๕. ปาราชิกาทิอาปตฺติ

๓๓๙. ‘ปาราชิก’นฺติ ยํ วุตฺตํ, ตํ สุโณหิ ยถาตถํ;

จุโต ปรทฺโธ ภฏฺโฐ จ, สทฺธมฺมา หิ นิรงฺกโต;

สํวาโสปิ ตหึ นตฺถิ, เตเนตํ อิติ วุจฺจติ.

‘สงฺฆาทิเสโส’ติ ยํ วุตฺตํ, ตํ สุโณหิ ยถาตถํ;

สงฺโฆว เทติ ปริวาสํ, มูลาย ปฏิกสฺสติ;

มานตฺตํ เทติ อพฺเภติ, เตเนตํ อิติ วุจฺจติ.

‘อนิยโต’ติ ยํ วุตฺตํ, ตํ สุโณหิ ยถาตถํ;

อนิยโต น นิยโต, อเนกํสิกตํ ปทํ;

ติณฺณมญฺญตรํ ฐานํ, ‘อนิยโต’ติ ปวุจฺจติ.

‘ถุลฺลจฺจย’นฺติ ยํ วุตฺตํ, ตํ สุโณหิ ยถาตถํ;

เอกสฺส มูเล โย เทเสติ, โย จ ตํ ปฏิคณฺหติ;

อจฺจโย เตน สโม นตฺถิ, เตเนตํ อิติ วุจฺจติ.

‘นิสฺสคฺคิย’นฺติ ยํ วุตฺตํ, ตํ สุโณหิ ยถาตถํ;

สงฺฆมชฺเฌ คณมชฺเฌ, เอกสฺเสว จ เอกโต;

นิสฺสชฺชิตฺวาน เทเสติ, เตเนตํ อิติ วุจฺจติ.

‘ปาจิตฺติย’นฺติ ยํ วุตฺตํ, ตํ สุโณหิ ยถาตถํ;

ปาเตติ กุสลํ ธมฺมํ, อริยมคฺคํ อปรชฺฌติ;

จิตฺตสํโมหนฏฺฐานํ, เตเนตํ อิติ วุจฺจติ.

‘ปาฏิเทสนีย’นฺติ ยํ วุตฺตํ, ตํ สุโณหิ ยถาตถํ;

ภิกฺขุ อญฺญาตโก สนฺโต, กิจฺฉา ลทฺธาย โภชนํ;

สามํ คเหตฺวา ภุญฺเชยฺย, ‘คารยฺห’นฺติ ปวุจฺจติ.

นิมนฺตนาสุ ภุญฺชนฺตา ฉนฺทาย, โวสาสติ ตตฺถ ภิกฺขุนึ;

อนิวาเรตฺวา ตหึ ภุญฺเช, คารยฺหนฺติ ปวุจฺจติ.

สทฺธาจิตฺตํ กุลํ คนฺตฺวา, อปฺปโภคํ อนาฬิยํ [อนาฬฺหิยํ (สี. สฺยา.)];

อคิลาโน ตหึ ภุญฺเช, คารยฺหนฺติ ปวุจฺจติ.

โย เจ อรญฺเญ วิหรนฺโต, สาสงฺเก สภยานเก;

อวิทิตํ ตหึ ภุญฺเช, คารยฺหนฺติ ปวุจฺจติ.

ภิกฺขุนี อญฺญาติกา สนฺตา, ยํ ปเรสํ มมายิตํ;

สปฺปิ เตลํ มธุํ ผาณิตํ, มจฺฉมํสํ อโถ ขีรํ;

ทธึ สยํ วิญฺญาเปยฺย ภิกฺขุนี, คารยฺหปตฺตา สุคตสฺส สาสเน.

‘ทุกฺกฏ’นฺติ ยํ วุตฺตํ, ตํ สุโณหิ ยถาตถํ;

อปรทฺธํ วิรทฺธญฺจ, ขลิตํ ยญฺจ ทุกฺกฏํ.

ยํ มนุสฺโส กเร ปาปํ, อาวิ วา ยทิ วา รโห;

‘ทุกฺกฏ’นฺติ ปเวเทนฺติ, เตเนตํ อิติ วุจฺจติ.

‘ทุพฺภาสิต’นฺติ ยํ วุตฺตํ, ตํ สุโณหิ ยถาตถํ;

ทุพฺภาสิตํ ทุราภฏฺฐํ, สํกิลิฏฺฐญฺจ ยํ ปทํ;

ยญฺจ วิญฺญู ครหนฺติ, เตเนตํ อิติ วุจฺจติ.

‘เสขิย’นฺติ ยํ วุตฺตํ, ตํ สุโณหิ ยถาตถํ;

เสกฺขสฺส สิกฺขมานสฺส, อุชุมคฺคานุสาริโน.

อาทิ เจตํ จรณญฺจ, มุขํ สญฺญมสํวโร;

สิกฺขา เอตาทิสี นตฺถิ, เตเนตํ อิติ วุจฺจติ.

[อุทา. ๔๕ อุทาเนปิ] ฉนฺนมติวสฺสติ, วิวฏํ นาติวสฺสติ;

ตสฺมา ฉนฺนํ วิวเรถ, เอวํ ตํ นาติวสฺสติ.

คติ มิคานํ ปวนํ, อากาโส ปกฺขินํ คติ;

วิภโว คติ ธมฺมานํ, นิพฺพานํ อรหโต คตีติ.

คาถาสงฺคณิกํ.

ตสฺสุทฺทานํ –

สตฺตนคเรสุ ปญฺญตฺตา, วิปตฺติ จตุโรปิ จ;

ภิกฺขูนํ ภิกฺขุนีนญฺจ, สาธารณา อสาธารณา;

สาสนํ อนุคฺคหาย, คาถาสงฺคณิกํ อิทนฺติ.

คาถาสงฺคณิกํ นิฏฺฐิตํ.