๙. นวมนโย สมฺปยุตฺเตนสมฺปยุตฺตปทวณฺณนา

๓๑๙. ‘‘สมาสปทํ อิท’’นฺติ วตฺวา อยํ นาม สมาโสติ ทสฺเสนฺโต ‘‘ยสฺส ขนฺธาทิโน’’ติอาทิมาห, ยสฺส เวทนากฺขนฺธาทิโนติ อตฺโถ. ยํ อิธ สมฺปยุตฺตํ วุตฺตนฺติ อิมสฺมึ นวมนเย ยํ ธมฺมชาตํ สมฺปยุตฺตนฺติ วุตฺตํ. รูปกฺขนฺธาทีสุ อรณนฺเตสุ อพฺภนฺตรพาหิรมาติกาธมฺเมสูติ นิทฺธารเณ ภุมฺมํ. ตญฺหิ ธมฺมชาตํ อตฺตนา สมฺปยุตฺเตน เวทนากฺขนฺธาทินา สยํ สมฺปยุตฺตนฺติ นิทฺธาริตํ. อโยโคติ อสมฺปโยโค. วกฺขติ ทสมนเย. ตตฺถ หิ ‘‘รูปกฺขนฺเธน เวทนาทโย วิปฺปยุตฺตา, เตหิ รูปกฺขนฺโธ วิปฺปยุตฺโต’’ติ วตฺวา นิพฺพานํ กถนฺติ โจทนํ สนฺธายาห ‘‘นิพฺพานํ ปน สุขุมรูปคติกเมวา’’ติ วุตฺตํ. ‘‘มนายตนํ เอเกนายตเนน เอกาย ธาตุยา เกหิจิ วิปฺปยุตฺต’’นฺติ เอตฺถ หิ ยถา สุขุมรูปํ วิย สรูปโต อนุทฺธฏมฺปิ นิพฺพานํ เกหิจีติปเทน คหิตเมว โหตีติ เอทิเสสุ ฐาเนสุ นิพฺพานํ สุขุมรูปคติกนฺติ วิญฺญายติ, เอวมิธาปิ ‘‘รูปมิสฺสเกหิ วา’’ติ เอเตน อนุปาทินฺนอนุปาทานิยาทีหิ นิพฺพานมิสฺสเกหิปิ อสมฺปโยโค วุตฺโต โหตีติ ทฏฺฐพฺโพ. อวิกลจตุกฺขนฺธสงฺคาหเกหิ ปเทหิ สหวตฺติโน อญฺญสฺส สมฺปโยคิโน อภาวโต อตีตานาคเตหิ จ สมฺปโยโค นตฺเถวาติ ตสฺส อยุชฺชมานตํ ทสฺเสนฺโต ‘‘วตฺตมานานเมว…เป… อรูปภวาทีหีติ อตฺโถ’’ติ อาห. อิตเรติ เย สมฺปโยคํ ลภนฺติ, เก ปน เต รูเปน อสมฺมิสฺสา อรูเปกเทสภูตา. เตนาห ‘‘เวทนากฺขนฺธาทโย’’ติ.

นวมนยสมฺปยุตฺเตนสมฺปยุตฺตปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.