༢. པ་ཉྷཱ་པུ་ཙྪ་ཀཾ

༢༢༡. བཱ་ཝཱི་ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི – ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡཾ, སོ་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ, གྷཱ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ, ཛི་ཝ྄ཧི་ནྡྲི་ཡཾ, ཀཱ་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ, མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ, ཨི་ཏྠི་ནྡྲི་ཡཾ, པུ་རི་སི་ནྡྲི་ཡཾ, ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ, སུ་ཁི་ནྡྲི་ཡཾ, དུ་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཾ, སོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ, དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ, ཨུ་པེ་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ, ཝཱི་རི་ཡི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ, ས་མཱ་དྷི་ནྡྲི་ཡཾ, པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ, ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ, ཨ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ, ཨ་ཉྙཱ་ཏཱ་ཝི་ནྡྲི་ཡཾ.

༢༢༢. བཱ་ཝཱི་ས་ཏཱི་ནཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཀ་ཏི ཀུ་ས་ལཱ, ཀ་ཏི ཨ་ཀུ་ས་ལཱ, ཀ་ཏི ཨ་བྱཱ་ཀ་ཏཱ…པེ… ཀ་ཏི ས་ར་ཎཱ, ཀ་ཏི ཨ་ར་ཎཱ?

༡. ཏི་ཀཾ

༢༢༣. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་བྱཱ་ཀ་ཏཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་ཀུ་ས་ལཾ. ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ཀུ་ས་ལཾ. ཙ་ཏྟཱ་རི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཀུ་ས་ལཱ, སི་ཡཱ ཨ་བྱཱ་ཀ་ཏཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཀུ་ས་ལཱ, སི་ཡཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ, སི་ཡཱ ཨ་བྱཱ་ཀ་ཏཱ.

དྭཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སུ་ཁཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ’’ཏི་པི, ‘‘དུ་ཀྑཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ’’ཏི་པི. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སུ་ཁཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སུ་ཁཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ དུ་ཀྑཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ སུ་ཁཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ, སི་ཡཱ དུ་ཀྑཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ, སི་ཡཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘སུ་ཁཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ’’ནྟི་པི, ‘‘དུ་ཀྑཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ’’ནྟི་པི, ‘‘ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ’’ནྟི་པི.

ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ནེ་ཝ་ཝི་པཱ་ཀ་ན་ཝི་པཱ་ཀ་དྷ་མྨ་དྷ་མྨཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཝི་པཱ་ཀཱ. དྭི་ནྡྲི་ཡཱ ཝི་པཱ་ཀ་དྷ་མྨ་དྷ་མྨཱ. ཨ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཝི་པཱ་ཀཾ, སི་ཡཱ ཝི་པཱ་ཀ་དྷ་མྨ་དྷ་མྨཾ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཝི་པཱ་ཀཱ, སི་ཡཱ ཝི་པཱ་ཀ་དྷ་མྨ་དྷ་མྨཱ, སི་ཡཱ ནེ་ཝ་ཝི་པཱ་ཀ་ན་ཝི་པཱ་ཀ་དྷ་མྨ་དྷ་མྨཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དི་ནྣུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་ནུ་པཱ་དི་ནྣུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཾ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནུ་པཱ་དི་ནྣ་ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དི་ནྣུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནུ་པཱ་དི་ནྣུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནུ་པཱ་དི་ནྣ་ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ.

ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཾ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་ཨ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ, སི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་ཨ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ, སི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ, སི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་ཨ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་རཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ཝི་ཙཱ་རཾ. ཨུ་པེ་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ཝི་ཙཱ་རཾ, སི་ཡཱ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་རཾ. ཨེ་ཀཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ཝི་ཙཱ་རཱ, སི་ཡཱ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་རཱ.

ཨེ་ཀཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏཱ’’ཏི་པི, ‘‘སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཱ’’ཏི་པི. སོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏཾ ན སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏཾ ན ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཾ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏ’’ནྟི. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏཱ, སི་ཡཱ སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏཱ, སི་ཡཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཱ. ཙ་ཏྟཱ་རི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏཱ, སི་ཡཱ སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏཱ, སི་ཡཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏཱ’’ཏི་པི, ‘‘སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཱ’’ཏི་པི.

པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ནེ་ཝ ད་སྶ་ནེ་ན ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ད་སྶ་ནེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦཾ, སི་ཡཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ད་སྶ་ནེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ, སི་ཡཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ, སི་ཡཱ ནེ་ཝ ད་སྶ་ནེ་ན ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ནེ་ཝ ད་སྶ་ནེ་ན ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ད་སྶ་ནེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཾ, སི་ཡཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ད་སྶ་ནེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ, སི་ཡཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ, སི་ཡཱ ནེ་ཝ ད་སྶ་ནེ་ན ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ.

ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ནེ་ཝཱ་ཙ་ཡ་གཱ་མི་ནཱ་པ་ཙ་ཡ་གཱ་མི་ནོ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ཨཱ་ཙ་ཡ་གཱ་མི. ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་པ་ཙ་ཡ་གཱ་མི. ཨ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཨ་པ་ཙ་ཡ་གཱ་མི, སི་ཡཱ ནེ་ཝཱ་ཙ་ཡ་གཱ་མི་ནཱ་པ་ཙ་ཡ་གཱ་མི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨཱ་ཙ་ཡ་གཱ་མི་ནོ, སི་ཡཱ ཨ་པ་ཙ་ཡ་གཱ་མི་ནོ, སི་ཡཱ ནེ་ཝཱ་ཙ་ཡ་གཱ་མི་ནཱ་པ་ཙ་ཡ་གཱ་མི་ནོ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ནེ་ཝ་སེ་ཀྑ་ནཱ་སེ་ཀྑཱ. དྭི་ནྡྲི་ཡཱ སེ་ཀྑཱ. ཨ་ཉྙཱ་ཏཱ་ཝི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་སེ་ཀྑཾ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སེ་ཀྑཱ, སི་ཡཱ ཨ་སེ་ཀྑཱ, སི་ཡཱ ནེ་ཝ་སེ་ཀྑ་ནཱ་སེ་ཀྑཱ.

ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ པ་རི་ཏྟཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ པ་རི་ཏྟཱ, སི་ཡཱ མ་ཧ་གྒ་ཏཱ, སི་ཡཱ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནཱ་ར་མྨ་ཎཱ. དྭི་ནྡྲི་ཡཱ པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཾ སི་ཡཱ མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཾ, ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎཾ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ’’ནྟི་པི, ‘‘མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་ར་མྨ་ཎ’’ནྟི པི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི, ‘‘མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི.

ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ མ་ཛ྄ཛྷི་མཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ཧཱི་ནཾ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ པ་ཎཱི་ཏཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ མ་ཛ྄ཛྷི་མཱ, སི་ཡཱ པ་ཎཱི་ཏཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཧཱི་ནཱ, སི་ཡཱ མ་ཛ྄ཛྷི་མཱ, སི་ཡཱ པ་ཎཱི་ཏཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནི་ཡ་ཏཱ. ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡ་ཏཾ. ཙ་ཏྟཱ་རི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡ་ཏཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནི་ཡ་ཏཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ མི་ཙྪ་ཏྟ་ནི་ཡ་ཏཾ, སི་ཡཱ ཨ་ནི་ཡ་ཏཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ མི་ཙྪ་ཏྟ་ནི་ཡ་ཏཱ, སི་ཡཱ ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡ་ཏཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནི་ཡ་ཏཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཙ་ཏྟཱ་རི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘མ་གྒཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི, ‘‘མ་གྒ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ’’ཏི་པི, ‘‘མ་གྒཱ་དྷི་པ་ཏི་ནོ’’ཏི་པི. ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ན མ་གྒཱ་ར་མྨ་ཎཾ, སི་ཡཱ མ་གྒ་ཧེ་ཏུ་ཀཾ, སི་ཡཱ མ་གྒཱ་དྷི་པ་ཏི, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘མ་གྒ་ཧེ་ཏུ་ཀ’’ནྟི་པི, ‘‘མ་གྒཱ་དྷི་པ་ཏཱི’’ཏི་པི. ཨ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ ན མ་གྒཱ་ར་མྨ་ཎཾ, སི་ཡཱ མ་གྒ་ཧེ་ཏུ་ཀཾ, སི་ཡཱ མ་གྒཱ་དྷི་པ་ཏི, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘མ་གྒ་ཧེ་ཏུ་ཀ’’ནྟི་པི, ‘‘མ་གྒཱ་དྷི་པ་ཏཱི’’ཏི་པི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ མ་གྒཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ མ་གྒ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ, སི་ཡཱ མ་གྒཱ་དྷི་པ་ཏི་ནོ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘མ་གྒཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི, ‘‘མ་གྒ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ’’ཏི་པི, ‘‘མ་གྒཱ་དྷི་པ་ཏི་ནོ’’ཏི་པི.

ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨུ་པྤ་ནྣཱ, སི་ཡཱ ཨུ་པྤཱ་དི་ནོ, ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨ་ནུ་པྤ་ནྣཱ’’ཏི. དྭི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨུ་པྤ་ནྣཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣཱ, ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨུ་པྤཱ་དི་ནོ’’ཏི. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨུ་པྤ་ནྣཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣཱ, སི་ཡཱ ཨུ་པྤཱ་དི་ནོ; སི་ཡཱ ཨ་ཏཱི་ཏཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནཱ་ག་ཏཱ, སི་ཡཱ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནཱ་ར་མྨ་ཎཱ. དྭི་ནྡྲི་ཡཱ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨ་ཏཱི་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨ་ནཱ་ག་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི, ‘‘པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨ་ཏཱི་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནཱ་ག་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨ་ཏཱི་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨ་ནཱ་ག་ཏཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི, ‘‘པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི; སི་ཡཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ བ་ཧི་དྡྷཱ, སི་ཡཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་བ་ཧི་དྡྷཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ བ་ཧི་དྡྷཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཙ་ཏྟཱ་རི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ བ་ཧི་དྡྷཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་བ་ཧི་དྡྷཱ་ར་མྨ་ཎཱ, ཨ་ཊྛི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ བ་ཧི་དྡྷཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་བ་ཧི་དྡྷཱ་ར་མྨ་ཎཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི, ‘‘བ་ཧི་དྡྷཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་བ་ཧི་དྡྷཱ་ར་མྨ་ཎཱ’’ཏི་པི. པ་ཉྩི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནི་ད་སྶ་ན་ས་པྤ་ཊི་གྷཱ. ས་ཏྟ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནི་ད་སྶ་ན་ཨ་པྤ་ཊི་གྷཱ.

༢. དུ་ཀཾ

༢༢༤. ཙ་ཏྟཱ་རི་ནྡྲི་ཡཱ ཧེ་ཏཱུ. ཨ་ཊྛཱ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཧེ་ཏཱུ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ, སི་ཡཱ ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ཧེ་ཏུ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ཧེ་ཏུ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཧེ་ཏུ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ ཧེ་ཏུ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ཙ་ཏྟཱ་རི་ནྡྲི་ཡཱ ཧེ་ཏཱུ ཙེ་ཝ ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཙ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཧེ་ཏཱུ ཙེ་ཝ ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཙེ་ཝ ན ཙ ཧེ་ཏཱུ’’ཏི་པི. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཧེ་ཏཱུ ཙེ་ཝ ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཙཱ’’ཏི. ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཙེ་ཝ ན ཙ ཧེ་ཏཱུ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཧེ་ཏཱུ ཙེ་ཝ ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཙེ་ཝ ན ཙ ཧེ་ཏཱུ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཙེ་ཝ ན ཙ ཧེ་ཏཱུ’’ཏི.

ཙ་ཏྟཱ་རི་ནྡྲི་ཡཱ ཧེ་ཏཱུ ཙེ་ཝ ཧེ་ཏུ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཧེ་ཏཱུ ཙེ་ཝ ཧེ་ཏུ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཧེ་ཏུ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ན ཙ ཧེ་ཏཱུ’’ཏི་པི. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཧེ་ཏཱུ ཙེ་ཝ ཧེ་ཏུ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི, ‘‘ཧེ་ཏུ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ན ཙ ཧེ་ཏཱུ’’. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཧེ་ཏཱུ ཙེ་ཝ ཧེ་ཏུ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ ཧེ་ཏུ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ན ཙ ཧེ་ཏཱུ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཧེ་ཏུ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ན ཙ ཧེ་ཏཱུ’’ཏི.

ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཧེ་ཏཱུ ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཧེ་ཏཱུ ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ. ཙ་ཏྟཱ་རི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ན ཧེ་ཏཱུ ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ’’ཏི་པི, ‘‘ན ཧེ་ཏཱུ ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ’’ཏི་པི. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ན ཧེ་ཏཱུ ས་ཧེ་ཏུ་ཀཱ, སི་ཡཱ ན ཧེ་ཏཱུ ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ.

ས་པྤ་ཙྩ་ཡཱ. ས་ངྑ་ཏཱ. ཨ་ནི་ད་སྶ་ནཱ. པ་ཉྩི་ནྡྲི་ཡཱ ས་པྤ་ཊི་གྷཱ. ས་ཏྟ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་པྤ་ཊི་གྷཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ རཱུ་པཱ. ཙུ་དྡ་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་རཱུ་པཱ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ རཱུ་པཾ, སི་ཡཱ ཨ་རཱུ་པཾ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ལོ་ཀི་ཡཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ལོ་ཀི་ཡཱ, སི་ཡཱ ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཱ; ཀེ་ན་ཙི ཝི་ཉྙེ་ཡྻཱ, ཀེ་ན་ཙི ན ཝི་ཉྙེ་ཡྻཱ.

ནོ ཨཱ་ས་ཝཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སཱ་ས་ཝཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནཱ་ས་ཝཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སཱ་ས་ཝཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནཱ་ས་ཝཱ. པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ཨཱ་ས་ཝ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨཱ་ས་ཝ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨཱ་ས་ཝཱ ཙེ་ཝ སཱ་ས་ཝཱ ཙཱ’’ཏི, ‘‘སཱ་ས་ཝཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ’’. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨཱ་ས་ཝཱ ཙེ་ཝ སཱ་ས་ཝཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘སཱ་ས་ཝཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ’’ཏི་པི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨཱ་ས་ཝཱ ཙེ་ཝ སཱ་ས་ཝཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ སཱ་ས་ཝཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སཱ་ས་ཝཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ’’ཏི.

པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨཱ་ས་ཝཱ ཙེ་ཝ ཨཱ་ས་ཝ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨཱ་ས་ཝ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ’’ཏི་པི. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘ཨཱ་ས་ཝོ ཙེ་ཝ ཨཱ་ས་ཝ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཉྩཱ’’ཏི, ‘‘ཨཱ་ས་ཝ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཉྩེ་ཝ ནོ ཙ ཨཱ་ས་ཝོ’’. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨཱ་ས་ཝཱ ཙེ་ཝ ཨཱ་ས་ཝ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ ཨཱ་ས་ཝ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨཱ་ས་ཝ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ’’ཏི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཱ་ས་ཝཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནཱ་ས་ཝཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཱ་ས་ཝ’’ནྟི་པི, ‘‘ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནཱ་ས་ཝ’’ནྟི་པི. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཱ་ས་ཝཱ, སི་ཡཱ ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནཱ་ས་ཝཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཱ་ས་ཝཱ, སི་ཡཱ ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནཱ་ས་ཝཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཱ་ས་ཝཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨཱ་ས་ཝ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནཱ་ས་ཝཱ’’ཏི་པི.

ནོ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ. པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ཙེ་ཝ སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི, སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ཙེ་ཝ སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ’’ཏི་པི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ཙེ་ཝ སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ’’ཏི.

པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ཙེ་ཝ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ’’ཏི་པི. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཉྩེ་ཝ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཉྩཱ’’ཏི, སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཉྩེ་ཝ ནོ ཙ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ཙེ་ཝ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ’’ཏི.

ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡ’’ནྟི་པི, ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡ’’ནྟི་པི. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ’’ཏི་པི, ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནི་ཡཱ’’ཏི་པི.

ནོ ག་ནྠཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ག་ནྠ་ནི་ཡཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ག་ནྠ་ནི་ཡཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ག་ནྠ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ཨ་ག་ནྠ་ནི་ཡཱ. པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ག་ནྠ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ག་ནྠ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ག་ནྠཱ ཙེ་ཝ ག་ནྠ་ནི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི, ག་ནྠ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ག་ནྠཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ག་ནྠཱ ཙེ་ཝ ག་ནྠ་ནི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘ག་ནྠ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ག་ནྠཱ’’ཏི་པི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ག་ནྠཱ ཙེ་ཝ ག་ནྠ་ནི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ ག་ནྠ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ག་ནྠཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ག་ནྠ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ག་ནྠཱ’’ཏི.

པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ག་ནྠཱ ཙེ་ཝ ག་ནྠ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘ག་ནྠ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ག་ནྠཱ’’ཏི་པི. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘ག་ནྠོ ཙེ་ཝ ག་ནྠ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ’’ཉྩཱ་ཏི, ག་ནྠ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཉྩེ་ཝ ནོ ཙ ག་ནྠོ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ག་ནྠཱ ཙེ་ཝ ག་ནྠ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ ག་ནྠ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ག་ནྠཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ག་ནྠ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ག་ནྠཱ’’ཏི.

ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ག་ནྠ་ནི་ཡཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ག་ནྠ་ནི་ཡཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ག་ནྠ་ནི་ཡ’’ནྟི་པི, ‘‘ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ག་ནྠ་ནི་ཡ’’ནྟི་པི. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ག་ནྠ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ག་ནྠ་ནི་ཡཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ག་ནྠ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ག་ནྠ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ག་ནྠ་ནི་ཡཱ’’ཏི་པི, ‘‘ག་ནྠ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ག་ནྠ་ནི་ཡཱ’’ཏི་པི.

ནོ ཨོ་གྷཱ…པེ… ནོ ཡོ་གཱ…པེ… ནོ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ. པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ ཙེ་ཝ ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི, ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ ཙེ་ཝ ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ’’ཏི་པི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ ཙེ་ཝ ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ’’ཏི.

པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ ཙེ་ཝ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ’’ཏི་པི. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཉྩེ་ཝ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཉྩཱ’’ཏི, ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཉྩེ་ཝ ནོ ཙ ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ ཙེ་ཝ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ’’ཏི.

ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡ’’ནྟི་པི, ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡ’’ནྟི་པི. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ, སི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ, སི་ཡཱ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ’’ཏི་པི, ‘‘ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནཱི་ཝ་ར་ཎི་ཡཱ’’ཏི་པི.

ནོ པ་རཱ་མཱ་སཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ པ་རཱ་མ་ཊྛཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་པ་རཱ་མ་ཊྛཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ པ་རཱ་མ་ཊྛཱ, སི་ཡཱ ཨ་པ་རཱ་མ་ཊྛཱ. སོ་ལ༹་སི་ནྡྲི་ཡཱ པ་རཱ་མཱ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ པ་རཱ་མཱ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ པ་རཱ་མཱ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘པ་རཱ་མཱ་སཱ ཙེ་ཝ པ་རཱ་མ་ཊྛཱ ཙཱ’’ཏི, པ་རཱ་མ་ཊྛཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ པ་རཱ་མཱ་སཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘པ་རཱ་མཱ་སཱ ཙེ་ཝ པ་རཱ་མ་ཊྛཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘པ་རཱ་མ་ཊྛཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ པ་རཱ་མཱ་སཱ’’ཏི་པི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘པ་རཱ་མཱ་སཱ ཙེ་ཝ པ་རཱ་མ་ཊྛཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ པ་རཱ་མ་ཊྛཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ པ་རཱ་མཱ་སཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘པ་རཱ་མ་ཊྛཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ པ་རཱ་མཱ་སཱ’’ཏི. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ པ་རཱ་མཱ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་རཱ་མ་ཊྛཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ པ་རཱ་མཱ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་པ་རཱ་མ་ཊྛཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ པ་རཱ་མཱ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་རཱ་མ་ཊྛཱ, སི་ཡཱ པ་རཱ་མཱ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་པ་རཱ་མ་ཊྛཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ པ་རཱ་མཱ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་རཱ་མ་ཊྛཱ, སི་ཡཱ པ་རཱ་མཱ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་པ་རཱ་མ་ཊྛཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘པ་རཱ་མཱ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་པ་རཱ་མ་ཊྛཱ’’ཏི་པི, ‘‘པ་རཱ་མཱ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་པ་རཱ་མ་ཊྛཱ’’ཏི་པི.

ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཙུ་དྡ་སི་ནྡྲི་ཡཱ སཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ སཱ་ར་མྨ་ཎཾ, སི་ཡཱ ཨ་ནཱ་ར་མྨ་ཎཾ. ཨེ་ཀ་ཝཱི་ས་ཏི་ནྡྲི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟཱ. མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ ཙི་ཏྟཾ. ཏེ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ. ཨ་ཊྛི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཙེ་ཏ་སི་ཀཾ, སི་ཡཱ ཨ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཾ. ཏེ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ, སི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཾ. མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘ཙི་ཏྟེ་ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ’’ནྟི་པི, ‘‘ཙི་ཏྟེ་ན ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ’’ནྟི་པི.

ཏེ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་ཝི་སཾ་ས་ཊྛཱ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛཾ, སི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་ཝི་སཾ་ས་ཊྛཾ. མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘ཙི་ཏྟེ་ན སཾ་ས་ཊྛ’’ནྟི་པི, ‘‘ཙི་ཏྟེ་ན ཝི་སཾ་ས་ཊྛ’’ནྟི་པི. ཏེ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ. ཨ་ཊྛི་ནྡྲི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ, སི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ.

ཏེ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་ས་ཧ་བྷུ་ནོ. ཨ་ཊྛི་ནྡྲི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟ་ས་ཧ་བྷུ་ནོ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་ས་ཧ་བྷཱུ, སི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟ་ས་ཧ་བྷཱུ. ཏེ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི་ནོ. ཨ་ཊྛི་ནྡྲི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི་ནོ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི, སི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི.

ཏེ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ. ཨ་ཊྛི་ནྡྲི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ, སི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ. ཏེ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ས་ཧ་བྷུ་ནོ. ཨ་ཊྛི་ནྡྲི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ས་ཧ་བྷུ་ནོ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ས་ཧ་བྷཱུ, སི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ས་ཧ་བྷཱུ. ཏེ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི་ནོ. ཨ་ཊྛི་ནྡྲི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི་ནོ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི, སི་ཡཱ ནོ ཙི་ཏྟ་སཾ་ས་ཊྛ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟི. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀཱ. སོ་ལ༹་སི་ནྡྲི་ཡཱ བཱ་ཧི་རཱ.

ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ. ཙུ་དྡ་སི་ནྡྲི་ཡཱ ནོ ཨུ་པཱ་དཱ. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ, སི་ཡཱ ནོ ཨུ་པཱ་དཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དི་ནྣཱ. ཙ་ཏྟཱ་རི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནུ་པཱ་དི་ནྣཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དི་ནྣཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནུ་པཱ་དི་ནྣཱ. ནོ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ. སོ་ལ༹་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ ཙེ་ཝ ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི, ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ ཙེ་ཝ ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ’’ཏི་པི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ ཙེ་ཝ ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ’’ཏི.

སོ་ལ༹་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ ཙེ་ཝ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ’’ཏི་པི. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ ཙེ་ཝ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ’’ཏི. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ནི་ཡཱ’’ཏི་པི.

ནོ ཀི་ལེ་སཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ, སི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ. པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཱ, སི་ཡཱ ཨ་སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཱ. པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ཀི་ལེ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཀི་ལེ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ, སི་ཡཱ ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཙེ་ཝ སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ ཙཱ’’ཏི, སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཙེ་ཝ སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སཱ’’ཏི་པི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཙེ་ཝ སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སཱ’’ཏི.

པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཙེ་ཝ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སཱ’’ཏི་པི. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘ཀི་ལེ་སོ ཙེ་ཝ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་ཉྩཱ’’ཏི, སཾ་ཀི་ལི་ཊྛ་ཉྩེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སོ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཙེ་ཝ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སཱ’’ཏི.

པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཙེ་ཝ ཀི་ལེ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཀི་ལེ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སཱ’’ཏི་པི. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘ཀི་ལེ་སོ ཙེ་ཝ ཀི་ལེ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཉྩཱ’’ཏི, ཀི་ལེ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཉྩེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སོ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཙེ་ཝ ཀི་ལེ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙཱ’’ཏི, སི་ཡཱ ཀི་ལེ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཀི་ལེ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཙེ་ཝ ནོ ཙ ཀི་ལེ་སཱ’’ཏི. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ – ‘‘ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀ’’ནྟི་པི, ‘‘ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀ’’ནྟི་པི. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ, སི་ཡཱ ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ, སི་ཡཱ ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ, སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ’’ཏི་པི, ‘‘ཀི་ལེ་ས་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཨ་སཾ་ཀི་ལེ་སི་ཀཱ’’ཏི་པི.

པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ད་སྶ་ནེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ད་སྶ་ནེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ, སི་ཡཱ ན ད་སྶ་ནེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ, སི་ཡཱ ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ད་སྶ་ནེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ད་སྶ་ནེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ, སི་ཡཱ ན ད་སྶ་ནེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ. པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ. ས་ཏྟི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ, སི་ཡཱ ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ.

ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ས་ཝི་ཏ་ཀྐཾ. དྭཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ས་ཝི་ཏ་ཀྐཱ, སི་ཡཱ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ཝི་ཙཱ་རཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ས་ཝི་ཙཱ་རཾ. དྭཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ས་ཝི་ཙཱ་རཱ, སི་ཡཱ ཨ་ཝི་ཙཱ་རཱ. ཨེ་ཀཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་པྤཱི་ཏི་ཀཱ. ཨེ་ཀཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ས་པྤཱི་ཏི་ཀཱ, སི་ཡཱ ཨ་པྤཱི་ཏི་ཀཱ. ཨེ་ཀཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏཱ. ཨེ་ཀཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏཱ, སི་ཡཱ ན པཱི་ཏི་ས་ཧ་ག་ཏཱ. དྭཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏཱ, སི་ཡཱ ན སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏཱ. དྭཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཱ, སི་ཡཱ ན ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཱ.

ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ, སི་ཡཱ ན ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ. ཏེ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ, སི་ཡཱ ན རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ. ཙུ་དྡ་སི་ནྡྲི་ཡཱ ན ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ. ཨ་ཊྛི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ, སི་ཡཱ ན ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཱ, སི་ཡཱ ཨ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཱ. ཨེ་ཀཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནི་ཡྻཱ་ནི་ཀཱ. ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ནི་ཡྻཱ་ནི་ཀཾ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ནི་ཡྻཱ་ནི་ཀཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནི་ཡྻཱ་ནི་ཀཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནི་ཡ་ཏཱ. ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ ནི་ཡ་ཏཾ. ཨེ་ཀཱ་ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ནི་ཡ་ཏཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནི་ཡ་ཏཱ. ད་སི་ནྡྲི་ཡཱ ས་ཨུ་ཏྟ་རཱ. ཏཱི་ཎི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཱ. ན་ཝི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ས་ཨུ་ཏྟ་རཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཱ. པ་ནྣ་ར་སི་ནྡྲི་ཡཱ ཨ་ར་ཎཱ. དོ་མ་ན་སྶི་ནྡྲི་ཡཾ ས་ར་ཎཾ. ཚ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ སི་ཡཱ ས་ར་ཎཱ, སི་ཡཱ ཨ་ར་ཎཱ་ཏི.

པ་ཉྷཱ་པུ་ཙྪ་ཀཾ.

ཨི་ནྡྲི་ཡ་ཝི་བྷ་ངྒོ ནི་ཊྛི་ཏོ.