ་ནྣཾ ཁཱི་རཾ ཚི་ཛྫ་ཏི…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན གོ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏཱིཏི གོ་པཱ་ལ་ཀེ་ན ཧི གོ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལེ་ན བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ, པ་ཉྩཱ་ཧི་ཀ་ཙཱ་རོ ཝཱ ས་ཏྟཱ་ཧི་ཀ་ཙཱ་རོ ཝཱ ཛཱ་ནི་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཀ་དི་སཱ་ཡ གོ་ག་ཎཾ ཙཱ་རེ་ཏྭཱ པུ་ན་དི་ཝ་སེ ཏ་ཏྠ ན ཙཱ་རེ་ཏ་བྦོ. མ་ཧ་ཏཱ ཧི གོ་ག་ཎེ་ན ཙི་ཎྞ་ཊྛཱ་ནཾ བྷེ་རི་ཏ་ལཾ ཝི་ཡ སུ་དྡྷཾ ཧོ་ཏི ནི་ཏྟི་ཎཾ, ཨུ་ད་ཀ་མྤི ཨཱ་ལུ་ལཱི་ཡ་ཏི. ཏ་སྨཱ པ་ཉྩ་མེ ཝཱ ས་ཏྟ་མེ ཝཱ དི་ཝ་སེ པུ་ན ཏ་ཏྠ ཙཱ་རེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. ཨེ་ཏྟ་ཀེ་ན ཧི ཏི་ཎ་མྤི པ་ཊི་ཝི་རུ་ཧ་ཏི, ཨུ་ད་ཀ་མྤི པ་སཱི་ད་ཏི, ཨ་ཡཾ པ་ན ཨི་མཾ པ་ཉྩཱ་ཧི་ཀ་ཙཱ་རཾ ཝཱ ས་ཏྟཱ་ཧི་ཀ་ཙཱ་རཾ ཝཱ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, དི་ཝ་སེ དི་ཝ་སེ ར་ཀྑི་ཏ་ཊྛཱ་ནེ་ཡེ་ཝ ར་ཀྑ་ཏི. ཨ་ཐ་སྶ གོ་ག་ཎོ ཧ་རི་ཏ་ཏི་ཎཾ ན ལ་བྷ་ཏི, སུ་ཀྑ་ཏི་ཎཾ ཁཱ་ད་ནྟོ ཀ་ལ་ལ་མི་སྶ་ཀཾ ཨུ་ད་ཀཾ པི་ཝ་ཏི. ཏ་ཏྠ གུ་ནྣཾ ཁཱི་རཾ ཚི་ཛྫ་ཏི…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ཨ་ན་ཝ་སེ་ས་དོ་ཧཱི ཙ ཧོ་ཏཱིཏི པ་ཎྜི་ཏ་གོ་པཱ་ལ་ཀེ་ན ཧི ཡཱ་ཝ ཝ་ཙྪ་ཀ་སྶ མཾ་ས་ལོ་ཧི་ཏཾ ས་ཎྛཱ་ཏི, ཏཱ་ཝ ཨེ་ཀཾ དྭེ ཐ་ནེ ཋ་པེ་ཏྭཱ སཱ་ཝ་སེ་ས་དོ་ཧི་ནཱ བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཡཾ ཝ་ཙྪ་ཀ་སྶ ཀི་ཉྩི ཨ་ན་ཝ་སེ་སེ་ཏྭཱ དུ་ཧ་ཏི. ཁཱི་ར་པ་ཀོ ཝ་ཙྪོ ཁཱི་ར་པི་པཱ་སཱ་ཡ སུ་སྶ་ཏི, ས་ཎྛཱ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟོ ཀ་མྤ་མཱ་ནོ མཱ་ཏུ པུ་ར་ཏོ པ་ཏི་ཏྭཱ ཀཱ་ལཾ ཀ་རོ་ནྟི. མཱ་ཏཱ པུ་ཏྟ་ཀཾ དི་སྭཱ, ‘‘མ་ཡ྄ཧཾ པུ་ཏྟ་ཀོ ཨ་ཏྟ་ནོ མཱ་ཏུ་ཁཱི་རཾ པཱ་ཏུཾ ན ལ་བྷ་ཏཱི’’ཏི པུ་ཏྟ་སོ་ཀེ་ན ནེ་ཝ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ ཏི་ཎཱ་ནི ཁཱ་དི་ཏུཾ ན པཱ་ནཱི་ཡཾ པཱ་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ཏི, ཐ་ནེ་སུ ཁཱི་རཾ ཚི་ཛྫ་ཏི. ཨེ་ཝ་མ་སྶ གོ་ག་ཎོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏི…པེ… པ་ཉྩ་གོ་ར་ས་ཏོ་པི པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
གུ་ནྣཾ པི་ཏི་ཊྛཱ་ནཾ ཀ་རོ་ནྟཱི་ཏི གོ་པི་ཏ་རོ. གཱ་ཝོ པ་རི་ཎཱ་ཡ་ནྟི ཡ་ཐཱ་རུ་ཙིཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི གོ་པ་རི་ཎཱ་ཡ་ཀཱ. ཏེ ན ཨ་ཏི་རེ་ཀ་པཱུ་ཛཱ་ཡཱཏི པ་ཎྜི་ཏོ ཧི གོ་པཱ་ལ་ཀོ ཨེ་ཝ་རཱུ་པེ ཨུ་ས་བྷེ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་པཱུ་ཛཱ་ཡ པཱུ་ཛེ་ཏི, པ་ཎཱི་ཏཾ གོ་བྷ་ཏྟཾ དེ་ཏི, ག་ནྡྷ་པ་ཉྩ་ངྒུ་ལི་ཀེ་ཧི མ་ཎྜེ་ཏི, མཱ་ལཾ པི་ལ༹་ནྡྷེ་ཏི, སི་ངྒེ་སུ སུ་ཝ་ཎྞ་ར་ཛ་ཏ་ཀོ་ས་ཀེ ཙ དྷཱ་རེ་ཏི, ར་ཏྟིཾ དཱི་པཾ ཛཱ་ལེ་ཏྭཱ ཙེ་ལ་ཝི་ཏཱ་ན་སྶ ཧེ་ཊྛཱ ས་ཡཱ་པེ་ཏི. ཨ་ཡཾ པ་ན ཏ་ཏོ ཨེ་ཀ་ས་ཀྐཱ་ར་མྤི ན ཀ་རོ་ཏི. ཨུ་ས་བྷཱ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་པཱུ་ཛཾ ཨ་ལ་བྷ་མཱ་ནཱ གོ་ག་ཎཾ ན ར་ཀྑ་ནྟི, པ་རི་སྶ་ཡཾ ན ཝཱ་རེ་ནྟི. ཨེ་ཝ་མ་སྶ གོ་ག་ཎོ་པི པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏི…པེ… པ་ཉྩ་གོ་ར་ས་ཏོ་པི པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ཨི་དྷཱཏི ཨི་མ་སྨིཾ སཱ་ས་ནེ. ན རཱུ་པ་ཉྙཱུ ཧོ་ཏཱིཏི ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རི མ་ཧཱ་བྷཱུ་ཏཱ་ནི ཙ་ཏུ་ནྣ་ཉྩ མ་ཧཱ་བྷཱུ་ཏཱ་ནཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ་རཱུ་པ’’ནྟི ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟཾ རཱུ་པཾ དྭཱི་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ན ཛཱ་ནཱ་ཏི ག་ཎ་ན་ཏོ ཝཱ ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཝཱ. ག་ཎ་ན་ཏོ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ – ‘‘ཙ་ཀྑཱ་ཡ་ཏ་ནཾ སོ་ཏཱ་ཡ་ཏ་ནཾ གྷཱ་ནཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཀཱ་ཡ་རཱུ་པ་ས་དྡ་ག་ནྡྷ་ར་ས་ཕོ་ཊྛ་བྦཱ་ཡ་ཏ་ནཾ, ཨི་ཏྠི་ནྡྲི་ཡཾ པུ་རི་སི་ནྡྲི་ཡཾ ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙ་ཏྟི ཝ་ཙཱི་ཝི་ཉྙ་ཏྟི ཨཱ་ཀཱ་ས་དྷཱ་ཏུ ཨཱ་པོ་དྷཱ་ཏུ རཱུ་པ་སྶ ལ་ཧུ་ཏཱ, མུ་དུ་ཏཱ, ཀ་མྨ་ཉྙ་ཏཱ, ཨུ་པ་ཙ་ཡོ, ས་ནྟ་ཏི, ཛ་ར་ཏཱ, རཱུ་པ་སྶ ཨ་ནི་ཙྩ་ཏཱ, ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རོ’’ཏི (དྷ. ས. ༦༥༧-༦༦༥) ཨེ་ཝཾ པཱ་ལི༹་ཡཱ ཨཱ་ག་ཏཱ པ་ཉྩ་ཝཱི་ས་ཏི རཱུ་པ་ཀོ་ཊྛཱ་སཱ་ཏི ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ ག་ཎ་ན་ཏོ གུ་ནྣཾ རཱུ་པཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏ་ཐཱུ་པ་མོ ཨ་ཡཾ བྷི་ཀྑུ. སོ ག་ཎ་ན་ཏོ རཱུ་པཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ རཱུ་པཾ པ་རི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་རཱུ་པཾ ཝ་ཝ་ཏྠ་པེ་ཏྭཱ རཱུ་པཱ་རཱུ་པཾ པ་རི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཙྩ་ཡཾ ས་ལླ་ཀྑེ་ཏྭཱ ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཏྭཱ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ མ་ཏྠ་ཀཾ པཱ་པེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི. སོ ཡ་ཐཱ ཏ་སྶ གོ་པཱ་ལ་ཀ་སྶ གོ་ག་ཎོ ན ཝ་ཌྜྷ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨི་མ་སྨིཾ སཱ་ས་ནེ སཱི་ལ་ས་མཱ་དྷི་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་མ་གྒ་ཕ་ལ་ནི་བྦཱ་ནེ་ཧི ན ཝ་ཌྜྷ་ཏི. ཡ་ཐཱ ཙ སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ པ་ཉྩ་ཧི གོ་ར་སེ་ཧི པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝཱ་ཡཾ ཨ་སེ་ཁེ་ན སཱི་ལ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ཨ་སེ་ཁེ་ན ས་མཱ་དྷི་པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟི ཝི་མུ་ཏྟི་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་ནཱ་ཏི པ་ཉྩ་ཧི དྷ་མྨ་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ཏོ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི ནཱ་མ – ‘‘ཨེ་ཏྟ་ཀཾ རཱུ་པཾ ཨེ་ཀ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ, ཨེ་ཏྟ་ཀཾ དྭི་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ, ཨེ་ཏྟ་ཀཾ ཏི་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ, ཨེ་ཏྟ་ཀཾ ཙ་ཏུ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ, ཨེ་ཏྟ་ཀཾ ན་ཀུ་ཏོ་ཙི ས་མུ་ཊྛཱ་ཏཱི’’ཏི ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ ཝ་ཎྞ་ཏོ གུ་ནྣཾ རཱུ་པཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏ་ཐཱུ་པ་མོ ཨ་ཡཾ བྷི་ཀྑུ. སོ ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ཏོ རཱུ་པཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ རཱུ་པཾ པ་རི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན ལ་ཀྑ་ཎ་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏཱིཏི ‘‘ཀ་མྨ་ལ་ཀྑ་ཎོ བཱ་ལོ, ཀ་མྨ་ལ་ཀྑ་ཎོ པ་ཎྜི་ཏོ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟཾ ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨཾ པ་ཎྜི་ཏ་བཱ་ལ་ལ་ཀྑ་ཎ་ནྟི ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. སོ ཨེ་ཝཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ བཱ་ལེ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ པ་ཎྜི་ཏེ ན སེ་ཝ་ཏི. བཱ་ལེ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ པ་ཎྜི་ཏེ ཨ་སེ་ཝ་ནྟོ ཀ་པྤི་ཡཱ་ཀ་པྤི་ཡཾ ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལཾ སཱ་ཝ་ཛྫཱ་ན་ཝ་ཛྫཾ ག་རུ་ཀ་ལ་ཧུ་ཀཾ ས་ཏེ་ཀི་ཙྪཱ་ཏེ་ཀི་ཙྪཾ ཀཱ་ར་ཎཱ་ཀཱ་ར་ཎཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཏཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི. སོ ཡ་ཐཱ ཏ་སྶ གོ་པཱ་ལ་ཀ་སྶ གོ་ག་ཎོ ན ཝ་ཌྜྷ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨི་མ་སྨིཾ སཱ་ས་ནེ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟེ་ཧི སཱི་ལཱ་དཱི་ཧི ན ཝ་ཌྜྷ་ཏི. སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ ཝི་ཡ ཙ པ་ཉྩ་ཧི གོ་ར་སེ་ཧི, པ་ཉྩ་ཧི དྷ་མྨ་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན ཨཱ་སཱ་ཊི་ཀཾ ཧཱ་རེ་ཏཱ ཧོ་ཏཱིཏི ‘‘ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཀཱ་མ་ཝི་ཏ་ཀྐ’’ནྟི ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ ཀཱ་མ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ་ད་ཡོ ན ཝི་ནོ་དེ་ཏི. སོ ཨི་མཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ཨཱ་སཱ་ཊི་ཀཾ ཨ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝ་སི་ཀོ ཧུ་ཏྭཱ ཝི་ཙ་ར་ནྟོ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི. སོ ཡ་ཐཱ ཏ་སྶ གོ་པཱ་ལ་ཀ་སྶ…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན ཝ་ཎཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏཱ ཧོ་ཏཱིཏི ‘‘ཙ་ཀྑུ་ནཱ རཱུ་པཾ དི་སྭཱ ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧཱི ཧོ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ས་བྦཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ ནི་མི་ཏྟཾ ག་ཎྷ་ནྟོ ཡ་ཐཱ སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ ཝ་ཎཾ ན པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏི, ཨེ་ཝཾ སཾ་ཝ་རཾ ན ས་མྤཱ་དེ་ཏི. སོ ཝི་ཝ་ཊ་དྭཱ་རོ ཝི་ཙ་ར་ནྟོ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན དྷཱུ་མཾ ཀ་ཏྟཱ ཧོ་ཏཱིཏི སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ དྷཱུ་མཾ ཝི་ཡ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ་དྷཱུ་མཾ ན ཀ་རོ་ཏི, དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ ཝཱ ས་ར་བྷ་ཉྙཾ ཝཱ ཨུ་པ་ནི་སི་ནྣ་ཀ་ཀ་ཐཾ ཝཱ ཨ་ནུ་མོ་ད་ནཾ ཝཱ ན ཀ་རོ་ཏི, ཏ་ཏོ ནཾ མ་ནུ་སྶཱ ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ གུ་ཎ་ཝཱ’’ཏི ན ཛཱ་ན་ནྟི. ཏེ གུ་ཎཱ་གུ་ཎཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ཙ་ཏཱུ་ཧི པ་ཙྩ་ཡེ་ཧི ས་ངྒ་ཧཾ ན ཀ་རོ་ནྟི. སོ པ་ཙྩ་ཡེ་ཧི ཀི་ལ་མ་མཱ་ནོ བུ་དྡྷ་ཝ་ཙ་ནཾ ས་ཛ྄ཛྷཱ་ཡཾ ཀཱ་ཏུཾ ཝ་ཏྟ་པ་ཊི་ཝ་ཏྟཾ པཱུ་རེ་ཏུཾ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན ཏི་ཏྠཾ ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི ཏི་ཏྠ་བྷཱུ་ཏེ བ་ཧུ་སྶུ་ཏ་བྷི་ཀྑཱུ ན ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ཏི. ཨ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ་ནྟོ ‘‘ཨི་དཾ, བྷ་ནྟེ, བྱ་ཉྫ་ནཾ ཀ་ཐཾ རོ་པེ་ཏ་བྦཾ? ཨི་མ་སྶ བྷཱ་སི་ཏ་སྶ ཀོ ཨ་ཏྠོ? ཨི་མ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ པཱ་ལི༹ ཀིཾ ཝ་ད་ཏི? ཨི་མ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ ཨ་ཏྠོ ཀིཾ དཱི་པེ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ ན པ་རི་པུ་ཙྪ་ཏི ན པ་རི་པ་ཉྷ་ཏི, ན ཛཱ་ནཱ་པེ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་སྶ ཏེ ཨེ་ཝཾ ཨ་པ་རི་པུ་ཙྪི་ཏཱ ཨ་ཝི་ཝ་ཊ་ཉྩེ་ཝ ན ཝི་ཝ་ར་ནྟི, བྷཱ་ཛེ་ཏྭཱ ན ད་སྶེ་ནྟི, ཨ་ནུ་ཏྟཱ་ནཱི་ཀ་ཏ་ཉྩ ན ཨུ་ཏྟཱ་ནིཾ ཀ་རོ་ནྟི, ཨ་པཱ་ཀ་ཊཾ ན པཱ་ཀ་ཊཾ ཀ་རོ་ནྟི. ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏེ་སུ ཙ ཀ་ངྑཱ་ཋཱ་ནི་ཡེ་སུ དྷ་མྨེ་སཱུཏི ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་དྷཱ་སུ ཀ་ངྑཱ་སུ ཨེ་ཀ་ཀ་ངྑ་མྤི ན པ་ཊི་ཝི་ནོ་དེ་ནྟི. ཀ་ངྑཱ་ཡེ་ཝ ཧི ཀ་ངྑཱ་ཋཱ་ནི་ཡཱ དྷ་མྨཱ ནཱ་མ. ཏ་ཏྠ ཨེ་ཀཾ ཀ་ངྑ་མྤི ན ནཱི་ཧ་ར་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. སོ ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་སྶུ་ཏ་ཏི་ཏྠཾ ཨ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ས་ཀ་ངྑོ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི. ཡ་ཐཱ ཝཱ སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ ཏི་ཏྠཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཡ་མྤི བྷི་ཀྑུ དྷ་མྨ་ཏི་ཏྠཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ཨ་ཝི་ས་ཡེ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪ་ཏི, ཨཱ་བྷི་དྷ་མྨི་ཀཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཀ་པྤི་ཡཱ་ཀ་པྤི་ཡཾ པུ་ཙྪ་ཏི, ཝི་ན་ཡ་དྷ་རཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་པ་རི་ཙྪེ་དཾ པུ་ཙྪ་ཏི. ཏེ ཨ་ཝི་ས་ཡེ པུ་ཊྛཱ ཀ་ཐེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ནྟི. སོ ཨ་ཏྟ་ནཱ ས་ཀ་ངྑོ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན པཱི་ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི ཡ་ཐཱ སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ པཱི་ཏཱ་པཱི་ཏཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨེ་ཝཾ དྷ་མྨཱུ་པ་ས་ཉྷི་ཏཾ པཱ་མོ་ཛྫཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི ན ལ་བྷ་ཏི. ས་ཝ་ན་མ་ཡཾ པུ་ཉྙ་ཀི་རི་ཡ་ཝ་ཏྠུཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨཱ་ནི་སཾ་སཾ ན ཝི་ནྡ་ཏི, དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ན་གྒཾ ག་ནྟྭཱ ས་ཀྐ་ཙྩཾ ན སུ་ཎཱ་ཏི, ནི་སི་ནྣོ ནི་དྡཱ་ཡ་ཏི, ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏི, ཨ་ཉྙ་ཝི་ཧི་ཏ་ཀོ ཧོ་ཏི. སོ ས་ཀྐ་ཙྩཾ དྷ་མྨཾ ཨ་སྶུ་ཎ་ནྟོ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན ཝཱི་ཐིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ མ་གྒཱ་མ་གྒཾ ཝི་ཡ ‘‘ཨ་ཡཾ ལོ་ཀི་ཡོ, ཨ་ཡཾ ལོ་ཀུ་ཏྟ་རོ’’ཏི ཨ་རི་ཡཾ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀཾ མ་གྒཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ལོ་ཀི་ཡ་མ་གྒེ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་སི་ཏྭཱ ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ན གོ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལོ ཧོ་ཏཱིཏི སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ པ་ཉྩཱ་ཧི་ཀ་ས་ཏྟཱ་ཧི་ཀ་ཙཱ་རེ ཝི་ཡ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ ‘‘ཨི་མེ ལོ་ཀི་ཡཱ, ཨི་མེ ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཱ’’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ སུ་ཁུ་མ་ཊྛཱ་ནེ་སུ ཨ་ཏྟ་ནོ ཉཱ་ཎཾ ཙ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ལོ་ཀི་ཡ་ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་སི་ཏྭཱ ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ཨ་ན་ཝ་སེ་ས་དོ་ཧཱི ཧོ་ཏཱིཏི པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎེ མ་ཏྟཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ཨ་ན་ཝ་སེ་སཾ དུ་ཧ་ཏི. ནི་དྡེ་ས་ཝཱ་རེ པ་ན་སྶ ཨ་བྷི་ཧ་ཊྛུཾ པ་ཝཱ་རེ་ནྟཱིཏི ཨ་བྷི་ཧ་རི་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི. ཨེ་ཏྠ དྭེ ཨ་བྷི་ཧཱ་རཱ ཝཱ་ཙཱ་བྷི་ཧཱ་རོ ཙ, པ་ཙྩ་ཡཱ་བྷི་ཧཱ་རོ ཙ. ཝཱ་ཙཱ་བྷི་ཧཱ་རོ ནཱ་མ མ་ནུ་སྶཱ བྷི་ཀྑུ་སྶ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ‘‘ཝ་དེ་ཡྻཱ་ཐ, བྷ་ནྟེ, ཡེ་ན་ཏྠོ’’ཏི པ་ཝཱ་རེ་ནྟི. པ་ཙྩ་ཡཱ་བྷི་ཧཱ་རོ ནཱ་མ ཝ་ཏྠཱ་དཱི་ནི ཝཱ ས་པྤི་ན་ཝ་ནཱི་ཏ་ཕཱ་ཎི་ཏཱ་དཱི་ནི ཝཱ ག་ཧེ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑུ་སྶ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ‘‘ག་ཎྷ་ཐ, བྷ་ནྟེ, ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀེ་ན ཨ་ཏྠོ’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. ཏ་ཏྲ བྷི་ཀྑུ མ་ཏྟཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི བྷི་ཀྑུ ཏེ་སུ པ་ཙྩ་ཡེ་སུ པ་མཱ་ཎཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི. ‘‘དཱ་ཡ་ཀ་སྶ ཝ་སོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ, དེ་ཡྻ་དྷ་མྨ་སྶ ཝ་སོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ, ཨ་ཏྟ་ནོ ཐཱ་མོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན པ་མཱ་ཎ་ཡུ་ཏྟ་ཀཾ ཨ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཡཾ ཨཱ་ཧ་ར་ནྟི, ཏཾ ས་བྦཾ ག་ཎྷཱ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. མ་ནུ་སྶཱ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རི་ནོ ན པུ་ན ཨ་བྷི་ཧ་རི་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི. སོ པ་ཙྩ་ཡེ་ཧི ཀི་ལ་མ་ནྟོ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝ་ཌྜྷེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི…པེ… པ་རི་བཱ་ཧི་རོ ཧོ་ཏི.
ཏེ ན ཨ་ཏི་རེ་ཀ་པཱུ་ཛཱ་ཡ པཱུ་ཛེ་ཏཱ ཧོ་ཏཱིཏི སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ མ་ཧཱ་ཨུ་ས་བྷེ ཝི་ཡ ཐེ་རེ བྷི་ཀྑཱུ ཨི་མཱ་ཡ ཨཱ་ཝི ཙེ་ཝ ར་ཧོ ཙ མེ་ཏྟཱ་ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཱ་དི་ཀཱ་ཡ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་པཱུ་ཛཱ་ཡ ན པཱུ་ཛེ་ཏི. ཏ་ཏོ ཐེ་རཱ ‘‘ཨི་མེ ཨ་མྷེ་སུ ག་རུ་ཙི་ཏྟཱི་ཀཱ་རཾ ན ཀ་རོ་ནྟཱི’’ཏི ན་ཝ་ཀེ བྷི་ཀྑཱུ དྭཱི་ཧི ས་ངྒ་ཧེ་ཧི ན ས་ངྒ་ཎྷ་ནྟི, ནེ་ཝ དྷ་མྨ་ས་ངྒ་ཧེ་ན ས་ངྒ་ཎྷ་ནྟི, ན ཨཱ་མི་ས་ས་ངྒ་ཧེ་ན, ཙཱི་ཝ་རེ་ན ཝཱ པ་ཏྟེ་ན ཝཱ པ་ཏྟ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣེ་ན ཝཱ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ནེ་ན ཝཱ ཀི་ལ་མ་ནྟེ་པི ན་པྤ་ཊི་ཛ་གྒ་ནྟི, པཱ་ལི༹ཾ ཝཱ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཾ ཝཱ དྷ་མྨ་ཀ་ཐཱ་བ་ནྡྷཾ ཝཱ གུ་ལ༹ྷ་ག་ནྠཾ ཝཱ ན སི་ཀྑཱ་པེ་ནྟི. ན་ཝ་ཀཱ ཐེ་རཱ་ནཾ ས་ནྟི་ཀཱ ས་བྦ་སོ ཨི་མེ དྭེ ས་ངྒ་ཧེ ཨ་ལ་བྷ་མཱ་ནཱ ཨི་མ་སྨིཾ སཱ་ས་ནེ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ནྟི. ཡ་ཐཱ ཏ་སྶ གོ་པཱ་ལ་ཀ་སྶ གོ་ག་ཎོ ན ཝ་ཌྜྷ་ཏི, ཨེ་ཝཾ སཱི་ལཱ་དཱི་ཧི ན ཝ་ཌྜྷ་ནྟི. ཡ་ཐཱ ཙ སོ གོ་པཱ་ལ་ཀོ པ་ཉྩ་ཧི གོ་ར་སེ་ཧི, ཨེ་ཝཾ པ་ཉྩ་ཧི དྷ་མྨ་ཀྑ་ནྡྷེ་ཧི པ་རི་བཱ་ཧི་རཱ ཧོ་ནྟི. སུ་ཀྐ་པ་ཀྑོ ཀ་ཎྷ་པ་ཀྑེ ཝུ་ཏྟ་ཝི་པ་ལླཱ་ས་ཝ་སེ་ན ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
ཨ་ནུ་སྶ་ཏི་ཝ་གྒོ དུ་ཏི་ཡོ.
མ་ནོ་ར་ཐ་པཱུ་ར་ཎི་ཡཱ ཨ་ངྒུ་ཏྟ་ར་ནི་ཀཱ་ཡ-ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ
ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་སྶ སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ནི་ག་མ་ན་ཀ་ཐཱ
ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཙ –
ཨཱ་ཡཱ་ཙི་ཏོ སུ་མ་ཏི་ནཱ ཐེ་རེ་ན བྷ་ད་ནྟ་ཛོ་ཏི་པཱ་ལེ་ན;
ཀ་ཉྩི་པུ་རཱ་དཱི་སུ མ་ཡཱ པུ་བྦེ ས་དྡྷིཾ ཝ་ས་ནྟེ་ན.
ཝ་ར་ཏ་མྦ་པ་ཎྞི་དཱི་པེ མ་ཧཱ་ཝི་ཧཱ་ར་མྷི ཝ་ས་ན་ཀཱ་ལེ་པི;
པཱ་ཀཾ ག་ཏེ ཝི་ཡ དུ་མེ ཝ་ལ་ཉྫ་མཱ་ན་མྷི ས་དྡྷ་མྨེ.
པཱ་རཾ པི་ཊ་ཀ་ཏྟ་ཡ་སཱ་ག་ར་སྶ ག་ནྟྭཱ ཋི་ཏེ་ན སུ་མ་ཏི་ནཱ;
པ་རི་སུ་དྡྷཱ་ཛཱི་ཝེ་ནཱ་བྷི་ཡཱ་ཙི་ཏོ ཛཱི་ཝ་ཀེ་ནཱ་པི.
དྷ་མྨ་ཀ་ཐཱ་ཡ ནི་པུ་ཎ་པ་ར་མ་ནི་ཀཱ་ཡ་སྶ་ཊྛ་ཀ་ཐཾ ཨཱ་ར་དྡྷོ;
ཡ་མ་ཧཾ ཙི་ར་ཀཱ་ལ་ཊྛི་ཏི་མི་ཙྪ་ནྟོ སཱ་ས་ན་ཝ་ར་སྶ.
སཱ ཧི མ་ཧཱ་ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ སཱ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ནི་ཊྛི་ཏཱ ཨེ་སཱ;
ཙ་ཏུ་ན་ཝུ་ཏི་པ་རི་མཱ་ཎཱ་ཡ པཱ་ལི༹་ཡཱ བྷཱ་ཎ་ཝཱ་རེ་ཧི.
ས་བྦཱ་ག་མ་སཾ་ཝ་ཎྞ་ན་མ་ནོ་ར་ཐོ པཱུ་རི་ཏོ ཙ མེ ཡ་སྨཱ;
ཨེ་ཏཱ་ཡ མ་ནོ་ར་ཐ་པཱུ་ར་ཎཱིཏི ནཱ་མཾ ཏ་ཏོ ཨ་སྶཱ.
ཨེ་ཀཱུ་ན་ས་ཊྛི་མ་ཏྟོ ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒོ་པི བྷཱ་ཎ་ཝཱ་རེ་ཧི;
ཨ་ཏྠ་པྤ་ཀཱ་ས་ན་ཏྠཱ་ཡ ཨཱ་ག་མཱ་ནཾ ཀ་ཏོ ཡ་སྨཱ.
ཏ་སྨཱ ཏེ་ན ས་ཧཱ་ཡཾ གཱ་ཐཱ་ག་ཎ་ནཱ་ན་ཡེ་ན ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ;
ཏཱི་ཧཱ་དྷི་ཀ་དི་ཡ་ཌྜྷ་ས་ཏཾ ཝི་ཉྙེ་ཡྻཱ བྷཱ་ཎ་ཝཱ་རཱ་ནཾ.
ཏཱི་ཧཱ་དྷི་ཀ་དི་ཡ་ཌྜྷ་ས་ཏ་པྤ་མཱ་ཎ་མི་ཏི བྷཱ་ཎ་ཝཱ་ར་ཏོ ཨེ་སཱ;
ས་མ་ཡཾ པ་ཀཱ་ས་ཡ་ནྟཱི མ་ཧཱ་ཝི་ཧཱ་རཱ་དྷི་ཝཱ་སཱི་ནཾ.
མཱུ་ལ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་སཱ་རཾ ཨཱ་དཱ་ཡ མ་ཡཱ ཨི་མཾ ཀ་རོ་ནྟེ་ན;
ཡཾ པུ་ཉྙ་མུ་པ་ཙི་ཏཾ ཏེ་ན ཧོ་ཏུ ལོ་ཀོ ས་དཱ སུ་ཁི་ཏོ་ཏི.
པ་ར་མ་ཝི་སུ་དྡྷ་ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝཱི་རི་ཡ་པྤ་ཊི་མ་ཎྜི་ཏེ་ན སཱི་ལཱ་ཙཱ་ར་ཛྫ་ཝ་མ་དྡ་ཝཱ་དི་གུ་ཎ་ས་མུ་ད་ཡ་ས་མུ་དི་ཏེ་ན ས་ཀ་ས་མ་ཡ་ས་མ་ཡ་ནྟ་ར་ག་ཧ་ན་ཛ྄ཛྷོ་གཱ་ཧ་ན་ས་མ་ཏྠེ་ན པ་ཉྙཱ་ཝེ་ཡྻ་ཏྟི་ཡ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན ཏི་པི་ཊ་ཀ་པ་རི་ཡ་ཏྟི་པྤ་བྷེ་དེ སཱ་ཊྛ་ཀ་ཐེ ས་ཏྠུ སཱ་ས་ནེ ཨ་པྤ་ཊི་ཧ་ཏ་ཉཱ་ཎ་པྤ་བྷཱ་ཝེ་ན མ་ཧཱ་ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎེ་ན ཀ་ར་ཎ་ས་མྤ་ཏྟི་ཛ་ནི་ཏ་སུ་ཁ་ཝི་ནི་གྒ་ཏ་མ་དྷུ་རོ་དཱ་ར་ཝ་ཙ་ན་ལཱ་ཝ་ཎྞ་ཡུ་ཏྟེ་ན ཡུ་ཏྟ་མུ་ཏྟ་ཝཱ་དི་ནཱ ཝཱ་དཱི་ཝ་རེ་ན མ་ཧཱ་ཀ་ཝི་ནཱ པ་བྷི་ནྣ་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་པ་རི་ཝཱ་རེ ཚ་ལ༹་བྷི་ཉྙཱ་དི་པྤ་བྷེ་ད་གུ་ཎ་པྤ་ཊི་མ་ཎྜི་ཏེ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨེ སུ་པྤ་ཏི་ཊྛི་ཏ་བུ་དྡྷཱི་ནཾ ཐེ་རཱ་ནཾ ཐེ་ར་ཝཾ་ས་པྤ་དཱི་པཱ་ནཾ མ་ཧཱ་ཝི་ཧཱ་ར་ཝཱ་སཱི་ནཾ ཝཾ་སཱ་ལ་ངྐཱ་ར་བྷཱུ་ཏེ་ན སུ་ཝི་པུ་ལ་ཝི་སུ་དྡྷ་བུ་དྡྷི་ནཱ བུ་དྡྷ་གྷོ་སོཏི ག་རཱུ་ཧི ག་ཧི་ཏ་ནཱ་མ་དྷེ་ཡྻེ་ན ཐེ་རེ་ན ཀ་ཏཱ ཨ་ཡཾ མ་ནོ་ར་ཐ་པཱུ་ར་ཎཱི ནཱ་མ ཨ་ངྒུ་ཏྟ་ར་ནི་ཀཱ་ཡ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ –
ཏཱ་ཝ ཏི་ཊྛ་ཏུ ལོ་ཀ་སྨིཾ, ལོ་ཀ་ནི་ཏྠ་ར་ཎེ་སི་ནཾ;
ད་སྶེ་ནྟཱི ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཱ་ནཾ, ན་ཡཾ ཙི་ཏྟ་ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ.
ཡཱ་ཝ བུ་དྡྷོ་ཏི ནཱ་མ་མྤི, སུ་དྡྷ་ཙི་ཏྟ་སྶ ཏཱ་དི་ནོ;
ལོ་ཀ་མྷི ལོ་ཀ་ཛེ་ཊྛ་སྶ, པ་ཝ་ཏྟ་ཏི མ་ཧེ་སི་ནོ་ཏི.
མ་ནོ་ར་ཐ་པཱུ་ར་ཎཱི ནཱ་མ
ཨ་ངྒུ་ཏྟ་ར་ནི་ཀཱ་ཡ-ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ ས་བྦཱ་ཀཱ་རེ་ན ནི་ཊྛི་ཏཱ.