๗๗. อุโปสถเภทาทิ
๑๔๙. อถ โข ภิกฺขูนํ เอตทโหสิ – ‘‘กติ นุ โข อุโปสถา’’ติ? ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสุํ. เทฺวเม, ภิกฺขเว, อุโปสถา – จาตุทฺทสิโก จ ปนฺนรสิโก จ. อิเม โข, ภิกฺขเว, เทฺว อุโปสถาติ.
อถ โข ภิกฺขูนํ เอตทโหสิ – ‘‘กติ นุ โข อุโปสถกมฺมานี’’ติ? ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสุํ. จตฺตาริมานิ, ภิกฺขเว, อุโปสถกมฺมานิ – อธมฺเมน วคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, อธมฺเมน สมคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, ธมฺเมน วคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, ธมฺเมน สมคฺคํ อุโปสถกมฺมนฺติ. ตตฺร, ภิกฺขเว, ยทิทํ อธมฺเมน วคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, น, ภิกฺขเว, เอวรูปํ อุโปสถกมฺมํ, กาตพฺพํ. น จ มยา เอวรูปํ อุโปสถกมฺมํ อนุญฺญาตํ. ตตฺร, ภิกฺขเว, ยทิทํ อธมฺเมน สมคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, น, ภิกฺขเว, เอวรูปํ อุโปสถกมฺมํ กาตพฺพํ. น จ มยา เอวรูปํ อุโปสถกมฺมํ อนุญฺญาตํ. ตตฺร, ภิกฺขเว, ยทิทํ ธมฺเมน วคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, น, ภิกฺขเว, เอวรูปํ อุโปสถกมฺมํ กาตพฺพํ. น จ มยา เอวรูปํ อุโปสถกมฺมํ อนุญฺญาตํ. ตตฺร, ภิกฺขเว, ยทิทํ ธมฺเมน สมคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, เอวรูปํ, ภิกฺขเว, อุโปสถกมฺมํ กาตพฺพํ, เอวรูปญฺจ มยา อุโปสถกมฺมํ อนุญฺญาตํ. ตสฺมาติห, ภิกฺขเว, เอวรูปํ อุโปสถกมฺมํ กริสฺสาม ยทิทํ ธมฺเมน สมคฺคนฺติ – เอวญฺหิ โว, ภิกฺขเว, สิกฺขิตพฺพนฺติ.