๒. อาวาสิกวตฺตกถา

๓๕๘. เตน โข ปน สมเยน อาวาสิกา ภิกฺขู อาคนฺตุเก ภิกฺขู ทิสฺวา เนว อาสนํ ปญฺญเปนฺติ, น ปาโททกํ ปาทปีฐํ ปาทกถลิกํ อุปนิกฺขิปนฺติ, น ปจฺจุคฺคนฺตฺวา ปตฺตจีวรํ ปฏิคฺคณฺหนฺติ, น ปานีเยน ปุจฺฉนฺติ [น ปานีเยน ปุจฺฉนฺติ, น ปริโภชนีเยน ปุจฺฉนฺติ (สฺยา. กํ.)], น วุฑฺฒตเรปิ อาคนฺตุเก ภิกฺขู อภิวาเทนฺติ, น เสนาสนํ ปญฺญเปนฺติ. เย เต ภิกฺขู อปฺปิจฺฉา…เป… เต อุชฺฌายนฺติ ขิยฺยนฺติ วิปาเจนฺติ – ‘‘กถญฺหิ นาม อาวาสิกา ภิกฺขู อาคนฺตุเก ภิกฺขู ทิสฺวา เนว อาสนํ ปญฺญเปสฺสนฺติ, น ปาโททกํ ปาทปีฐํ ปาทกถลิกํ อุปนิกฺขิปิสฺสนฺติ, น ปจฺจุคฺคนฺตฺวา ปตฺตจีวรํ ปฏิคฺคหิสฺสนฺติ, น ปานีเยน ปุจฺฉิสฺสนฺติ, วุฑฺฒตเรปิ อาคนฺตุเก ภิกฺขู น อภิวาเทสฺสนฺติ, น เสนาสนํ ปญฺญเปสฺสนฺตี’’ติ! อถ โข เต ภิกฺขู ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสุํ…เป… สจฺจํ กิรํ, ภิกฺขเว…เป… สจฺจํ ภควาติ…เป… วิครหิตฺวา…เป… ธมฺมึ กถํ กตฺวา ภิกฺขู อามนฺเตสิ –

๓๕๙. ‘‘เตน หิ, ภิกฺขเว, อาวาสิกานํ ภิกฺขูนํ วตฺตํ ปญฺญเปสฺสามิ ยถา อาวาสิเกหิ ภิกฺขูหิ สมฺมา วตฺติตพฺพํ. อาวาสิเกน, ภิกฺขเว, ภิกฺขุนา อาคนฺตุกํ ภิกฺขุํ วุฑฺฒตรํ ทิสฺวา อาสนํ ปญฺญเปตพฺพํ, ปาโททกํ ปาทปีฐํ ปาทกถลิกํ อุปนิกฺขิปิตพฺพํ, ปจฺจุคฺคนฺตฺวา ปตฺตจีวรํ ปฏิคฺคเหตพฺพํ, ปานีเยน ปุจฺฉิตพฺโพ [ปานีเยน ปุจฺฉิตพฺโพ, ปริโภชนีเยน ปุจฺฉิตพฺโพ (สฺยา.)]. สเจ อุสฺสหติ, อุปาหนา ปุญฺฉิตพฺพา. อุปาหนา ปุญฺฉนฺเตน ปฐมํ สุกฺเขน โจฬเกน ปุญฺฉิตพฺพา, ปจฺฉา อลฺเลน. อุปาหนาปุญฺฉนโจฬกํ โธวิตฺวา [โธวิตฺวา ปีเฬตฺวา (สฺยา.)] เอกมนฺตํ วิสฺสชฺเชตพฺพํ.

‘‘อาคนฺตุโก ภิกฺขุ วุฑฺฒตโร อภิวาเทตพฺโพ. เสนาสนํ ปญฺญเปตพฺพํ – ‘เอตํ เต เสนาสนํ ปาปุณาตี’ติ. อชฺฌาวุฏฺฐํ วา อนชฺฌาวุฏฺฐํ วา อาจิกฺขิตพฺพํ. โคจโร อาจิกฺขิตพฺโพ. อโคจโร อาจิกฺขิตพฺโพ. เสกฺขสมฺมตานิ กุลานิ อาจิกฺขิตพฺพานิ. วจฺจฏฺฐานํ อาจิกฺขิตพฺพํ. ปสฺสาวฏฺฐานํ อาจิกฺขิตพฺพํ. ปานียํ อาจิกฺขิตพฺพํ. ปริโภชนียํ อาจิกฺขิตพฺพํ. กตฺตรทณฺโฑ อาจิกฺขิตพฺโพ. สงฺฆสฺส กติกสณฺฐานํ อาจิกฺขิตพฺพํ – ‘อิมํ กาลํ ปวิสิตพฺพํ, อิมํ กาลํ นิกฺขมิตพฺพ’นฺติ.

‘‘สเจ นวโก โหติ, นิสินฺนเกเนว อาจิกฺขิตพฺพํ – ‘อตฺร ปตฺตํ นิกฺขิปาหิ, อตฺร จีวรํ นิกฺขิปาหิ, อิทํ อาสนํ นิสีทาหี’ติ. ปานียํ อาจิกฺขิตพฺพํ. ปริโภชนียํ อาจิกฺขิตพฺพํ. อุปาหนาปุญฺฉนโจฬกํ อาจิกฺขิตพฺพํ. อาคนฺตุโก ภิกฺขุ นวโก อภิวาทาเปตพฺโพ. เสนาสนํ อาจิกฺขิตพฺพํ – ‘เอตํ เต เสนาสนํ ปาปุณาตี’ติ. อชฺฌาวุฏฺฐํ วา อนชฺฌาวุฏฺฐํ วา อาจิกฺขิตพฺพํ. โคจโร อาจิกฺขิตพฺโพ. อโคจโร อาจิกฺขิตพฺโพ. เสกฺขสมฺมตานิ กุลานิ อาจิกฺขิตพฺพานิ. วจฺจฏฺฐานํ อาจิกฺขิตพฺพํ. ปสฺสาวฏฺฐานํ อาจิกฺขิตพฺพํ. ปานียํ อาจิกฺขิตพฺพํ. ปริโภชนียํ อาจิกฺขิตพฺพํ. กตฺตรทณฺโฑ อาจิกฺขิตพฺโพ. สงฺฆสฺส กติกสณฺฐานํ อาจิกฺขิตพฺพํ – ‘อิมํ กาลํ ปวิสิตพฺพํ, อิมํ กาลํ นิกฺขมิตพฺพ’นฺติ. อิทํ โข, ภิกฺขเว, อาวาสิกานํ ภิกฺขูนํ วตฺตํ ยถา อาวาสิเกหิ ภิกฺขูหิ สมฺมา วตฺติตพฺพ’’นฺติ.